RIS319119 Jaarrapportage jeugd 2023

Typ tekstTyp tekstTyp tekst

Hilbert Bredemeijer Wethouder van Onderwijs, Jeugd, Sport en Dienstverlening

dienst: dienstcode

Retouradres: Postbus 12600, 2500 DJ Den Haag

Ons kenmerk

Aan de leden van de commissie Samenleving

OCW/10753967 RIS319119 Contactpersoon

Myriam Roosenbrand en Mariame Hmani Dienst

OCW Afdeling

Stad & Bestuur Telefoonnummer Datum

14070

25 juni 2024

E-mailadres

myriam.roosenbrand@denhaag.nl Onderwerp

Jaarrapportage jeugd 2023

Geachte voorzitter, Hierbij presenteer ik u de Jaarrapportage Jeugd 2023. Hierin doen wij verslag van de behaalde resultaten in het jaar 2023 op het gebied van jeugdparticipatie, jeugdpreventie en jeugdhulp. De jaarrapportage vindt u terug als bijlage bij deze brief. De regiovisie monitor is eveneens toegevoegd als bijlage aan deze brief. In deze brief wordt specifiek ingegaan op een aantal onderwerpen zoals de stand van zaken rondom de toezeggingen n.a.v. de opvolgingsbrief Rekenkamer, OnderwijsJeugdhulp, het Rijksvaccinatieprogramma en toekomstscenario kind-en gezinsbescherming. Ook is de raad het afgelopen jaar over verschillende onderwerpen geïnformeerd inzake het jeugdbeleid1. Toezeggingen n.a.v. opvolgingsbrief Rekenkamer De Rekenkamer Den Haag heeft in 2021 een onderzoek gepubliceerd over kostenstijgingen in de jeugdzorg en de informatievoorziening hierover aan de gemeenteraad. Naar aanleiding van het rekenkamerrapport heeft de raad op 25 november 2021 ingestemd met het raadsbesluit ‘Zorgen voor de jeugd’ (RIS309389). De drie aanbevelingen van de rekenkamer hadden betrekking op o.a. verhogen van de informatiewaarde van de voortgangsrapportages aan de raad en het registreren van het resultaat van trajecten.

Op 14 december 2023 heeft de Rekenkamer de brief 'Opvolging raadsbesluit 'Zorgen voor de jeugd’' (RIS317355) gedeeld met de commissie Samenleving, De hoofdconclusie van de opvolgingsbrief rekenkameronderzoek 'Zorgen voor de jeugd’ is dat het raadsbesluit ten dele is opgevolgd. De Haagse jeugd- en gezinshulp (RIS315245), die per 1 januari 2024 van start is gegaan, betreft een stelselwijziging die o.a. van invloed is op de organisatie van jeugdpreventie, de jeugdteams en ambulante jeugdhulp. Ook raakt het aan het gebiedsgerichte welzijnswerk. Vanuit het jeugd- en jongerenwerk wordt preventief ingezet om zoveel mogelijk Haagse jeugdigen veilig op te laten groeien en de kans te geven zich zo goed mogelijk te ontwikkelen. Deze stelselwijziging maakt dat het raadsbesluit ‘Zorgen voor de Jeugd’ deels in een ander licht is komen te staan.

1 Impactanalyse en review op de impactanalyse regio Haaglanden n.a.v. de doorontwikkeling van de Jeugd- en gezinshulp,

kostenontwikkeling jeugdhulp (RIS316965), Start Kracht en rondomJou (RIS318512), Onderzoek ABA-behandelingen (RIS318839), Stand van zaken jeugdparticipatie (RIS318377), Invoering landelijk tarief jeugdbescherming en jeugdreclassering (RIS317699), Caseloadverlaging jeugdbescherming en jeugdreclassering (RIS317708)

Gemeente Den Haag

Spui 70 Den Haag

Postbus 12600 2500 DJ Den Haag

dienst: afdeling-telefoon dienst: afdeling-website

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

OCW/10753967

De veranderende bekostigingssystematiek (van PxQ naar populatiebekostiging) vraagt een andere wijze van sturen en monitoren en daarmee een aangepaste wijze van rapporteren. De aanbevelingen van de rekenkamer zijn op de volgende wijze in de jaarrapportage verwerkt: -

De informatiewaarde is verhoogd door waar mogelijk een 3-jarig beeld weer te geven en zowel relatieve als absolute cijfers te benoemen. Er is gerapporteerd op instroom, doorstroom, uitstroom en gemiddelde kosten per jeugdige. In de rapportage van 2023 is naast de verdeling van de verwijsstromen ook het percentage van de uitputting van het totaal gedeclareerde bedrag van de specialistische jeugdhulp toegevoegd.

