RIS317334 Bijlage

Haagse aanpak gendergerelateerd geweld 2023-2026

12 december 2023

Inhoudsopgave Inleiding3 Definitie gendergerelateerd geweld 

5

Leeswijzer6 Ex-partnergeweld, intieme terreur en femicide

7

(Ex-)partnerstalking11 Schadelijke praktijken

14

Vrouwelijke genitale verminking (VGV)

17

Tot slot

20

Bijlage 1: Planning extra activiteiten

21

HAAGSE AANPAK GENDERGERELATEERD GEWELD 2023-2026

2

 INHOUDSOPGAVE

Inleiding In Nederland zijn er veel voorbeelden van geweld tegen met name vrouwen, met te vaak een fatale afloop. Vrouwenmoord, ook wel femicide genoemd, is een groot probleem. In 2022 zijn 36 vrouwen gedood door hun (ex-)partner, een ouder of een ander familielid1. Dat is 75% van de in totaal 48 gedode vrouwen in Nederland. Dit vormt helaas geen uitzondering, maar is in lijn met de afgelopen vijf jaar: in de periode 2018 - 2022 werden 172 van de 217 (79%) moorden op vrouwen gepleegd door een (ex)partner, een ouder of een ander familielid . Door het demissionaire kabinet is in september 2023 een aanpak gendergerelateerd geweld naar de Tweede Kamer verzonden2. De Haagse aanpak gendergerelateerd geweld 2023-2026 sluit hierbij aan en is daarnaast toegespitst op de Haagse situatie. In Den Haag doen we al veel om gendergerelateerd geweld te voorkomen, maar toch is meer inzet nodig om gendergerelateerd geweld te bestrijden. Zoals het kabinet ook aangeeft is een dergelijke aanpak breder dan alleen huiselijk geweld en kindermishandeling. Het is de ambitie van dit college om gendergerelateerd geweld te voorkomen, eerder en beter in beeld te krijgen, te stoppen en duurzaam op te lossen. Daarom zetten we ons de komende jaren in om de aanpak van gendergerelateerd geweld te versterken.

Hiermee zetten we ook kracht achter de implementatie van afspraken uit het Verdrag van de Raad van Europa inzake de aanpak van geweld tegen vrouwen en huiselijk geweld – beter bekend als het Verdrag van Istanbul3 . Bij signalen van onveiligheid en (dreigende) geweldpleging grijpt de politie in. De politieeenheid Den Haag werkt volgens de landelijke werkwijze Veiligheid Voorop waarin bij elke melding de acute veiligheid de eerste prioriteit heeft. Bij vermoeden van strafrechtbare feiten wordt de verdachte aangehouden en start het strafrechtelijke traject onder regie van het Openbaar Ministerie. Bij zorgen over de acute veiligheid betrekt de politie altijd direct Veilig Thuis Haaglanden en het crisisinterventieteam van Jeugdbescherming West (CIT) om een veiligheidsinschatting te maken en veiligheidsmaatregelen te nemen. De politie kan onder andere de burgemeester adviseren om een tijdelijk huisverbod in te zetten om de acute veiligheid te herstellen. In elk politieteam in Den Haag werken medewerkers met deskundigheid over huiselijk geweld, kindermishandeling, stalking, en/of eergerelateerd geweld. Om de doelen en activiteiten van dit plan te kunnen realiseren, is een integrale samen­ werking tussen netwerkpartners essentieel.

Bij deze aanpak zijn diverse partners en organisaties betrokken, waaronder: organisaties in de stad die uitvoering geven aan de subsidieregeling preventie en vroegsignalering4, de regionale politie-eenheid Den Haag, Gemeentelijke Gezondheidsdienst (GGD) Haaglanden, Stichting Perspektief, Leger des Heils, Wijkz, de Waag, Geestelijke Gezondheidszorg (GGZ) Parnassia Groep,

1 Slachtoffers van moord en doodslag 2022, CBS 2 Tweede Kamer, vergaderjaar 2022-2023, 2023Z15780 3 wetten.nl - Regeling - Verdrag van de Raad van Europa inzake het voorkomen en bestrijden van geweld tegen vrouwen en huiselijk geweld - BWBV0006074 (overheid.nl) 4 Den Haag - Subsidie preventie en vroegsignalering huiselijk geweld aanvragen

HAAGSE AANPAK GENDERGERELATEERD GEWELD 2023-2026

3

 INHOUDSOPGAVE

Veilig Thuis Haaglanden, het Zorg- en Veiligheidshuis Haaglanden, het Landelijk Knooppunt Huwelijksdwang en Achterlating, het Openbaar Ministerie, Reclassering Nederland en onze eigen Jeugd en Maatschappelijke Ondersteuning (JMO)-organisatie. In dit stuk gaan we in op de activiteiten tegen gendergerelateerd geweld die onder de verantwoordelijkheid vallen van het college. Hierover heeft afstemming plaatsgevonden met alle betrokken netwerkpartners, waaronder ook de partners uit de strafrechtsketen. In het Regionale Netwerk Huiselijk Geweld en Kindermishandeling (arrondissementen Haaglanden en Hollands-Midden) wordt de zorg- en strafrechtelijke aanpak afgestemd met de gemeentelijke activiteiten. De gemeenteraad wordt jaarlijks geïnformeerd over de voortgang van de gemeentelijke aanpak.

HAAGSE AANPAK GENDERGERELATEERD GEWELD 2023-2026

4

 INHOUDSOPGAVE

Definitie gendergerelateerd geweld Inwoners in Den Haag worden regelmatig geconfronteerd met gendergeweld: als slachtoffer, pleger, getuige en/of als professional. Gender gaat over rollen, gedragingen, activiteiten en eigenschappen die men in een maatschappij passend vindt voor vrouwen en mannen. Als we spreken over gendergerelateerd geweld, dan bedoelen we geweld dat mensen van een bepaalde sekse onevenredig raakt of geweld waarbij gender een rol speelt in het ontstaan of het voortduren van het geweld. Sociaal-culturele opvattingen en verwachtingen over mannen of vrouwen kunnen leiden tot conflicten en geweld of invloed hebben op het voortduren van het geweld. De relatie tussen geweld en gender loopt dan ook via ongelijkheid, macht en controle. Hoe direct of indirect de relatie tussen gender en geweld is, is niet in alle gevallen aan te geven. Uit onderzoek blijkt wel dat gender een factor is5. Het is belangrijk dat er bij het signaleren en bestrijden van geweld aandacht is voor de invloed van gender, omdat de aanpak daardoor effectiever wordt. Hoogleraar prof. dr. Renée Römkes6 definieert gendergerelateerd geweld als: “het gewelddadig bejegenen van mensen die zich niet houden aan gangbaar/traditioneel gedrag dat gekoppeld wordt aan vrouwelijkheid en mannelijkheid”. Gendergerelateerd geweld raakt alle mensen, maar het raakt in meerdere mate vrouwen en LHBTIQ+ personen7.

