RIS318861 Alternatieve locatie coffeeshop De Uithof

Typ tekstTyp tekstTyp tekst

Jan van Zanen Burgemeester

001

Retouradres: Postbus 12600, 2500 DJ Den Haag

Ons kenmerk

Aan de voorzitter van de commissie Bestuur

BSD/10662272 RIS318861 Contactpersoon Dienst

Bestuursdienst Afdeling

Directie Veiligheid Telefoonnummer

14070 Datum

22 mei 2024 Onderwerp

Alternatieve locatie coffeeshop / De Uithof

Geachte voorzitter, Een ondernemer uit de Weimarstraat heeft verzocht om verplaatsing van zijn coffeeshop naar het Uithofgebied. Op grond van het coffeeshopbeleid is deze verplaatsing mogelijk, mits de beoogde locatie passend is. Met deze brief leg ik die afweging -conform de afspraak met uw raad- ter beraadslaging aan u voor. Voor een goede integrale afweging, zijn de diverse belangen hieronder uiteengezet. 1. Inleiding De overconcentratie van coffeeshops in de Weimarstraat en het Zeeheldenkwartier is sinds 2009 het belangrijkste aandachtspunt van het coffeeshopbeleid. Het beleid om te komen tot verplaatsing van coffeeshops uit die gebieden is altijd in samenspraak met uw raad vastgesteld en verder uitgewerkt. Meerdere initiatieven tot verplaatsing zijn aan uw raad voorgelegd. Tot nog toe heeft dat niet geleid tot het gewenste resultaat, om redenen die ik hieronder uiteen zal zetten. De urgentie om tot een verplaatsing te komen is echter ongewijzigd. In 2022 heeft u daarom opgeroepen om maximaal in te zetten op de verplaatsing van coffeeshops (RIS312308). In dat kader leg ik u een nieuw initiatief voor om een coffeeshop te verplaatsen van de Weimarstraat naar een locatie in het gebied De Uithof. Eerst volgt nog een korte schets van de aanpak van de overconcentratie en het resultaat daarvan.

Dat biedt het juiste perspectief om ten aanzien van deze locatie een goede afweging te maken. 2. Aanpak overconcentratie In mijn brief van 23 maart 2021 aan uw commissie (RIS308205), heb ik uitvoerig de ontwikkeling van het Haagse gedoogbeleid uiteengezet. Eind vorige eeuw telde Den Haag nog 103 coffeeshops. Het Nederlandse drugsbeleid was tot dan toe voornamelijk gericht op normalisering en risico- en schadebeperking. In 1995 werd de focus verlegd naar de aanpak van drugsoverlast en -criminaliteit en problematisch drugsgebruik. In lijn daarmee nam het Haagse gedoogbeleid toen als uitgangspunt om een kleinschalige en beheersbare branche te creëren en in stand te houden. Gelet op de praktijk in en rond de huidige 36 coffeeshops is dat beleidsdoel bereikt. Een aandachtspunt blijft echter de overconcentratie van coffeeshops in de Weimarstraat en het Zeeheldenkwartier. Vanaf 2009 is het beleid er daarom op gericht om deze terug te dringen, niet door een verdere afname, maar een betere spreiding van de coffeeshops. Coffeeshophouders hebben sindsdien de mogelijkheid om te verplaatsen naar een vrijgevallen coffeeshop buiten de overconcentratiegebieden of een andere passende locatie.

