RIS316781 Afdoening motie Duurzaam tenzij

Typ tekstTyp tekstTyp tekst

114

Retouradres: Postbus 12600, 2500 DJ Den Haag

Ons kenmerk

Aan: de Gemeenteraad

DSB/10644854 RIS316781 Contactpersoon

Jody Milder Dienst

Stadsbeheer Afdeling

Beleidsafdeling Stadsbeheer Telefoonnummer

14070 Datum

E-mailadres

13 februari 2024

jody.milder@denhaag.nl

Onderwerp

Afdoening motie: ‘Duurzaam, tenzij’

Uw raad heeft tijdens de bespreking van het Duurzaamheidsdebat op 5 oktober 2023 de door het raadslid mevrouw Klokkenburg-Reedeker ingediende motie: “Duurzaam tenzij” (RIS316781 aangenomen. Hierbij informeert het college de raad over de afdoening van de motie. De motie luidt als volgt: Constaterende, dat: de gemeente Den Haag de ambitie heeft om in 2030 een klimaatneutrale stad te zijn; Overwegende, dat: in huidige raadsvoorstellen nog niet altijd expliciet aandacht is voor duurzaamheid; duurzaamheid een opgave voor de hele stad is en op elk beleidsterrein tot uitdrukking zou moeten komen; Amsterdam sinds kort uitgaat van het principe ‘duurzaam, tenzij’ en daarbij onderzoekt op welke manier de consequenties van beleid wat betreft duurzaamheid en klimaat in kaart gebracht kunnen worden, beziet of en hoe het toevoegen van een duurzaamheidsparagraaf aan raadsvoorstellen daarbij kan helpen en het principe nader gaat uitwerken in gemeentelijk beleid; op deze manier duurzame keuzes inzichtelijk worden gemaakt zodat een gewogen afweging plaats kan vinden bij besluitvorming. Verzoekt het college: te onderzoeken hoe het principe ‘duurzaam, tenzij’ tot uitdrukking kan komen op elk beleidsterrein in de gemeente Den Haag.

Gemeente Den Haag

Spui 70 Den Haag

Postbus 12600 2500 DJ Den Haag

T 14070 www.denhaag.nl

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

DSB/10644854

Het college antwoordt hier als volgt op. De ingediende motie onderschrijft de duurzaamheidsambities van het college. Er wordt in de motie een verzoek gedaan aan het college om te onderzoeken hoe het principe “duurzaam, tenzij” tot uitdrukking kan komen op elk beleidsterrein in de gemeente Den Haag. Dit in het kader van de gemeentelijke ambitie om per 2030 een klimaatneutrale stad te zijn. Het college erkent de overwegingen en gaat hier kort op in. Voortbouwen op Duurzaamheid is een opgave voor de gehele stad, de gemeentelijke organisatie en vrijwel alle beleidsterreinen. De ambitie van een klimaatneutraal Den Haag kan alleen worden gehaald als duurzaamheid vanzelfsprekend onderdeel wordt van alle beleidsterreinen. Duurzaamheid in raadsvoorstellen is een onderwerp dat al in 2004 is geadresseerd (bijvoorbeeld RIS114851). Hoewel duurzaamheid steeds vaker integraal onderdeel is van raadsvoorstellen, is dit nog altijd niet vanzelfsprekend. Dit, ondanks dat de motie ‘Breng in raadsvoorstellen het effect van het milieu en klimaat in beeld’ (RIS295471) is aangenomen, en daarmee de verplichting tot het opnemen van een duurzaamheidsparagraaf in zowel raads- als collegevoorstellen betreffende het fysieke domein is vastgesteld, om zo de impact op het milieu en klimaat duidelijk zichtbaar te maken.

Om de ambities te behalen is het nodig dat dit consequent gebeurt en duurzaamheid in alle domeinen vroeg wordt meegenomen. Van MVI naar MVOI Met het Actieplan MVI uit 2020 was het verder integreren van duurzaamheid in de organisatie ingezet door de procedure “Pas toe of leg uit” toe te voegen. In deze procedure moeten gemeentelijke opdrachtgevers en inkopers bij elke Europese en meervoudig onderhandse aanbesteding vastleggen hoe zij invulling hebben gegeven aan de MVOI-doelen, en indien niet, waarom hiervan is afgezien. De tenderboards toetsen hierop. Feit blijft dat de integratie van duurzaamheid alleen effectief is als we dit ook gaan monitoren en de beweging naar voren wordt gemaakt in het proces. Niet achteraf als toetsingscriteria voor het inkoopproces, maar vooraf al bij het opdrachtgeven. Juist bij het bepalen van de scope, de keuze voor een oplossing en het ontwerp kan de meeste duurzaamheidswinst worden behaald. Met het recente Actieplan MVOI is dan ook de volgende stap genomen. Door de O van Opdrachtgeven toe te voegen verschuift het zwaartepunt van de aanbestedingen. Niet langer is het alleen een inkoopgerelateerd onderwerp, maar verschuift de borging van duurzaamheid naar de hele organisatie. In het aanstaande Actieplan MVOI spreken we dan ook van duurzaam intern opdrachtgeverschap.

