RIS316074 Veiligheidskaart 2022

Typ tekstTyp tekstTyp tekst

Jan van Zanen Burgemeester

001

Retouradres: Postbus 12600, 2500 DJ Den Haag

Ons kenmerk

Aan de voorzitter van de commissie Bestuur

BSD/10558444 RIS316074 Contactpersoon

Bastiaan Leeuw Dienst

Bestuursdienst Afdeling

Directie Veiligheid Telefoonnummer

14070 Datum

E-mailadres

4 juli 2023

bastiaan.leeuw@denhaag.nl Bijlage

1

Onderwerp

Veiligheidskaart 2022

Geachte voorzitter, Hierbij bied ik u de Veiligheidskaart 2022 aan. De gemeente en haar veiligheidspartners hebben zich ook in 2022 ingespannen voor de openbare orde en veiligheid in Den Haag. Er is onder meer gewerkt met een gebiedsgerichte aanpak in gebieden waar de leefbaarheid en veiligheid ernstig onder druk staan. Verder heeft de aanpak van ondermijning in 2022 een extra impuls gekregen via het Programma ‘Preventie met Gezag’. Voorts is uitvoering gegeven aan het Actieplan Scheveningen. Dit heeft ertoe geleid dat het relatief rustig bleef bij de kuststrook. De vele demonstraties in de stad vroegen ten slotte, zoals gebruikelijk, om veel inzet van de gemeente en haar partners. Het jaar 2022 was onder meer interessant, omdat begin 2022 de coronamaatregelen stapsgewijs werden versoepeld. Eind maart 2022 kon de samenleving volledig worden heropend na een meerjarige coronacrisis. De heropening van de maatschappij had zowel een positieve als negatieve uitwerking op de overlast en criminaliteit in de stad. Tijdens de coronajaren was een sterke daling te zien in de veelvoorkomende vermogenscriminaliteit, zoals winkeldiefstallen en zakkenrollerij. Met het heropenen van de samenleving is de omvang van dit type criminaliteit weer toegenomen. Positief was echter dat in 2022 sprake was van een (verdere) daling van het aantal overlastmeldingen.

Een andere positieve ontwikkeling is de langdurige daling van het aantal woninginbraken. Ondanks het heropenen van de samenleving, blijft het aantal woningeninbraken dalen. Dit heeft in 2022 zelfs een historisch laag niveau bereikt, met circa 800 registraties, t.o.v. ruim 1.400 registreerde woninginbraken in 2019. 1. Veiligheidskaart 2022 De belangrijkste veiligheidsresultaten voor de gemeente over het afgelopen jaar zijn inzichtelijk gemaakt in de zogenaamde Veiligheidskaart. Daarvoor is gebruik gemaakt van de misdrijf- en overlastcijfers van de Politie Eenheid Den Haag. Omdat de Veiligheidsmonitor sinds 2019 nog slechts tweejaarlijks wordt uitgevoerd, bevat deze editie van de Veiligheidskaart geen nieuwe inzichten over de ervaren leefbaarheid en veiligheid. In de Veiligheidskaart zijn de belangrijkste ontwikkelingen op vlak van criminaliteit en overlast op stadsdeelniveau beschreven. Voor een overzicht op wijkniveau kan de website ‘Den Haag in Cijfers’ worden geraadpleegd, sinds kort ook voor inzichten uit de Veiligheidsmonitor op wijkniveau.

Gemeente Den Haag

Spui 70 Den Haag

Postbus 12600 2500 DJ Den Haag

Telefoonnummer 14070 www.denhaag.nl

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

BSD/10558444

2. Misdrijfcijfers Het totaal aantal geregistreerde misdrijven in Den Haag is in 2022 gestegen ten opzichte van 2021 (6%), na een stabilisatie in 2020 en een lichte daling in 2021. Op langere termijn (2018 – 2022) is sprake van een lichte stijging (8%). Ook op landelijk niveau is in 2022 ten opzichte van 2021 een stijgende lijn van het aantal geregistreerde misdrijfcijfers zichtbaar (7%). Ten opzichte van 2018 is in 2022 op landelijk niveau sprake van een stijging van 3%. Ondanks een stijging van het totaal aantal geregistreerde misdrijven, dalen de geregistreerde prioriteitsdelicten in 2022 (-4%). De ontwikkeling van de verschillende soorten prioriteitsdelicten is te zien in tabel 1. Tabel 1: Ontwikkeling prioriteitsdelicten 2021-2022 (%) Type delict

Ontwikkeling (%)

