RIS317951 Beantwoording SV Meer focus op tegengaan babbeltrucs

Datum

BEANTWOORDING SCHRIFTELIJKE

9 april 2024

VRAGEN

Onderwerp

Ons kenmerk

Antwoord van het college op schriftelijke vragen van de raadsleden de heren De Mos en Guernaoui luidend: ‘Meer focus op tegengaan babbeltrucs’

BSD/10733457 RIS317951

De raadsleden de heren de Mos en Guernaoui hebben op 17 februari 2024 tien vragen aan de voorzitter van de gemeenteraad gericht. Overeenkomstig artikel 30 van het reglement van orde voor vergaderingen en andere werkzaamheden van de raad, beantwoordt het college deze vragen als volgt. 1)

Is het college bekend met de berichten Senioren slachtoffer van bankfraude (1) en Telefoon vol herinneringen en bankpas gestolen door oplichters: 'Kwam zo geloofwaardig over' (2)?

Ja, het college is bekend met de berichten. 2)

Kan het college aangeven wat de landelijke campagne die in het teken stond van gedigitaliseerde criminaliteit en waarop de gemeente Den Haag was aangesloten heeft opgeleverd? Is de campagne effectief geweest en wat zijn de leerpunten voor een Haage aanpak?

De landelijke campagne is erop gericht de digitale weerbaarheid van de Nederlandse burger te vergroten en het slachtofferschap van cybercrime en online fraude te verminderen. De politie-eenheid Den Haag is hierbij aangesloten. Politie deelt informatie met gemeenten over modus operandi van veel voorkomende feiten zoals bankhelpdeskfraude, hulpvraagfraude en aan- en verkoopfraude. Hierbij zijn, naast de gemeenten, ook publiek private partners betrokken. Daarbij richten ze zich ook specifiek op senioren. Dit doen de partijen gezamenlijk o.a. via ‘De maand van senioren en veiligheid’- een landelijke campagne tegen bankhelpdeskfraude. Er is geen onderzoek gedaan naar de effectiviteit van de landelijke campagne. Binnen de gemeente Den Haag sluiten we aan bij de landelijke campagnes. Er zijn activiteiten in de vorm van voorlichting bij woonzorgcentra, seniorencomplexen, etc. Een leerpunt, zowel landelijk als lokaal is om zo fijnmazig mogelijk de senioren te (blijven) bereiken. Dit vereist veel inzet van partijen, maar sorteert het meeste effect. 3)

Deelt het college de mening dat oplichtingspraktijken helaas steeds creatiever worden, waardoor ouderen vaker slachtoffer zijn? Zo ja, deelt het college de mening dat daarom een Haagse (regionale) aanpak nodig is? Graag een gedetailleerd antwoord.

Het college deelt de mening dat oplichterspraktijken waarvan ook ouderen slachtoffer worden steeds creatiever worden. De criminele wereld investeert veel in het volgen van nieuwe technische, met name digitale, ontwikkelingen. De dader kan hiermee makkelijk buiten beeld blijven en deze praktijken kunnen grootschalig worden uitgevoerd, waardoor er makkelijker criminele winsten kunnen worden behaald. Het college is van mening dat de landelijke campagne voldoende handvatten biedt voor het uitvoeren van lokale activiteiten zoals voorlichtingsbijeenkomsten over digitale criminaliteit in buurthuizen of bibliotheken. Daarom is er geen separate Haagse (regionale) aanpak nodig.

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

BSD/10733457

4)

Hoe gaat de Haagse aanpak eruitzien en wanneer kan deze aanpak starten? Kan het college aangeven hoe de gemeente, samen met politie en OM, in de tussentijd maatregelen gaat nemen om deze oplichting bij ouderen tegen te gaan? Graag een gedetailleerd antwoord.

Zie het antwoord op vraag 3. 5)

Deelt het college de mening dat de aanpak ook op wijkniveau moet worden uitgevoerd? Zo ja, is het college het met Hart voor Den Haag eens dat, een lokale Haagse aanpak voor tegengaan van oplichting van ouderen, op wijkniveau en op specifieke locaties moet plaatsvinden en dat dit samen met relevante (ouderen)organisaties vormgegeven moet worden? Graag een gedetailleerd antwoord.

