RIS319350 Bijlage Jaarverslag Stichting Amare 2023
Tekst van het document
Stichting Amare Jaarverslag 2023 Den Haag, april 2024
Inhoudsopgave Stichting Amare Jaarverslag 2023
2
Inhoudsopgave Verslag van de raad van toezicht
5
Bestuursverslag
9
1. Voorwoord
10
2. 2.1 2.2 2.3 2.4 2.5 2.6 2.7 2.8 2.9 2.10 2.11
Prestaties Programma, educatie en bijzondere projecten Marketing, communicatie en kaartverkoop Horeca en publieksservice Huisvesting & Facilitair ICT en applicatiebeheer Theatertechniek Development (sponsoring en fondsenwerving) Events en congressen (zakelijke verhuur) Personeel en organisatie Duurzaamheid Financieel resultaat 2023
11 11 13 14 16 16 17 17 18 18 19 19
3. 3.1 3.2 3.3 3.4 3.5
Jaarrekening Balans Exploitatierekening Toelichting algemeen Toelichting op de balans per 31 december 2023 Toelichting op de exploitatierekening
23 23 24 25 27 32
Overige gegevens WNT-verantwoording
40 41
Bijlagen Bijlage 1: Bestuursverklaring Bijlage 2: Verantwoording gesubsidieerde projecten Bijlage 3: Prestatiegegevens 2023 Bijlage 4: Controleverklaring van de onafhankelijke accountant
43 44 45 46 49
Colofon
53
Inhoudsopgave
Stichting Amare Jaarverslag 2023
3
Verslag van de raad van toezicht Stichting Amare Jaarverslag 2023
4
De raad van toezicht heeft veel waardering voor de wijze waarop het team van Stichting Amare in 2023 ondanks de vele uitdagingen erin is geslaagd een hoogstaand en veelzijdig programma te organiseren. Zij is er trots op dat er meer dan 1.300 activiteiten hebben plaatsgevonden voor ruim 300.000 bezoekers. De betekenis van Amare voor de stad, de regio en ook landelijk is onmiskenbaar dankzij de belangrijke verbindende publieke functie. De raad van toezicht van Amare is zich zeer bewust van de culturele en maatschappelijke opdracht die bij Stichting Amare ligt en de zorgvuldigheid en integriteit die hierbij past. De gemeente Den Haag heeft een forse investering gedaan in de bouw van Amare en stelt middelen ter beschikking voor beheer, exploitatie en programmering. Dit vraagt om een inzet van deze middelen met een zo groot mogelijke impact, zorgvuldig handelen en goed georganiseerd kritisch toezicht. Altijd, maar zeker ten tijde van deze uitdagende periode van Amare, is de raad van toezicht zich zeer bewust van haar rol ten aanzien van het borgen van de continuïteit van de organisatie en het beheersen van risico’s.
Samenstelling van de raad Voor de samenstelling wordt rekening gehouden met de deskundigheid, achtergrond, en het potentiële netwerk van de toezichthouders in relatie tot de aard en activiteiten van Stichting Amare. In 2023 bestond de raad van toezicht uit Hans Biesheuvel (voorzitter), Ellen Bien, Pierre Heijnen, Hélène Oppatja-Batelaan, Jan Raes en Rosita Drigpal-Nagesar. Er hebben in 2023 geen mutaties plaatsgevonden. De leden van de raad van toezicht verrichten hun werkzaamheden onbezoldigd. Conform het vastgestelde rooster van aftreden vinden mutaties van de raad van toezicht plaats.
Governance Code Cultuur De raad van toezicht heeft tijdens een vergadering op 18 april stilgestaan bij de toepassing van de acht principes van de Governance Code. De raad concludeert dat zowel de statuten die in 2021 werden vernieuwd als de wijze waarop de stichting de taken opvat en uitvoert voldoet aan de eisen van transparantie, verantwoording, integriteit en zorgvuldigheid die de code vaagt. In het bestuursverslag is de checklist die de Code heeft ontwikkeld opnieuw toegepast. De verantwoordelijkheden en bevoegdheden van de directie, het bestuur en de raad van toezicht zijn vastgelegd in de in 2021 herziene statuten van de stichting. Op basis daarvan is een directiereglement vastgesteld. De raad heeft vastgesteld dat de salariëring van de directie en het bestuur de WNT-norm niet overschrijdt. Een toelichting hierover is opgenomen in de jaarrekening. Bijeenkomsten en betrokkenheid In 2023 kwamen de raad van toezicht en het bestuur naast de reguliere toezichthoudende taken vijf keer bijeen voor een reguliere vergadering: 7 februari, 18 april, 19 juni, 18 september en 4 december. Hierbij waren de directie, het bestuur en een notulist aanwezig.
Verslag van de Raad van Toezicht
In mei 2023 zag de algemeen directeur/bestuurder Jan Zoet zich genoodzaakt om vanwege ziekte zijn functie neer te leggen. De raad van toezicht kwam direct diverse keren bijeen en stelde de directeur bedrijfsvoering aan als interim algemeen directeur/bestuurder. De voorzitter sprak hierover met de ondernemingsraad en informeerde de medewerkers tijdens een personeelsbijeenkomst. Er is een auditcommissie, bestaande uit ondergetekende en Ellen Bien, met als speciaal aandachtspunt de financiële stukken zoals begroting, tussentijdse verantwoordingen, prognoses en de jaarrekening. De auditcommissie heeft in 2023 vier keer vergaderd met het bestuur en de financial controller, waarvan één keer in aanwezigheid van de accountant. De raad van toezicht voerde driemaal overleg met de ondernemingsraad in het kader van artikel 24 van de WOR. Afzonderlijke leden van de raad van toezicht voerden gesprekken met de bestuurder over specifieke aandachtsgebieden zoals onder andere public affairs, artistiek beleid, en de uitkomsten van een medewerkers tevredenheid onderzoek. De voorzitter van de raad van toezicht is vanuit deze rol tevens voorzitter van Stichting Podium van de Stad, de steunstichting van Amare.
Besluiten • De jaarrekening en het bestuursverslag 2022 is door de accountant van Kamphuis &Berghuizen, mevrouw P. Heyman-Brand Msc RA, gecontroleerd en goedgekeurd. Op grond daarvan en na eigen controle en goedkeuring heeft de raad op 18 april de bestuurder decharge verleend. • Op 18 april besloot de raad van toezicht dat de programmering in de Nieuwe Kerk met ingang van 1 januari 2024 niet kon worden doorgezet tenzij de gemeente hiervoor een financiële bijdrage zou leveren. • Op 19 juni stemde de raad in om Leontien Wiering te benoemen tot interim algemeen directeur/bestuurder gedurende het ziekteverlof van Jan Zoet.
Besproken thema’s en risico’s •Elke vergadering gaf de directeur/bestuurder in aanwezigheid van de financial controller een toelichting op de financiële resultaten die voorbesproken werden in de auditcommissie. Hierbij kwamen ook de financiële risico’s uitgebreid aan de orde. Tijdens de vergadering op 18 september werd geconcludeerd dat het niet mogelijk is een sluitende begroting in te dienen bij de gemeente zolang er geen duidelijkheid geboden werd over de compensatie van het exploitatietekort en de stijging van de beheerslasten. In een aparte paragraaf in het bestuursverslag wordt nader ingegaan op de risico’s. •Tijdens de vergaderingen werd stilgestaan bij de ontwikkelingen rond de Nieuwe Kerk nadat Amare de huurovereenkomst met het stichtingsbestuur van de Nieuwe Kerk op 1 juli beëindigde en tot 1 januari 2024 een tijdelijke onderhuurovereenkomst had onder de nieuwe hoofdhuurder Redeemer Church BV. In de vergaderingen werd met name stilgestaan bij de vraag op welke wijze het financieel
Stichting Amare Jaarverslag 2023
5
verantwoord is de Nieuwe Kerk te gebruiken voor culturele exploitatie zolang de gemeente geen financiële bijdrage hiervoor levert. Daarbij was er ook de wens om tegemoet te komen aan de (Haagse) ensembles die een brandbrief stuurden naar de gemeenteraad om dit belangrijkste podium in de stad voor kamer- en koormuziek te behouden. • Overige onderwerpen die meerdere keren op de agenda stonden zijn: -de overeenkomst met de gemeente naar aanleiding van de herstelwerkzaamheden ten gevolge van de verzakking van de Concertzaal; - het BHV jaarverslag; - de ontwikkelingen van de horeca waarbij besloten werd een doorstart te maken met de Brasserie door een samenwerking aan te gaan met Luden; -de herijking van het bedrijfsplan en het inzichtelijk maken van de beheerskosten door adviesbureau Berenschot; -de uitdagingen rondom het goed beheren van de openbare ruimte; - het eindrapport van de raadsenquête met aanbevelingen o.a. voor de extra noodzakelijke financiering van Amare; - visie en eerste schetsen van het meerjarenbeleidsplan.