Kenmerken van gendergerelateerd geweld: • het wordt gepleegd door individuen of groepen; • het komt voor in alle geledingen van de samenleving; • het treft alle sociale categorieën; • het beperkt zich niet enkel tot fysiek geweld, soms is het geweld ook economisch, seksueel en/of psychologisch; • het geweld wordt niet altijd herkend en/of opgemerkt; • het geweld kan ook online plaatsvinden.

Raakvlakken Binnen de gemeente Den Haag lopen ook andere aanpakken die bijdragen aan de bestrijding van gendergerelateerd geweld. Het gaat hier onder andere om de aanpakken tegen seksueel geweld8 , kindermishandeling9, prostitutie en vrouwelijke genitale verminking10 . Ook de activiteiten uit het Haagse Preventieaanpak Gemeente Den Haag en het Haagse emancipatiebeleid dragen bij aan het voorkomen, signaleren en bestrijden van gendergerelateerd geweld. De opgave voor de komende tijd is het om deze aanpakken meer te integreren als het gaat om het thema gendergerelateerd geweld.

5 K. de Vaan, S. Dijkstra en B. Witkamp (2016). Verbetering gendersensitiviteit prevalentieonderzoek huiselijk geweld (Amsterdam: Regioplan) en S. Daru et. al. (2016). Huiselijk geweld verklaard 6 Emeritus hoogleraar aan de Universiteit van Amsterdam, gespecialiseerd in gendergerelateerd geweld 7 Prevalentiemonitor Huiselijk Geweld en Seksueel Grensoverschrijdend gedrag 2022, CBS. 8 De aanpak van seksueel geweld is uitgewerkt in “Haaglandse aanpak seksueel geweld’’ 9 De aanpak van kindermishandeling is uitgewerkt in de Regiovisie Aanpak Huiselijk Geweld Haaglanden 2019-2022 (RIS 303030). 10 De aanpak van vrouwelijke genitale verminking is al eerder uitgewerkt voor (de regio) Den Haag en in 2021 naar uw Raad verzonden. In deze aanpak wordt hierop voortgebouwd.

HAAGSE AANPAK GENDERGERELATEERD GEWELD 2023-2026

5

 INHOUDSOPGAVE

Leeswijzer Hierbij treft u de aanpak gendergerelateerd geweld aan. Onder deze aanpak vallen de volgende vormen van gendergerelateerd geweld. • (ex-)partnergeweld waarbij er sprake is van intieme terreur en/of femicide; • (ex-)partnerstalking; • schadelijke praktijken, waaronder: ° eergerelateerd geweld; ° huwelijksdwang en achterlating; ° vrouwelijke genitale verminking. Hieronder is per geweldsvorm beschreven wat er momenteel wordt gedaan en welke activiteiten extra worden ondernomen op het gebied van deskundigheidsbevordering, het inzetten van veiligheidsinterventies en hulpaanbod en het herkennen van signalen.

HAAGSE AANPAK GENDERGERELATEERD GEWELD 2023-2026

6

 INHOUDSOPGAVE

Ex-partnergeweld, intieme terreur en femicide (Ex-)Partnergeweld (Ex-)partnergeweld is iedere vorm van geweld tussen partners of ex-partners. Het gaat hierbij om uitingen van geweld, zoals fysiek, psychisch, seksueel en/of financieel geweld. Uit onderzoek blijkt dat vrouwen vaker slachtoffer zijn dan mannen, omdat het geweld vaak een gevolg is van machtsverschillen en het gevolg van (financiële) afhankelijkheid11. In 2022 zijn er in Den Haag 2.270 meldingen geregistreerd bij Veilig Thuis Haaglanden met betrekking tot (ex-partner) geweld. In de eerste helft van 2023 gaat het om 755 meldingen12 .

Intieme terreur Een bijzondere vorm van (ex-)partnergeweld is intieme terreur. Uit onderzoek13 blijkt dat er meerdere risicofactoren zijn die de kans op femicide vergroten. In Nederland valt een groot aantal van deze risicofactoren onder de term intieme terreur. Centraal staat controle en dwang door één partner die macht wil hebben over de ander. Vrijwel altijd betreft dit de man richting de vrouw. De controle kan zich verschillend uiten: beperking van bewegingsvrijheid, financiën of communicatiemiddelen. Ook is er vaak sprake van seksuele dwang, vernedering en isolatie. Vergeleken met andere patronen van huiselijk geweld is bij intieme terreur het geweld frequenter en ernstiger. Bij de slachtoffers is er sprake van veel angst. Kenmerkend voor intieme terreur is dat vaak in het begin van de relatie geen sprake is geweest van geweld. Als vrouwen terugkijken zien ze dat de grip op hun leven door hun partner steeds groter wordt, doordat hij hen op allerlei manieren isoleert en onder controle houdt. Vrouwen mogen niet bij familie en vrienden op bezoek, mogen alleen het kind van school halen en/of moeten binnen een bepaalde tijd weer thuis zijn. De vrouw raakt steeds verder in een isolement, en met haar vaak ook de kinderen. Na de scheiding kan het geweld zich nog voortzetten, bijvoorbeeld door stalking.

Femicide Zoals in de afdoening van de motie Pilot onderzoek femicide in Den Haag is aangegeven, is een eenvoudige wijze van registeren, monitoren en verzamelen van data over femicide in Den Haag niet mogelijk gelet op het feit dat de politie gebruik maakt van een landelijk registratiesysteem. Exacte cijfers over de situatie in Den Haag zijn dan ook moeilijk uit de systemen te genereren. Destijds is door de politie-eenheid Den Haag onderzoek verricht om cijfers te achterhalen. De politie-eenheid Den Haag heeft wel een indicatie kunnen geven van het aantal zaken waar mogelijk sprake was van femicide. Als uitgangspunt is hierbij gehanteerd dat er sprake is van moord op een vrouw omdat zij vrouw is of dat het een moord op een vrouw door een man betreft gemotiveerd door onder andere minachting, een gevoel van eigendom of de veronderstelling dat een vrouw ondergeschikt is aan een man.

11 Bron: Dossier Partnergeweld - Verwey-Jonker Instituut 12 Bron: Huiselijk geweld; aard geweld, aanvullende informatie, regio (cbs.nl) 13 Spencer en Stith (2020)

HAAGSE AANPAK GENDERGERELATEERD GEWELD 2023-2026

7

 INHOUDSOPGAVE

Zoals is aan­gegeven in de beantwoording van de vragen over Pak femicide aan!’, is er vanaf 1 januari 2020 in zes van de 23 Haagse moord- c.q. doodslagzaken mogelijk sprake geweest van femicide.

