RIS318198 Stand van zaken Energietoeslag 2023

Typ tekstTyp tekstTyp tekst

030

Retouradres: Postbus 12600, 2500 DJ Den Haag

Ons kenmerk

Aan: de Gemeenteraad

SZW/10699076 RIS318198 Contactpersoon

Rutger Schoenmakers Dienst

Sociale Zaken en Werkgelegenheidsprojecten Afdeling

Beleid, onderzoek en projecten Telefoonnummer

14070 E-mailadres

Datum

rutger.schoenmakers@denhaag.nl

12 maart 2024 Onderwerp

Stand van zaken Energietoeslag 2023

Geachte voorzitter, Huishoudens met een lager inkomen hebben ook in 2023 een energietoeslag (ET 2023) ontvangen. Op 10 oktober is uw raad op de hoogte gesteld over de doelgroep, voorwaarden en bedragen (RIS316808). De gemeentelijke beleidsregels zijn op 12 oktober door het college vastgesteld en op 18 oktober gepubliceerd (RIS316817). Deze beleidsregels zijn nodig om de gegevens te mogen gebruiken en verwerken om de energietoeslag uit te betalen. De afgelopen maanden is deze regeling uitgevoerd. Met deze raadsmededeling stelt het college u op de hoogte van de voortgang en het verdere verloop van de ET 2023. Ambtshalve betalingen ET 2023 Net als in 2022 heeft het college de ET 2023 zoveel als mogelijk automatisch uitbetaald aan mensen met een bijstandsuitkering, een lopend schuldhulpverleningstraject of kwijtschelding van de gemeentebelasting. Daarnaast is het volledige bestand van huishoudens die vorig jaar de energietoeslag hebben ontvangen gecontroleerd. Bij ongewijzigde omstandigheden wat betreft inkomen, woonsituatie en huishoudsamenstelling (vermogen blijft buiten beschouwing) is ook aan hen een automatische betaling uitgekeerd. Op 24 oktober zijn de eerste ca. 5.000 ambtshalve betalingen gedaan. Daarmee was de gemeente Den Haag één van de eerste gemeenten die de energietoeslag uitbetaalde.

In totaal is er in minder dan 2 maanden tijd bij bijna 20% van alle Haagse huishoudens het recht op een energietoeslag bepaald. Maar snelheid moet niet ten koste gaan van zorgvuldigheid. De gegevens van inwoners die vorig jaar de energietoeslag ontvingen zijn allemaal gecontroleerd op actuele gegevens wat betreft inkomen en woonsituatie. Dat betekent dat niet iedereen die vorig jaar een energietoeslag heeft ontvangen ook dit jaar de energietoeslag automatisch uitbetaald heeft gekregen. Dat komt omdat er in die gevallen volgens de gegevens waar de gemeente over beschikt het recht op een energietoeslag niet kan worden vastgesteld of dat er gegevens ontbreken om de toeslag uit te betalen, zoals een geverifieerd actueel bankrekeningnummer. Bij ca. 1000 huishoudens is er een extra inspanning gedaan om, op basis van een verificatie op de juiste inkomensgegevens (dit betrof een beperkte groep AOW-gerechtigden) of het opvragen van een actuele bankrekening alsnog de energietoeslag ambtshalve uit te betalen.

Gemeente Den Haag

Spui 70 Den Haag

Postbus 12600 2500 DJ Den Haag

T 14070 www.denhaag.nl

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

SZW/10699076

Op 7 december zijn de laatste ambtshalve betalingen gedaan. Uiteindelijk hebben begin december meer dan 40.000 huishoudens de energietoeslag ambtshalve ontvangen. Dat is ca. 80% van alle potentieel rechthebbende huishoudens. Niet ambtshalve aanvragen ET 2023 Vanaf 27 november is de energietoeslag opengesteld voor alle inwoners om zelf een aanvraag te doen. Dat kan digitaal via de website of met ondersteuning bij een van de ServicepuntenXL of één van de 37 locaties van de helpdesk geldzaken. Professionals en vrijwilligers die inwoners helpen met de energietoeslag hebben van de gemeente een informatiepakket gekregen. Met o.a. een meertalige folder, een routekaart/beslisboom energietoeslag, een papieren én een pdf aanvraagformulier. In 2023 zijn er ca. 7629 online aanvragen ingediend. Tot 29-1 zijn er 8813 aanvragen ingediend. In totaal zijn er per 1 februari 46.061 energietoeslagen uitbetaald. De mogelijkheid om een ET 2023 aan te vragen blijft openstaan tot en met juni 2024. In de stadskrant is hier recent nog extra aandacht aan gegeven. In de week van 18 december zijn er 2 mailingen verstuurd naar ca. 6000 huishoudens die vorig jaar energietoeslag ontvingen maar dit jaar geen automatische betaling hebben gekregen vanwege redenen zoals omschreven in de voorgaande paragraaf.