In 2023 werd gewerkt aan de totstandkoming van het beleidsplan voor de periode 2025-2028, waarin muziek en dans als verbindende kracht de twee belangrijkste pijlers vormen. Samen met de andere bewoners Residentie Orkest, Nederlands Dans Theater en Koninklijk Conservatorium ziet Stichting Amare het als opdracht om van het gebouw Amare een bruisende unieke plek te maken waar dans, muziek en mensen samenkomen.
Ontwikkelingen organisatie
Den Haag, 17 april 2024
Open Amare, de programmering in de openbare ruimte, werd in 2023 verder uitgebouwd. Het doel hierbij is een horizontale programmering te ontwikkelen die aansluit bij de behoeften in de stad. Daarnaast mag de congres- en evenementenfunctie niet onbenoemd blijven, in 2023 bedroeg de omzet hieruit 2,3 miljoen euro. In het bestuursverslag staan alle ontwikkelingen uitgebreid toegelicht. De raad van toezicht spreekt haar grote waardering uit voor de gemeente Den Haag, de partners, de vele enthousiaste bezoekers en het team van medewerkers en vrijwilligers die Amare ten tijde van deze eerste uitdagende fase tot een succes hebben weten te maken.
De raad was betrokken bij de ontwikkeling van de organisatie. Op 13 juni informeerde de voorzitter tijdens een ingelaste personeelsbijeenkomst dat directeur/bestuurder Jan Zoet door ziekte zijn werk moest neerleggen. Tijdens de reguliere personeelsvergadering op 9 oktober gaf hij het personeel een update omtrent deze situatie. De raad is zich bewust dat er door de verschillende complexe dossiers sprake is van werkdruk. De werkdruk is onder andere toegenomen door de krapte op de arbeidsmarkt, dit is met name merkbaar bij theatertechniek. Het welzijn van de medewerkers is besproken tijdens het halfjaarlijkse overleg met de ondernemingsraad.
De heer J.H.A.S. Biesheuvel, Voorzitter
De raad is enthousiast over de inhoudelijke ontwikkeling van Amare in 2023. Na beperkingen ten gevolge van de coronacrisis en hinder door de technische gebreken na de oplevering en de verzakking van de Concertzaal, was 2023 het eerste volledige jaar zonder beperkingen. Daarnaast kreeg Amare te maken met een raadsenquête en een politieke discussie waarbij Amare door de media onder een vergrootglas werd gelegd. Ondanks deze enerverende start is Amare zich in 2023 gaan ontwikkelen tot een levendige plek met een groeiend aantal bezoekers. Binnen de programmering zijn ‘internationaal’ en ‘inclusief’ belangrijke pijlers, net als de samenwerking met de partners in de stad en het vieren van de culturele feestdagen, waardoor Amare zoveel mogelijk een huis kan zijn voor heel Den Haag. De inclusiviteit wordt vergroot door middel van diversiteit in de programmering, in samenwerkingen en door keuzes in het personeelsbeleid. Dit zorgt ervoor dat Amare zoveel mogelijk een afspiegeling vormt van de stad.
Verslag van de Raad van Toezicht
Stichting Amare Jaarverslag 2023
6
Samenvattend overzicht hoofd- en nevenfuncties en aantreden leden raad van toezicht De heer J.H.A.S. Biesheuvel Functies: • Founder en voorzitter Stichting ONL voor Ondernemers (onbezoldigd/tot en met 30 november 2023) • DGA Habest Holding BV Nevenfuncties: • Lid raad van advies Stichting ONL (onbezoldigd/vanaf 1 december 2023) • Voorzitter van het bestuur Stichting Podium van de Stad (onbezoldigd) • Lid raad van toezicht Qredits Microfinanciering Nederland (bezoldigd) • Lid raad van toezicht bij Dutch Security TechFund (bezoldigd) • Voorzitter raad van commissarissen Movares (bezoldigd) • Voorzitter raad van commissarissen Coöperatie Zevij (bezoldigd) • Lid raad van advies Keyser & Mackay (bezoldigd) Mevrouw E.A. Bien Functies: • Hoofddirecteur Financiën en Control Ministerie van Defensie (tot en met 31 juli 2023) • Directeur/bestuurder Dierenbescherming (vanaf 1 augustus 2023) Nevenfunctie: • Lid raad van toezicht Dr. Denis Mukwege Foundation (onbezoldigd/tot en met 15 februari 2024) Mevrouw H.I.P. Oppatja-Batelaan Functie: • Directeur CBG-Centrum voor familiegeschiedenis Nevenfuncties: • Voorzitter raad van toezicht Cultuurschakel (onbezoldigd) • Vicevoorzitter stichting Nationale Herdenking 15 augustus 1945 (onbezoldigd) De heer P.M.M.
Heijnen Nevenfuncties: • Lid raad van commissarissen coöperatieve woningbouwvereniging Tuinstadwijk Daal en Berg (bezoldigd) • Voorzitter Haag Atletiek (onbezoldigd) • Lid bestuur Carnegie Heldenfonds (onbezoldigd) • Lid adviesraad Praktijkonderwijs (onbezoldigd)
Verslag van de Raad van Toezicht
Mevrouw R. Nagesar-Drigpal Functie: • Algemeen directeur Consultancy Advies en Administratiekantoor Nevenfuncties: • Lid raad van toezicht Venzo/ Swazoom Welzijn (bezoldigd) • Lid raad van toezicht Swazoom Kinderopvang (bezoldigd) • Voorzitter raad van toezicht Stg het Buitenhof (bezoldigd) • Lid raad van bestuur Coöperatieve Uitvaartvereniging De Volharding (CUVO) & Stichting Depositofonds Cuvo (bezoldigd) De heer baron J.D.J. Raes Functie: • Algemeen directeur Opera Ballet Vlaanderen Nevenfuncties: • Voorzitter Festival van Vlaanderen (onbezoldigd) • Lid adviesraad European Union Youth Orchestra (onbezoldigd) • Voorzitter Luc Brewaeys Foundation (onbezoldigd)
Rooster van aftreden De heer J.H.A.S. Biesheuvel Benoeming: 08-12-2016 Aftreden: 08-12-2024 Mevrouw E.A. Bien Benoeming: 01-01-2021 Hernoembaar: 01-01-2025 Mevrouw H.I.P. Oppatja-Batelaan Benoeming: 01-01-2021 Hernoembaar: 01-01-2025 De heer P.M.M. Heijnen Benoeming: 01-01-2021 Hernoembaar: 01-01-2025 Mevrouw R. Nagesar-Drigpal Benoeming: 27-09-2022 Hernoembaar: 27-09-2026 De heer baron J.D.J. Raes Benoeming: 27-09-2022 Aftreden: 09-02-2024
Stichting Amare Jaarverslag 2023
7
Amare interieur en exterieur
Stichting Amare Jaarverslag 2023
8
Bestuursverslag Stichting Amare Jaarverslag 2023
9
1. Voorwoord Meer dan 300.000 bezoekers in 2023: Amare maakt ambities waar Afgelopen jaar is zichtbaar geworden hoe Amare begint te werken: met levendigheid en gelaagdheid in de programmering en een groeiend aantal bezoekers. Amare wordt langzaam maar zeker een plek die bruist. Een unieke plek waar dans, muziek en mensen samenkomen. Een plek waar het publiek geniet van grote artiesten en de nieuwste artistieke ontwikkelingen, maar ook van talent dat net komt kijken. Een plek voor creatie en presentatie. Met maar liefst 270 concerten en voorstellingen in de zalen, inclusief de Nieuwe Kerk, 140.897 bezoekers en een zaalbezetting van 74% kunnen we met recht zeggen dat 2023 het jaar was waarin de potentie van Amare als culturele hotspot zichtbaar werd. Afgelopen jaar kreeg het programma Open Amare verder vorm, met een breed aanbod van gratis toegankelijke activiteiten in de openbare ruimte van het gebouw. Open Amare is meer dan programmering in de publieke ruimte. Open Amare is een ‘way of doing’. Partners uit de stad en Amare delen het eigenaarschap en zijn samen verantwoordelijk: voor de inhoud van het programma, weten wat leeft in de samenleving en het bereik bij de doelgroepen. In het kader van Open Amare werden in 2023 zo’n 531 activiteiten georganiseerd met 38.450 bezoekers.