Gemeente Den Haag

Spui 70 Den Haag

Postbus 12600 2500 DJ Den Haag

Telefoonnummer 14070 www.denhaag.nl

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

DSO/10662272

Tot op heden heeft dat slechts geleid tot één verplaatsing, ondanks locaties die vanuit de branche werden aangedragen. Deze zijn tot nog toe gestrand op de strakke kaders die hiervoor met uw raad zijn vastgesteld (RIS247394). Een locatie is passend, als er geen harde planologische belemmeringen zijn en er geen zwaarwegende redenen zijn tegen de vestiging van een coffeeshop. Deze kunnen zijn gelegen in het feit dat de nieuwe locatie zich bevindt in de directe nabijheid van een andere coffeeshop of andere overlastgevoelige 0ndernemingen/ voorzieningen, zoals cafés, disco’s, jongerencentra of voorzieningen voor kwetsbare groepen. Andere zwaarwegende redenen zijn dat de nieuwe locatie zich bevindt in een woonstraat, een kinderrijke buurt of een wijkwinkelcentrum (RIS247394). 2.1 Bevorderen aanpak overconcentratie De raad heeft in 2019 een motie aangenomen om een beginselprocedure te hanteren ten aanzien van voorstellen tot verplaatsing (RIS302896). Daarbij worden de adviezen van de gemeentelijke diensten en de politie betrokken. Het doel is dat een coffeeshophouder sneller uitsluitsel krijgt over de haalbaarheid. Dit voorkomt onnodige procedures voor de aanvrager / belanghebbenden. Aanvragen die niet op voorhand op onoverkomelijke bezwaren stuiten, worden eerst aan uw raad voorgelegd.

De betreffende coffeeshophouder kan vervolgens op basis van de beraadslagingen in uw raad besluiten om de formele trajecten ter verkrijging van de benodigde vergunningen te starten. Helaas is een eerdere locatie die de beginselprocedure positief had doorlopen, na beraadslaging in uw raad alsnog gestrand (RIS306115). Dit hield voornamelijk verband met een gebrek aan draagvlak bij de omwonenden van de nieuwe locatie. Het spreekt voor zich dat er op een nieuwe locatie altijd tegengestelde belangen zullen spelen. Zoals uit het voorgaande blijkt, is in eerdere gevallen meer gewicht toegekend aan andere belangen dan aan het belang om einde te maken aan de overconcentratie. Dit beperkt in ernstige mate de mogelijkheid om wat aan de overconcentratie in de genoemde gebieden te doen. Uw raad heeft dit ook ingezien en heeft daarom op 19 mei 2023 een motie aangenomen om draagvlak niet langer als doorslaggevend te beschouwen bij de beoordeling van een nieuwe locatie (RIS312309). Gelijktijdig is ook een motie aangenomen waarin uw raad het college oproept om zich, binnen de juridische kaders, maximaal in te zetten voor het verplaatsen van coffeeshops (RIS312308). 3.

Initiatief tot verplaatsing naar het gebied De Uithof De ondernemer van een coffeeshop uit de Weimarstraat heeft een locatie aangedragen op de Jaap Edenweg, aan de rand van het Uithofgebied langs de Lozerlaan, op het parkeerterrein van een voormalige tennisvereniging (zie de rode indicatieve markering op het kaartje; het daadwerkelijke ruimtebeslag is overigens veel kleiner dan het kader).

2/5

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

DSO/10662272

Voor deze locatie is de beginselprocedure gestart waarbij verschillende gemeentelijke diensten en de politie zijn betrokken. Daarbij zijn in eerste instantie voormelde criteria getoetst die uw raad hanteert om te bepalen of een locatie passend is. Omdat voor het gebied De Uithof en -breder- Den Haag Zuidwest al langer plan- en beleidsvorming plaatsvindt, is in tweede instantie vanuit een integrale afweging vastgesteld hoe de vestiging van een coffeeshop zich daarmee verhoudt. 3.1 Beginselprocedure Locatie De criteria van de raad die betrekking hebben op de locatie en nabijgelegen voorzieningen, zijn (vrijwel) niet aan de orde op de beoogde locatie. Deze ligt niet in een woonstraat, kinderrijke buurt of winkelcentrum. In de wijdere omgeving zijn wel instellingen voor kwetsbare personen, scholen, sporthal, sport- en recreatiecentrum De Uithof. Deze liggen echter niet in de directe nabijheid van de beoogde locatie. GGZ-instellingen Mi Casa en Team Loosduinen liggen op een loopafstand van circa 1,5 kilometer. De school voor voortgezet onderwijs eveneens op 1,5 kilometer en de basisscholen op respectievelijk 700 en 11oo meter. Daarmee is voldaan aan de lokale gedoogvoorwaarde inzake scholen (afstands- en zichtcriterium, zie RIS 308205). De sporthal en sport- en recreatiecentrum De Uithof zijn geen negatieve indicatoren voor een coffeeshop.

