RIS318076 Beantwoording technische vragen exploitatie Amare

Typ tekstTyp tekstTyp tekst

Saskia Bruines Wethouder van Financiën, Cultuur en Economische ontwikkeling

060

Retouradres: Postbus 12600, 2500 DJ Den Haag

Ons kenmerk

Aan de voorzitter van de commissie samenleving

OCW/10702056 RIS318076 Contactpersoon

Jeroen Mul Dienst

Onderwijs, Cultuur en Welzijn Afdeling

Stad en Bestuur OCW Telefoonnummer

14070 Datum

E-mailadres

27 februari 2024

jeroen.mul@denhaag.nl

Onderwerp

Beantwoording technische vragen exploitatie Amare

Geachte voorzitter, Aan raadsleden is de gelegenheid geboden om per mail technische vragen te stellen naar aanleiding van het onderzoek naar de bedrijfsexploitatie van Amare (het Berenschot-rapport – RIS316631). De fracties van de SP en van Hart voor Den Haag hebben van deze gelegenheid gebruik gemaakt. Aangezien de vragen de bedrijfsvoering van Amare betroffen, zijn de antwoorden voor een deel afkomstig van stichting Amare. SP 1.

-

-

-

Om welke reden is de inzet van beveiliging 3 keer hoger uitgevallen in de begroting 2023 ten opzichte van het bedrijfsplan 2019? (pg. 14) In het Bedrijfsplan werd uitgegaan van één beveiliger per dag van 9.00 – 23.00 uur. Dit blijkt in de praktijk onvoldoende te zijn om de veiligheid te kunnen borgen en incidenten te kunnen beheersen. Er is meer beveiliging noodzakelijk om de volgende redenen: Amare is een gebouw met een publieke functie. De grootte en complexiteit van het gebouw met daarnaast de vele gebruikers vragen om professionele beveiliging. Contractueel met de inwonende organisaties is vastgelegd dat het zeer ruime openingstijden heeft (7.30-23.00 uur). Amare is geen theater of concertgebouw dat alleen in de avond open gaat voor een voorstelling of concert, maar gedurende de hele dag vinden culturele activiteiten plaats en wordt er onderwijs gegeven. Amare bevindt zich midden in de binnenstad. Maatschappelijke problemen die in de stad spelen, komen ook Amare binnen. Denk hierbij aan ervaren overlast door bijvoorbeeld overlastgevende personen. Deze problemen spelen ook op locaties zoals het Centraal Station, de Bibliotheek, het Stadhuis en andere openbare gebouwen in de binnenstad van Den Haag. De problematiek brengt met zich mee dat er heldere huisregels moeten zijn over wat wel en niet wordt toegestaan in de publieke ruimte. Vervolgens moet hierop worden gehandhaafd.

Hiervoor zijn minimaal twee beveiligers nodig. In samenwerking kunnen zij monitoren wie er binnenkomen en handhaven op het niet volgen van de huisregels. In Amare is primair onderwijs en voortgezet onderwijs (School voor Jong Talent) gevestigd met minderjarige leerlingen die een extra dynamiek geven op het gebied van veiligheid.

Gemeente Den Haag

Spui 70 Den Haag

Postbus 12600 2500 DJ Den Haag

T 14070 www.denhaag.nl

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

OCW/10702056

-

Ouders moeten erop kunnen vertrouwen dat hun kind veilig door het gebouw kan bewegen, ook in een open gebouw zoals Amare. In het Bedrijfsplan werd uitgegaan van een samenwerking met een externe meldkamer die tussen 23.00 uur en 9.00 uur alarmmeldingen zou opvolgen. In de praktijk blijkt dit geen werkbare situatie. In Amare bevinden zich tot ver na middernacht nog medewerkers en ook in de ochtend zijn er heel vroeg alweer medewerkers aanwezig. Dit heeft te maken met de dynamiek van een theaterbedrijf waar na afloop van een voorstelling nog wordt afgebouwd. De laatste theatertechnicus verlaat het gebouw tussen 02.00 en 03.00 uur. Daarnaast wordt het gebouw van circa 51.000 m2 gedeeltelijk in de nachtelijk uren schoongemaakt (vanaf 04.30 uur). Het Nederlands Dans Theater is met grote regelmaat op tournee en komt dan ’s nachts laden en lossen.

