RIS318977 Voorbereidende notitie voor de werkbespreking over de woonzorgvisie

Typ tekstTyp tekstTyp tekst

Martijn Balster Wethouder van Volkshuisvesting, Welzijn, Wijken en Zuidwest

040

Retouradres: Postbus 12600, 2500 DJ Den Haag

Ons kenmerk

Aan de voorzitters van de commissies Ruimte en Samenleving

DSO/10752957 RIS318977 Contactpersoon

Ron Stevens & Anne Laming Dienst

Dienst Stedelijke Ontwikkeling Afdeling

Wonen Telefoonnummer

14070 Datum

E-mailadres

28 mei 2024

wonen@denhaag.nl

Onderwerp

Voorbereidende notitie voor de werkbespreking over de woonzorgvisie

Geachte voorzitters, Graag gaan we op woensdag 29 mei vanaf 13.30 uur met uw commissie het gesprek aan over hoe we de toekomst van wonen en zorg willen gaan vormgeven in Den Haag door te reflecteren op de uitdagingen en mogelijke oplossingen ten aanzien van de kwalitatieve opgaven. Zoals beloofd, zouden we uw commissie een voorbereidende notitie sturen. Agendavoorstel: Wij hebben de volgende agenda opgesteld. Uiteraard staan we open voor aanpassingen, indien gewenst. 13:30 – 13:45

Start + aftrap voorzitter

13:45 – 14:05 14:05 – 14:30

Presentatie door Companen | kwantitatieve opgave, essentie van de urgentie/woonzorgcrisis in Den Haag Vragenronde aan Companen

14:30 – 14:45

Presentatie woonzorgvisie | speerpunten

14:45 – 14:50

Toelichting interactief deel reflectie in groepjes

14:50 – 14.55

Korte pauze

14:55 – 15:00

Inleiding interactief deel – naar foyer

15:00 – 16:25 16:25 – 16:35

Interactief deel – Gespreksronde 1: 25 minuten per thema en gespreksronde 2: 10 minuten Korte pauze en terug naar raadzaal

16:35 – 17:00

Plenaire terugkoppeling interactieve deel

17:00– 17:10

Hoe verder met de woonzorgvisie?

17:10 – 17:15

Afronding

Inhoudelijke voorbereiding: de opgaven In deze notitie beschrijven we de kwalitatieve beleidsmatige keuzes die we moeten maken in de woonzorgvisie en verbinden deze vervolgens aan de kwantitatieve opgaven voor de aandachtsgroepen.

Gemeente Den Haag

Spui 70 Den Haag

Postbus 12600 2500 DJ Den Haag

T 14070 www.denhaag.nl

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

DSO/10752957

Tijdens de werkbijeenkomst willen we stilstaan bij de kwalitatieve uitdagingen die eerder via een enquête zijn opgehaald bij de zorgpartners en die we hebben behandeld tijdens een brede bijeenkomst op 13 maart 2024. We horen graag uw perspectief hierop, zodat we dit kunnen verbinden aan de perspectieven van de partners en cliëntvertegenwoordigers. Tijdens de commissiebijeenkomst gaan we graag met u in gesprek over deze thema’s. Hoe leggen we het accent de komende jaren? Inleiding Parallel aan de omgevingsvisie en woonvisie werkt de gemeente aan een woonzorgvisie. De woonzorgvisie verbindt de beleidsterreinen wonen, zorg, welzijn en ruimtelijke ordening met elkaar. Samen met woon-, zorg-, bewoners- en welzijnspartners in de stad maken we deze woonzorgvisie. Waarom deze informatie? In voorbereiding op de werkbijeenkomst op 29 mei a.s. nemen wij u hieronder graag mee in het wat, hoe en waarom. En in wat we tot nu toe hebben gedaan. Met uw inbreng op 29 mei geven we verder vorm aan de ambities en prioriteiten die we opnemen in de woonzorgvisie. Waar gaat de woonzorgvisie over? De woonzorgvisie gaat over zorg- en andere aandachtsgroepen die nu in feite met elkaar ‘concurreren’ voor de schaarse woonruimte in Den Haag. Samenwerkingen en nieuwe innovatieve concepten zijn nodig om die doelgroepen binnen de huidige huisvestingscrisis/woningnood te huisvesten.

Waarbij het belangrijk blijft dat – met steeds minder zorgpersoneel – mensen toch zo goed mogelijk wonen én waar nodig ondersteund en verzorgd worden. Dát is de grote uitdaging waarvoor de woonzorgvisie de kaders moet gaan meegeven en waarin de ambities en prioriteiten worden gesteld. Met het volkshuisvestingsprogramma (de woonvisie én de woonzorgvisie) geeft de gemeente Den Haag invulling aan de Rijksprogramma’s ‘Een thuis voor iedereen’, ‘Wonen en zorg voor ouderen’, de (concept) Wet versterking regio op de volkshuisvesting en het nationaal plan Dakloosheid ‘Eerst een thuis’.