Bovendien liggen deze op een loopafstand van resp. 1700 meter en 700 meter en daarmee niet in de directe nabijheid. Het naastgelegen voormalige arbeidsmigrantenhotel verdwijnt in deze vorm. Het college overweegt een nieuwe huisvesting te realiseren. Hiervoor wordt nu een haalbaarheidsstudie verricht. Daarin wordt voor verschillende scenario’s onderzocht of realisatie naast of in gecombineerde ontwikkeling met de beoogde coffeeshop kan plaatsvinden. Dit hoeft op basis van de geldende criteria niet in de weg te staan aan de vestiging van een coffeeshop in het gebied. Arbeidsmigranten zijn geen kwetsbare personen, zoals bedoeld in voormelde door uw raad vastgestelde criteria. Deze ontwikkeling, inclusief de consequenties voor de Uithof, wordt voor de zomer nog aan u voorgelegd. Planologie Om de coffeeshop planologisch / juridisch mogelijk te maken, moet van het omgevingsplan worden afgeweken. Voor een coffeeshop is de bestemming Horeca noodzakelijk en daarvan is nu geen sprake. In de brief van 1 februari 2022 aan uw commissie (RIS311442) is uitgelegd dat op zich met een omgevingsvergunning van het vigerende beleid kan worden afgeweken, zolang het gaat om een of hooguit enkele gevallen en de afwijking zeer goed wordt gemotiveerd. De noodzaak tot verplaatsing, maar ook het opvangen van consequenties moeten daarbij uitvoerig aan bod komen.

Denk aan verkeer, en parkeren, maar ook natuur en ecologie. In de procedure ter verkrijging van een omgevingsvergunning krijgen belanghebbenden uitgebreid de mogelijkheid om hun zienswijzen en bezwaren hierover naar voren te brengen. Uiteindelijk is het aan de rechter om te oordelen of de gemeente op goede gronden heeft besloten tot het verlenen van een omgevingsvergunning voor het verplaatsen van een coffeeshop vanuit een overconcentratiegebied naar de voorliggende locatie in het gebied De Uithof. De uitkomst van die procedure is onzeker. De coffeeshophouder kan op basis van de beraadslaging in uw raad besluiten om dit risico te nemen. Hetzelfde geldt voor de verkrijging van een exploitatievergunning en gedoogstatus voor de coffeeshop. Verkeersafwikkeling Een goede en veilige verkeersregulering en voldoende parkeergelegenheid zijn belangrijke randvoorwaarden voor de vestiging van een coffeeshop. Die kunnen op de beoogde locatie met aanvullende maatregelen worden ingevuld. Het gaat vooral om de veiligheid voor langzaam verkeer. De maatregelen kunnen ingrijpend zijn. Zij mogen echter niet ten koste gaan van bestaand groen. Mocht dit toch onontkoombaar blijken, dan dient tijdig compensatie plaats te vinden. In een vervolgstadium zal dit nader worden uitgewerkt, inclusief de financiële dekking.