Als we de deelnemers van de educatie-evenementen, de zakelijke events en de rondleidingen erbij nemen komen we op een totaal aantal activiteiten in Amare van meer dan 1.200, en gaan we ruim over de 300.000 bezoekers. Helaas zag Jan Zoet zich genoodzaakt in mei 2023 door ziekte zijn functie neer te leggen en werd zijn rol overgenomen door de zakelijk directeur. Meer dan huisgenoten De inhuizing in Amare samen met onze partners het Residentie Orkest Den Haag, Nederlands Dans Theater en het Koninklijk Conservatorium was het startpunt van een enerverend avontuur. Het gebouw vroeg veel van ons en intussen moesten we onze eigen organisatie, ideeën, visie en inhoud allemaal op die nieuwe plek vormgeven. In 2023 kwam er ruimte en aandacht voor samenwerking. Stichting Amare, Residentie Orkest Den Haag, Nederlands Dans Theater en het Koninklijk Conservatorium zien het als een gezamenlijke opdracht om van Amare een huis van en voor de stad te maken en tegelijkertijd een (inter) nationaal praktijkvoorbeeld te zijn van wat zo’n huis in de veelkleurige samenleving kan betekenen. Elke bewoner van Amare behoudt zijn eigen identiteit en staat voor grote kwaliteit en eigen expertise. Samen zijn zij ambassadeurs van de programmering en de plek.
In 2023 bouwden we bovengenoemde programmalijn Open Amare verder uit met onder andere meet4music, nodigden we violist Josef Špačekuit als artist in residence, organiseerden we samen het Lera Auerbach Festival en maakten we een start met het organiseren van familiezondagen.
Bestuursverslag
Financiële uitdaging Het jaar 2023 was ook het jaar waarin duidelijk werd dat de uitgaven van Stichting Amare aan huisvestingskosten en beheer van het gebouw structureel hoger uitvallen dan aanvankelijk was voorzien. De gemeente heeft in voorjaar 2023 aan adviesbureau Berenschot gevraagd om een analyse te maken van het bedrijfsplan Amare uit 2019 en de realisatie daarvan in de eerste periode sinds de opening van Amare. Op basis van dit onderzoek zijn zij tot de conclusie gekomen dat een te groot deel van de subsidie aan Amare nodig is voor huisvesting en beheer, met als gevolg dat Amare te weinig financiering heeft voor de inhoudelijke programmering. Berenschot kwam uiteindelijk tot het advies aan de gemeente om Amare de komende jaren een extra subsidie te verstrekken van € 700.000 per jaar om dit vervolgens opnieuw te evalueren. Nieuwe Kerk Als gevolg van de financiële uitdagingen werd het voor Stichting Amare te risicovol om de programmering in de Nieuwe Kerk voort te zetten. Hiervoor ontvangt Stichting Amare immers geen structurele subsidie en de kosten van de huur, het beheer en de programmering bleken te hoog om redelijkerwijs te dekken met inkomsten uit recette en andere middelen. Stichting Amare heeft als gevolg daarvan het huur- en beheercontract met de Nieuwe Kerk moeten opzeggen per 1 juli 2023.
De programmering werd per 31 december 2023 om dezelfde financiële redenen stopgezet. Tegelijkertijd werd bij de gemeente het dringende verzoek neergelegd om extra middelen vrij te maken voor de programmering van (kamer) muziek in de Nieuwe Kerk. Holland Dance Festival is ingetrokken in Amare De organisatie van Holland Dance Festival houdt sinds oktober 2023 kantoor in Amare. De ruimte op de eerste verdieping is een van de commerciële units die verhuurd worden door de gemeente Den Haag. Aangezien die buitenzijde van Amare voorlopig nog niet bereikbaar is, is er een binnendeur gemaakt en heeft Amare er een huisgenoot bij. De samenwerking met Holland Dance festival kreeg hiermee nog meer vorm en leidde afgelopen jaar tot een toonaangevende internationale dansprogrammering in Amare. Amare is op weg om de ambities waar te maken Het jaar 2023 kan worden gezien als een jaar waarin we de zware eerste jaren in het nieuwe gebouw in post-coronatijd achter ons konden laten. We kregen het gebouw en de werkprocessen in de vingers. Met regelmaat vonden er op één dag meerdere voorstellingen en events plaats en er waren dagelijks openbare activiteiten. Steeds vaker hoorden we van bezoekers terug dat de sfeer en dynamiek in Amare merkbaar is toegenomen. Dit zorgde voor een stevige basis voor verdere groei en ontwikkeling.
Met positieve energie en grote betrokkenheid van het hele team en onze partners werd een start gemaakt met het vormgeven van de veelbelovende toekomst van Amare.
Stichting Amare Jaarverslag 2023
10
2. Prestaties 2.1 Programma, educatie en bijzondere projecten Levendig en gelaagd De programmering van Stichting Amare wordt gedragen door het Residentie Orkest Den Haag (RO) en Nederlands Dans Theater (NDT) en wordt verrijkt met een diversiteit aan stijlen en genres van muziek en dans uit heel de wereld. • De programma’s van NDT & RO beslaan 34% van het totale programma in de zalen. Stichting Amare programmeert de overige 66% van het aanbod, exclusief Nieuwe Kerk en Open Amare. • In 2023 was een culturele veelkleurigheid in Amare te beleven binnen de disciplines muziek en dans, maar ook met opera, musical, show, cabaret en circus. Opvallende internationale programma’s trokken landelijke aandacht. Daarnaast gaven wij ruim baan aan Haagse initiatieven, gezelschappen en festivals, met inbegrip van Haagse amateurkunst. Stichting Amare onderscheidde in de programmering drie programmalijnen: internationaal en inclusief, stad als curator en een leven lang leren. Internationaal en inclusief: programmering waarin alle ruimte is voor kunstenaars en initiatieven die culturen overbruggen Het jaar 2023 begon groots met vier uitverkochte voorstellingen van Common Ground[s] van Germaine Acogny & Malou Airaudo en The Rite of Spring van Pina Bausch, uitgevoerd door een uniek samengesteld gezelschap van ruim 30 dansers uit veertien Afrikaanse landen.
Deze unieke, internationale gebeurtenis trok landelijk de aandacht van pers, collega’s en publiek. Een uitgebreid programma eromheen voor studenten van de Academie voor Theater en Dans en leerlingen van het Diamantcollege, films in Filmhuis Den Haag, inleidingen en aftertalks zorgden voor een bredere impact. Deze programmering kwam tot stand in het kader van de samenwerking tussen Stichting Amare, Holland Dance Festival en Nederlands Dans Theater. Samen richtten wij Fonds Internationale Dans op om grote internationale dansproducties mogelijk te maken. Naast bovengenoemde voorstelling The Rite of Spring toonden we in 2023 werk van Opera Ballet Vlaanderen en Sydney Dance Company in Amare. Meer culturele veelkleurigheid was er o.a. met We wear our wheels… van het Zuid-Afrikaanse Moving Into Dance Mophatong, het Braziliaanse trio Gilsons, de Kaapverdiaanse Miroca Paris, het Kayhan Kalhor Ensemble en het Dancing Strings Festival. Naast Barbara Pravi, Metropole Orkest met DOMi & JD BECK, het Lets Radiokoor, The Zombies en meesterpianist Evgeny Kissin.
Bestuursverslag
We presenteerden in Amare in 2023 vrijwel alle grote Nederlandse toonaangevende gezelschappen op het gebied van dans en opera, zoals Het Nationale Ballet, Scapino Ballet Rotterdam, Introdans, Conny Janssen Danst, ISH Dance Collective, The Ruggeds, Opera Zuid en Nederlandse Reisopera. Ook de grote ensembles en koren waren prominent aanwezig, zoals Nederlands Blazers Ensemble en Nederlands Kamerkoor. Snel uitverkocht waren de voorstellingen van (internationale) comedians zoals Dara Ó Briain, Bert Visscher en Jandino. Met de musicals Grease en Wolfgang, het wonderjong, maar ook Brandweerman Sam, Oorkaan, Lloyds Company en De Stilte kwamen hele gezinnen en veel nieuw publiek binnen in Amare. Amare blijkt een goede en geliefde plek voor premières en festivals. Deze waren er in 2023 volop met o.a. Mozarts Zauberflöte – the next generation, Superball, Lollipop & Mr. Classic van Slagwerk Den Haag & Oorkaan, het Lera Auerbach Festival, The Francis & Dominic Show, Common Ground[s] & The Rite of Spring en Impermanence | Forever & Ever van Sydney Dance Company. Samen met PAARD geven we de popscene in Den Haag een impuls. Grootschalige sta-concerten voor 2.500 bezoekers zijn eindelijk mogelijk in Den Haag. In 2023 presenteerden we samen met PAARD onder andere de internationale bands Pixies en Swans.