Regiovisiemonitor 2023 Bij het vaststellen van Regiovisie Jeugdzorg Haaglanden 2021- 2026 is afgesproken dat er jaarlijks gerapporteerd wordt over de behaalde resultaten op de ambities. Met de bijgevoegde Regiovisie Monitor 2023 krijgt, u aanvullend op de jaarrapportage, inzicht in hoe de jeugdhulp in de regio ervoor staat. De Regiovisie baseert zich op cijfers van Q4 2022 t/m Q3 2023 en maakt dus gebruik van een andere tijdsperiode dan de jaarrapportage. Het algemene beeld van de regio komt overeen met Den Haag. In 2022 leken zowel de groei van het aantal cliënten als de uitgaven per client in de regio Haaglanden te stabiliseren. Dat suggereerde een trendbreuk ten opzichte van de aanhoudende groei van de jaren daarvoor. De cijfers van 2023 laten zien dat er geen sprake is van een trendbreuk. Weliswaar is het aantal jeugdigen dat in de regio jeugdhulp ontvangt vrijwel stabiel, echter de uitgaven per jeugdigen blijven stijgen. De wachttijden zijn voor sommige hulpvormen zodanig opgelopen, dat er een afwegingskader is ontwikkeld om de meest kwetsbare kinderen tijdig passende hulp te kunnen bieden. Onderwijs-Jeugdhulp We zien een toename van het aantal jonge kinderen die in de leeftijd tot 4 jaar een achterstand hebben opgelopen. Zij zijn niet klaar voor de stap naar het onderwijs en dreigen op jonge leeftijd al van school uit te vallen.

We hebben de druk op de keten in beeld gebracht en een start gemaakt met het vierhoeksoverleg (met schoolbesturen, SPPOH, jeugdhulpaanbieders en gemeente) om oplossingen te bedenken. In 2023 zijn de voorbereidingen gestart voor het Haags Toekomstperspectief per 1 januari 2024. Met SPPOH, SWVZHW, Kracht en rondomJou zijn afspraken gemaakt om de samenwerking met onderwijs te versterken. Ook is het onderzoek naar passende kinderopvang in 2023 afgerond. We zetten in op het versterken van de professionals in de kinderopvang en de samenwerking in de wijk. In 2023 is het tweede pilotjaar van de onderwijs jeugdhulparrangementen (OJA’s) ingegaan, de OJA’s lopen tot augustus 2025 en worden daarna voor gemeente Den Haag onderdeel van het Haags Toekomstperspectief. Ontwikkeltafels onderwijs - jeugdhulp In 2023 hebben meerdere ontwikkeltafels met aandacht voor onderwijs – jeugdhulp plaatsgevonden. Op 20 april 2023 is een deeltafel georganiseerd over de regionale samenwerking op onderwijs – jeugdhulp. Tijdens de deeltafel is uitgesproken dat de H10 wil streven naar een collectieve inzet op school. De H10 werkgroep onderwijs - jeugdhulp deed een analyse op het grensverkeer om in beeld te krijgen wat collectieve inzet voor gemeenten gaat betekenen.

