RIS318900 Voortgangsbrief bereikbaarheid CID-Binckhorst

Typ tekstTyp tekstTyp tekst

Robert van Asten Wethouder van Stedelijke ontwikkeling, Bibliotheken en Europa

040

Retouradres: Postbus 12600, 2500 DJ Den Haag

Ons kenmerk

Aan de voorzitter van de commissie Leefomgeving

DSO/10743702 RIS318900 Contactpersoon

Sanne Steyerberg Dienst

Dienst Stedelijke Ontwikkeling Afdeling

Mobiliteit Telefoonnummer

14 070 Datum

E-mailadres

21 mei 2024

sanne.steyerberg@denhaag.nl

Onderwerp

Voortgangsbrief bereikbaarheid CID-Binckhorst

Geachte voorzitter, Voor de zomer van 2023 is de MIRT verkenning bereikbaarheid CID-Binckhorst afgerond. Inmiddels loopt de fase die hierop volgt, de planuitwerkingsfase, en wordt in deze voortgangsbrief aangegeven wat daar de stand van zaken van is. Daartoe wordt gestart met een terugblik op de aanleiding en het resultaat van de verkenning en volgt daarna waar in de planuitwerkingsfase nu aan gewerkt wordt. Tot 2040 komen er in het Haagse Central Innovation District (CID) en de Binckhorst naar verwachting 25.000 woningen en 30.000 banen bij. De groei in bewoners en arbeidsplaatsen in CID-Binckhorst zorgt voor extra verplaatsingen. Het is belangrijk om het gebied en omliggende gebieden zoals Voorburg-West en Oud-Rijswijk ook in de toekomst prettig leefbaar, verkeersveilig en bereikbaar te houden. De ambitie is om bij de verstedelijking van CID-Binckhorst voorrang te geven aan duurzame en schone vormen van mobiliteit: lopen, fietsen en openbaar vervoer (mobiliteitstransitie). Hierdoor ontstaat meer ruimte in de stad voor wonen, werken en verblijven en verbetert de leefkwaliteit. In de MIRT verkenning bereikbaarheid CID-Binckhorst is onderzocht met welke vorm van hoogwaardig openbaar vervoer (HOV) de Binckhorst goed bereikbaar gemaakt kan worden gegeven de grootschalige verstedelijkingsplannen.

Daarnaast is gekeken naar een pakket aan mobiliteitsmaatregelen voor de bereikbaarheid van de Binckhorst gericht op voetganger, fiets en deelmobiliteit. De verkenning is uitgevoerd in opdracht van zes partijen. Naast de gemeente Den Haag zijn dat de ministeries van Infrastructuur en Waterstaat en Binnenlandse Zaken, provincie ZuidHolland, Metropoolregio Rotterdam Den Haag en gemeente Leidschendam-Voorburg. De gemeente Rijswijk is sinds 2021 betrokken bij de verkenning en is met de ondertekening van de bestuursovereenkomst in 2023 ook officieel opdrachtgever. In het Bestuurlijk Overleg (BO) MIRT van november 2022 zijn tussen de initiatief nemende partijen afspraken gemaakt over de bekostiging van het voorgenomen Voorkeursalternatief. Met de vaststelling van het Voorkeursalternatief door de gemeenteraden van Den Haag, Rijswijk en LeidschendamVoorburg in mei/juni 2023 en de daaropvolgende door alle betrokken partijen afgesloten bestuursovereenkomst, is de MIRT-Verkenningsfase afgesloten.

Gemeente Den Haag

Spui 70 Den Haag

Postbus 12600 2500 DJ Den Haag

T 14070 www.denhaag.nl

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

DSO/10743702

Het vastgestelde Voorkeursalternatief betreft: -

Een HOV-tramverbinding, van Den Haag CS naar station Voorburg via de Maanweg en naar Rijswijk/Delft via de Geestbrugweg; En een zogenoemd Basispakket Mobiliteit met diverse maatregelen gericht op enerzijds de mobiliteitstransitie en anderzijds het verbeteren van verkeersveiligheid en leefbaarheid.