Wat doen we nu? Deskundigheidsbevordering De afgelopen jaren heeft de gemeente Den Haag samen met de netwerkpartners ingezet op het voorkomen van huiselijk geweld, met daarbij aandacht voor (ex-)partnergeweld. Er wordt uitvoering gegeven aan de doelstellingen uit de Regiovisie Aanpak Huiselijk Geweld Haaglanden 2019-2022 (RIS 303030)14 , die momenteel nog van kracht is. Ingezet is en wordt op: • Preventie en vroegsignalering • Advies en melden, hieronder valt onder andere de samenwerking met Veilig Thuis en de gemeenten in de regio. • Monitoren • Ketensamenwerking Het is belangrijk om aandacht te hebben voor (ex-)partnergeweld in complexe scheidingssituaties. Landelijk gezien eindigt 40% van de relaties in een (echt)scheiding. Bij samengestelde gezinnen is dat percentage 60%. Het percentage complexe scheidingsituaties is ongeveer 15% tot 20%15 . Om goede hulp te bieden rondom complexe echtscheidingssituaties subsidieert Den Haag het Kenniscentrum Kind en Scheiding en Villa Pinedo. Met hun inzet proberen zij te voorkomen dat een scheidingssituatie een complexe scheidingssituatie wordt.

Het Kenniscentrum Kind en Scheiding zet in op: • het innoveren van de aanpak bij scheiding samen met het Leernetwerk Kind & complexe ouderrelaties; • het bieden van trainingen voor professionals, ouders en voor kinderen van ouders die gaan scheiden, in een scheidingssituatie zitten of zijn gescheiden. Daarnaast bieden zij advies aan met behulp van diverse deskundigen tijdens inloopspreekuren of op afspraak en is er een telefonische hulplijn. Veiligheidsinterventies en hulpaanbod De burgemeester legt in Den Haag op jaarbasis ongeveer 250 tot 300 keer een tijdelijk huisverbod op. Een huisverbod is bedoeld om gezinsleden te beschermen tegen huiselijk geweld of tegen een situatie die uit de hand dreigt te lopen. Tijdens de periode van het huisverbod wordt hulp ingezet. In Den Haag wordt dit instrument na Rotterdam het meest in Nederland gebruikt. Verder is er samenwerking tussen Veilig Thuis en partners op de ZSM16 -tafel, zodat zaken sneller kunnen worden opgepakt door Veilig Thuis en indien nodig een tijdelijk huisverbod kan worden ingezet.

14 De uitvoering van de regiovisie is vorig jaar tot uiterlijk 2026 verlengd (RIS 314012). 15 Nederlands Jeugd Instituut 16 ZSM: Zorgvuldig, Snel en op Maat

HAAGSE AANPAK GENDERGERELATEERD GEWELD 2023-2026

8

 INHOUDSOPGAVE

Bij recidive van een tijdelijk huisverbod, dat wil zeggen dat er voor een tweede keer een tijdelijk huisverbod wordt opgelegd, wordt momenteel in Den Haag Intensief Case Management (ICM) ingezet. Door het Veilig Verder Team in Den Haag wordt ingezet op het creëren van duurzame veiligheid en wordt de benodigde hulp ingezet. Bij ernstige zaken van huiselijk geweld waarbij professionals vastlopen in de aanpak en de inzet van netwerkpartners vanuit zorg en veiligheid gewenst is, wordt de Multidisciplinaire Aanpak (MDA)++ op het Zorg- en Veiligheidshuis Haaglanden ingezet. Daarnaast is dit jaar gestart met het pilotteam volwassenengeweld (voor het bieden van hulp aan volwassen zonder kinderen dat deel uitmaakt van de lokale teams (JMO). De pilot wordt in ieder geval gecontinueerd tot eind 2024. Daarnaast biedt Stichting Perspektief/Arosa hulp en opvang aan iedereen die betrokken is bij huiselijk geweld of hierdoor in de problemen is geraakt. Er wordt hulp en indien nodig opvang aangeboden aan vrouwen met of zonder kinderen en mannen. Aan de hand van een risicotaxatie-instrument wordt tijdens de intake beoordeeld of ambulante hulpverlening kan worden ingezet of dat het gelet op de veiligheid noodzakelijk is dat iemand tijdelijk in de opvang verblijft. Herkennen van signalen De GGD Haaglanden heeft de afgelopen jaren trainingen verzorgd voor professionals in de regio Haaglanden.

Ingezet wordt op: • het trainen van professionals en vrijwilligers in de meldcode huiselijk geweld en kindermishandeling; • kennis vergroten over intieme terreur bij professionals in domein van zorg, veiligheid, maar bijvoorbeeld ook in het onderwijs en sportvereniging zodat zij dit patroon beter kunnen gaan herkennen; • het opleiden van aandachtsfunctionarissen huiselijk geweld. Zij zijn o.a. werkzaam bij welzijnsorganisaties, scholen, sportclubs, en het daklozenloket; • het vroegtijdig creëren van bewustwording bij kinderen over huiselijk geweld.

Wat gaan we extra doen? Deskundigheidsbevordering Professionals worden op dit moment nog onvoldoende getraind in hoe zij gendersensitief kunnen werken. Een gendersensitieve aanpak van geweld is belangrijk voor het effectief kunnen aanpakken van het geweld. Atria en de GGD gaan vanaf 2024 de training ‘’het G-woord’’ aanbieden. Na deze training hebben professionals meer kennis en handvatten om intieme terreur te herkennen. Veiligheidsinterventies en hulpaanbod In Den Haag willen we een breed, laagdrempelig hulpaanbod voor alle inwoners. Daarbij wordt rekening gehouden met diverse culturen in Den Haag. Het subsidieplafond van de bestaande regeling Preventie en vroegsignalering huiselijk geweld en kindermishandeling geweld is voor 2024 verhoogd. Tevens wordt er gericht ingezet op het aanbieden van een laagdrempelig plegeraanbod. In oktober 2023 is gestart met een supportgroep van ''Agressie en daarna?'' en vanaf 1 januari 2024 wordt gestart met een carrouselgroep door Reclassering Nederland.

