RIS318532 Stand van zaken renovatie Binnenhof april 2024

Typ tekstTyp tekstTyp tekst

Saskia Bruines Wethouder van Financiën, Cultuur, Economie en Dienstverlening

040

Retouradres: Postbus 12600, 2500 DJ Den Haag

Ons kenmerk

Aan de voorzitter van de commissie Bestuur

DSO/10730417 RIS318532 Contactpersoon

Katleen van den Meerschaut Dienst

Dienst Stedelijke Ontwikkeling Afdeling

Noord Telefoonnummer

14070 Datum

E-mailadres

9 april 2024

Katleen.vandenmeerschaut@denhaag.nl Bijlage

1

Onderwerp

Stand van zaken Renovatie Binnenhof april 2024

Geachte voorzitter, In deze brief berichten wij u over de stand van zaken met betrekking tot de Renovatie Binnenhof. We gaan in op de voortgang van de programmering, het vervolgproces van de renovatiewerkzaamheden en de afspraken die we daarover maken met het Rijksvastgoedbedrijf, en raakvlakken met andere bouwwerkzaamheden in de omgeving van het Binnenhof. Programmering en aandacht voor de leefbaarheid in de omgeving: Kom Binnenhof! In de afgelopen maanden is door de gemeente, het Rijksvastgoedbedrijf en vertegenwoordigers van de omgeving en Binnenstad in Bedrijf (BiB), gewerkt aan een meerjarig plan om de omgeving van het Binnenhof tijdens de bouwwerkzaamheden aantrekkelijk te houden: Kom Binnenhof! Deze meerjaren samenwerkingsagenda is ter informatie als bijlage bijgevoegd. Dit initiatief komt mede voort uit een evaluatie en herijking van het in 2017 opgestelde “Renovatie Binnenhof met oog voor de omgeving”, het zogenoemde ‘Paarse Boekje' (RIS296473). Daarnaast geeft de agenda invulling aan de oproep in de motie “Kom maar door met die goede ideeën” (RIS315357). Er was een breed gevoelde behoefte om met de ervaring van de afgelopen jaren te kijken naar optimalisatie van de communicatie, het structureren van de inzet op programmering en het waarborgen van de kwaliteit van de openbare ruimte.

Met de samenwerkingsagenda Kom Binnenhof! geven de betrokken partijen structuur en invulling aan de samenwerking in de komende jaren, waarmee de taken en rollen voor iedereen helder zijn en de programmering meer voorspelbaar wordt. Er wordt ook een duurzame verbinding gemaakt naar het sfeergebied Museumkwartier, als investering in de toekomst. Via Binnenstad in Bedrijf en Bureau Binnenstad hebben verschillende stakeholders uit de binnenstad inbreng geleverd aan deze samenwerkingsagenda. De betrokken partijen gaan vanuit helder geformuleerde doelen aan de slag met de gezamenlijke strategische keuzes. Belangrijke uitgangspunten zijn: - samen grote gebaren maken, bundelen van middelen om samen grotere projecten mogelijk maken; - richten op permanent effect; - een ruimer aandachtsgebied met het Museumkwartier en de aanlooproutes; - optimaal benutten van kansen renovatie zoals archeologische vondsten en openstellingen.

Gemeente Den Haag

Spui 70 Den Haag

Postbus 12600 2500 DJ Den Haag

T 14070 www.denhaag.nl

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

DSO/10730417

De openbare ruimte speelt een belangrijke rol in de beleving van de binnenstad: de basis op orde (schoon, heel en veilig), een evenwichtige verdeling van evenementen over de beschikbare locaties, met aandacht voor balans in de binnenstad als woon- en leefomgeving. Er is een sterke relatie met het buitenruimteplan zoals benoemd in het Binnenstadsplan (RIS316359). Effecten van programmering Het effect van de programmering op de bezoekersstromen wordt periodiek besproken met Binnenstad in Bedrijf en het Kernteam Omgeving Binnenhof (in de nieuwe structuur wordt dat de Stichting Binnenstadsmanagement Den Haag en de Raad van Advies voor de programmering omgeving Binnenhof). Ook zal hiervoor aandacht zijn in de voortgangsrapportages aan de Commissie Bestuur. Op basis van de ervaringen van afgelopen jaren moet worden geconcludeerd dat het lastig te bepalen is wat het exacte effect is van de programmering op de bezoekersstromen. Dit komt omdat de Binnenhofprogrammering vaak verspreid is over meerdere dagen en/of gebieden, waardoor er geen duidelijke piek waarneembaar is in de bezoekersaantallen. Ook het effect van het weer speelt bijvoorbeeld een grote rol bij de passantentellingen.