Ook het aantal incidenten rond het gebouw is in de nacht aanzienlijk. Daardoor is de aanwezigheid van beveiliging in de nacht noodzakelijk. Deze redenen zijn aan het licht gekomen tijdens het gebruik van het gebouw en stonden onvoldoende op het netvlies tijdens het opstellen van het Bedrijfsplan. Tot slot zijn de lonen in de beveiligingsbranche in verband met personeelstekorten harder gestegen dan in de rest van de arbeidsmarkt. 2.

Is er door stichting Amare richting Berenschot een achterliggende onderbouwing aangeleverd voor de opzet van de beveiliging? Is het technisch haalbaar om deze, zoals beschreven in de vooruitblik van rapport Berenschot, af te schalen? (pg. 33) Ja. Er is door Amare vorig jaar een onafhankelijk advies gevraagd aan een expert over de inzet van beveiliging in Amare en dit rapport is gedeeld met Berenschot. Dit rapport vormt de onderbouwing voor de in het Berenschot-rapport genoemde kosten voor beveiliging. In dit rapport is aangegeven waar mogelijk de beveiliging kan wordt afgeschaald, tijdens de nachtelijke uren als er geen programmering is geweest in de zalen. In de praktijk moet blijken of dit daadwerkelijk leidt tot een verlaging van de kosten aangezien voor deze momenten wel een externe meldkamerdienst moet worden ingericht. 3.

Is de beveiliging standaard 24/7 aanwezig of vinden er regelmatig ook gesloten activiteiten plaats? Hoe wordt daar de beveiliging georganiseerd en wat voor kosten zijn daaraan verbonden? Ja, de beveiliging is zowel overdag als ’s nachts aanwezig met het oog op hun integrale verantwoordelijkheid voor beveiliging van het gehele gebouw. Er vinden weliswaar activiteiten plaats waarbij een deel van het gebouw besloten is, maar er zijn geen activiteiten in Amare waarbij het hele gebouw gesloten is. De kosten van de beveiliging van het hele gebouw zijn daardoor niet toe te rekenen aan deze activiteiten. 4.

Is er een concreet resultaat van de marketingcampagnes die zijn ingezet door stichting Amare? Zo ja, graag specificeren zoals engagement via advertenties, social media of acties en dergelijke. De resultaten van de marketinginzet worden gemeten. Dit gebeurt met name bij de inzet van Advertenties op sociale media, de respons op direct mail en bij de (gezamenlijke) campagnes zoals recent de wintercampagne. Een aantal voorbeelden: - Online advertenties, met name advertenties op social media, zijn zeer succesvol. Elke in een advertentie geïnvesteerde euro levert € 14 aan omzet op. In 2023 werd er ruim € 702.000 omzet gegenereerd voor de programmering uit online advertenties.

2/7

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

OCW/10702056

- De gezamenlijke marketingcampagnes van Amare en partners Residentie Orkest en NDT scoren goed. In de Wintercampagne van december 2023, waarbij buitenreclame, online advertenties, e-mail marketing en eigen social media kanalen werden ingezet, werden 4.285 tickets verkocht met een omzet van ruim € 87.000. De kosten per verkocht kaartje bedroegen hierbij slechts € 1,75. - E-mail is een belangrijk marketingkanaal voor Amare. Eind 2023 waren er bijna 141.000 inschrijvingen voor de verschillende typen nieuwsbrieven die Amare aanbiedt. - In 2023 groeiden de social media kanalen met een kwart naar bijna 22.000 volgers. 5. Wat is de achterliggende onderbouwing voor de behoefte de inzet voor marketing en fondsenwerving te intensiveren? (pg. 24) Is deze in 2023 verder uitgebreid? Inzet voor marketing en fondsenwerving is cruciaal om de doelen van Amare te bereiken. Steeds meer mensen weten sinds de opening Amare het aanbod te vinden (77 % zaalbezetting en ruim 305.000 bezoekers in 2023). Deze resultaten zijn met het oog op de korte tijd dat Amare open is zeer bemoedigend. De behoefte bij Amare is echter groot om meer mensen en nieuwe deelgroepen te bereiken. Hiervoor is niet zozeer meer, maar wel meer gerichte marketing- en communicatie belangrijk.