Voorkeurstracé Voor het tracé richting Station Voorburg is gekozen voor een route via de Maanweg. Bij inpassing van het tramtracé op de Maanweg is behoud en versterking van de ecologische zone uitgangspunt voor de verdere uitwerking in deze fase. Specifieke gesprekken over deze ecologische zone worden als het moment daar is hierover gevoerd met de buurgemeenten zoals ook in de motie Bescherm de ecologische zone en beheer tot over de grens (RIS315842) is toegezegd. De route loopt door de groenstrook langs het spoor. Opa’s veldje en scouting Miriam blijven onaangetast. Ook maakt deze variant het mogelijk om later een doortrekking richting Zoetermeer te realiseren. Alle partijen zijn het erover eens dat een eventuele doortrekking in de toekomst te allen tijde vereist dat de HOV-verbinding op dat moment ondergronds aangelegd moet worden. Voor het tracé richting Rijswijk en Delft is gekozen voor de route via de Geestbrugweg. Deze route heeft de laagste kosten, de beste kosten/baten-verhouding en scoort beter op milieueffecten en inpassing dan andere varianten. Een goede en veilige inpassing vereist wel een herinrichting en (waarschijnlijk) verkeersbeperkende maatregelen op de Binckhorstlaan in Voorburg, Prinses Mariannelaan en Geestbrugweg. Deze oplossing biedt daarmee ook de kans de bestaande problemen van veel autoverkeer op te lossen.

Basispakket Mobiliteitsmaatregelen De MIRT planuitwerking bereikbaarheid CID-Binckhorst onderzoekt hoe de bereikbaarheidsopgaven die de verstedelijkingsplannen op de Binckhorst met zich meebrengen, op te lossen zijn met maatregelen gericht op de mobiliteitstransitie. Naast de HOV-verbinding betreft dit ook een pakket mobiliteitsmaatregelen. Dit pakket is gericht op het verbeteren van de infrastructuur voor fiets en voetganger, maatregelen om de automobiliteit te beperken en maatregelen om de leefbaarheid, veiligheid en doorstroming van de straten waar de HOV doorheen komt te vergroten. Dit bevat onder meer maatregelen voor herinrichting en inpassing van de HOV in de Lekstraat, Binckhorstlaan in Voorburg, Prinses Mariannelaan en Geestbrugweg. In de vorige fase waren de voorgestelde maatregelen uit het ‘Basispakket Bereikbaarheid’ nog indicatief aangeven. Nu wordt er gewerkt aan een nadere uitwerking, kostenraming en prioritering. Koningscorridor De aanleg van een HOV-verbinding vormt de ruggengraat van een mobiliteitsoplossing om bij de voorgenomen verstedelijking het CID, de Binckhorst en de omliggende gebieden bereikbaar te houden. Hiermee wordt ook de eerste stap gezet voor realisatie van de Koningscorridor.

De Koningscorridor is de nieuwe regionale HOV-verbinding die zorgt dat reizigers rechtstreeks, hoogfrequent en met een hoog kwaliteitsniveau kunnen reizen van Zoetermeer via CID-Binckhorst en Den Haag Centraal naar de Internationale Zone en Scheveningen. Met deze eerste stap van de Koningscorridor krijgen de Binckhorst, Voorburg en Rijswijk rechtstreekse, snelle en hoogfrequente verbindingen met Scheveningen/het strand, het centrum van Den Haag, de Internationale Zone (economische toplocatie) en Delft.

2/6

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

DSO/10743702

Planuitwerkingsfase bereikbaarheid CID-Binckhorst Na de vaststelling van het voorkeursalternatief voor de zomer van 2023 is, zoals hiervoor al is aangegeven, gestart met de planuitwerkingsfase. Hierin worden de HOV-verbinding en de inpassing verder uitgewerkt. Het voornemen is deze fase in 2026 af te ronden. Dat is iets later dan bij de vaststelling van het Masterplan is gecommuniceerd (voornemen afronden eind 2025 (RIS 315267)) omdat bij de opstart van de nieuwe fase wat vertraging is opgelopen. In de planuitwerkingsfase wordt het voorkeursalternatief verder uitgewerkt in een schetsontwerp (SO). Dit zijn de tekeningen die aan het begin van het ontwerpproces worden gemaakt aan de hand van een op te stellen programma van eisen (PVE). Het schetsontwerp vormt de basis van het verdere ontwerpproces. Na het schetsontwerp worden de tekeningen verfijnd en opgevolgd door het voorlopig ontwerp (VO). Om tot deze ontwerpen te komen worden diverse onderzoeken uitgevoerd. Aan het einde van de planuitwerkingsfase wordt het voorlopig ontwerp (VO) voorgelegd aan de gemeenteraden van Den Haag, Leidschendam-Voorburg en Rijswijk. Daarnaast is het nodig dat de HOV-verbinding juridisch-planologisch worden geborgd, o.a. in het Omgevingsplan Binckhorst. Ook dit omgevingsplan wordt voorgelegd aan uw raad.