Ook monitoring en structurele terugkoppeling dragen bij aan de inbedding en borging binnen de gehele organisatie. Ter inspiratie Er wordt met interesse gekeken naar de uitwerking en implementatie van het “duurzaam, tenzij” principe in Amsterdam. Zij hanteren hierbij het volgende uitgangspunt: In het geval dat er duidelijke “beperkingen of andere redenen zijn waarom directies of stadsdelen [aan “duurzaam, tenzij] gezamenlijk of individueel niet […] kunnen voldoen, dan moet onderbouwd worden waarom de ‘tenzij’ in dat geval wordt toegepast. Op basis daarvan volgt een bestuurlijke overweging.” 1 Dit wordt stapsgewijs geïntegreerd in de organisatie, waarbij een grote rol wordt gezien in de verduurzaming van de eigen organisatie en de rol van de gemeente als opdrachtgever.

1

Onze stad van morgen - Duurzame toekomst gemeente Amsterdam - openresearch.amsterdam

2/4

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

DSB/10644854

Afgelopen periode is naar voorbeeld van de gemeente Amsterdam in de gemeente Den Haag gestart met het organiseren van een Green office team waarvoor er momenteel verschillende vacatures uitstaan. Om duurzaamheid nog meer integraal onderdeel te laten worden van de organisatie worden al op korte termijn stappen op ondernomen met verschillende aankomende beleidsstukken zoals het eerdergenoemde Actieplan Maatschappelijk Verantwoord Opdrachtgeven en Inkopen (MVOI), de CO2Prestatieladder en de Werkagenda’s duurzaamheid. CO2-prestatieladder Het toevoegen van een duurzaamheidsparagraaf is één manier om duurzame keuzes inzichtelijk te maken ten behoeve van gewogen afweging bij de besluitvorming, maar niet de enige. Een andere manier is de CO2-prestatieladder. Hierbij wordt de organisatie jaarlijks gecertificeerd op basis van geplande concrete acties en resultaten. Hiermee wordt reductie van CO2 verplicht en geborgd. De CO2-Prestatieladder kent 5 treden: 1. Trede 1: Inzicht in de belangrijkste energiestromen 2. Trede 2: Inzicht in eigen energieverbruik en de wil om te reduceren 3. Trede 3: CO2 footprint conform de norm en kwantitatieve reductiedoelstellingen 4. Trede 4: CO2 bewust handelen en reductie initiëren in samenwerking met de keten 5.

Trede 5: Leveranciers bevragen en behalen van CO2 doelstellingen Het ligt in de planning om de certificering op niveau 3 in de eerste helft van 2024 af te ronden, terwijl er ook stappen ter voorbereiding voor certificering op niveau 4 worden gezet. Naast de CO2prestatieladder kan CO2-beprijzing een rol kan spelen bij het verder reduceren van de gemeentelijke CO2-voetafdruk. Op dit moment bekijkt het college hoe dit in de organisatie vorm kan krijgen. Interne organisatie als randvoorwaarde Het integraal opnemen van duurzaamheidsambities op elk beleidsterrein vraagt om stevige sturing op het werk van alle organisatieonderdelen van de gemeente Den Haag. Om te zorgen dat in de toekomst beter integraal kan worden gestuurd op de verankering van de ambities in nieuw beleid, vernieuwing van het huidige beleid en beleidsuitvoering door middel van de vele projecten wordt momenteel gewerkt aan de vernieuwing en versterking van de interne werkwijzen rond de opgave duurzaamheid. Een opgavegerichte, integrale sturing is randvoorwaardelijk voor het effectief uitvoering geven aan de ambities van het college. Het college onderschrijft het belang van een integrale benadering van duurzaamheid en om dit tot uitdrukking te laten komen op elk beleidsterrein. De afgelopen jaren zijn er ook relevante stappen gezet om dit te bewerkstelligen. De drie meest belangrijke recente stappen zijn: 1.

Het aankomende Actieplan MVOI. Hierin is gemeentebreed aandacht voor duurzaamheid. In het nieuwe Actieplan MVOI ligt de focus op de rol van de gemeente van opdrachtgever. Gemeentelijke beleidsdoelen, waaronder die op het gebied van duurzaamheid, moeten vroeg in het opdrachtgevingsproces worden meegenomen. Door een betere monitoring willen we meer grip krijgen op het nakomen van afspraken en onze processen. 2. De CO2-Prestatieladder certificering. 3. De vier Werkagenda's ter uitwerking van de doelen uit het coalitieakkoord én Nota Duurzaamheid. Hierin worden per thema (circulaire economie, duurzame mobiliteit, energietransitie en leefomgeving) de gemeentelijke duurzaamheidsplannen voor de periode tot 2026 beschreven. Dit beleid wordt gekoppeld aan indicatoren om de komende jaren op te monitoren en, indien nodig, bij te sturen.

3/4

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

DSB/10644854

Met bovenstaande acties hebben we de eerste stap gezet naar 'duurzaamheid, tenzij'. Dit is een begin en zal de komende periode verder worden uitgewerkt, waarbij o.a. het Actieplan MVOI een belangrijke rol zal spelen. Het college beschouwt de motie hiermee als afgedaan. Het college van burgemeester en wethouders, de secretaris, de burgemeester, Ilma Merx

Jan van Zanen

4/4