Daarom is afgesproken dat bij de evaluatie van activiteiten enerzijds gebruik wordt gemaakt van alle beschikbare data (wifi-tellingen, mobiele data, hotelovernachtingen, onderzoeken) en anderzijds het sentiment bij ondernemers (wat ervaren zij?). Op basis daarvan wordt bepaald of de gepleegde inzet en manier van werken ook daadwerkelijk bijdraagt aan de gezamenlijke doelen. Opbouw programmeringskalender Een duidelijke relatie met het Museumkwartier en de uitvoeringsagenda van het Binnenstadsplan zorgt voor een breed fundament en meerwaarde die verder gaat dan de directe omgeving van het Binnenhof en ook langer doorwerkt. De nieuwe Stichting Binnenstadsmanagement Den Haag (i.o.) zal een belangrijke rol innemen als brede vertegenwoordiging van de omgeving en diverse stakeholders in de binnenstad. De programmeringskalender zelf is een levend document dat met de activiteiten in de omgeving van het Binnenhof wordt ingekleurd. De aangestelde programmeur werkt samen met de programmeur van het Museumkwartier en zorgt voor activiteiten met aantrekkingskracht. Bestaande activiteiten worden versterkt en er is ruimte voor initiatieven van derden. Door nauwe samenwerking tussen gemeente, Stichting Binnenstadsmanagement Den Haag (i.o.) en The Hague&Partners zullen initiatiefnemers van evenementen hun weg vinden.

Voor ondernemers en instellingen is continuïteit en voorspelbaarheid van belang om bij de programmering aan te kunnen sluiten met eigen acties. Het zal een uitdaging blijven om ruim van tevoren alle onderdelen van de programmering in de agenda op te nemen: creatieve processen, spontane initiatieven en vergunningtrajecten laten zich moeilijk combineren. Het is juist ook de gedeelde wens van alle betrokkenen om ruimte te houden voor flexibiliteit en creativiteit. Door een gezamenlijke inspanning ontstaat er gaandeweg een mooie agenda voor een brede doelgroep en met een impact die verder reikt dan de renovatie van het Binnenhof. Op 15 april 2024 zal op de door het Rijksvastgoedbedrijf georganiseerde Informatiemarkt Renovatie Binnenhof in Amare aandacht worden besteed aan deze gezamenlijke aanpak van de programmering. Begin november 2023 is op de Plaats het Informatiecentrum Binnenhof Renovatie geopend. In het informatiecentrum zijn niet alleen objecten uit de gebouwen van het Binnenhof te zien. Ook zijn vondsten van de Dienst Archeologie van de gemeente Den Haag te bewonderen. Uitvoeringsorganisatie The Hague & Partners verzorgt in opdracht van het Rijksvastgoedbedrijf de bemensing. Al veel bezoekers hebben hun weg gevonden naar het Informatiecentrum.

2/4

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

DSO/10730417

Zo hebben we als gemeente eind januari 2024 in het Informatiecentrum een persconferentie gehouden naar aanleiding van de vondst van de tijdscapsule onder het ruiterstandbeeld van Willem II. Het Rijksvastgoedbedrijf is gestart met de realisatie van het uitzichtpunt op het Buitenhof. Naar verwachting zal deze attractie deze zomer rond de bouwvakantie worden opgeleverd en in gebruik worden genomen. Dit is een belangrijke mijlpaal in de uitvoeringsperiode van de renovatie, waar dan ook op gepaste wijze aandacht aan zal worden besteed. Volgende fase van de renovatie: uitvoering en afspraken vastleggen Uw raad heeft een uitnodiging ontvangen van het Rijksvastgoedbedrijf voor een werkbezoek, dat was ingepland op woensdag 3 april 2024. Het Rijksvastgoedbedrijf heeft uw raad bij dit werkbezoek een nadere toelichting gegeven over de ontwerpen van de nieuwe entree voor de Tweede Kamer op de Hofplaats, de buitenruimten rondom het Opperhof en de nieuwe Hofgracht met brug. Voor deze plannen zijn de omgevingsvergunningaanvragen bij de gemeente in behandeling (ingediend in december 2023). De natuurvergunning voor het renovatieprogramma is inmiddels door de provincie afgegeven. Recent meldde minister De Jonge aan de Tweede Kamer (kamerbrief inzake stand van zaken renovatie Binnenhof) dat de tijdelijke huisvesting van het ministerie van Algemene Zaken niet op tijd klaar is.