2/5

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

OCW/10753967

Op 23 november is de collectieve inzet inhoudelijk verder uitgewerkt. Welzijn - Jeugdhulp

De Haagse kinder-, jeugd-, meiden- en jongerenwerkers (hierna: jongerenwerkers) werken in het verlengde van het jeugdbeleid en zijn gepositioneerd in het vrijetijdsdomein van jeugdigen. Ze zijn zichtbaar en present op straat, speelpleinen, sportvelden en andere plekken waar jeugdigen zich ophouden. Jongerenwerkers zijn de ogen en oren in de wijk en hebben daarmee een belangrijke preventieve en signalerende functie. Jongerenwerkers richten zich op (groepen) jeugdigen van 4 tot 27 jaar en werken outreachend vanuit club- en buurthuizen in de stad. Deze professionals beschikken over een uitgebreide toolkit om groepen jongeren te binden, boeien en verleiden tot deelname en organisatie van activiteiten. Hierbij staan ze open voor alle jeugdigen. Jongerenwerkers letten op hoe groepen jeugdigen functioneren (groepsdynamica) en signaleren of er sprake is van risico(gedrag). Waar mogelijk sturen zij op pedagogische wijze bij, op groepsof individueel niveau. Vanuit een vertrouwensrelatie bieden ze ondersteuning bij kleine ondersteuningsvragen. Ze schalen op wanneer nodig. Bijvoorbeeld naar de samenwerkingsverbanden Kracht en rondomJou, de jeugdhulpaanbieders. Ook zoeken ze de verbinding met andere partijen die een bijdrage leveren aan de vorming van de jeugdige. Waar mogelijk verwijst het onderwijs door en schalen de jeugdhulpaanbieders af naar het aanbod van welzijn.

Zo zijn er jeugdigen doorverwezen naar weerbaarheidstrainingen, maar ook naar activiteiten gericht op talentontwikkeling, sport of andere vorm van een zinvolle vrijetijdsbesteding. Daarnaast zet het meidenwerk specifieke methodieken als SuperWoman, Kracht van meiden, Girls Talk, You!nG woman en Girls Forward in. Naast de inzet van jongerenwerkers plegen straatcoaches inzet. De straatcoaches zetten zich in voor de doelgroep 16 tot 27 jaar in de buitenruimte die moeilijker te bereiken zijn. Het doel van de inzet van de straatcoaches is voor 70% gericht op overlast en 30% op doorverwijzing richting school, werk, sport of andere vorm van zinvolle vrijetijdsbesteding, waaronder het reguliere jongerenwerk. In 2023 hebben de straatcoaches in totaal 665 jongeren bereikt. Deze jongeren manifesteerden zich in 57 groepen. Daarvan zijn 175 jongeren doorverwezen naar passende vormen van ondersteuning. In 2024 is er (extra) aandacht voor de samenwerking tussen welzijn en jeugdhulp aanbieders. Rijksvaccinatieprogramma (RVP) In lijn met de landelijke trend is ook in Den Haag de vaccinatiegraad van bijna alle RVP-vaccinaties in verslagjaar 2023 lager dan een jaar eerder2. Bovendien is de vaccinatiegraad voor al deze RVPvaccinaties lager dan de vaccinatiegraad die nodig is voor een goede groepsbeschermingen (90/95 % WHO norm) en lager dan het landelijk gemiddelde.

In 2023 is verder gewerkt aan het wegnemen van belemmeringen, ouders en jeugdigen beter bereiken door informatie en communicatie en het versterken van medisch en niet-medische professionals. Sinds 1 januari 2024 is het mogelijk om vaccinaties te krijgen op alle 9 Centrum voor Jeugd en Gezin (CJG) locaties die geografisch verspreid zijn over de stad. Alternatieve vaccinatielocaties worden onderzocht binnen het programma ´Laagdrempelig voorlichten en vaccineren´. Ook worden vaccinatiemomenten herhaaldelijk onder de aandacht gebracht zodat inwoners bewust worden van de nut en noodzaak van vaccineren.