Stad als curator: activiteiten die met partners en bezoekers tot stand komen In 2023 was er veel aandacht voor de viering van culturele feestdagen en herdenkingen van historische momenten. Zo kregen Amazigh samen met Multicultureel Jongeren Geluid, Nowruz onder curatorschap van Balout Khazraei en Divali gedenkwaardig vorm voor vele bezoekers uit deze gemeenschappen. De viering van 150 jaar Hindostaanse immigratie door Stichting 150 jaar Hindostaanse Immigratie & LEXRAMSRI zette Amare op z’n kop. Stichting Africa Life gaf prachtig vorm en inhoud aan Keti Koti. Indrukwekkend was ook het programma op de International Day Against Homophobia, waarbij lokale partners zorgden voor de inhoud. Open Amare kreeg vleugels in 2023: in samenwerking met al ruim 90 en veelal Haagse clubs en kunstenaars werden dansavonden voor seniore tangoliefhebbers georganiseerd, vonden wekelijks Dao Lu-sessies plaats, evenals repetities van (amateur)koren en nog veel meer concerten en voorstellingen van en voor iedereen. We zijn verheugd om te zien dat Open Amare de (on)bewuste scheiding tussen amateurkunstbeoefening en professionele kunstbeoefening, gesubsidieerde en ongesubsidieerde kunst, laat verdwijnen. Het blijkt te leiden tot een brede en waardering en presentatie van verschillende kwaliteiten.
Stichting Amare Jaarverslag 2023
11
Begin december werd de eerste Vertical Video, een digitaal videokunstwerk, geopend. Met dit project geeft Stichting Amare talentvolle digitale kunstenaars een platform om hun werk te laten zien in de publieke ruimte. Zo’n publiek podium is een zeldzaamheid in Nederland. Elke twee maanden nodigen we een nieuwe kunstenaar uit om een werk te maken dat we laten zien in Amare. De eerste kunstenaar was Deborah Mora. Een leven lang leren De programmalijn een leven lang leren werd ontwikkeld voor zowel kennismaking met de podiumkunsten als voor verdieping en talentontwikkeling. Naast schoolvoorstellingen met begeleidende lesprogramma’s richtten we ons op het toegankelijk maken van een veelzijdig aanbod van muziek en dans voor bezoekers van jong tot oud met debatten, lezingen of workshops. Een opvallend voorbeeld hiervan in 2023 was het project Make some noise, dat we samen met het Haags HipHop Centrum hebben ontwikkeld voor het basisonderwijs. Een project door musici en dansers met en zonder een fysieke beperking en met wervelende hiphop-workshops. Denk ook aan de community-voorstelling Alice in Escherland door De Dutch Don’t Dance Division met verschillende generaties in de zaal en op het podium. Daarnaast vonden er wekelijks dansavonden op het Kunstenplein en het maandelijkse Danspaleis voor senioren plaats. Ook maakten we ruim baan voor amateurkunst met o.a.
Viotta Jeugdorkesten, het Haags Toonkunstkoor en professionals in opleiding bij het Prinses Christina Concours en het Nationaal Jeugdorkest. Haags ecosysteem Naast het ecosysteem dat Amare op zichzelf is, voelen wij ons in belangrijke mate onderdeel van de podiumkunstinfrastructuur van Den Haag als geheel. Wij maken niet alleen verbindingen met nieuwe publieksgroepen, culturele gemeenschappen en lokale initiatieven, wij voelen ons als huis ook verantwoordelijk om artiesten, muziekensembles en dans- en operagezelschappen die in Den Haag werken, te stimuleren en een podium te bieden. In 2023 bood Amare een podium aan gezelschappen uit de stad, waaronder Matangi Quartet, Ciconia Consort en New European Ensemble. We werkten samen met Haagse partners zoals Dag in de Branding, De Betovering, Rewire, Holland Dance Festival en De Dutch Don’t Dance Division. Festivals zoals De Betovering, Georgië Festival en het Lera Auerbach Festival namen Amare over. Dat laatste festival was het resultaat van een intensieve en succesvolle samenwerking met Dag in de Branding, Residentie Orkest, Koninklijk Conservatorium, Korzo, New European Ensemble en Nederlands Kamerkoor.
Bestuursverslag
Muziek voor de middenzaal Het jaar 2023 bleek een belangrijk sleuteljaar voor de muziek voor de middenzaal: kamermuziek en kleinschalige koormuziek, global muziek en popmuziek. De geroemde akoestiek van de Nieuwe Kerk leek voor het laatst te kunnen klinken. Tegelijkertijd kwam er ruimte voor programmering in de Conservatoriumzaal. Het pleidooi voor het behoud van de Nieuwe Kerk als ultiem podium voor akoestische muziek door de Haagse en landelijke ensembles werd ondersteund met wonderschone concerten van New European Ensemble, Nederlands Kamerkoor, Amsterdam Sinfonietta en Holland Baroque. De Conservatoriumzaal bleek zeer geschikt voor versterkte concerten en eigentijdse programma’s zoals Hind Ennaira & Amsterdams Andalusisch Orkest, Olga Cerpa en Vernon Chatlein. Levendig en gelaagd Op vele momenten in 2023 hebben we de meerwaarde van Amare kunnen ervaren. Bijvoorbeeld toen kinderen die op bezoek waren bij Festival de Betovering spontaan een kijkje namen bij de openbare repetitie van de dansers van Sydney Dance Company. Of na afloop van de voorstelling van Jandino en de viering van 150 jaar Hindostaanse immigratie, waarbij de bezoekers samen een feestje vierden. Bij de expositie Authenticité van kunstenaar David Katshiunga in het kader van het Haagse iAfrica Film Festival, die vele langslopende bezoekers van Amare verraste.
En toen meer dan 100 mensen meededen met de openbare flamenco workshop georganiseerd in kader van de ‘flamenco queer’ voorstelling ¡VIVA! Van Manuel Liñán in samenwerking met de Flamenco Biënnale.
Stichting Amare Jaarverslag 2023
12
2.2 Marketing-communicatie en kaartverkoop Persoonlijk en datagedreven De marketing- en communicatiestrategie blijkt zijn vruchten af te werpen. De stijgende lijn in kaartverkoop heeft zich in 2023 doorgezet. De inzet was om meer inzicht te verwerven en data te verzamelen om op basis daarvan keuzes te maken voor de inzet van de marketingmiddelen en zo effectiever te communiceren naar de beoogde doelgroepen. Hier hebben we in 2023 grote stappen in gezet. We hebben een CRM/data marketeer aangetrokken en we benaderen onze klanten voortaan vanuit de Microsoft Dynamics CRM en e-mail marketing tool. Hierdoor zijn grote stappen gezet op gebied van data-analyse en effectieve e-mail marketing. Ook maken we steeds intensiever gebruik van segmentatie op basis van de cultuurdoelgroepen uit het Publieksonderzoek Cultuursector van de gemeente Den Haag. Het is nu bijvoorbeeld mogelijk om op voorstellingsniveau analyses te maken van kaartkopers. Online advertising wordt steeds belangrijker voor Amare. Ruim 20% van onze bruto recette wordt via online ad vertenties gegenereerd. Elke euro die geïnvesteerd wordt levert € 14,50 omzet op. Aantal bezoekers in relatie tot voorstellingen en per genre De bezettingsgraad voor de voorstellingen en concerten in de zalen was in 2023 74%.