Daarvoor wordt door het Rijksvastgoedbedrijf in nauwe samenwerking met alle betrokkenen oplossingen uitgewerkt. Het is bij het Rijksvastgoedbedrijf en het ministerie van Algemene Zaken bekend dat van gemeentewege verlenging van de gebruiksvergunning van het Binnenhofcomplex na 31 juli 2024 niet aan de orde is. Naar verwachting rond eind april 2024 zal minister De Jonge in een nieuwe voortgangsrapportage de uitkomst toelichten. Inmiddels is de renovatie goed zichtbaar in de omgeving van het Binnenhof. Enkele voorbeelden hiervan: in april 2024 wordt gestart met de werkzaamheden om de bijzondere bouwschuttingen te realiseren in de Lange Poten. Deze schuttingen krijgen de uitstraling van een gevelwand zodat er een nieuw straatbeeld gecreëerd wordt in de Lange Poten, met een breedte die ongeveer overeenkomt met de Spuistraat. Om de Lange Poten voor bewoners en ondernemers bereikbaar te houden zijn maatregelen afgestemd over rijroutes voor logistiek en afval, fietsverkeer en fietsparkeren. Op het Plein worden voorbereidingen getroffen voor het plaatsen van bouwketen. Gemeente, RVB en omwonenden en ondernemers zullen de komende periode de afspraken en maatregelen nader uitwerken over de openbare ruimte zodat publiek veilig langs de ingang van de parkeergarage Plein kan lopen en de weg naar het Mauritshuis makkelijk kan vinden.

De afstemming over de wijze van uitvoering van de werkzaamheden valt onder de afspraken die de gemeente maakt met het Rijksvastgoedbedrijf. In de overkoepelende Bestuursovereenkomst uit 2019 is opgenomen dat Nadere Afspraken zullen worden vastgelegd over de uitvoering van de renovatie van het Binnenhof. Deze Nadere Afspraken bieden het kader voor de uitvoering van de renovatie en alle andere tussen de gemeente en het Rijksvastgoedbedrijf nog verder af te stemmen zaken die betrekking hebben op de renovatie van het Binnenhof en de omliggende openbare ruimte. In de fase van voorbereiding en onderzoek hebben gemeente en Rijksvastgoedbedrijf zicht gekregen op de (uitvoerings-) afspraken die over en weer nodig zijn om de renovatie en samenwerking in de komende jaren goed te laten verlopen. Deze zijn nu vastgelegd in de Nadere Afspraken. Er wordt ingegaan op een breed aantal onderwerpen, zoals het leefbaar en vitaal houden van de omgeving, vergunningen, (bouw)veiligheid en procedures voor het afhandelen van (inkomens-) schade. Per onderwerp is vastgelegd hoe partijen samenwerken, hoe afwegingen worden gemaakt en hoe het samenspel tussen enerzijds de samenwerking en anderzijds de formele procedures c.q. (nog aan te gane) deelovereenkomsten is georganiseerd.

3/4

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

DSO/10730417

De Nadere Afspraken bieden zo een helder kompas voor alle betrokkenen binnen beide organisaties en zorgen voor een stevige basis voor de samenwerking die tot aan de afronding van de renovatie nodig zal blijven. Binnenkort zullen gemeente en Rijksvastgoedbedrijf de handtekening zetten onder deze afspraken. De openbare ruimte neemt in dit deel van de binnenstad een belangrijke rol in, in de beleving van de omgeving van het Binnenhof door bezoekers, bewoners en ondernemers. Dat betekent dat we als gemeente aandacht moeten besteden aan de kwaliteit van de openbare ruimte en de bereikbaarheid van de binnenstad. De renovatie van het Binnenhof is niet de enige (bouw)activiteit in de binnenstad. Naast de evenementen, leggen ook andere bouwactiviteiten van derden en werkzaamheden van bijvoorbeeld nutsbedrijven hun beslag op de openbare ruimte. Ook over deze activiteiten moet goed met de omgeving worden gecommuniceerd. Voor de omgeving moet helder zijn bij wie zij terecht kunnen met vragen over de diverse werkzaamheden. De gemeente heeft daar een regierol in. Anderzijds vragen zoveel activiteiten in een hoogstedelijke omgeving ook om proactieve onderlinge afstemming tussen initiatiefnemers en ondernemers/bewoners.

Ook daar vragen we als gemeente aandacht voor bij de afstemming met derden: werkzaamheden en activiteiten in de binnenstad hebben onderling altijd raakvlakken en impact op de omgeving, ongeacht wie de initiatiefnemer is. Tot slot: we hebben al eerder bevestigd dat we als gemeente samen met het Rijk staan voor de taak om de mooie binnenstad tijdens en na de werkzaamheden van de renovatie van het Binnenhof zo aantrekkelijk en toegankelijk mogelijk te houden. De betrokkenheid van de omgeving, zoals bij Kom Binnenhof! laat zien dat die taak breder gevoeld en gedragen wordt. Dat is een goede ontwikkeling voor de gehele binnenstad. We houden u op de hoogte van de komende ontwikkelingen rond het Binnenhof. Met vriendelijke groet, de wethouder van Financiën, Cultuur, Economie en Dienstverlening Saskia Bruines

4/4