Woonzorgvisie: aandachtsgroepen en kaders

2/6

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

DSO/10752957

Waar versterken de woonvisie en woonzorgvisie elkaar? De woonvisie neemt alvast de kapstok op waaronder de woonzorgvisie verder wordt uitgewerkt. Hoofdambitie in de woonvisie is; bouwen aan een stad in balans. Dit werken we uit aan de hand van vier speerpunten: • Betaalbaar (ver)bouwen in alle delen van de stad • Toegankelijke en betaalbare woningvoorraad voor de aandachtsgroepen • Toekomstbestendige woningvoorraad en omgeving • Vitale en leefbare wijken Ter indicatie vindt u onderstaand op hoofdlijnen een aantal opgaven die zijn opgenomen in de woonvisie. Deze lopen parallel met de woonzorgvisie, zodat beide visies elkaar aanvullen en versterken. • Meer betaalbare huurwoningen toewijzen aan ouderen en (zorg)aandachtsgroepen met oog voor de reguliere woningzoekende. • Dak- en thuisloosheid terugdringen. • Voldoende geschikte woningen voor ouderen. • Goede huisvesting voor arbeidsmigranten. • Standplaatsen realiseren voor woonwagenbewoners. • Voldoende woonruimte voor studenten. • Voldoen aan taakstelling statushouders.

Wat is er al gedaan en loopt nog? • Eind 2023 en begin 2024 is een enquête onder zorgpartners afgenomen. • Er zijn verdiepende sessies geweest met beleidsadviseurs van de gemeente . • Companen is bezig met de woonzorganalyse, die in juni wordt afgerond. • In februari heeft Companen tijdens werkateliers opgehaalde data voor de woonzorganalyse geduid voor partners in de stad. • De klankbordgroep met professionele partijen is samengesteld en meerdere malen bij elkaar gekomen in het eerste en tweede kwartaal van 2024. • Afstemming met de woonvisie. • Op basis van de enquête-uitkomsten, de verdiepende sessies

Wat is het doel van de werkbijeenkomst? We hebben de stemmen van onze wonen-, zorg- en welzijnspartners gehoord tijdens de brede bijeenkomst in maart en tijdens de bijeenkomsten met zorgpartijen en hun inzichten geïntegreerd in een eerste concept werkdocument. Het doel is een gemeenschappelijk beeld van de uitdagingen, behoeften en prioriteiten die een rol spelen op het brede domein van wonen, welzijn en zorg. We willen een breed gedragen woonzorgvisie, waarin iedereen zich zoveel mogelijk herkent om zo uiteindelijk vanuit de gezamenlijke visie de ambities door te vertalen naar de uitvoering. Het doel van de werkbijeenkomst is om met u als raadsleden actief van gedachten te wisselen over hoe u aankijkt tegen deze thema’s om zodoende dit beeld te kunnen verbinden aan de perspectieven van partners en te reflecteren op mogelijke oplossingen en/of kansen.

3/6

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

DSO/10752957

Thema’s en gespreksvragen ronde 1 Thema 1 | Wonen en zorg rond voorzieningen in de wijk Vraag 1: In de toekomst is het zorgpersoneel schaars en zijn er beperkte middelen om zorg te leveren. We moeten alles in de wijk organiseren. Hoe doen we dat? Vraag 2: De effectieve verdeling van zorg noodzaakt tot geclusterd wonen met een vaste vertrouwde zorgpartij dichtbij. Hoe doen we dat het best? Concentratie van wonen en zorg in de wijk is in de toekomst logisch omdat minder zorgpersoneel ter beschikking is. Geclusterde woningen en complexen zijn nodig dicht bij een woonzorgcentrum. Wonen in de buurt van voorzieningen is voor de meeste aandachtsgroepen van groot belang zodat zij de zorg en ondersteuning ontvangen wanneer dat nodig is. Thema 2 | Beter benutten bestaande stad Vraag 1: Hoe creëren we meer beschikbare woonruimte in de bestaande stad? Welke maatregelen zijn we bereid te nemen? Vraag 2: Hoe creëren we meer doorstroming onder ouderen en andere aandachtsgroepen in de bestaande stad? Vraag 3: Hoe gaan we om met particulier / kleinschalig initiatief (samengesteld wonen, mensen in huis nemen, kamers voor tienermoeders, etc.) als beleidskaders daar geen ruimte voor bieden? Vraag 4: Sommige regelingen vormen een belemmering bij het huisvesten van aandachtsgroepen.