Ter vergelijking: in 2022 was de bezettingsgraad 61% en in het Zuiderstrandtheater met beduidend minder stoelen was de bezetting 60%. Het aantal bezoekers van de voorstellingen in de zalen bedraagt 220.503 personen en is met 18% gestegen t.o.v. 2022. Stichting Amare had een toename van 16,3% in bezoekers van de zalen t.o.v. 2022. 2023
Stichting Amare
Residentie Orkest
Nederlands Dans Theater
Koninklijk Conservatorium
Totaal
Aantal events
267
45
64
3
379
Bezoekers
140.701
44.374
33.358
2.070
220.503
Bezettingsgraad
74%
80%
83%
93%
77%
Amare totaal
Aantal events
Aantal bezoekers
Stichting Amare
267
140.702
Residentie Orkest
45
44.374
NDT
64
33.358
Koninklijk Conservatorium
2
2.070
Educatie
5
3.900
Open Amare
532
48.065
Rondleidingen
168
2366
Zakelijke events
227
30.994
Totaal
1.311
305.828
Dansvoorstellingen werden goed bezocht met een zaalbezetting van 83% en 23,5% van het totaal aantal bezoekers bij 34 voorstellingen. Klassieke muziek had het hoogste aantal concerten en bezoekers: 109 concerten en 41.079 bezoekers. Popconcerten hadden een zaalbezetting van meer dan 95%. Het genre global muziek maakte een opmars met 34 concerten en ruim 10.000 bezoekers. Genre
Aantal events
Aantal bezoekers
Bezettingsgraad
Cabaret
6
7.179
96%
Dans
34
33.083
83%
Global
34
10.734
70%
Jazz
3
1.553
73%
Jeugd & Familie
30
8.804
69%
Klassiek
109
41.079
70%
Musical
6
5.318
72%
Opera & Muziektheater
20
11.539
55%
Pop
18
17.911
95%
Pop sta
1
2.478
99%
Show & Spektakel
2
1.027
42%
Als we alle evenementen in het gebouw Amare samennemen zien we dat er bij 1.311 evenementen ruim 305.828 bezoekers zijn geweest. De gratis activiteiten van Open Amare droegen in 2023 voor 15% bij aan het aantal bezoekers in Amare.
Bestuursverslag
Stichting Amare Jaarverslag 2023
13
2.3 Horeca en publieksservice Online en social media In 2023 werden ruim 563.000 bezoeken aan de website gebracht (een groei van 4% ten opzichte van vorig jaar), en werden er 4,7 miljoen pagina’s bekeken. De sociale mediakanalen van Amare zijn in 2023 hard gegroeid: in totaal hadden we aan het einde van het jaar 21.263 volgers op de verschillende kanalen. In 2023 publiceerden we 1.186 berichten op onze sociale mediakanalen, en hadden we een bereik van 1.116.000 views. Amare heeft inmiddels bijna 141.000 inschrijvingen voor de verschillende nieuwsbrieven (algemeen of genre). In 2023 hebben we online advertising via Google en Meta (Facebook, Instagram) weer verder geoptimaliseerd. De resultaten zijn met 55% gestegen t.o.v. 2022, terwijl de kosten met 7% zijn gedaald. Er zijn 8.860 aankopen gedaan met een totale omzet van € 702.112. Website
2023
Social Media
Stand eind 2023
Bezoeken
563.165
5.585
Pageviews
4.776.802
8.079
Tijd op site
2.47 min
4.758
2.841
Gezamenlijke campagnes Niet alleen in programmering, ook in marketing bundelen we onze krachten. In december 2023 vond er een gezamenlijke marketingcampagne plaats met huisgenoten NDT en Residentie Orkest. Er werden bijna 4.300 tickets verkocht met een omzet van € 88.000. De marketingkosten per verkochte stoel bedroegen hierbij slechts € 1,75. Ingezette media waren o.a. buitenreclame, print advertenties regionaal en eigen kanalen zoals de website, social media en nieuwsbrieven. Stichting Amare, Holland Dance Festival en Nederlands Dans Theater brachten in 2023 een aantal spraakmakende internationale dansproducties naar Amare en slaagden erin om Den Haag als dé dansstad van Nederland verder te profileren. Voor de dansproducties (The Rite of Spring in de choreografie van Pina Bausch, Tempus Fugit / FUTUR PROCHE van Opera Ballet Vlaanderen en Impermanence | Forever & Ever van Sydney Dance Company) werd gekozen voor een gezamenlijke succesvolle marketingaanpak. De zeven voorstellingen van deze drie producties trokken bijna 8.000 bezoekers en kenden een zaalbezetting van 90%.
Bestuursverslag
Nieuwe partners, meer maatwerk Amare heeft vier verschillende horecastromen: een restaurant Brasserie Amare, de Stadskantine, de congres- en eventcatering en de publieksontvangst en horeca rondom de voorstellingen en concerten. Bij de start in Amare werden aanvankelijk Brasserie Amare, de Stadskantine en de eventcatering ondergebracht bij één externe horecapartner: Amare Horeca BV. In 2023 werd duidelijk dat deze partij de drie verschillende horecaopdrachten niet kon bolwerken. In juli 2023 werd de samenwerking met Amare Horeca BV in de oorspronkelijke vorm beëindigd. In goede harmonie heeft een overgang plaatsgevonden naar een andere constructie waarbij Amare Horeca BV niet langer de Brasserie uitbaat, maar uitsluitend de Stadskantine en een deel van de eventcatering. Voor Brasserie Amare werd een nieuwe bevlogen horecaexploitant gevonden: Luden, een bekende Haagse partij, die de Brasserie meteen al voortvarend en gastvrij vleugels gaf in de laatste maanden van 2023. Voor de congresen eventcatering is gekozen voor de samenwerking met verschillende cateraars, zodat per event kan worden gekozen voor de cateraar die het beste past bij de opdrachtgever. Gastvrij voor iedereen De publieksontvangst en horeca rondom voorstellingen en concerten is in handen van Stichting Amare zelf, evenals de operationele uitvoering van commerciële evenementen.
Alles is gericht op een warm en persoonlijk welkom voor de vele verschillende bezoekers en eenzelfde gastvrije ontvangst en begeleiding van de optredende artiesten. Een goede communicatie en samenwerking met de andere afdelingen, zoals theatertechniek en zakelijke verhuur, is voorwaardelijk voor een soepele operatie. Het jaar 2023 stond voor deze afdeling dan ook in het teken van het verbeteren van de werkprocessen, personeelsinstructies en het verhogen van de productiviteit.
Stichting Amare Jaarverslag 2023
14
Amare programmering
Stichting Amare Jaarverslag 2023
15
2.4 Huisvesting & Facilitair Service- en doelgericht Als hoofdhuurder en verhuurder aan Residentie Orkest, Nederlands Dans Theater en Koninklijk Conservatorium is stichting Amare verantwoordelijk voor het beheer van het gebouw, de veiligheid van de gebruikers en een uiteenlopend pakket aan diensten en services, zoals receptie, schoonmaak, afvalverwerking, verwerking van meldingen en storingen en beveiliging. Het ontwerpen van de processen, procedures en protocollen, het inrichten en opleiden van de teams en het leren (samen)werken in het gebouw ging ook in 2023 nog door en in de loop van het jaar kwam het team steeds beter op stoom. Om de services en diensten optimaal af te stemmen met de verschillende huisgenoten is in 2023 een bewonersoverleg in het leven geroepen. De volgende projecten werden in 2023 onder andere aangepakt: de verbetering van de verlichting in de foyers, het aanvullen van de bewegwijzering, het verder en beter inregelen van de gecompliceerde gebouwgebonden installaties zoals het klimaatsysteem, en het efficiënter inrichten van de schoonmaak. Nieuwe fase: onderhoud en beheer Amare is gebouwd met een Design, Build, Maintain contract, wat betekent dat een groot deel van het eigenaarsen gebruikersonderhoud is belegd bij de aannemer VolkerWessels. Afgelopen jaar is dit onderdeel verder opgestart.
In de praktijk vallen de kosten tegen omdat veel correctief onderhoud niet in het contract blijkt te zitten en tegen hoge tarieven in rekening wordt gebracht. Ook is gebleken dat delen van het planbare onderhoud niet in het contract zijn opgenomen, zoals het oliën van het parket en het legionellabeheer. Veiligheid voor medewerkers en bezoekers Prioriteit heeft uiteraard de fysieke veiligheid voor medewerkers en bezoekers in Amare. Alle voorzieningen, opleidingen, protocollen en processen op het vlak van BHV, veiligheid, ontruiming en ongevallen zijn op orde en worden nageleefd. De risico-inventarisatie en -evaluatie (RI&E) wordt op regelmatige basis doorgenomen. Als gevolg van de openheid van het gebouw hadden we in 2023 regelmatig incidenten. Dit vroeg veel aandacht en de extra inzet van beveiliging bleek noodzakelijk. Door sterk stijgende lonen in de beveiligingsbranche en door de extra inzet zijn de beveiligingskosten opgelopen. In de loop van het jaar is gebleken dat we niet de juiste beveiligingspartner hadden is er een nieuwe lokale partij geselecteerd die begin 2024 aan het werk is gegaan.