HAAGSE AANPAK GENDERGERELATEERD GEWELD 2023-2026

9

 INHOUDSOPGAVE

Daarnaast volgen we de landelijke discussie met betrekking tot het opstellen van een eenduidige definitie met betrekking tot femicide en de gewenste aanpak. Aan de Tweede Kamer is toegezegd dat het Rijk in het voorjaar 2024 een brief stuurt over de aanpak femicide. Herkennen van signalen Wanneer meer professionals vroegtijdiger signaleren dat er sprake is van intieme terreur, kan er vroegtijdiger worden ingegrepen en verdere escalatie, zoals femicide worden voorkomen. Wanneer sprake is van intieme terreur vraagt dit om een andere aanpak. • We zetten daarom de komende jaren in op het herkennen van rode vlaggen van intieme terreur en femicide, zoals poging tot verwurging. Nu is deze informatie alleen beschikbaar aan de hand van het risico-instrument dat wordt gebruikt bij het opleggen van een tijdelijk huisverbod. Verkend wordt of deze informatie en de signalering van ‘rode vlaggen’ breder kan worden gedeeld en benut. • Door de verschillende netwerkpartners worden diverse instrumenten gebruikt om intieme terreur te herkennen. Met elkaar wordt verkend welk instrument het beste kan worden gebruikt. Aan Veilig Thuis Haaglanden is gevraagd om hierin een rol te spelen. Dit betekent dat bij de veiligheidsbeoordeling specifiek wordt gekeken naar intieme terreur. Momenteel wordt dit verder uitgewerkt.

• Ook gaat er de komende jaren een publiekscampagne lopen over femicide en het herkennen van signalen. Deze is gestart op 25 november 2023 tijdens Orange the World.

HAAGSE AANPAK GENDERGERELATEERD GEWELD 2023-2026

10

 INHOUDSOPGAVE

(Ex-)partnerstalking De impact van stalking op slachtoffers is groot en leidt tot een onafgebroken gevoel van onveiligheid dat doorwerkt in alle dagelijkse bezigheden. Onder stalking verstaan we: ‘het stelselmatig en opzettelijk inbreuk maken op de privacy van een ander’. In deze aanpak wordt de focus gelegd op (ex-)partnerstalking. Ex-partner stalkers gaan van alle stalkers het vaakst over tot fysiek geweld, te weten in 30% van de gevallen. Bij (ex-)partnerstalking gaat het onder andere om de volgende gedragingen: achtervolgen, dreigen, ongewenste telefoontjes, of op naam van iemand anders dingen bestellen. Stalking kan dus zowel fysiek als online plaatsvinden. In het geval van (ex-)partnerstalking komt het vaker voor dat vrouwen door hun (mannelijke) ex-partner worden gestalkt dan andersom. Vrouwelijke stalkers hebben even veel impact op de veiligheid als mannelijke stalkers. De politie maakt bij elke melding met verdenking op stalking een veiligheidsbeoordeling met behulp van het instrument Screening Assessment for Stalking and Harassment (SASH). De politie gebruikt het SASH om stalkingszaken beter in te schatten, risico’s te signaleren en ten behoeve van de opsporing. In Den Haag is het SASH in 2022 171 keer ingevuld. In 72 van deze zaken was er sprake van een hoge SASH.

Wat doen we nu? Wanneer sprake is van stalking is samenwerking tussen partijen noodzakelijk. Afhankelijk van de ernst van de situatie wordt beoordeeld welke inzet nodig is en welke netwerk­ partners nodig zijn om het stalkingsgedrag te stoppen. In acute situaties grijpen politie en Veilig Thuis direct in. Hiervoor is er in de regio Haaglanden een goed lopende samenwerking tussen de politie, Veilig Thuis en het Openbaar Ministerie. Dit jaar is een rapport van Public Result verschenen over de stalkingsaanpak in Hollands Midden en Haaglanden. In dit rapport zijn diverse aanbevelingen gedaan, zoals stel een casusregisseur aan en verbeter het hulpaanbod17 . Ook is geconstateerd dat in de huidige situatie nog onvoldoende wordt samengewerkt, en dan met name door de partijen die zich ontfermen over de pleger en de partijen die zich ontfermen over het slachtoffer. Het gebrek aan samenwerking valt te verklaren door de werkwijze bij (ex-) partnerstalking die – in tegenstelling tot bij andere vormen van huiselijk geweld – niet is gericht op het herstellen en bij elkaar brengen van personen/gezinssystemen, maar juist op het scheiden van de stalker en de gestalkte. Hierdoor ontstaat een verklaarbare, maar ongewenste scheiding tussen betrokken partijen. Ook bij de aanpak van (ex-)partnerstalking is geconstateerd dat het plegeraanbod te beperkt is.

Het rapport van Public Result is de aanleiding geweest om te besluiten om de huidige stalkingsaanpak door te ontwikkelen.

17 Zie ook: RIS314184+20230622+tussenbericht+afdoening+motie+stalking (raadsinformatie.nl)

HAAGSE AANPAK GENDERGERELATEERD GEWELD 2023-2026

11

 INHOUDSOPGAVE

Deskundigheidsbevordering In het kader van preventie-activiteiten wordt samengewerkt met de GGD; middels trainingen wordt de meldcode onder de aandacht gebracht bij professionals. Ook voor stalking geldt dat professionals melding moeten maken wanneer stalking aan de orde is. Veiligheidsinterventies en hulpaanbod In Den Haag en de regio Haaglanden wordt gebruik gemaakt van AWARE. AWARE is een alarmknop waarmee het slachtoffer van stalking direct verbonden is met de meldkamer van de politie. AWARE helpt slachteroffers van stalking hun sociale leven weer op te pakken en ondersteunt bij de dossieropbouw voor de strafrechtelijke vervolging van de stalker. AWARE wordt altijd gekoppeld aan begeleiding door Perspektief/Arosa. Ook kan in bepaalde gevallen een verblijf in de opvang van Perspektief/Arosa noodzakelijk zijn om de veiligheid van het slachtoffer te borgen.

Wat gaan we extra doen? Deskundigheidsbevordering De aanpak van (ex-)partnerstalking vraagt om specifieke kennis over de achtergrond van stalking. De GGD en andere partijen, zoals de Waag en Reclassering Nederland, gaan een training ontwikkelen specifiek gericht op (ex-)partnerstalking om de deskundigheid over dit onderwerp onder professionals te vergroten. Veiligheidsinterventies en hulpaanbod • Naar aanleiding van het rapport van Public Result en diverse overleggen met netwerkpartners is besloten om in januari 2024 te starten met een pilot. Haaglanden. Het doel is om gezamenlijk met zorg- en strafrechtspartners de huidige werkwijze door te ontwikkelen op een manier dat de aanpak van slachtoffer en stalker op elkaar zijn afgestemd. In de pilot worden stalkingszaken met een hoge SASH18 vroegtijdiger aangemeld bij een overleg in het Zorg- en Veiligheidshuis. Stalkingszaken worden vervolgens structureel meerdere keren besproken en daardoor beter gemonitord. De pilot heeft een looptijd van 1 jaar. In de pilot wordt gekeken in welke zaken een overkoepelende casusregisseur nodig is. Er wordt gestart met een gezamenlijke training/bijeenkomst voor de betrokken professionals. • De gemeente Den Haag zet in 2024 twee fte extra in bij het Veilig Verder Team om casusregie te voeren over complexe (ex-)partnerstalkingszaken. In 2024 wordt bepaald of dit daarna ook wordt voortgezet.

