RIS316128 Bijlage Brief wethouders inbedding kinderrechten met markering

College van burgemeester en wethouders t.a.v. wethouders Vavier, Balster en Bredemeijer

Den Haag, 3 mei 2023 Betreft: Kinderrechten in besluitvorming, beleid en uitvoering. Geachte wethouders Vavier, Balster en Bredemeijer, Op 23 januari jl. spraken we elkaar. Dit was een prettig en constructief gesprek. Aanleiding voor dit gesprek was mijn brief (d.d. 2 november 2022) aan u over huisvestingsproblematiek bij remigrantengezinnen en gebrek aan een landelijke regeling. Daarnaast spraken we ook over aanhoudende klachten en signalen als gevolg van toenemende dakloosheid, m.n. onder jongeren. Omdat er een aantal relevante actuele ontwikkelingen zijn, kom ik met deze brief nu al terug bij u op de lijn. Om u te informeren, alsmede om van u de stand van zaken te vernemen over het afgesproken vervolg. Remigrantengezinnen Van mijn collega Kinderombudsman in Amsterdam heb ik begrepen dat op 28 juni 2023 een werkbezoek van de staatsecretaris aan Amsterdam gepland is aan wethouder Groot Wassink om o.a. over deze problematiek te praten. Hopelijk gaat dit gesprek bijdragen aan een landelijke oplossing. Aanhoudende klachten rondom huisvestingsproblemen Helaas moet ik constateren dat er - ook na ons gesprek - bij ons kantoor aanhoudend klachten binnen komen rondom huisvestingsproblemen bij gezinnen en jongeren. Structurele inbedding van kinderrechten in gemeentelijke regels, beleid en uitvoering In ons gesprek op 23 januari jl.

refereerde ik aan eerdere aanbevelingen die ik deed rondom de structurele inbedding van kinderrechten. Ik doelde hier op aanbevelingen in rapporten (o.a. “Maatwerk geparkeerd”) en aanbevelingen in eerdere jaarverslagen. De aanbevelingen zien er – kort gezegd - op dat de gemeente structureel de belangen van kinderen in kaart brengt, afweegt en aan hen terugkoppelt als het gaat om individuele besluiten die hen aangaan. Ik pleit ervoor dat de gemeente op structurele wijze het belang van kinderen betrekt in alle beslissingen die hen aangaan door kinderrechten structureel een plek te geven in de gemeentelijke regelgeving, gemeentelijk beleid en uitvoering. Als voorbeelden waar kinderrechten spelen heb ik genoemd huisvestingsproblematiek, leerlingenvervoer en gehandicaptenparkeerplaatsen. Bij de bespreking van mijn jaarverslag over 2021 in de raadscommissies Samenleving/Bestuur d.d. 16 maart jl. en in mijn op 30 maart jl. uitgebrachte jaarverslag over 2022 heb ik deze aanbevelingen herhaald. Want, doordat kinderrechtelijke verplichtingen nog nauwelijks in de gemeentelijke regelgeving en beleid verankerd zijn, is verwezenlijking hiervan nu nog te veel afhankelijk van lokale kennis, keuzes in beleid en inzet van individuele gemeenteambtenaren en hulpverleners. Dat is naar mijn oordeel onwenselijk, omdat dit te vrijblijvend is en kan leiden tot willekeur, ongelijkheid en uitsluiting.

Postbus 16623, 2500 BP Den Haag | tel. (070) 752 8200 | www.jeugombudsmandenhaag.nl | ombudsman@denhaag.nl