Daarnaast wordt met fondsenwerving ingezet op toegankelijkheid van het programma voor een breed publiek, unieke programmering en activiteiten in Open Amare. De inzet van marketing en fondsenwerving is dan niet groter, maar wel met meer impact. 6. Met welke achterliggende onderbouwing wordt geraamd dat de fondsenwerving meer resultaat gaat opleveren? (pg. 32) De fondsenwerving voor Amare is gestart in een fase waarin Amare nog werd gebouwd. De eerste fase in Amare werd gekenmerkt door uitdagingen als gevolg van corona en kinderziektes in het gebouw. Negatieve uitingen in de media hebben hun weerslag gehad op de publieke opinie en de mate waarin bedrijven en fondsen in Amare wilden investeren. Dit beeld wordt nu gekanteld door de succesvolle resultaten die Amare weet te bereiken, Amare merkt meer enthousiasme en positieve feedback van sponsors en fondsen, en dit leidt tot de verwachting van betere resultaten van de fondsenwerving. 7.

Hoe wordt de mogelijkheid tot zakelijke verhuur gepromoot? Is er feedback over hoe de zakelijke verhuur verloopt, zijn hier hindernissen? Amare heeft een speciale afdeling die de zakelijke verhuur verzorgt. Deze afdeling zorgt ervoor dat Amare bekend is bij potentiële klanten zoals eventbureaus. Amare werkt samen met The Hague & Partners voor de internationale congressen die naar Den Haag willen komen. De zakelijke verhuur verloopt goed. De beoogde omzet wordt gehaald en de winstmarge is marktconform. Amare rapporteert geen hindernissen, wel vindt er voortdurend afstemming plaats tussen de culturele programmering van Amare zelf en de organisaties van RO en NDT. Doel van deze afstemming is het gebruik van de zalen en te optimaliseren en zoveel mogelijk cultureel en zakelijk mogelijk te maken. 8. Zijn er manieren waarop de kosten voor horeca en zakelijke verhuur kunnen worden gedrukt, zonder dat dit ten koste gaat van de lonen van uitvoerend personeel? De marges op de zakelijke verhuur zijn marktconform. Dat wil zeggen dat de kosten, waaronder de inzet van personeel en de kosten van horeca, overeenkomen met andere congres- en eventlocaties.

3/7

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

OCW/10702056

9. Is er een verschil tussen zakelijke verhuur, culturele verhuur en extra programmering in tarieven en kosten? Hoe worden deze keuzes afgewogen? (pg. 32) Er worden commerciële en culturele tarieven gehanteerd bij de verhuur van de ruimtes in Amare. De afweging hiervoor wordt zorgvuldig gemaakt en hangt samen met de doelstelling van de organisator en het evenement. De zalen van Amare moeten ook voor amateurverenigingen beschikbaar zijn, en dan wordt bijvoorbeeld het culturele tarief gehanteerd. De tarieven hangen samen met de mate waarin de vereniging met kaartverkoop inkomsten kan genereren. 10. Wat is de gemiddelde opbouw van kosten voor een concert? Indien mogelijk, specificeren per zaal. Wat zijn de gemiddelde inkomsten? De opbouw van een concert bestaat gemiddeld uit inzet van materieel voor licht en geluid en menselijke inzet in de vorm van toneelmeester, technici, bedrijfsleider en publieksassistenten. Al naar gelang een concert akoestisch of versterkt is, zullen de kosten toenemen. De kosten voor de Concertzaal komen hierdoor gemiddeld uit op € 3.000 akoestisch en € 5.000 versterkt. Het Danstheater kost akoestisch € 4.000 en versterkt € 5.500. De Amare Studio kost relatief het meest omdat hiervoor alles speciaal ingericht dient te worden. Akoestisch komt dit uit op circa € 3.000 en versterkt op € 4.000.