Noodzakelijke extra investeringen in het gebouw In 2023 is een analyse gemaakt van noodzakelijke aanpassingen aan het gebouw en de techniek die noodzakelijk is voor het correct functioneren van het gebouw. De analyse gaat bijvoorbeeld over het aanpassen van de afsluitbaarheid van het gebouw om de veiligheid te vergroten, het verbeteren van de kwaliteit van het podium in de Concertzaal en het aanpassen van de elektrische en zaallicht installatie. De gemeente heeft erkend dat deze investeringen zouden moeten plaatsvinden. Er vinden nog gesprekken plaats over de planning en dekking van de investeringen.
2.5 ICT en applicatiebeheer Digitale ondersteuning werkprocessen en rapportages In de uitwisseling van informatie, de werkprocessen en het ondersteunen van de samenwerking tussen afdelingen is de rol van software en digitalisering afgelopen jaren sterk toegenomen. Zo is een nieuw planningsprogramma geïmplementeerd en is het facturatieproces, evenals de personeelsadministratie en de roostering van personeel, geautomatiseerd. CRM: doelgericht in communicatie In 2023 werd geïnvesteerd in de inrichting van het CRMsysteem Dynamics om doelgerichte e-mail marketing te verrichten en de communicatie met sponsors, leden, donateurs en kaartkopers te professionaliseren. Backbone van de werkprocessen In het planningsprogramma iTheatre zijn de processen ingericht met procesflows. Deze procesflows helpen afdelingen en gebruikers, middels taken en filters, om op het juiste moment relevante informatie te verstrekken. Real-time rapportages Er is gewerkt aan het inrichten van een database die via API verbonden staat met de applicaties die binnen Amare gebruikt worden. Als eerste is een koppeling met ons ticketingsysteem Ticketmatic gerealiseerd. Deze koppeling stelt ons in staat om een evenementenrapportage op te zetten die budget, prognose en realisatie laat zien.
De volgende stap is om een dergelijke koppeling met de overige applicaties uit het applicatielandschap van Amare te realiseren, waardoor dit project in 2024 zal doorlopen. Verder heeft er een implementatie van een evenementenmodule plaatsgevonden in het personeelsplanningsprogramma Nostradamus. Met deze toevoeging is er een eerste stap gezet in de behoefte aan real-time rapportage in evenement gebonden uren van roosterpersoneel. Indoordekking telefoonsignaal Er is een indoornetwerk opgeleverd in Amare door de firma Binnen Bereik, waardoor dekking van alle telecomproviders is geboden en gebruikers binnen Amare genieten van een goede mobiele dekking.
Bestuursverslag
Stichting Amare Jaarverslag 2023
16
2.7 Development (sponsoring en fondsenwerving)
2.6 Theatertechniek High-end theatertechniek De theatertechnische voorzieningen in Amare zijn highend. Bezoekende gezelschappen maakten in het afgelopen jaar meer gebruik van deze nieuwste theatertechnieken, met name op het gebied van draadloze audio, streaming en digitale lichttechniek. Met name de lichttechnici hebben daardoor grote stappen kunnen zetten in professionalisering in hun vakgebied. Voor commerciële evenementen werd meer dan voorheen gebruik gemaakt van video, streaming en draadloze audio toepassingen. Er zijn nog enkele additionele investeringen nodig om hierin het benodigde serviceniveau aan te kunnen bieden. Efficiënt gebruik van de zalen De afdeling theatertechniek heeft in 2023 door enkele aanpassingen in de inrichting van technische ruimtes en de digitale infrastructuur de mogelijkheden verder ontwikkeld om de zalen efficiënter te kunnen gebruiken. Apparatuur heeft minder dan voorheen een vaste positie en kan sneller worden ingezet waar nodig, in de zalen of in publieke ruimtes voor Open Amare. De technische ploeg leerde de zalen beter te gebruiken waardoor bijvoorbeeld sneller kan worden omgebouwd tussen een middag- en avondconcert, van akoestisch naar versterkt in de Concertzaal of tussen repetities en commerciële evenementen in de Amare Studio.
Interne opleiding technici Er was in 2023 nog steeds een tekort aan technici op de arbeidsmarkt en afgelopen jaar zijn mede daardoor niet alle openstaande vacatures ingevuld. Er is echter sprake van een stijgende lijn en groei op de afdeling. De in- en uitstroom van mbo-opleidingen Theatertechniek is zorgelijk laag. Samen met de afdeling theatertechniek van Het Nationale Theater ontwikkelen we een opleidingstraject om mensen zelf te kunnen gaan opleiden.
Stichting Podium van de Stad Stichting Amare heeft een steunstichting die bedrijven, ondernemers en particulieren de mogelijkheid biedt om zich aan Amare te verbinden en daarmee een onderscheidende en internationale programmering in Amare mogelijk te maken voor de inwoners van Den Haag en omstreken. Stichting Podium van de Stad heeft hiervoor verschillende programma’s: de Amare Member Club, Nice To Meet You en Amare Friends. Deze programma’s zijn in 2023 verder ontwikkeld. Amare Member Club De Amare Member Club, met daarin veel in Den Haag gevestigde internationale bedrijven als Siemens en Huawei, maar ook veel midden- en kleinbedrijven, hotelketens en startups die gericht zijn op maatschappelijke impact, breidde zich in 2023 gestaag uit. Op 31 december 2023 had de Amare Member Club 28 leden. Nice To Meet You Nice To Meet You zorgt ervoor dat Amare toegankelijk wordt voor mensen voor wie cultuur niet vanzelfsprekend is, die fysieke of emotionele drempels ondervinden of de financiële middelen niet hebben. In 2023 was een sponsorbedrag van € 15.000 beschikbaar en werden bijna 800 tickets beschikbaar gesteld via Quiet Den Haag, Stichting OpenJeHart en LINDA.Foundation aan de verschillende doelgroepen. Amare Friends Amare Friends is het vriendenprogramma van Amare.
Amare Friends genieten van een aantal verschillende privileges, zoals korting op voorstellingen, voorrang op de kaartverkoop en toegang tot Friends events. In 2023 werden er twee exclusieve events georganiseerd voor de Amare Friends: een bezoek aan de techniektoren in Amare en een event rondom de seizoensopening. De events werden goed bezocht. Op 31 december waren er een kleine 150 Amare Friends. Bijzondere programmering In 2023 werd door het fonds de volgende bijzondere programmering mogelijk gemaakt in Amare: Make some noise (€ 20.000), het Lera Auerbach Festival (€ 14.900), het Open Podium Amare (€ 10.000), Sydney Dance Company (€ 10.000), Het Danspaleis (€ 8.280), het Georgië Festival (€ 6.500), het Gnawa Festival (€ 5.100) en Amare inclusief (€ 1.500).
Bestuursverslag
Stichting Amare Jaarverslag 2023
17
2.8 Events en congressen (zakelijke verhuur)
2.9 Personeel en organisatie
Amare haalt de commerciële doelen Als duurzaam gebouw met een open karakter was Amare ook in 2023 flink in trek voor evenementen en congressen, zowel nationaal als internationaal. Het resultaat van de commerciële activiteiten van Amare is in 2023 dan ook in lijn met de doelstellingen van het oorspronkelijke bedrijfsplan. We organiseerden succesvolle internationale evenementen, waaronder een lezing van de Franse president Macron. Met voldoening stellen we vast dat een groeiend aantal opdrachtgevers en evenementen terugkeert in Amare. De afdeling is in 2023 uitgebreid met een event manager die zich uitsluitend richt op de interne event voorbereiding van de huisbewoners. Daarnaast is een junior event manager aangesteld met de focus op de exploitatie van het vergadercentrum.