Lijnvoeringsstudie Zoals in de afdoening motie Geef de raad aan de voorkant een stem over de lijnvoering (RIS 315844) is toegezegd is begin dit jaar met de lijnvoeringsstudie gestart. Deze studie wordt uitgevoerd door de MRDH waarbij de HTM en de gemeenten Den Haag, Rijswijk, Leidschendam-Voorburg, PijnackerNootdorp en Delft betrokken zijn. Het doel hiervan is om meerdere varianten voor de lijnvoering na realisatie van de infrastructuur in de Binckhorst, te onderzoeken. Hierbij moet duidelijk worden wat de effecten van die lijnvoering zijn, welke reizigers/gebieden voordeel of nadeel ondervinden, hoe belangrijke OV locaties bereikbaar zijn, welke effecten de verschillende varianten hebben op gebruik en exploitatiekosten, etc. Over de resultaten wordt u naar verwachting in de voortgangsbrief planuitwerking bereikbaarheid CID-Binckhorst van Q4 2024 geïnformeerd. Verkeersstudie Naast de lijnvoeringsstudie is, zoals in de afdoening motie More no Regret (RIS 315846) is toegezegd, begin 2024 ook gestart met een verkeersstudie om de verschillende varianten voor verkeersafwikkeling bij de komst van het HOV en de effecten daarvan op de verkeersintensiteiten, doorstroming, file vorming, etc. te onderzoeken. Onderdeel van deze verkeersstudie is het bepalen van het effect op de doorstroming en sluipverkeer en mogelijke maatregelen die nodig zijn om dat sluipverkeer tegen te gaan.

Onderdeel van deze studie is ook een onderzoek naar de mogelijkheden om de Victory Boogie Woogie tunnel beter te benutten. Deze studie kent een behoorlijke doorlooptijd en de definitieve resultaten worden eind 2024 verwacht en hierover wordt u geïnformeerd in de voortgangsbrief planuitwerking bereikbaarheid CID-Binckhorst in Q4. Participatie en communicatie Sinds de start van de MIRT-verkenning in het voorjaar van 2020 is door de gemeente Den Haag ingezet op het betrekken en informeren van bewoners, bezoekers en bedrijven over de komst en de inpassing van de HOV-verbinding. Hiervoor zijn verschillende participatie- en communicatiemiddelen ingezet, zoals de gezamenlijke projectwebsite Binckhorstbereikbaar.nl, publicaties in huis-aan-huis bladen en via overheid.nl, online informatiebijeenkomsten, een online vragenuur, informatie op de websites van (buur)gemeenten en stakeholdergesprekken. (Zie voor een terugblik: Voorstel van het college inzake Vaststelling Masterplan Bereikbaarheid CID-Binckhorst & Nota van Antwoord (RIS315267).

3/6

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

DSO/10743702

Ook in de planuitwerkingsfase worden bewoners, ondernemers en belanghebbenden in het gebied betrokken. Het bepalen van de exacte ligging, inpassing en vormgeving van de HOV-verbinding was geen onderdeel van de MIRT verkenning, maar dit moet duidelijk gaan worden in de planuitwerkingsfase die zeker 2 jaar gaat duren. Voor de inpassing van de HOV-verbinding is in alle mogelijke inpassingsvarianten aankoop van gronden van (delen van) bestaande percelen nodig. Welke percelen en mogelijk aanwezige bebouwing in welke mate invloed van de aanleg van de HOV-verbinding ondervinden, moet duidelijk worden bij de uitwerking van de exacte ligging, inpassing en vormgeving van het HOV-tracé. Een deel van de bedrijven op bedrijventerrein Lekstraat, in de Sporendriehoek en langs de Binckhorstlaan kan niet op de huidige locatie blijven, omdat het spoor hier komt te liggen. Met deze ondernemers is al gedurende een langere tijd, op verschillende manieren, laagdrempelig of intensief contact. Met de ondernemers waar nog niet eerder concreet mee gesproken kon worden omdat er nog onvoldoende duidelijk was, zullen de gesprekken vanaf de tweede helft van dit jaar plaatsvinden. De gemeente Den Haag zet zich in om voor ondernemers die hun locatie moeten verlaten vervangende huisvesting te vinden zoals u ook gevraagd heeft in de motie Oog voor ondernemers op de Binckhorst (RIS315840).