• Den Haag heeft aangegeven graag ook te willen deelnemen aan de ‘’Pilot Slachtofferdevice’’. Hierbij wordt elektronisch toezicht vanuit Reclassering Nederland gecombineerd met een GPS-systeem voor het slachtoffer. Op deze manier wordt bewaakt dat de stalker niet in de buurt komt van de gestalkte. Er loopt momenteel een pilot in Rotterdam met een slachtofferdevice met GPS. • Met betrokken partijen, zoals de reclassering en de Waag, wordt verkend of het mogelijk is om (ook voor de pleger) hulpaanbod in een vrijwillig kader in te richten. • Zo nodig wordt het aantal AWARE-systemen dat beschikbaar is in Den Haag verder uitgebreid.

18 Risicotaxatie-instrument van de politie dat ontworpen is om het gevaar in te schatten in stalkingzaken.

HAAGSE AANPAK GENDERGERELATEERD GEWELD 2023-2026

12

 INHOUDSOPGAVE

Herkennen van signalen Het “ongrijpbare’’ karakter van stalking bemoeilijkt een preventieve inzet. Slachtoffers en betrokken professionals hebben vaak niet direct door dat zij te maken hebben met (ex-)partnerstalking. In samenwerking met de GGD wordt een signalenkaart ontwikkeld om slachtoffers eerder bewust te maken van dat zij mogelijk worden gestalkt, zodat zij vroegtijdiger hulp kunnen inschakelen.

HAAGSE AANPAK GENDERGERELATEERD GEWELD 2023-2026

13

 INHOUDSOPGAVE

Schadelijke praktijken Schadelijke praktijken is een verzamelterm voor vormen van onderdrukking die voortkomen uit traditie, cultuur of religie. Deze geweldsvormen worden vaak gepleegd en gedoogd door de familie van het slachtoffer. Schadelijke traditionele praktijken zijn onder andere eergerelateerd geweld, vrouwelijke genitale verminking (VGV), huwelijksdwang en achterlating. Aan de oorsprong van deze geweldsvormen liggen patriarchale, orthodoxe opvattingen over de rol en positie van vrouwen en mannen: de vrouw is het bezit van haar vader, later van haar echtgenoot. Zij wordt gezien als minderwaardig en zonder zeggenschap over haar eigen seksualiteit en voortplanting. Kinderen (vooral meisjes) en vrouwen zijn vaker slachtoffer van schadelijke praktijken dan mannen. Hoe vaak er in Den Haag sprake is van VGV of huwelijksdwang en achterlating is niet bekend, aangezien een groot deel van deze schadelijke praktijken verborgen blijft. Uit cijfers van Veilig Thuis Haaglanden blijkt dat in 2022 26 keer sprake was van eergerelateerd geweld in Den Haag. In de beantwoording van de vragen over Voorkom huwelijksdwang en achterlating is ingegaan op de aard en omvang van huwelijksdwang en achterlating in Den Haag.

Eergerelateerd geweld (EEG) In sommige families, gemeenschappen en culturen speelt de familie-eer een grote rol. Door ongepast of afwijkend gedrag van een individu binnen de familie kan de hele familiereputatie beschadigd raken met als risico uitsluiting van desbetreffende familie door de gemeenschap. Wanneer de eer is geschonden wil de familie dat deze hersteld wordt. De geschonden eer dient als geoorloofd motief voor het geweld dat wordt ingezet om de familie-eer te herstellen. Eergerelateerd geweld uit zich in de volgende vormen van geweld: intimidatie, dwang, psychisch en/of fysiek geweld. Vrouwen worden slachtoffer wanneer ze bijvoorbeeld een relatie hebben met een getrouwde man of met een man die niet door de familie is gekozen. Mannen en vrouwen worden slachtoffer wanneer ze zich verzetten tegen een gedwongen huwelijk, homo/lesbisch zijn of weigeren (vrouwelijke) familieleden in de gaten te houden of te bestraffen. Vrouwen zijn vaker dan mannen slachtoffer van eer­gerelateerd geweld.

Wat doen we nu? Deskundigheidsbevordering Bij eergerelateerd geweld gaat het om het herkennen van specifieke signalen om vervolgens met behulp van het stappenplan een weloverwogen beslissing te nemen over de vervolgstappen. Als sprake is van eergerelateerd geweld, of als hier een vermoeden van is, is het van belang dat de betrokken professional een deskundige raadpleegt, omdat het karakter van eergerelateerd geweld specifieke expertise vraagt. Deze deskundige kan bijvoorbeeld een aandachtfunctionaris eergerelateerd geweld zijn vanuit Veilig Thuis Haaglanden of de politie. Voor eergerelateerd geweld is door Movisie een specifieke meldcode ontwikkeld. Om professionals te informeren over de aanpak van eergerelateerd geweld, worden door de GGD (verdiepings)bijeenkomsten georganiseerd. Samenwerkingspartners zoals de politie, Veilig Thuis Haaglanden en het Landelijk Knooppunt Huwelijksdwang en Achterlating kunnen complexe zaken voorleggen bij het Landelijk Expertise Centrum Eer Gerelateerd

HAAGSE AANPAK GENDERGERELATEERD GEWELD 2023-2026

14

 INHOUDSOPGAVE

Geweld (LEC EGG). Dit is een onderdeel van de landelijke politie. Het expertiseteam EGG bestaande uit aandachtsfunctionarissen van de politie, Veilig Thuis Haaglanden, Perspektief/Arosa, JMO, Taboe, Crisis Interventie Team (CIT), Leerplicht en de GGD. Aan dit team kan advies worden gevraagd bij casussen waar mogelijk sprake is van eergerelateerd geweld. Zij verzorgen ook voorlichtingen.

Wat gaan we extra doen? Deskundigheidsbevordering GGD Haaglanden initieert en ontwikkelt waar dit momenteel nog ontbreekt een (online) scholingsaanbod over cultuursensitief werken bij gendergerelateerd geweld voor professionals. Daarnaast implementeert en faciliteert de GGD Haaglanden trainingen ten aanzien van toepassing van de meldcode eergerelateerd geweld in de algemene voorlichtingen en trainingen huiselijk geweld en meldcode. Middels trainingen wordt de meldcode onder de aandacht gebracht bij professionals.