Recente ontwikkelingen kinderrechten bij huisvestingsproblemen Kinderen zijn nu nog (te) onzichtbaar als er huisvestingsproblemen spelen. Zie o.a. het rapport van de Kinderombudsman “Ongehoord!, de onzichtbaarheid van kinderen bij huisvestingsproblemen” en het rapport van de Kinderombudsman/Nationale ombudsman “Als de overheid niet thuis geeft”. Recent heeft de rechtbank Den Haag (ECLI:NL:RBDHA:2023:3132 en ECLI:NL:RBDHA:2023:3130) in twee individuele situaties geoordeeld dat de gemeente Den Haag onvoldoende onderzoek heeft verricht in zaken waarin een ouder met kinderen zich bij het Daklozenloket meldde voor maatschappelijke opvang wegens dakloosheid. De gemeente doet naar het oordeel van de rechter – kort gezegd – nu ten onrechte in het geheel geen onderzoek naar de situatie van kinderen in zo’n situatie. De rechter heeft de gemeente gevraagd aan te geven of zij dit onderzoek alsnog gaat doen. Ik ben verheugd dat wethouder Vavier in de raadscommissie Samenleving d.d. 23 maart jl. heeft toegezegd dat voor de zomer een handelingskader komt hoe onderzoek te doen naar belang van het kind bij verzoeken om maatschappelijke opvang van gezinnen. Het stappenplan van de Kinderombudsman “Het beste besluit voor het kind” en de Handreiking “Het beste besluit voor het kind bij huisvestingsproblemen” zullen hierbij worden betrokken.

Hierover ben ik verheugd, aangezien dat niet alleen voor betrokken gezinnen, maar ook voor de ambtenaren meer houvast en duidelijk kan bieden. Gelet op blijvende klachten en signalen die ik ontvang inzake (dreigende) dakloosheid van gezinnen en jongeren, is dit kader nodig en urgent. Ik word over de uitkomst van het handelingskader dan ook graag door u op de hoogte gehouden. Stappenplan “Het beste besluit voor het kind” Omdat de gemeente Den Haag heeft aangekondigd haar Huisvestingsverordening en urgentiebeleid (verder) aan te zullen passen1, alsmede de Verordening bekostiging leerlingenvervoer en beleid aan te zullen passen2, zie ik dit als een kans voor de gemeente om ook hierin kinderrechten en genoemd Stappenplan (verder) structureel een plek te geven. Ik wijs u daarnaast ook nog op een recente brief van de Kinderombudsman van 29 maart jl. (bijgevoegd) in reactie op het wetsvoorstel Wet versterking regie volkshuisvesting. Zij adviseert minister de Jonge “om in huisvestingsverordeningen op te nemen dat zij bij de beoordeling van de noodzakelijkheid van een urgentieverklaring voor een gezin, ook de belangen van kinderen en jongeren onder de 18 jaar onderzoeken en betrekken en mee te wegen in beslissingen over urgentieverklaringen van gezinnen op de wijze zoals het Kinderrechtenverdrag voorschrijft”. Uit onderzoek van de Kinderombudsman blijkt dat dit nooit gebeurt.

In de brief van 29 maart jl. geeft de Kinderombudsman het voorbeeld van Finny. Dit voorbeeld maakt inzichtelijk wat het gevolg is als de situatie van kinderen niet goed wordt meegewogen. Ik herken het verhaal van Finny ook uit verhalen die kinderen en jongeren mij vertellen. Vervolg We spraken op 23 januari jl. af dat ons gesprek nog een vervolg zou krijgen. Ik hoor graag van u wanneer dat zal plaatsvinden. Met u, het College en de raad blijf ik verder in gesprek of en zo ja op welke wijze aan mijn aanbevelingen in rapporten en jaarverslagen rondom het structureel inbedden van kinderrechten in gemeentelijke regelgeving, beleid en uitvoering, opvolging wordt gegeven. Dat is voor mij dit jaar een speerpunt.

1 RIS314760+Doorlichting+systematiek+van+urgenties+(conclusie+en+aanbevelingen) (raadsinformatie.nl) 2 Microsoft Word - RIS314768 Meerjarige beschikkingen leerlingenvervoer (raadsinformatie.nl) Postbus 16623, 2500 BP Den Haag | tel. (070) 752 8200 | www.jeugombudsmandenhaag.nl | ombudsman@denhaag.nl

Mocht u naar aanleiding van dit bericht nog vragen hebben, dan kunt u daarvoor contact opnemen met mijn kantoor via 070 – 7528200 of ombudsman@denhaag.nl Met vriendelijke groet,

Yvette Nass Jeugdombudsman gemeente Den Haag en Leidschendam-Voorburg

Postbus 16623, 2500 BP Den Haag | tel. (070) 752 8200 | www.jeugombudsmandenhaag.nl | ombudsman@denhaag.nl