Voor de aanleg van de HOV-verbinding zal mogelijk een klein deel van het gebouw van Bink36 nodig zijn. Met de eigenaar van Bink36 worden, sinds 2019, op regelmatige basis gesprekken gevoerd in het kader van de ontwikkeling van de Sporendriehoek (zie verderop in de brief), over de infrastructuur in het kader van de inpassing van No-Regret (Verlengde Velostrada RIS317169) en de HOV-verkenning. Deze gesprekken zijn ook het afgelopen jaar en afgelopen maanden voortgezet en dat zal gedurende de komende tijd niet anders zijn. De komende periode wordt samen met alle opdrachtgevers een strategisch communicatie & omgevingsplan afgerond. In de volgende voortgangsbrief volgen de belangrijkste elementen daaruit. Daarnaast worden de participatiesessies voor ondernemers voor het hele tracé opgezet zodra hiervoor voldoende aanknopingspunten zijn in de planuitwerkingsfase. Binckhorst Er wordt in de Binckhorst gebruik gemaakt van diverse communicatiemiddelen en overleggen waar verschillende onderwerpen en actualiteiten, ook de komst van de HOV-verbinding, aan bod komen. Het onafhankelijk platform van de Haagse Binckhorst ‘I’m Binck’ vervult hierbij een belangrijke rol, door het bij elkaar brengen van verschillende partijen in het gebied. De nieuwbrief ‘Binckhorst in beweging’ wordt inmiddels verspreid aan bijna 3.500 abonnees.

Daarnaast worden er vanuit de verschillende deelgebieden geregeld informatiebrieven naar de omgeving verstuurd om belanghebbenden te informeren over de gebiedsontwikkelingen. De afgelopen maanden hebben er weer verschillende structurele overleggen plaatsgevonden met vaste vertegenwoordigers van de belangrijkste belangengroepen: bewoners, ondernemers en ontwikkelaars. Voor bewoners was er het overleg Bincks Beraad en voor de ontwikkelaars het overleg We Think Binck. Voor de bedrijven is sinds september 2023 het reguliere overleg met de BLF uitgebreid met MKB Den Haag en VNO-NCW West als deelnemers. Op die manier wordt geprobeerd om de ontwikkelingen in de Binckhorst met een zo breed mogelijke vertegenwoordiging van het bedrijfsleven af te stemmen. Dit nieuwe Bedrijvenoverleg Binckhorst zal in 2024 worden voortgezet.

4/6

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

DSO/10743702

Verder is er regulier overleg met Binck’s Groen, de AVN en HVB over een groene en ecologische ontwikkeling van de Binckhorst en zijn er in de deelgebieden Trekvlietzone en Binckhaven deeltafels waar lopende zaken worden afgestemd met stakeholders in de betreffende gebieden. Het informatiecentrum Binckhorst, aan de Binckhorstlaan, wordt inmiddels veelvuldig gebruikt. Vanuit de gemeente wordt het infocentrum gebruikt voor diverse inloopbijeenkomsten of presentaties bij de maquette aan bijvoorbeeld ministeries, de provincie of andere gemeenten. Op woensdagmiddag is het informatiecentrum geopend voor publiek. Sporendriehoek participatie No-Regret pakket Het No-Regret pakket is de eerste fase van de verkenning naar de regionale bereikbaarheid in 2040 van het gebied CID-Binckhorst. Dit heeft geleid tot een lijst van 17 maatregelen (RIS306078) waaronder de ombouw van drie spoorviaducten Binckhorstlaan. De ombouw van deze viaducten is onderdeel van de inpassing van de HOV-verbinding CID-Binckhorst. Hiertoe is een participatietraject opgezet om te komen tot een voorkeursligging van de HOV-verbinding CID-Binckhorst ter plaatse van de Lekstraat, Sporendriehoek en de drie spoorviaducten aan de kop van de Binckhorstlaan. Als de voorkeursligging is bepaald, wordt dit deelproject (onderdeel van programma No-Regret) overgeheveld naar de planuitwerkingsfase bereikbaarheid CID-Binckhorst.