Huwelijksdwang en achterlating Er is sprake van huwelijksdwang als ouders, familie of de gemeenschap iemand dwingt tot een huwelijk. Er is geen sprake van vrije partnerkeuze. Slachtoffers zijn vaak loyaal aan hun familie of durven niet in verweer te gaan tegen de keuze die de familie maakt. Dit uit angst voor de mogelijke gevolgen. Huwelijksdwang kan eergerelateerd zijn, waar vrouwen vaker slachtoffer van zijn dan mannen, maar er kunnen ook andere motieven een rol spelen, zoals economische motieven. Bij achterlating wordt een kind of volwassene tegen diens wil achtergelaten in het buitenland. De rest van het gezin keert dan terug naar Nederland. Het initiatief kan komen van een partner, ouders of de familie van het slachtoffer. Als een kind slachtoffer is, kan de achterlating bijvoorbeeld als oorzaak hebben dat hij of zij niet voldoet aan de gestelde normen binnen de gemeenschap, in de ogen van ouders of familie verkeerde vrienden heeft, slechte schoolprestaties heeft, is verwesterd en bijvoorbeeld alleen Nederlands spreekt en geen kennis heeft van de eigen cultuur of religie, of afwijkt van de gestelde heteronorm. Wanneer achterlating bij volwassenen (meestal vrouwen) plaatsvindt, komt dit bijvoorbeeld door een probleem in het huwelijk en/of een aangetaste familie-eer of de wens van de man om een nieuw huwelijk aan te gaan.

Wat doen we nu? Deskundigheidsbevordering De eerder omschreven aanpak tegen eergerelateerd geweld en de aparte meldcode zijn ook van toepassing op huwelijksdwang en achterlating. Als sprake is van huwelijksdwang of achterlating werkt de gemeente Den Haag actief samen met het Landelijk Knooppunt huwelijksdwang en achterlating (LKHA).

HAAGSE AANPAK GENDERGERELATEERD GEWELD 2023-2026

15

 INHOUDSOPGAVE

Het LKHA: • creëert via sociale media bewustwording door huwelijksdwang en achterlating onder de aandacht te brengen. Dit wordt gedaan via LinkedIn, Twitter, Instagram en Facebook; • organiseert campagnes ter bewustwording van de maatschappij en mogelijke (toekomstige) slachtoffers. Veiligheidsinterventies en hulpaanbod Het LKHA is ondergebracht bij Veilig Thuis Haaglanden. Professionals kunnen (anoniem) advies vragen bij het LKHA bij (vermoedens) van huwelijksdwang en achterlating of een melding doen wanneer slachtoffers in het buitenland zijn. Vanuit de kennisfunctie biedt het LKHA voorlichting, informatie en deskundigheidsbevordering aan professionals onder andere door workshops en training. Het LKHA helpt ook slachtoffers van huwelijksdwang en achterlating in het buitenland om terug te keren naar Nederland. Er wordt daarbij onder meer samengewerkt met het Ministerie van Buitenlandse Zaken, de Nederlandse ambassades, het Landelijk Expertise Centrum Eergerelateerd Geweld van de Nationale Politie en de Veilig Thuis organisaties.

Wat gaan we extra doen? Deskundigheidsbevordering Vanuit het LKHA wordt aangegeven dat zij hun inzet graag willen verhogen. Het doel is om vanuit het LKHA nog cultuur-sensitiever en diversiteits-sensitiever te gaan werken. Het LKHA maakt aandacht voor diversiteitsensitief werken meer expliciet onderdeel van haar advisering en deskundigheidsbevordering aan professionals. Om dit te realiseren worden de komende jaren verschillende stappen gezet, zoals o.a. de aanpassing van de training ‘In gesprek gaan over huwelijksdwang’. Veiligheidsinterventies en hulpaanbod Herkenning en ervaringsdeskundigheid is belangrijk ten behoeve van vroege signalering en toegang tot hulp. Het LKHA verkent de komende periode de mogelijkheden voor de inzet van ervaringsdeskundigheid binnen de organisatie om de drempel naar hulp te verlagen. Verder verzorgt het LKHA deskundigheidsbevordering van sleutelpersonen over huwelijksdwang en achterlating. Herkennen van signalen De komende jaren wordt ingezet op sociale mediacampagnes gericht op professionals om meer bekendheid te geven over de problematiek die schuilgaat achter huwelijksdwang en achterlating en de rol van de professional. Daar wordt zichtbaar dat iedereen in aanraking kan komen met deze problematiek.

HAAGSE AANPAK GENDERGERELATEERD GEWELD 2023-2026

16

 INHOUDSOPGAVE

Vrouwelijke genitale verminking (VGV) Vrouwelijke Genitale Verminking is een ingreep aan de vrouwelijke genitaliën zonder medische noodzaak. VGV vindt meestal plaats tussen het vierde en twaalfde levensjaar, maar op een aantal plekken wordt een paar dagen na de geboorte al besneden. Ook tot vlak voor het huwelijk kan VGV nog plaatsvinden. Volgens Pharos lopen jaarlijks 4200 van de 38.000 meisjes in de leeftijd van 0-19 jaar het risico om besneden te worden. VGV vindt voornamelijk plaats in landen in Afrika, het Midden-Oosten en Azië. In Nederland is VGV strafbaar als vorm van (kinder)mishandeling. Artsen mogen niet meewerken aan VGV, ook niet met toestemming van de betrokkene(n). Er zijn geen specifieke cijfers bekend van het aantal VGV-slachtoffers in Den Haag. Ook op landelijk niveau ontbreken cijfers.

Wat doen we nu? Deskundigheidsbevordering De preventieve aanpak in Den Haag zet in op het voorkomen van VGV onder zowel kinderen als volwassenen. Zie hiervoor de Aanpak Vrouwelijke Genitale Verminking in (regio) Den Haag uit 2021. De GGD traint professionals in hoe zij de meldcode moeten gebruiken. Hierin komt VGV aan de orde. Daarnaast zijn bij de GGD 20 sleutelpersonen/rolmodellen (man/vrouw) actief uit landen waar VGV voorkomt. Zij voeren gesprekken binnen gemeenschappen waar VGV voorkomt. In samenwerking met de GGD zijn daarnaast jongeren en jongvolwassenen getraind door de organisatie FSAN. Deze jongeren organiseren onder begeleiding van de GGD Haaglanden activiteiten om andere jongeren te bereiken: • zij leveren een bijdrage tijdens de huiskamerbijeenkomsten van sleutelpersonen; • zij organiseren (online) activiteiten; • zij zijn als ervaringsdeskundige aanwezig bij uitvoering van confrontatietheater ‘Hechting’, die ook wordt aangeboden in Den Haag. Daarnaast intensiveert het college met de aanpak VGV de inzet om het netwerk (bijvoorbeeld kinderopvang en onderwijs) actiever gebruik te laten maken van de meldstructuur. Er wordt strafrechtelijk ingegrepen als daar aanleiding toe is, maar in de afgelopen jaren zijn er geen meldingen binnengekomen bij Veilig Thuis. Het college zet zich in om het gebruik van de meldcode en de meldingsbereidheid te verhogen.