De huurinkomsten liggen per type voorstelling net iets boven deze kosten. 11. Welke zalen gaan gepaard met de meeste kosten? De hoogte van de kosten is niet afhankelijk van de zaal. De grootte van het evenement of complexiteit van de voorstelling bepaalt de hoeveelheid aan in te zetten mensen en middelen. Al naar gelang dit groter of complexer wordt, nemen de kosten van evenement/voorstelling toe. 12. Welke soort activiteiten kosten gemiddeld het meeste? In lijn met de beantwoording van de vorige vraag zijn dit evenementen of voorstellingen met de meeste inzet aan mensen en middelen. Denk hierbij aan zakelijke verhuur zoals meerdaagse congressen of congressen waarbij meerdere zalen en overige ruimtes worden verhuurd. Hoe meer catering wordt gefaciliteerd hoe hoger de inzet aan mensen en middelen. Bij voorstellingen hebben musicals, opera’s en dansvoorstellingen veel meer mensen en middelen nodig dan bij een solo-pianoconcert of uitvoering van een singer-songwriter. 13. Welke soort activiteiten brengen gemiddeld het meeste op? De activiteiten waar Amare haar eigen personeel, drank, technische middelen en ruimten kan inzetten. Hoe minder er ingehuurd hoeft te worden, hoe groter de marges zijn. 14.

Worden de zalen ook weleens verhuurd voor gereduceerde tarieven? Zo ja, voor wie en onder welke voorwaarden? Bij zakelijke verhuur wordt soms korting verleend op de zaalhuur waarbij als uitgangspunt de overall marge behaald dient te worden. In 2023 heeft dit bij 48 van de 285 verhuringen plaatsgevonden. Voor culturele verhuur liggen de tarieven lager dan commercieel en worden er aangepaste tarieven aangeboden zoals reeds beantwoord bij vraag 9. Daarnaast kent Amare speciale tarieven voor haar onderhuurders en biedt zij bij uitzondering gereduceerde tarieven aan voor regelmatige huurders.

4/7

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

OCW/10702056

15. Hoe vaak heeft de gemeente Den Haag zelf in 2022 en 2023 een zaal gehuurd in Amare? Kan de gemeente aangeven wat voor gelegenheden het betrof en welke kosten hiermee gemoeid waren? Werd hierbij een gereduceerd tarief in rekening gebracht? In 2022 was er beperkte mogelijkheid tot zakelijke verhuur als gevolg van de verzakking van de Concertzaal en nasleep corona. In het facturatiesysteem van de gemeente (Oracle) is gezocht op bijeenkomsten, zaalhuur en locatiehuur bij zowel Amare als de Brasserie Amare voor 2022 en 2023. Dit levert de volgende opsomming op: Bijeenkomst groot (factuur > € 5.000) 23 € 278.386 Bijeenkomst klein (factuur < € 5.000) 13 € 30.929 Locatiehuur 9 € 9.037 Ontbijt/lunch/borrel 21 € 39.831 Deze activiteiten variëren van vergaderingen, tot congressen, tot de klimaattafels en bijeenkomsten in het kader van het Meerjarenbeleidsplan, maar ook afscheid van medewerkers of wethouders. Hierbij is een bij circa 15% van de verhuringen een geringe korting verkregen op het zakelijk verhuurtarief. Daarnaast maakte de gemeente Den Haag driemaal ‘om niet’ gebruik van het Kunstenplein als stemlocatie in 2022 en 2023. 16. Waarom wordt de programmering voor ‘poppodium’ lager begroot voor 2023 dan in het bedrijfsplan? (pg. 18) De coronacrisis heeft grote impact gehad op de tours van internationale popacts die langzaam weer op gang kwamen.