Ja, het college deelt de mening dat de uitvoering ook op wijkniveau moet plaatsvinden. De landelijke campagne maakt maatwerk mogelijk en daarom heeft de huidige uitwerking van de landelijke campagne ook zijn effecten op wijkniveau. Zo heeft de politie een folder over ‘Babbeltrucs trap er niet in’ en de gemeente Den Haag de folder ‘Verklein de kans om slachtoffer te worden van digitale criminaliteit’. Deze worden bij preventieactiviteiten aangeboden aan burgers en ondernemers, waaronder senioren. Verder worden de Haagse (digitale) wijkagenten en digitale wijkambassadeurs (inwoners/burgers van Den Haag) ingezet bij voorlichtingsbijeenkomsten in buurthuizen, scholen en zorginstellingen die in de wijken worden georganiseerd. Daarnaast geven ook de Haagse Bibliotheken mondelinge informatie bij de IDO’s (Digitaal Informatie Punt) en verspreiden zij folders aan burgers. Bij de bibliotheken worden tevens koffiebijeenkomsten gehouden voor senioren etc. waarbij ook aandacht wordt besteed aan digitale criminaliteit en babbeltrucs. 6)

Heeft het college de bereidheid om het programma Seniorenvriendelijke Stad te updaten met extra voorstellen om ouderen beter te beschermen tegen babbeltrucs? Graag een gedetailleerd antwoord.

Het programma Seniorvriendelijke Stad heeft goede contacten met ouderenorganisaties in de stad. Het college is bereid om dit netwerk te benutten om de landelijke campagne en reeds bestaande initiatieven uit te rollen onder ouderenorganisaties. 7)

Hoe gaat het college zorgen dat een Haagse campagne tegen babbeltrucs te zien is op de kanalen van de regionale/lokale media en alle sociale media-kanalen van de Haagse politie en de gemeente? Kunt u in uw beantwoording meenemen of er ook folders, posters en stickers moeten worden ingezet.

Zoals uit het antwoord op vraag 3 en 5 blijkt bestaat er geen behoefte aan een separate Haagse (regionale) campagne in aanvulling op de reeds bestaande landelijke campagne. 8)

Is het een idee om een bekende Hagenaar hét boegbeeld van de campagne te laten worden, zodat mensen zich daarin herkennen? Graag een gedetailleerd antwoord.

Het boegbeeld van de landelijke campagne is Kees Hulst. Kees is landelijk bekend vanuit diverse films en tv-programma’s. Een bekende daarbij is ‘Hendrik Groen’ een Nederlandse dramaserie. Zo zijn er in het kader van de landelijke campagne (instructie) filmpjes op YouTube, foldermateriaal voor zorginstellingen e.d. Kees Hulst is landelijk voor de senioren een duidelijke vertaling van de persoonlijke beleving en situatie van veel (oudere) senioren.

2/3

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

BSD/10733457

9)

Is het bij een effectieve aanpak ook mogelijk om bijvoorbeeld zorginstellingen te verplichten om deel te nemen aan het waarschuwingsregister, of om te zorgen dat mensen die met ouderen werken te allen tijde een Verklaring Omtrent Gedrag (VOG) kunnen overleggen? Zo ja, zou het college zorginstellingen ook kunnen verplichten om misstanden in hun jaarverslagen mee te nemen? Graag een gedetailleerd antwoord.

Het waarschuwingsregister is een product/dienst van FAD (Fraude Aanpak Detailhandel), het ondersteunt in het algemeen activiteiten die gericht zijn op het vergroten van de integriteit van de detailhandel. Zorginstellingen zijn geen deelnemende partij hierin. De gemeente heeft geen bevoegdheid ten aanzien van de verplichting om deel te nemen aan het waarschuwingsregister voor zorginstellingen. Deze zijn zelf verantwoordelijk en moeten landelijke wetgeving volgen. Voor bepaalde zorgfuncties is een VOG verplicht. Door de invoering van de wet Wkkgz (Wet kwaliteit, klachten en geschillen zorg) heeft iedere zorgaanbieder een vergewisplicht. Dit houdt in, dat je als zorginstelling dient te controleren of het arbeidsverleden van een zorgverlener geen negatieve invloed heeft op het leveren van goede zorg. De Inspectie Gezondheidszorg en Jeugd is het toezichthoudend orgaan op goede en veilige zorg. Ook ten aanzien van vorm en inhoud van jaarverslagen. 10) Op welke manieren kan het college proberen om banken deze vorm van criminaliteit niet (meer) te laten voorkomen? Graag een gedetailleerd antwoord, waarbij u ook aangeeft hoe u de aangiftebereidheid gaat vergroten De financiële sector werkt hard om cybercrime tegen te gaan.

Banken en andere financiële instellingen investeren ieder jaar miljoenen euro’s in de veiligheid van bijvoorbeeld internetbankieren en vragen aandacht om digitale fraude te melden. Ze werken nauw samen met Politie en Justitie. Ze delen informatie en lichten samen consumenten voor over de veel gebruikte cyber crime methodieken. Bijvoorbeeld met de campagne www.veiligbankieren.nl. De Nederlandse Bank (DNB) zet zich in voor de stabiliteit van het financiële stelsel en onze economie. DNB test of grote banken en andere instellingen in de kern van onze betaalinfrastructuur bestand zijn tegen cyberaanvallen. Het college heeft geen toezichthoudende bevoegdheid en taak in de financiële sector. Het college van burgemeester en wethouders, de secretaris, de burgemeester, Ilma Merx

Jan van Zanen

3/3