Het advies aan deze huishoudens is om online of met behulp van de ServicepuntenXL of helpdesk geldzaken een aanvraag te doen als ze van mening zijn dat ze recht hebben op de energietoeslag. Er kan dan op basis van de door de inwoner aangeleverde gegevens alsnog het recht op de energietoeslag bepaald worden. Doelgroep 130-150% Nieuw bij de ET 2023 is de verstrekking van € 400,- aan huishoudens met een inkomen tussen 130150% van het sociaal minimum (zie ook RIS315197). Huishoudens met een lager middeninkomen dat iets boven de grens zit van rijks- en gemeentelijke ondersteuning zagen zich de afgelopen jaren geconfronteerd met stijgende prijzen. Daarom is een extra financiële tegemoetkoming voor veel van deze huishoudens welkom. Het college heeft daarom in het coalitieakkoord de doelgroep van het minimabeleid verbreed naar huishoudens met een inkomen tot 150% van het sociaal minimum. Het college heeft gezocht naar een regeling die eenvoudig aan te vragen is, niet stigmatiserend is en eenvoudig uitvoerbaar. Dat is de energietoeslag. Deze extra ondersteuning voor de lagere middeninkomens is inmiddels 2067 keer toegekend. De omvang van de doelgroep 130-150% was op ca. 5000 huishoudens begroot. Het gebruik onder deze doelgroep (ca. 40%) ligt vooralsnog lager dan bij de lagere inkomensgroepen. Zoals eerder aangegeven kan de ET 2023 tot en met juni 2024 aangevraagd worden.

Het uiteindelijk bereik onder deze nieuwe doelgroep zal dan ook nog toenemen. Bij deze nieuwe doelgroep is overigens wel een lager bereik te verwachten dan bij de lagere inkomensgroepen. Deels omdat de mogelijkheid tot ondersteuning nog onbekend is, maar ook zal niet iedereen uit deze inkomensgroep een gelijke mate van financiële krapte ervaren. Een gepensioneerde met een afbetaald koophuis met lage woonlasten zal bijvoorbeeld een andere financiële druk ervaren dan een jong gezin met een duurdere huurwoning in de particuliere sector.

2/4

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

SZW/10699076

Aanvullend maatwerk Naast de ET 2023 zijn er ook de komende periode nog aanvullende mogelijkheden om inwoners met een hoge energierekening te ondersteunen. Het landelijke Tijdelijk Noodfonds Energie wordt verlengd1, zodat mensen die hun energierekening niet meer kunnen betalen een vangnet hebben. Aanvragen die werden goedgekeurd kregen in 2023 gemiddeld € 150,- per maand uitgekeerd. Haagse inwoners die ondanks de energietoeslag of andere tegemoetkomingen in de energiekosten (zoals het tijdelijk noodfonds) toch nog problemen ondervinden met het betalen van de energierekening kunnen uiteraard terecht bij de Helpdesk Geldzaken zodat er naar een oplossing op maat gezocht kan worden zoals maatregelen die een huishouden kan treffen om ook energie te besparen of ondersteuning middels de individuele bijzondere bijstand. Ondanks dat energiekosten in essentie tot de dagelijkse kosten van het bestaan horen, verlengt het college de tijdelijke verruiming van de individuele bijzondere bijstand voor gestegen energiekosten. Studenten Ondersteuning studenten Studenten zijn wettelijk uitgesloten van de ET 2023. Voor hen is er een aparte regeling. Zij krijgen een eenmalige tegemoetkoming van 400 euro via de Dienst Uitvoering Onderwijs (DUO).

Deze regeling geldt voor studenten met een uitwonende basisbeurs en een aanvullende beurs, en voor studenten die langer studeren en eerder een aanvullende beurs kregen. DUO keert deze tegemoetkoming vanaf januari 2024 automatisch uit aan studenten die er recht op hebben. Naast dit bedrag ontvangen studenten dit collegejaar een hogere basisbeurs ter compensatie van de inflatie. Ook het landelijke noodfonds energie staat open voor studenten met een eigen energierekening. Verder heeft de grootste studentenhuisvester van Den Haag (DUWO) in 2022 geen extra energiekosten in rekening gebracht en konden ook studenten met een eigen energierekening in 2023 gebruik maken van het prijsplafond en de regelingen voor blokverwarming. De mogelijkheid voor studenten om ondersteuning te krijgen via de bijzondere bijstand mochten er toch problemen ontstaan met het betalen van de energiekosten, is wederom onder de aandacht worden gebracht bij studentenorganisaties, onderwijsinstellingen en DUWO2. Naast digitale informatie per mail zijn er wederom 2 online spreekuren georganiseerd. Helaas zijn deze niet door de uitgenodigde studentenorganisaties bezocht.

1

https://www.noodfondsenergie.nl/ In ieder geval zijn de volgende organisaties van het platform student en stad wederom benaderd worden: DUWO, Hogeschool In Holland, Universiteit Leiden, TU Delft, Hotelschool, Kon. Ac. Beelden Kunsten, Haagse Hogeschool, Int. Institute Social Studies, Studentenraad Mondriaan, Studentenvereniging Pelargos, Haagsch Studenten Schutters Korps, Haagsche Studenten Vereniging, Navigators Den Haag. 2

3/4

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

SZW/10699076

Financiën Algemeen beeld financiën Het kabinet heeft voor 2023 de begrotingssystematiek aangepast en dit in afgelopen gemeentenieuws SZW gecommuniceerd3. In totaal is er € 38.595.561,- aan rijksmiddelen beschikbaar voor het uitvoeren en uitbetalen van de ET2023. In 2023 is er € 35.394.000,- uitbetaald, exclusief uitvoeringslasten. Het college stelt u uiteraard op de hoogte van verdere ontwikkelingen op dit dossier. Het college van burgemeester en wethouders, de secretaris, de burgemeester, Ilma Merx

3

Jan van Zanen

https://www.rijksoverheid.nl/documenten/circulaires/2023/09/15/inzicht-in-effecten-verdeelsystematiek-energietoeslag-2023

4/4