Het programmeren van grootschalige popconcerten heeft daarnaast een andere dynamiek dan de andere voorstellingen en concerten. Een voorstelling (niet zijnde pop) wordt al ruim een jaar van te voren geboekt en een pop-act pas veel later. Dit heeft tot gevolg dat als een pop-act wordt aangeboden er vaak geen datum meer beschikbaar is. Amare is bezig om hier grip op te krijgen en data open te laten voor pop zodat in de toekomst meer popconcerten kunnen worden geboekt. Daarnaast is het belangrijk om in de (internationale) popmuziek een naam en een netwerk op te bouwen als podium én als stad. Hier is Amare mee bezig, door een track record op te bouwen met de concerten, de samenwerking met Paard en door boekers uit te nodigen. Een act wordt niet alleen geboekt op basis van de zaalcapaciteit maar moet ook worden gegund. Voor 2024-2025 zijn inmiddels zes grote popconcerten geboekt. 17. Wat is de afweging om de programmering van pop afhankelijk te maken van zaalgebruik en het RO? (pg. 32) Het RO heeft, net zoals het NDT, een preferente positie voor het kiezen van data. Deze afspraken zijn vastgelegd in een bespelingsovereenkomst. Pas als de concerten van het RO zijn geboekt, kunnen er andere (pop)concerten worden geboekt.

De beschikbaarheid van de Concertzaal voor met name popmuziek wordt beperkt door repetities van het RO die niet in de repetitiestudio kunnen plaatsvinden als gevolg van akoestische beperkingen van de studio. Op dagen dat RO ochtendrepetities in de Concertzaal heeft staan, is door te weinig opbouwtijd die overblijft niet mogelijk om op dezelfde dag erna een versterkt (sta) concert te doen. 18. Waar bestaat de programmering van poppodium uit, behelst dat samenwerkingsverbanden zoals met Paard? De programmering van sta-popconcerten in Amare gebeurt in samenwerking met Paard. Vervolgens worden de concerten zowel door Paard en Amare gepromoot.

5/7

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

OCW/10702056

Seated concerten programmeert Amare zelf met uiteenlopende boekers en impresariaten en soms in samenwerking met Paard als dat in publieksbereik en/of risicospreiding synergie oplevert. Jaarlijks is ook Amare een van de hoofdlocaties van het internationale Rewire festival. De popprogrammering bestaat uit Nederlandse theatertours zoals Racoon, BLØF, Prins S en de Geit, grote Nederlandse sta concerten zoals Eefje de Visser en Di-Rect, en internationale acts, zowel staand of zittend, zoals Ryan Adams, Buena Vista Social Club, Hamza Namira en Gilsons brothers. Verder zijn er steeds meer cross-overs tussen symfonische orkesten en popartiesten, zoals Metropole Orkest met Domi & JD Beck, Richard Bona en Avishai Cohen, Amsterdam Sinfonietta met Karsu en Noord Nederlands Orkest met Sanaa Marahati. 19. Waar bestaan de kosten uit voor de inkoop van de programmering publieke ruimte? (pg. 18) De programmering van de publieke ruimte gebeurt op verschillende manieren. Initiatieven uit de stad krijgen ruimte en faciliteiten in Amare. Vaak levert Amare de ruimte, techniek en personeel, en is de samenwerkende partij verantwoordelijk voor het programma. Amare volgt de Fair Practice Code, wat betekent dat er regelmatig een programmabijdrage wordt gedaan, afhankelijk van de mate waarin de betreffende partner al financiering heeft.