Ook subsidieert de gemeente Den Haag diverse organisaties in de stad, zoals de stichting Soneca. Door deze stichting worden individuele gesprekken gevoerd met de doelgroep, maar worden ook huiskamerbijeenkomsten georganiseerd. In 2021 heeft de stichting Soneca het project ‘’Youth Changemakers’’ gelanceerd. Dit is een project van en door jongeren uit gemeenschappen waar VGV plaatsvindt. Zij pakken VGV aan door ook mannen te betrekken bij de aanpak tegen VGV en VGV bespreekbaar te maken via radio- en tv-uitzendingen.

HAAGSE AANPAK GENDERGERELATEERD GEWELD 2023-2026

17

 INHOUDSOPGAVE

Veiligheidsinterventies en hulpaanbod In de aanpak tegen VGV wordt het Handelingsprotocol_Vrouwelijke_Genitale_Verminking_ bij_minderjarigen gebruikt. Dit protocol beschrijft de handelingswijze vanaf het moment dat een melding bij Veilig Thuis Haaglanden binnenkomt. Veilig Thuis Haaglanden meldt bij duidelijke signalen van VGV dit bij de politie en dan treedt het protocol strafrechtelijke kindermishandeling in werking. Herkennen van signalen Door de GGD wordt tevens ingezet op het vergroten van kennis onder huisartsen. Zij vervullen een belangrijke rol bij het herkennen van signalen van (slachtoffers) van VGV en daarmee het doorverwijzen naar hulp/nazorg en ook het melden bij Veilig Thuis. Er is een routekaart voor huisartsen ontwikkeld waarin staat vermeld hoe te handelen bij (vermoedens van) VGV. Huisartsen, jeugdartsen en (school)maatschappelijk werkers verwijzen vrouwen die VGV hebben ondergaan door naar het gratis nazorgspreekuur in de polikliniek Gynaecologie van het Haga Ziekenhuis. Iedereen kan doorverwijzen naar het nazorgspreekuur. In de praktijk komen vrouwen vaak via sleutelpersonen naar het spreekuur.

Wat gaan we extra doen? Deskundigheidsbevordering • In 2023 en 2024 wordt extra ingezet op nieuwkomers, religieuze organisaties en op deskundigheidsbevordering onder zowel professionals als sleutelpersonen. Hiervoor wordt samenwerking gezocht met zelforganisaties in Den Haag en andere professionele organisaties die nieuwkomers bereiken; • In 2023 is er voorlichtingsmateriaal ontwikkeld met een gespreks- en fotospel, dat ingezet kan worden door sleutelpersonen tijdens gesprekken; Veiligheidsinterventies en hulpaanbod De toegang tot nazorg moet zo laagdrempelig mogelijk zijn voor vrouwen en meisjes die hulp zoeken voor lichamelijke en sociaal-emotionele klachten. Voor lichamelijke klachten veroorzaakt door de besnijdenis kan een medische ingreep nodig zijn. In sommige gevallen deinzen slachtoffers terug voor die medische ingreep vanwege de zorgkosten (zoals het eigen risico) die hierbij komen kijken. • In 2023 wordt gestart met het mogelijk maken van het vergoeden van niet vergoede zorgkosten, wanneer slachtoffers van VGV zich willen laten behandelen. Doel hiervan is om de “drempel” die sommige slachtoffers ervaren te verlagen. Daarnaast worden landelijke ontwikkelingen rondom VGV gevolgd. We zijn in afwachting van het nieuwe kabinet of er wel of niet een aanscherping van de meldcode komt.

Herkennen van signalen In de huidige aanpak wordt al stevig ingezet op het vroegtijdig herkennen en signaleren van VGV. Het blijft echter van belang dat het probleem en mogelijke signalen van VGV onder de aandacht blijven van professionals. Leerkrachten zijn gedurende een langere periode betrokken bij kinderen uit de gemeenschappen waar VGV voorkomt. Of zij signalen van VGV oppikken wanneer een leerling deze laat zien, en deze ook herkent als signalen van VGV is

HAAGSE AANPAK GENDERGERELATEERD GEWELD 2023-2026

18

 INHOUDSOPGAVE

afhankelijk van hun bekendheid met signalen van VGV. Ook voor huisartsen geldt dat zij voor een langere periode betrokken zijn bij meisjes en vrouwen uit gemeenschappen waar VGV voorkomt. • De GGD benadert docenten aangezien zij een belangrijke rol hebben bij het signaleren van VGV. Daarbij wordt ook expliciet inzet van de meldcode besproken. • In 2024 zal er door de GGD specifieke aandacht worden besteed aan de doelgroep huisartsen bij de activiteiten gericht op preventie, vroegsignalering en de meldcode.

HAAGSE AANPAK GENDERGERELATEERD GEWELD 2023-2026

19

 INHOUDSOPGAVE

Tot slot We realiseren ons dat echt het verschil maken tijd kost, deze aanpak zien we dan ook als een startpunt. Het college zal de ontwikkelingen op landelijk niveau nadrukkelijk volgen en indien gewenst ook onderwerpen agenderen bij het Rijk, zoals bijvoorbeeld de wens van de Raad om betere registratie bij de politie van niet-fatale verwurging. En als in de loop van de tijd blijkt dat nog verdere aanvullingen op de aanpak gewenst zijn, zullen we die indien mogelijk doorvoeren. We willen de komende jaren leren wat wel of niet werkt in de praktijk.

Monitoring Aan het Verwey Jonker Instituut is daarom gevraagd om de gemeente Den Haag te ondersteunen bij het monitoren van het effect van deze aanpak. Momenteel wordt het onderzoeksvoorstel afgestemd. Het daadwerkelijke effect van deze aanpak is echter moeilijk aan te tonen. Zoals in de raadsinformatiebrief Behaalde resultaten programma regiovisie huiselijk geweld en kindermishandeling Haaglanden al is aangegeven is het namelijk niet direct vast te stellen wat nou daadwerkelijk ertoe heeft geleid dat het huiselijk geweld stopt. Wel kunnen we monitoren of we in de loop der jaren verandering zien in de cijfers van onder andere het aantal femicide gevallen, aantal meldingen (ex)-partnergeweld), aantal herhaalde meldingen van (ex)-partnergeweld en het aantal (ex-) partnerstalkingszaken met hoge SASH.