Facts & figures in 2023 • 227 totaal aantal events met totaal 30.994 bezoekers • 2 internationale meerdaagse congressen: AIJA en Ocean Energy Conference • 12 evenementen in de Concertzaal of het Danstheater • 29 congressen en evenementen in de Amare Studio • 64 recepties, borrels, diners en ontvangsten in de foyers • 33 congressen en 42 vergaderingen in het vergadercentrum Een greep uit de business events • AIJA Half-Year Conference International Association of Young Lawyers • Ocean Energy Europe Conference • Jubileumcongres Raad voor Strafrechtstoepassing • Open Huis IT&IV @Rijksoverheid • Award ceremony Huawei • Conferentie WODC 50 jaar • Nexus-lezing president Emmanuel Macron • Den Haag Inspireert! • Organised Crime in Prisons in Den Haag • 50th AEC Annual Congress and General Assembly
Het zelfvertrouwen groeit De bedrijfsvoering van Amare is ingericht voor verschillende processen: • Het programmeren en presenteren van culturele programma’s; • Het beheren van het gebouw en faciliteren van de bewoners van Amare; • Het commercieel exploiteren van het gebouw. Deze pijlers vormen een geheel en worden operationeel in samenhang aangestuurd en uitgevoerd door 97 medewerkers (74 fte) in 2023. We merkten dat de coronacrisis, de uitdagingen in het nieuwe gebouw en de groei van de organisatie een zware wissel hebben getrokken op het team. Goed en duurzaam beleid op het gebied van persoonlijke ontwikkeling, arbeidsvoorwaarden en een veilige werkomgeving kregen in 2023 dan ook veel aandacht. Langzaam maar zeker keerde de rust terug en groeide het zelfvertrouwen. We stonden in nauw contact met de medewerkers en ondernemingsraad en voerden in 2023 een tevredenheidsonderzoek uit bij onze medewerkers. Ziekteverzuim In 2023 waren er 83 verzuimmeldingen en lag het verzuimpercentage op 9,64%, waarvan 9,06% werd veroorzaakt door langdurig ziekteverzuim. Het ziekteverzuimpercentage was aanzienlijk lager dan in 2022, toen er 105 verzuimmeldingen waren met een verzuimpercentage van 13,04%. Het percentage langdurig verzuim was toen 11,3%. Stichting Amare is in 2023 overgestapt van een arbodienst naar een bedrijfsarts die spreekuur houdt in Amare.
Dit zorgde voor meer en beter onderling contact en heeft zeker invloed gehad op de afname van het ziekteverzuim. Diversiteit en inclusie De Code Culturele Diversiteit en Inclusie is voor Stichting Amare altijd verbonden geweest met onze doelstelling om een huis te zijn waar mensen van vele achtergronden en culturen zich thuis voelen. De focus lag aanvankelijk op het samenstellen en faciliteren van cultureel diverse programma’s met en voor diverse doelgroepen. De afgelopen jaren zijn we ook actief aan de slag gegaan met een bredere inbedding in onze organisatie. In een Werkgroep Diversiteit en Inclusie, met betrokken medewerkers van verschillende afdelingen, werden in 2023 trainingen, excursies en gesprekken georganiseerd. Er zijn doelstellingen geformuleerd voor de personeelssamenstelling en wervings- en selectiemethodes zijn in 2023 gewijzigd. In 2023 had 12% van het vaste team van Stichting Amare een cultureel diverse achtergrond. In de flexibele teams van horeca, facilitaire dienst en beveiliging was dit percentage hoger.
Bestuursverslag
Stichting Amare Jaarverslag 2023
18
2.10 Financieel resultaat 2023 Toegankelijkheid Amare heeft het ITS keurmerk, maar alleen met een toegankelijk gebouw zijn wij er niet. Iemand met een beperking, zichtbaar of onzichtbaar, mag geen belemmering ervaren om naar Amare te komen. In 2023 zijn we gestart met het vormen van een inclusiebeleid. In het voorjaar heeft Stichting Voorall met mensen met een lichamelijke, verstandelijke of zintuiglijke beperking een bezoek gebracht aan Amare. Naar aanleiding daarvan is een aantal verbeteringen aangebracht: • Op 2 plaatsen is een extra leuning aangebracht; • Er is een betere markering op de traptreden aangebracht; • Er is duidelijke en leesbare bewegwijzering aangebracht . Daarnaast zorgden in 2023 Komt dat Zien! en Theater Onbeperkt voor doven- en blindentolken bij voorstellingen. Met het programma Nice To Meet You boden we mensen die fysieke, emotionele of financiële drempels ervaren de gelegenheid om een voorstelling in Amare te bezoeken.
2.9 Duurzaamheid Eerste duurzaam gebouwde podiumkunstcomplex van Nederland Met onder meer 4.000 m2 aan zonnepanelen voor de opwekking van energie, gebruik van de bodem als warmte- en koudebron, ledverlichting in het gehele gebouw, gebruik van regenwater voor het doorspoelen van toiletten en nestkastjes voor vogels en vleermuizen in de gevel is Amare is het eerste duurzaam gebouwde podiumkunstencomplex van Nederland. In 2023 doorstond Amare opnieuw glansrijk de keuring van Green Key Gold en werd het keurmerk verlengd. Zo werden medewerkers en bezoekers gestimuleerd om met het openbaar vervoer en de fiets te komen, de catering werkt met plantaardige, biologische en lokale producten en er worden zo min mogelijk schoonmaakmiddelen gebruikt. Het gebruik van kartonnen bekers en plastic theezakjes is in 2023 afgebouwd. Ook hierin trekken we samen op met de andere bewoners van Amare.
Bestuursverslag
Het tweede volledig operationele jaar van Stichting Amare leidde zoals verwacht en voorzien tot een flink verlies. Afgelopen jaren is aan het licht gekomen dat het beheer van Amare structureel meer kost dan tijdens de ontwikkeling van het bedrijfsplan werd verondersteld. Dat Amare veel meer is dan een theater en een concertgebouw vertaalt zich in hogere personele lasten voor beveiliging, beheer en theatertechniek. Het duurzame karakter van Amare zorgde ondanks de flink gestegen gasprijzen voor een meevaller in de energielasten. Tegenvallers zijn de door de gemeente verhoogde OZB en de hogere kosten voor schoonmaak en correctief onderhoud. Er werden meer inkomsten gegenereerd dan begroot, met name uit kaartverkoop en omzet zakelijke verhuur. De positieve invloed hiervan op het resultaat is echter slechts beperkt. Het resultaat over 2023 is € 641.525 negatief. Begroot was een verlies van € 750.000. Eigen vermogen Het eigen vermogen, bestaande uit het vrij besteedbaar vermogen en diverse bestemmingsreserves, komt na verwerking van het exploitatieverlies uit op € 499.120. Het verlies is volledig ten laste van het vrij besteedbaar vermogen gebracht. De ultimo vorig jaar gevormde bestemmingsreserves zijn ongebruikt in 2023 en beschikbaar voor toekomstige bijzondere programmering en projecten van de bewoners van Amare.
Geconcludeerd kan worden dat met de financieringsstructuur van de eerste twee jaar Stichting Amare structureel inkomsten ontbeert om tot een gezonde bedrijfsvoering te komen. Zonder aanvullende steun zal het vermogen van de Stichting binnen één jaar volledig verdampen. Gelukkig is de gemeente Den Haag naar aanleiding van het extern uitgevoerd financieel onderzoek door Berenschot voor 2024 tot dezelfde conclusie gekomen.
Stichting Amare Jaarverslag 2023
19
2.11 Vooruitblik: kansen en risico’s in 2024 Op 25 januari 2024 werd door de gemeente een aanvullende subsidie van € 700.000 toegekend waarmee een sluitende begroting voor 2024 kon worden gepresenteerd. Deze noodzakelijke aanvulling zorgt ervoor dat de financiële positie en continuïteit van Stichting Amare voor 2024 is geborgd. Diverse kansen en risico’s zouden wellicht van invloed kunnen zijn op de bedrijfsvoering en het uiteindelijke resultaat over 2024. Kansen Amare is relatief nieuw in de branche maar we zien dat de aantrekkingskracht van Amare groeiende is voor zowel bekende als nieuwe bezoekers. De stijgende bezettingspercentages, de groei van de voorverkoop en daarbij het percentage nieuwe bezoekers zijn veelbelovend voor komend jaar (en de jaren daarna) en een kans om de inkomsten uit kaartverkoop en horeca te vergroten.
Amare blijkt een aantrekkelijke locatie te zijn voor congressen en events. De omzet en met name de winstmarge hiervan kan door slimme keuzes voor soorten evenementen en de efficiënte inzet van mensen en middelen in de komende jaren verder worden vergroot. Na twee jaar operationeel zijn in het gebouw aan het Spuiplein en een volledig jaar mede in gebruik van alle openbare ruimte, is kennis en kunde vergaard in de beheersing van het pand. Hiermee kunnen verbeterslagen gemaakt worden waarmee het verbruik van energie, de schoonmaak en de beveiliging effectiever en efficiënter gerealiseerd kunnen worden. Risico’s De huurovereenkomsten bevatten verschillende afspraken voor de jaarlijkse indexering. De gemeente indexeert de huur aan Stichting Amare jaarlijks per 1 juli volgens de CPI. De huurovereenkomsten tussen Stichting Amare en NDT en RO voorzien in een jaarlijkse indexering per 1 januari met het gemeentelijke percentage. Deze percentage kunnen van elkaar verschillen en zorgen voor financiële verschillen. De huurbedragen zijn daarbij inclusief services, waardoor onvoldoende kan worden gestuurd op kostenbesparing en duurzaamheid en waarbij kostenstijgingen niet of slechts gedeeltelijk kunnen worden doorbelast aan de gebruiker. De kosten voor onderhoud zijn in de aanloop naar Amare in opdracht van de gemeente door een extern bureau in kaart gebracht.