2 In het verslagjaar 2023 gaat het om de cijfers van 2022.

3/5

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

OCW/10753967

Binnen het programma worden medische JGZ/GGD professionals en sleutelfiguren ingezet bij bijeenkomsten in de stad om Haagse inwoners (en daarmee dus ook kwetsbare doelgroepen) te voorzien van goede informatie over vaccinaties. Daarnaast faciliteren we Haagse netwerkprofessionals, zoals huisartsen, kinderdagverblijfhouders en verloskundigenpraktijken bij het leveren van een actieve bijdrage aan deze opgave. Hierbij is er ook aandacht voor feiten en desinformatie die rondgaat over vaccineren. De raad wordt in Q3 middels een raadsinformatiebrief geïnformeerd over de voortgang van het programma ´Laagdrempelig voorlichten en vaccineren´. Toekomstscenario kind- en gezinsbescherming: Het toekomstscenario kind- en gezinsbescherming van de ministeries van VWS, J&V en VNG uit 2021 is een aanzet naar een fundamentele herziening van de veiligheids- en beschermingsketen van gezinnen en huishoudens om de bescherming van kind en gezin effectiever en sneller uit te voeren. De grootste organisatorische verandering die hieruit volgt is de totstandkoming van een Regionaal Veiligheidsteam (RVT), waar expertise op het gebied van onveiligheid in een thuissituatie gebundeld is. Functionaliteiten die momenteel zijn belegd bij Veilig Thuis, de Gecertificeerde Instellingen en Raad voor de Kinderbescherming.

Daarnaast krijgt het Lokale Team een prominente rol als het vaste gezicht (langdurig) voor gezinnen en huishoudens. Dit jaar worden er landelijk richtinggevende besluiten genomen onder andere over de taken die belegd worden in het regionale veiligheidsteam en de organisatievorm en wijzigingen in wetgeving. Daarmee zal landelijk het politieke debat worden gevoerd leidend tot een politiek besluit in – zoals nu de planning is - de tweede helft van 2025. Hierna start het wetgevingstraject wat met een voorzichtige verwachting gereed is in de tweede helft van 2027. Zodat vervolgens de transitie en transformatie kan worden ingezet. De regionale proeftuin Haaglanden is gestart in mei 2023 en loopt (minimaal) tot mei 2025 en wordt gefinancierd uit de centrumgemeentelijke POK-middelen. Met de proeftuin zoeken we naar oplossingen om het werk anders vorm te geven door groots te denken en op kleine schaal te onderzoeken wat de effecten zijn van het verkorten van de beschermingsketen, het reduceren van het aantal gezichten voor het gezin en het vergroten van de effectiviteit doordat we direct vanaf de start verschillende expertises (onder andere volwassen GGZ en bestaanszekerheid) betrekken bij de analyse en in het plan.

In de proeftuin bestaat het uitvoerende team uit 17 professionals, netwerkcollega's, van alle deelnemende organisaties die samen die het werk fundamenteel anders mogen gaan doen, denkend vanuit ‘wat zegt het gezin nodig te hebben?’. Momenteel nemen 16 gezinnen deel aan de proeftuin. Dit aantal groeit in de looptijd van de proeftuin uit tot 30-40 gezinnen 3. Naast het voorbereiden op de komst van een regionaal veiligheidsteam heeft de gemeente een sterke lokale infrastructuur te organiseren voor gezinnen en huishoudens dat toegankelijk is en stevig verankerd in de leefwereld van kinderen en volwassen. Ze bieden zelf hulp en ondersteuning, maar halen ook andere hulp op maat erbij. Voor kinderen en volwassen in een onveilige thuissituatie bieden zij (intensieve) ondersteuning in het vrijwillige kader. Met de doorontwikkeling van de jeugd- en gezinshulp in Den Haag is daarop ingezet voor gezinnen. Bestaande uit de buurtteams van rondomJou en krachtteams van Kracht, in combinatie met de gemeentelijke aanpak gezinsgericht werken voor het steviger verbinden aan aanpalende domeinen als bestaanszekerheid.

3 Proeftuin Haaglanden: verandering systeem én grondhouding professionals | Jeugdhulp Haaglanden lees hier meer over de ervaringen in

de eerste negen maanden.

4/5

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

OCW/10753967

Deelnemers aan de proeftuin zijn Jeugdbescherming West, de Raad voor de Kinderbescherming, William Schrikker Stichting, Veilig Thuis Haaglanden, Stichting KesslerPerspektief, Impegno, de gemeenten Delft, Den Haag en Westland (namens de jeugdzorgregio Haaglanden), en de lokale teams van Delft, Den Haag en Westland. Om partijen te ondersteunen bij voorbereiding op het Toekomstscenario heeft het rijk 23 miljoen euro landelijk van de POK-middelen hiervoor geoormerkt. Met vriendelijke groet, de wethouder van Onderwijs, Jeugd, Sport en Dienstverlening Hilbert Bredemeijer

5/5