Begroting De aanpak richt zich op activiteiten tot en met 2026. Voor de uitvoering van deze activiteiten zijn tot en met eind 2026 extra middelen beschikbaar. Voor 2024 geldt dat er aan deskundigheidsbevordering en het herkennen van signalen maximaal € 246.500 extra wordt besteed. Aan veiligheidsinterventies en hulpaanbod wordt maximaal € 1.329.675 extra besteed. Het betreft hier de kosten voor de incidentele activiteiten, zoals de doorontwikkeling van de aanpak van (ex-)partnerstalking. De extra lasten zijn maximaal 1,6 mln per jaar, in totaal 4,8 mln voor deze periode van drie jaar. De dekking hiervoor komt uit de bestemmingsreserve middelen vrouwenopvang (€ 6,5 mln. beschikbaar t/m 2026).

HAAGSE AANPAK GENDERGERELATEERD GEWELD 2023-2026

20

 INHOUDSOPGAVE

Bijlage 1: Planning extra activiteiten In onderstaande tabellen zijn de extra activiteiten weergegeven die we de komende jaren gaan inzetten op het gebied van gendergerelateerd geweld. Deze activiteiten staan natuurlijk niet op zichzelf en vinden plaats naast doorlopende activiteiten met het doel om huiselijk geweld te voorkomen en snel te stoppen. Als er sprake is van acute onveiligheid handelen de politie-eenheid Den Haag, Veilig Thuis Haaglanden en het crisisinterventieteam Jeugdbescherming West direct. Ook legt de burgemeester op advies van de politie jaarlijks 250-300 keer een tijdelijk huisverbod op en worden slachtoffers in code rood zaken (acute onveiligheid) opgevangen door Perspektief/Arosa. Daarnaast wordt waar mogelijk strafrechtelijk ingegrepen en/of hulp en ondersteuning geboden aan het huishouden, zodat ook de structurele veiligheid geborgd wordt.

(Ex)-partnergeweld, intiem terreur en femicide Extra activiteiten

Betrokken partners

Deskundigheidsbevordering

Training ‘’het G-woord’’ aanbieden aan professionals

GGD Haaglanden en Atria

Veiligheidsinterventies en hulpaanbod

Ophogen subsidieplafond subsidieregeling preventie en vroegsignalering huiselijk geweld

Diverse subsidiepartijen, zoals Vobis en Soneca

Inzetten van laagdrempelig aanbod voor plegers

Herkennen van signalen

2023

2024

2025

2026

X

X

X

X

X

X

X

Stichting Agressie en Daarna en Reclassering Nederland

X

X

X

X

Landelijke ontwikkelingen volgen met betrekking tot femicide en de registratie bij de politie

Politie-eenheid Den Haag en de gemeente Den Haag

X

X

X

X

In het werkproces van Veilig Thuis wordt het herkennen van rode vlaggen/signalen van intiem terreur opgenomen.

Veilig Thuis Haaglanden

X

X

Factsheet intiem terreur/signaleringslijst wordt breed verspreid onder de betrokken netwerkpartners.

Alle betrokken netwerkpartners19

X

X

X

Inzetten van voorlichtingscampagne in de stad over femicide: tentoonstelling van Stichting Open Mind tijdens en na de periode van van Orange the World (OtW).

Gemeente Den Haag en Open Mind

X

X

X

X

19 De betrokken netwerkpartners: Veilig Thuis Haaglanden, de Politie-eenheid Den Haag, de lokale teams van de gemeente Den Haag (JMO), het Zorg- en Veiligheidshuis, Reclassering Nederland, het Landelijk Knooppunt Huwelijksdwang en Achterlating.

HAAGSE AANPAK GENDERGERELATEERD GEWELD 2023-2026

21

 INHOUDSOPGAVE

(Ex-)partnerstalking Extra activiteiten

Betrokken partners

Deskundigheidsbevordering

Trainingsaanbod inzetten voor professionals over stalking

Interventies

Herkennen van signalen

2023

2024

2025

2026

GGD Haaglanden, politieeenheid Haaglanden, De Waag en Reclassering Nederland

X

X

X

Inzet pilot met alle betrokken netwerkpartners voor de doorontwikkeling van de aanpak hoge SASH-zaken

Alle betrokken netwerkpartners*

X

Onderzoek of Den Haag kan deelnemen aan de Pilot Slachtofferdevice.

Gemeente Den Haag, Reclassering, politie-eenheid Den Haag, Stichting Perspektief/Arosa

X

X

Onderzoek naar de mogelijkheden om een hulpaanbod te ontwikkelen voor plegers in het vrijwillig kader.

Reclassering Nederland en de Waag.

X

X

Uitbreiding inzet Aware-systeem

Politie-eenheid Den Haag, Stichting Perspektief/Arosa

X

X

X

Ontwikkelen van signaleringskaart (ex-)partnerstalking en verspreiden onder netwerkpartners

GGD Haaglanden

X

X

X

2024

2025

2026

X

X

X

X

Schadelijke praktijken: Huwelijksdwang en achterlating Extra activiteiten

Betrokken partners

We willen cultuur- en diversiteits-sensitiever werken, o.a. door de training: in gesprek gaan over huwelijksdwang.

Landelijk knooppunt huwelijksdwang en achterlating

Trainen van sleutelpersonen t.a.v. het huwelijksdwang en achterlating

Landelijk knooppunt huwelijksdwang en achterlating

Veiligheidsinterventies en hulpaanbod

Inzet van ervaringsdeskundigheid

Landelijk knooppunt huwelijksdwang en achterlating

X

Herkennen van signalen

Inzetten van sociale mediacampagnes

Landelijk knooppunt huwelijksdwang en achterlating

X

X

2024

2025

2026

X

X

X

X

X

X

Deskundigheidsbevordering

2023

X

Schadelijke praktijken: Eergerelateerd geweld Deskundigheidsbevordering

Extra activiteiten

Betrokken partners

Ontwikkelen van scholingsaanbod over cultuursensitief werken bij gendergerelateerd geweld

GGD Haaglanden

2023

Er wordt extra aandacht gegeven aan de meldcode EGG in trainingen over huiselijk geweld en de meldcode

HAAGSE AANPAK GENDERGERELATEERD GEWELD 2023-2026

22

 INHOUDSOPGAVE

Schadelijke praktijken: VGV Deskundigheidsbevordering

Interventies

Extra activiteiten

Betrokken partners

2023

2024

2025

Betrekken van religieuze organisaties bij de aanpak VGV

GGD Haaglanden

X

X

X

Ontwikkelen van voorlichtingsmateriaal over VGV

GGD Haaglanden

X

X

Vergoeden van niet vergoede zorgkosten, wanneer slachtoffers van VGV zich laten behandelen.

Gemeente Den Haag en Haga Ziekenhuis

X

X

HAAGSE AANPAK GENDERGERELATEERD GEWELD 2023-2026

23

X

2026