De daadwerkelijke kosten worden nu we een aantal ‘normale’ jaren beleven pas duidelijk en blijken in de praktijk af te wijken en deels hoger uit te pakken. Daarbovenop komt dat de door de gemeente Den Haag gekozen contractvorm met de in-huis onderhoudspartij ervoor zorgt dat onvoldoende sturing kan plaatsvinden op de onderhoudskosten. Binnen de culturele sector is er sinds de coronapandemie een tekort aan theatertechnici op de arbeidsmarkt. Ook Amare kent nog een tekort aan formatie binnen haar technische ploeg. Dit leidt potentieel tot duurdere inhuur en het risico dat niet alle gewenste activiteiten in 2024 ook daadwerkelijk plaats kunnen vinden.
Bestuursverslag
Stichting Amare Jaarverslag 2023
20
Open Amare
Stichting Amare Jaarverslag 2023
21
Jaarrekening Stichting Amare Jaarverslag 2023
22
Stichting Amare
4. Jaarrekening
3. Jaarrekening
4.1 Balans 3.1 Balans Per 31 december 2023, na verwerking van het resultaat. Per 31 december 2023, na verwerking van het resultaat.
A Vaste activa A.2 Materiele vaste activa
B Vlottende activa B.1 Voorraden B.2 Vorderingen B.3 Liquide middelen
Activa
31 dec 2023 €
31 dec 2022 €
5.098.363
4.996.756
49.719 1.729.871 4.788.490 6.568.080
46.196 2.797.867 5.431.124 8.275.187
11.666.443
13.271.943
286.320 150.000 62.800 499.120
927.845 150.000 62.800 1.140.645
1.006.060 1.020.706 2.026.766
977.060 1.108.860 2.085.920
2.848.200
3.445.594
2.214.354 4.078.003 6.292.357
2.242.864 4.356.920 6.599.784
11.666.443
13.271.943
C Eigen vermogen C.1 Vrij besteedbaar vermogen C.3 Bestemmingsreserve Bijzondere programmering C.4 Bestemmingsreserve Projecten bewoners Amare
D Voorzieningen D.1 Onderhoud D.2 Aanloopkosten
E
Lang Vreemd Vermogen
F Kortlopende schulden F.1 Crediteuren F.2 Overlopende schulden en overlopende passiva
Passiva
Pagina 2
Jaarrekening
Stichting Amare Jaarverslag 2023
23
Stichting Amare
3.2 Exploitatierekening
4.2 Exploitatierekening Realisatie 2023 €
Begroting 2023 €
Realisatie 2022 €
3.587.400 156.280 1.672.805 6.910.363 38.645 12.365.493
3.667.621 200.000 1.393.332 7.024.441 100.000 12.385.394
2.796.147 149.833 1.517.309 5.836.319 158.827 10.458.435
6.800.444 52.105 39.955 83.614 6.976.118
6.800.444 48.125 6.848.569
6.418.757 861.866 125.249 233.901 7.639.773
Totaal baten
19.341.611
19.233.963
18.098.208
C Beheerslasten C.1 Personeel C.2 Materieel Totaal beheerlasten
1.769.187 9.005.561 10.774.748
1.706.428 8.493.367 10.199.795
1.661.049 8.283.392 9.944.441
D Activiteitenlasten D.1 Personeel D.2 Materieel Totaal activiteitenlasten
4.595.485 4.529.048 9.124.533
4.534.401 5.064.269 9.598.670
3.958.768 4.255.949 8.214.717
19.899.281
19.798.465
18.159.158
Resultaat gewone bedrijfsuitoefening
-557.670
-564.502
-60.950
Saldo rente baten en lasten
-83.855
-200.000
-160.809
Exploitatieresultaat
-641.525
-764.502
-221.759
Resultaatbestemming Onttrekking/dotatie Vrij besteedbaar vermogen Onttrekking Inrichting en verhuizing Amare Mutatie Projecten bewoners Amare Totaal resultaatbestemming
-641.525 -641.525
-764.502 -764.502
143.861 -348.120 -17.500 -221.759
A A.1 A.2 A.3 A.4 A.5
Opbrengsten Publieksinkomsten Sponsorinkomsten Overige directe opbrengsten Diverse inkomsten Bijdragen uit private middelen Totaal opbrengsten
B Subsidies en bijdragen B.1.1 Subsidie Gemeente Den Haag in kader Kunstenplan B.1.2 Overige subsidies Gemeente Den Haag B.2 Overige subsidies/bijdragen uit publieke middelen B.3 Steunmaatregelen Covid-19 Totaal subsidies en bijdragen
Totaal lasten
Jaarrekening
Stichting Amare Jaarverslag 2023
Pagina 3
24
3.3 Toelichting algemeen Algemeen Stichting Amare heeft haar statutaire zetel in Den Haag en heeft als doel het cultureel programmeren, verhuren en exploiteren van het theatercomplex Amare, waaronder het verhuren van werkruimte en verlenen van specifieke diensten aan het Nederlands Dans Theater, Residentie Orkest en het Koninklijk Conservatorium. De jaarrekening bestaat uit de financiële gegevens van Stichting Amare. De bedragen in de jaarrekening zijn in euro’s.
Verbonden partijen Stichting Podium van de Stad (SPS) is opgericht bij akte op 14 augustus 2017 en “stelt zich ten doel het financieel steunen van de activiteiten met een algemeen cultureel belang van de Stichting Amare. Zij tracht dit doel onder meer te bereiken met het verlenen van een financiering, een gegarandeerde kaartafname of een gift. De Stichting Podium van de Stad beoogt niet winst te maken met het geheel van haar activiteiten.’’
Begroting De cijfers van de begroting zijn ontleend aan de begroting over 2023, zoals ingediend bij de gemeente Den Haag in november 2022. De begroting is naar wens van de gemeente ingericht op de reguliere situatie en met een verwacht exploitatietekort wat ten laste van het vrij besteedbaar vermogen is gebracht.
De voorzitter van de Raad van Toezicht van Stichting Amare is tevens de voorzitter van Stichting Podium van de Stad. Stichting Podium van de Stad verzamelt financiële middelen uit bijdragen van sponsoren (bedrijven en individuen) waaruit op verzoek van de directie van Stichting Amare schenkingen aan Amare kunnen worden gedaan ten behoeve van kwalitatief bijzondere programma’s van Amare. De directie van Stichting Amare doet jaarlijks een voorstel aan het bestuur van SPS over de projecten waarvoor een bijdrage wordt gevraagd. SPS heeft geen medewerkers in eigen (vaste) dienst, maar maakt voor de uitvoering van de werkzaamheden gebruik van de diensten van Stichting Amare. Datzelfde geldt voor het budget dat jaarlijks is gemoeid met de algemene communicatie vanuit SPS. Deze middelen en diensten worden door Stichting Amare ter beschikking gesteld. Er hebben zich geen transacties voorgedaan op niet-zakelijke grondslag.
Continuïteit Op basis van de negatieve resultaten van dit en vorig jaar is het eigen vermogen geslonken. Ook eindigt van rechtswege per 31 december 2024 de subsidie van de gemeente Den Haag. Deze omstandigheden kunnen duiden op indicaties van discontinuïteit waarover reeds diverse gesprekken hebben plaatsgevonden met de gemeente Den Haag om toekomstige exploitatietekorten te dekken. Hieruit is toegezegd dat voor 2024 Amare €700.000 extra subsidie toegekend krijgt, waardoor het continuïteitsgevaar lijkt te zijn opgelost. Voor het meerjarenbeleidsplan 2025-2028 worden de gesprekken hierover nu ook gevoerd, op advies van de gemeente Den Haag is de aanvullende subsidie wel verwerkt in de begrotingen. In juni 2024 wordt het definitieve advies hierover verwacht. Toegepaste grondslagen De jaarrekening is opgesteld conform de Richtlijn 640 Organisatie zonder winststreven en de richtlijnen en inrichtingseisen jaarrekening 2023 van de gemeente Den Haag. Grondslagen voor waardering Materiële vaste activa De materiële vaste activa zijn gewaardeerd tegen verkrijgingsprijs verminderd met de afschrijvingen volgens vaste percentages van de aanschafwaarden. De afschrijvingspercentages zijn vastgesteld op basis van de verwachte economische gebruiksduur, rekening houdend met een restwaarde.