Zijn dat knoppen waar we aan willen draaien om meer woonruimte beschikbaar te maken? De vraag naar passende woonruimte is divers. De woonbehoeften veranderen. Het bevorderen van doorstroming binnen de woningmarkt is van cruciaal belang opdat mensen met een zorg- en ondersteuningsvraag in de juiste woning op de juiste plek in de eigen buurt of wijk wonen. Mensen die ergens lang wonen zijn minder verhuisgeneigd. Ook als zij bijvoorbeeld alleen in een groot huis wonen met meerdere verdiepingen. Op allerlei websites, via folders en via ouderenwerkers worden ouderen benaderd om te zien of verhuizen voor hen een passende optie is. Bij de gemeente en bij de corporaties zijn doorstroommakelaars actief die ouderen helpen bij het zoeken van een beter passende woning. We zien nog onvoldoende beweging naar een passende woning. We horen met name terug dat de lage woonlasten een belangrijke overweging is om niet te verhuizen. Ook krijgen wij de behoefte van ouderen terug om iemand in huis te nemen onder andere met het oog op eenzaamheid. Deze vraag raakt de ambitie om woonruimte beter te benutten, bijvoorbeeld door omzetting of (tijdelijk) splitsen toe te staan, ook voor andere aandachtsgroepen.

Thema 3 | Met balans huisvesten van aandachtsgroepen Vraag 1: Dit zijn de te huisvesten aandachtsgroepen waar de Woonzorgvisie op ziet: Ouderen en mantelzorgers Mensen met een lichamelijke beperking inclusief mensen met een zintuigelijk-auditieve beperking

4/6

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

DSO/10752957

-

Mensen met een verstandelijke beperking en een licht verstandelijke beperking Verblijf in en uitstromers uit een instelling Statushouders Arbeidsmigranten Studenten Woonwagenbewoners Stoppende sekswerkers

Hoe zorgen we voor de juiste balans? Vraag 2: Welke woonoplossingen zijn mogelijk om meer uitstroom uit MO, BW, jeugdhulp te organiseren? Vraag 3: Hoe zorgen we dat mensen met een extra ondersteuningsvraag ook in de rijke, meer draagkrachtige delen van de stad onderdak vinden? Alleen nieuwe woningen bijbouwen is niet voldoende om de uitdaging van de grotere zorgvraag het hoofd te bieden. Andere slimme oplossingen zijn nodig. Denk aan het beter benutten van bestaande woningen, het spreiden van kwetsbare mensen in de stad en mixen van aandachtsgroepen, en het ontwikkelen van nieuwe innovatieve concepten waarbij wonen, zorg, technologie en domotica slim samen komen. Langer zelfstandig wonen betekent niet per se dat je oud wilt of kunt worden in je huidige woning. Zelfstandig wonen kan ook in een woning die daarvoor meer geschikt is of in een toegankelijke woonomgeving staat. Den Haag heeft een dynamische woonomgeving waarin diversiteit, inclusie en sociale cohesie centraal staan. Door het ontwikkelen van nieuwe woonvormen, kleinere betaalbare woningen, het creëren van ontmoetingsruimtes en het stimuleren van gemengde woonconcepten, willen gemeente en partners samen de doorstroming bevorderen. Passend wonen is ook in Den Haag steeds meer inkomens- en vermogensgerelateerd.

Het bouwen van kleinere, betaalbare woningen, ook in de wijken met hoge inkomens, zorgt ervoor dat bewoners kunnen doorstromen in de eigen wijk. Spreiding van kleine groepswoningen in alle wijken voor kwetsbare aandachtsgroepen draagt bij aan een mix van vitale en relatief kwetsbare bewoners in onze wijken. Gemeente en partners streven naar een gebalanceerde verdeling van voorzieningen en basisvoorzieningen in alle wijken, zodat alle inwoners toegang hebben tot ondersteuning en sociale interactie. Ook vragen gemeente en partners inwoners begrip te tonen voor mensen uit aandachtsgroepen die in de wijk komen wonen. Om de opgave aan te kunnen pakken is een integrale blik nodig op de verschillende beleidsterreinen die de Woonzorgvisie raken. In dat verband moet in bepaalde gevallen een afweging gemaakt worden tussen het belang van algemene regelingen en de ruimte om oplossingsrichtingen, zoals woonzorgconcepten, mogelijk te maken. Gespreksronde 2: aanvullende aandachtspunten Tijdens gespreksronde 2 gaan we in op beleidsrijke elementen die u graag nog zou willen meegeven en halen we op hoe u aankijkt tegen onderstaande uitgangspunten. -

Deelt u de gedachte dat we als gemeente samen met woon-, welzijns- en zorgpartners de verantwoordelijkheid hebben om alle inwoners te stimuleren en te faciliteren om zo lang mogelijk gezond te blijven, zelfstandig te wonen en mee te kunnen blijven doen in de maatschappij?

5/6

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

DSO/10752957

-

Preventie moet de hoogste prioriteit krijgen waarbij er moet gedacht vanuit (wijk)structuren om de eigen regie, het sociale netwerk van de inwoner en de samenredzaamheid van de samenleving te versterken en te behouden. Hoe kijkt u aan tegen dit standpunt?

Wij kijken uit naar deze werksessie en om gezamenlijk stappen te zetten in de richting van een betere woonzorgomgeving voor de burgers van Den Haag in de toekomst. Met vriendelijke groet, Martijn Balster wethouder Volkshuisvesting, Welzijn, Wijken en Zuidwest Mariëlle Vavier wethouder Armoede, Inclusie, Zorg, Internationale Zaken

6/6