In de planuitwerkingsfase worden de HOV-verbinding en de inpassing (inclusief het deel Lekstraat, Sporendriehoek en de drie spoorviaducten aan de kop van de Binckhorstlaan) verder uitgewerkt. Participatie Spoorviaducten Lekstraat/Sporendriehoek/Bink36 In 2023 is een intensief participatietraject doorlopen voor de inpassing van de HOV-verbinding in de Lekstraat/sporendriehoek/Bink36. De inpassing is hier uiterst complex. De betreffende omgeving bestaat uit meerdere bedrijven, drie spoorviaducten en bestaande weginfrastructuur en de ruimtelijk kwaliteit is matig. Er zijn twee werkgroepen gevormd met daarin een afvaardiging van bewoners en bedrijven die actief betrokken zijn bij de uitwerking van de HOV-verbinding op het gedeelte Lekstraat tot en met de kruising bij de Supernovaweg. Deze werkgroepen hebben samen met ingenieursbureau Movares een aantal varianten onderzocht en beoordeeld. In de periode juni 2023 tot en met december 2023, zijn in totaal zeven bijeenkomsten georganiseerd; -

Eén kennismaking met beide werkgroepen samen. Vijf werkateliers, twee werkateliers per werkgroep plus één werkatelier met beide werkgroepen samen. Eén openbare bijeenkomst, de Binckmarkt, eind november 2023.

In het georganiseerde participatietraject ging het over het gedeelte waar drie spoorviaducten gekruist moeten worden en het gedeelte waar een aantal bedrijven heel dicht of deels op het mogelijke tracé van de HOV gevestigd is. In de werkgroepen is actief meegedacht over de oplossingsrichtingen. Eind 2023 is een bijeenkomst georganiseerd voor alle belangstellenden om de meest kansrijke varianten te bekijken en te beoordelen. Met de ondernemers langs het tracé zijn gesprekken gevoerd over de varianten. Als duidelijk wordt op welke wijze het tracédeel Lekstraat/Sporendriehoek/Bink36 wordt meegenomen in de planuitwerkingsfase bereikbaarheid CID-Binckhorst, wordt de omgeving en met name de bedrijven aan of op het tracé betrokken bij de verdere uitwerking. Op dit moment is nog niet duidelijk welke percelen benodigd zijn en welke ondernemers dat raakt omdat we in het ontwerpproces nog niet zo ver zijn. In de tussentijd worden ondernemers op de hoogte gehouden van de ontwikkelingen. Dit geldt niet alleen voor de bedrijven bij de Sporendriehoek, maar voor alle bedrijven waarvan de OV-verbinding invloed kan hebben op hun bedrijfsvoering.

5/6

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

DSO/10743702

Van belang is dat allereerst inzichtelijk wordt welke gevolgen de uitwerking voor deze bedrijven heeft, zodat hierover gerichte gesprekken gevoerd kunnen worden. Doorontwikkeling gebiedsvisie Binckhorst Belangrijk is de samenhang tussen de ontwikkeling van de Binckhorst en de planuitwerking bereikbaarheid CID-Binckhorst in de gebiedsvisie en de rapportage met de milieu effecten (PlanMER). Voor de gebiedsvisie van de Binckhorst is het ook nodig om de milieu effecten in beeld te brengen. Voor de HOV is dit in de eerdere verkenningsfase gedaan om de effecten voor de verschillende af te wegen tracés te kunnen zien. Voor het maken van een schetsontwerp (SO) en daarna een voorlopig ontwerp (VO) is het nodig (zo heeft de commissie voor de m.e.r. aangegeven) op sommige onderdelen aanvullend onderzoek te doen, om bijvoorbeeld de stikstof-effecten goed in beeld te brengen (RIS315843). Aangezien de planMER gekoppeld moet zijn aan een juridisch kader maken ook de gemeenten Leidschendam-Voorburg en Rijswijk een gebiedsvisie waar de MER aan gekoppeld wordt. Afgesproken is dat de gemeente Den Haag de gezamenlijke planMER coördineert en oppakt met de andere betrokken gemeenten. Verantwoordelijkheid en besluitvorming liggen bij de raad van de desbetreffende gemeente op het deel van de gebiedsvisie en planMER, dat toeziet op het eigen grondgebied.

Tot slot De fase planuitwerking bereikbaarheid CID-Binckhorst duurt ongeveer 2 jaar. Tussen 2024 en 2026 worden, in samenwerking met de omgeving, de plannen uitgewerkt. Pas daarna, in 2026, kunnen de betrokken partijen een besluit nemen over het VO. Vervolgens kan gewerkt worden aan een planning voor de aanleg van de nieuwe lijn. In dat proces zal ook duidelijk worden wanneer de nieuwe tramlijn kan gaan rijden. Ik zal u over dit proces en het verloop van de planuitwerking in ieder geval door middel van de afgesproken voortgangsbrief twee keer per jaar informeren. Met vriendelijke groet, de wethouder van Stedelijke ontwikkeling, Bibliotheken en Europa Robert van Asten

6/6