3/5

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

DSO/10662272

Openbare orde en veiligheid In de overconcentratiegebieden trekken de coffeeshops teveel bezoekers naar een klein deel van de stad waardoor daar druk ontstaat op de leefbaarheid. Ook de politie onderkent dat het verplaatsen van de coffeeshop kan bijdragen aan het structureel aanpakken van die problematiek. Van echte overlastmeldingen is echter nauwelijks sprake, zo stelt de politie ook vast ten aanzien van de betreffende coffeeshop in de Weimarstraat. Dit neemt volgens de politie niet weg dat de vestiging van een coffeeshop een risico vormt voor de leefbaarheid rond de beoogde locatie. Daarom zal extra toezichtscapaciteit nodig zijn, zowel vanuit de politie als vanuit het gemeentelijke toezicht. Om voormeld risico te ondervangen, moet de vestiging op een nieuwe coffeeshoplocatie ook altijd gepaard gaan met goede waarborgen voor de openbare orde en veiligheid. Die kunnen zijn gelegen in extra toezicht maar ook in maatregelen door de coffeeshophouders zelf. De huidige praktijk wijst uit dat zij die verantwoordelijkheid nemen. Zo maken zij gebruik van gecertificeerde beveiligers voor de deur die bezoekers wijzen op overlastgevend gedrag, zoals foutparkeren, geluidsoverlast, onnodig blijven hangen en zwerfvuil. Bij de vergunningaanvraag zal de ondernemer in een veiligheidsplan deze en andere maatregelen voor de ordelijke gang van zaken moeten beschrijven.

De politie merkt daarnaast op dat door de vestiging van een coffeeshop op de beoogde locatie jongeren en andere kwetsbare personen in dit gebied mogelijk laagdrempeliger aan softdrugs kunnen komen. Tegelijkertijd is bij de politie het besef dat met de aanwezigheid van coffeeshops (illegale) straathandel en de daaraan gekoppelde criminaliteit wordt tegengegaan en regulering wordt gestimuleerd. 3.2 Relatie tot andere plan- en beleidsvorming Relatie tot ontwikkeling De Uithof Onlangs is in uw raad de Structuurvisie DHZW (RIS315261) vastgesteld waarin wordt ingezet op extra woningbouw en meer groen en recreatie. Met de aanstaande gebiedsvisie wordt versterking van het groene karakter van de Uithof beoogd. De vestiging van een coffeeshop wordt gerealiseerd op wat nu een parkeerterrein is waardoor de gevolgen voor het bestaande groen beperkt zijn. Hiermee wordt bovendien een groot stedelijk belang gediend; de aanpak van de problematiek rond de overconcentratie van coffeeshops. Bij de verdere uitwerking van het initiatief, kan in lijn met de groenambities voor het gebied worden gehandeld, bijvoorbeeld met voorwaarden over de bouw (natuurinclusief), de inpassing en het uiterlijk van de coffeeshop. Hetzelfde geldt voor de maatregelen die worden genomen voor het borgen van de verkeersveiligheid en de sociale veiligheid rond de coffeeshop.

Deze mogen niet ten koste gaan van bestaand groen. Mocht dit toch onontkoombaar blijken, dan dient tijdig compensatie plaats te vinden. Relatie tot ontwikkeling Den Haag Zuidwest De leefbaarheid in Den Haag Zuidwest is een speerpunt van gemeentelijk beleid. In samenwerking met diverse partners wordt met een brede aanpak stevig hierin geïnvesteerd. Ook hiervoor geldt dat het voorliggende initiatief moet worden bezien in het licht van een overkoepelend krachtenveld op stedelijk niveau. Daarin speelt al langere tijd de bestuurlijke en politieke wens om maximaal in te zetten op de verplaatsing van coffeeshops uit de overconcentratiegebieden. Dat belang weegt dus zwaar in de afweging over de vestiging van een coffeeshop. Hierbij moet worden bedacht dat in heel Den Haag softdrugs worden gebruikt, ook in Zuidwest. In dat verband is van belang dat coffeeshops juist bestaan om de handel in softdrugs van de straat te houden en bij te dragen aan verantwoord gebruik. Zij zijn gehouden aan strenge landelijke en lokale kaders. Niet alleen op het gebied van openbare orde en veiligheid, maar ook van preventie en verslavingszorg.