Andere vormen van financiering zijn ook mogelijk, zoals een vrijwillige bijdrage van bezoekers. 20. Hoe en volgens welke richtlijnen wordt de programmering van de publieke ruimte georganiseerd? Hoeveel bezoekers trekt het? Hoeveel kost het voor een initiatief om hier iets te organiseren? In 2023 waren er 441 activiteiten met 38.450 deelnemers/bezoekers. Gemiddeld draagt Amare € 230 per activiteit aan als programmabijdrage. Daarnaast neemt Amare de overhead kosten op zich van energie, schoonmaak, marketing en investering technisch materiaal. En is er een dedicated Open Amare team bestaande uit 1 creative producer en 2 technisch producenten die de activiteiten met de partner voorbereiden en uitvoeren. Er wordt ondersteuning geboden vanuit het Amare marketing team. Met anderewoorden wanneer een initiatief zorg draagt voor een gratis toegankelijk programma, biedt Amare ruimte en daar waar nodig financiële en organisatorische ondersteuning, bijvoorbeeld op het gebied van techniek en productie, zie ook het antwoord op vraag 19. In Open Amare zijn afgelopen anderhalf jaar op organische wijze met veel succes verschillende programmalijnen ontstaan. Amare geeft aan met deze ervaring er meer structuur aan te willen geven. Er wordt binnenkort adviesraad in het leven roepen, bestaande uit lokale experts met een breed netwerk in de stad.

Zo wordt het mede-eigenaarschap van de stad van wat er in Open Amare gebeurt vergroot. 21. Wat was de motivatie om de bezetting voor directie en programmering op te schalen? (pg. 20) Is deze in 2023 verder uitgebreid? De bezetting van directie en programmering is niet toegenomen. Er is een fte bij gekomen voor HR in het kader van de toename in omvang van de organisatie. 22. Hoeveel vrijwilligers werken er bij Amare en op welke schaal worden deze ingezet en op welke functies? Er werken ongeveer 40 vrijwilligers in Amare. De vrijwilligers hebben taken die ondersteunend zijn en van toegevoegde waarde op de betaalde functies. Zo hebben zij bijvoorbeeld een rol bij het verwelkomen van het publiek, het begeleiden van bezoekers naar de juiste zaal en het helpen van bezoekers om hun stoel te vinden. Er werken ook een paar vrijwilligers in de artiestenfoyer. De vrijwilligers vormen in totale inzet nog geen 0,5 fte.

6/7

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

OCW/10702056

Hart voor Den Haag 1. Hoe worden die tekorten in de komende jaren gedekt? Voor het jaar 2025 is incidenteel het tekort gedekt vanuit de cultuurbegroting vanuit de ophoging van de cultuurbegroting vanuit de coalitieakkoorden 2022-2026 en 2023-2026. Hier waren nog geen plannen voor ontwikkeld. 2. Gaan we dit ieder jaar met incidentele bedragen rechtbreien? In het enquêterapport “Amare: Bijzonder Complex” (blz. 475) wordt ook aangegeven dat na oplevering geen sprake is geweest van een reguliere exploitatie van het gebouw. In verband met lockdowns door corona en technische problemen. In het enquêterapport wordt aangegeven dat pas vanaf november 2022 sprake is van een reguliere exploitatie. Het doel van het college is om samen met uw raad tot een structurele oplossing te komen. 3. Gaan deze ingrepen ten koste van andere portefeuilles? Ten koste van het cultuurbudget? Met het raadsbesluit van juni 2020 (RIS304964) zijn er structureel middelen toegevoegd aan de cultuurbegroting en de incidentele dekking is gedekt uit toegevoegde middelen aan de begroting van programma 5 waar nog geen plannen voor waren ontwikkeld. Zie ook antwoord op vraag 1. Tot slot Deze schriftelijke ronde van technische vragen was bedoeld ter vervanging van een technische sessie in de commissie samenleving over het Berenschot-rapport. Ik ga ervan uit dat ik met de beantwoording uw vragen heb beantwoord.

Ik heb met uw commissie afgesproken dat indien daar toch nog behoefte aan bestaat, een dergelijke technische sessie alsnog kan worden ingepland. Met vriendelijke groet, de wethouder van Financiën, Cultuur en Economische ontwikkeling Saskia Bruines

7/7