4/5

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

DSO/10662272

Zo moet er goede voorlichting en productinformatie beschikbaar zijn in de coffeeshop en moet Parnassia-Indigo toegang krijgen voor het houden van spreekuren. Het personeel moet zijn getraind in het snel onderkennen van verslavingsgedrag. Het is van belang om het initiatief ook vanuit die invalshoek te beoordelen. 3.3 Belanghebbenden Om een integrale afweging te kunnen maken, moeten belanghebbenden (omwonenden, ondernemers, partners etc.) tijdig bij de plan- en besluitvorming worden betrokken. Daarom is een informatiebrief verzonden aan omwonenden en ondernemers in de omgeving van de Jaap Edenweg. Daarin staat tevens hoe zij op het initiatief tot verplaatsing van de coffeeshop kunnen reageren. Ook wordt het initiatief besproken in diverse gremia waarin de gemeente samenwerkt bij de ontwikkeling van het gebied De Uithof en -breder- Den Haag Zuidwest, zoals de Partnerraad en de Alliantieraad. Op deze wijze ontstaat een volledig beeld van alle relevante belangen. 4. Conclusie Het initiatief tot verplaatsing van een coffeeshop van de Weimarstraat naar de locatie in het gebied De Uithof is positief door deze beginselprocedure gekomen. Dit houdt in dat toetsing aan de criteria die uw raad hanteert om te bepalen of een locatie passend is, vooralsnog geen onoverkomelijke bezwaren oplevert.

Dit geldt ook voor de eerste ruimtelijke toetsing, mits er passende maatregelen worden genomen op het gebied van verkeersintensiteit en verkeersveiligheid. Wel zijn er kanttekeningen te plaatsen vanuit het beleidsstreven om het groen recreatieve karakter van De Uithof en de leefbaarheid van Den Haag Zuidwest te versterken. Die belangen dienen te worden afgewogen tegen het belang om eindelijk de aanpak van de overconcentratie in de Weimarstraat aan te pakken. Bij die afweging is van belang dat de het ruimtebeslag gering is. Naar verwachting kunnen we met aanvullende maatregelen en afspraken het groene karakter en de sociale veiligheid in het gebied waarborgen. Ook moet meewegen dat coffeeshops een functie hebben op het gebied van preventie en verslavingszorg en het tegengaan van straathandel in Den Haag. Om belanghebbenden te betrekken bij het initiatief, worden deze per brief of mondeling in relevante overlegstructuren hiervan op de hoogte gesteld. Eventuele bedenkingen van hun kant, kan uw raad betrekken bij de integrale afweging over de verplaatsing van de coffeeshop naar de beoogde locatie.

Het is aan uw raad om aan te geven welk belang daarin het zwaarste moet wegen en daarbij de -ook in uw moties aangevoerde- urgentie voor de aanpak van de overconcentratie in acht te nemen Op basis van uw beraadslaging kan de ondernemer van de coffeeshop uit de Weimarstraat besluiten om al dan niet de trajecten te starten ter verkrijging van een omgevings- en exploitatievergunning. Tevens moet een omgevingsvergunning worden aangevraagd. De uitkomst van deze procedures is nog onzeker. Als een meerderheid van uw raad het verder uitvoeren van voorliggend initiatief steunt, kan de inpassing worden betrokken bij de Gebiedsvisie die wordt ontwikkeld voor De Uithof. Met het participatieproces dat hier deel van uitmaakt, is gewacht totdat er duidelijkheid is over uw standpunt ten aanzien van de vestiging van een coffeeshop in het gebied De Uithof. Dit proces is van start gegaan in het eerste kwartaal van 2024; vaststelling van de Gebiedsvisie is voorzien begin 2025. Met vriendelijke groet, Jan van Zanen

5/5