Woninginbraak

-20%

Poging

-24%

Voltooid

-18%

Straatroof

-4%

Overval

3%

Geweld

-1%

w.o. bedreiging

-9%

w.o. mishandeling

4%

De cijfers van de prioriteitsdelicten laten de flinke daling zien van het aantal woninginbraken in 2022 t.o.v. het jaar ervoor. Ook op langere termijn is sprake van een daling; tussen 2018 en 2022 is het aantal woninginbraken in Den Haag gedaald met 45%. Landelijk is deze ontwikkeling niet zichtbaar; in heel Nederland zijn de inbraakcijfers iets gestegen ten opzichte van 2021 (4%).1 Wel is het aantal woningbraken tussen 2018-2022 ook in heel Nederland aanzienlijk afgenomen (-43%). Het aantal straatroven is in 2022, na een kleine toename in 2021, iets gedaald (-4%). In absolute zin zijn er in 2022 acht straatroven minder geregistreerd ten opzichte van 2021. Het aantal overvallen is stabiel (met 40 overvallen in 2021 ten opzichte van 41 in 2022). Evenals in eerdere jaren werden in Den Haag in 2021 minder overvallen geregistreerd dan in Rotterdam (86) en Amsterdam (122), maar meer dan in Utrecht (11). Het aantal bedreigingen is voor het tweede jaar op rij afgenomen. Het gaat hier om een daling van circa 140 registraties van bedreiging. Wel is een stijging van de aantallen mishandelingen geconstateerd. In absolute zin gaat het om een toename van circa 100 registraties van mishandeling. Overige delicten In 2022 is de veelvoorkomende vermogenscriminaliteit substantieel gestegen (23%). Het totaal komt uit rond het niveau van 2019 (zie ook tabel 2).

Ook landelijk heeft deze ontwikkeling zich voorgedaan (eveneens met een toename van 23%).

1 Data.politie.nl (2023, 15 maart). Geregistreerde misdrijven en aangiften; soort misdrijf, gemeente 2023. Opgehaald op

22-03-2023 van https://data.politie.nl/#/Politie/nl/dataset/47013NED/table?ts=1679471206292

2/7

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

BSD/10558444

Tabel 2: Ontwikkeling veelvoorkomende criminaliteit 2021-2022 (%) Type delict

Ontwikkeling (%)

Veelvoorkomende vermogenscriminaliteit , w.o.

23%

Inbraak box/garage/schuur

-12%

Inbraak bedrijven/instellingen

15%

Diefstal fiets

30%

Diefstal brom- en snorfiets

42%

Diefstal van motorvoertuigen

25%

Diefstal uit/vanaf motorvoertuigen

6%

Winkeldiefstal

33%

Zakkenrollerij

27%

Vernieling

-5%

De aantallen geregistreerde diefstallen van (brom- en snor)fietsen, diefstal van motorvoertuigen, zakkenrollerij en winkeldiefstal zijn ten opzichte van 2021 substantieel toegenomen. In de Veiligheidskaart 2021 is ook ingegaan op de aantallen geregistreerde gevallen horizontale fraude. Waar er in 2020 sprake was van een zeer sterke stijging, nam het aantal fraudegevallen af in 2021 (-9%) en 2022 (-30%). Ook ten opzichte van 2019 is er sprake van een daling van -16%. Iets minder dan de helft van deze fraudezaken zien op fraude met online handel (w.o. Marktplaatsfraude). Stadsdelen In tabel 3 wordt de ontwikkeling van de misdrijfcijfers in 2022 ten opzichte van 2021 per stadsdeel procentueel weergegeven. In tabel 4 is de ontwikkeling uitgedrukt in relatieve cijfers, namelijk het aantal geregistreerde misdrijven per 1.000 inwoners. 2 Tabel 3: Ontwikkeling misdrijven per stadsdeel 2021-2022 (%)

2

Stadsdeel

Ontwikkeling (%)

Centrum

9%

Escamp

8%

Haagse Hout

9%

Laak

-8%

Leidschenveen-Ypenburg

-6%

Loosduinen

9%

Scheveningen

12%

Segbroek

2%

Door de aantallen misdrijven te relateren aan het aantal inwoners van de verschillende stadsdelen is een vergelijking

tussen de stadsdelen mogelijk. Via deze relatieve aantallen wordt ook rekening gehouden met eventuele bevolkingsgroei binnen de stadsdelen. Dit relatieve cijfer biedt inzicht in de criminaliteitsdruk in de verschillende stadsdelen.

3/7

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

BSD/10558444

Tabel 4: ontwikkeling misdrijven per stadsdeel per 1.000 inwoners Stadsdeel

Misdrijven per 1,000

Misdrijven per 1,000

inwoners (2021)

inwoners (2022)

Centrum

95,9

105,4

Escamp

55,6

60,3

Haagse Hout

59,0

63,9

Laak

81,5

73,9

Leidschenveen-Ypenburg

39,6

37,8

Loosduinen

55,9

59,5

Scheveningen

55,5

61,2

Segbroek

48,6

49,5

Den Haag

63,7

67,3

In de meeste stadsdelen nam het aantal geregistreerde misdrijven in 2022 toe. Wanneer rekening wordt gehouden met het aantal inwoners per stadsdeel vallen de toenames in de stadsdelen Centrum en Scheveningen op. In Laak en, in mindere mate, Leidschenveen-Ypenburg is er sprake van een daling. Net als in 2021 liggen de criminaliteitscijfers van de stadsdelen Laak en Centrum boven het Haagse gemiddelde. De verschillende stadsdelen kennen andere ontwikkelingen op het vlak van specifieke soorten misdrijven. De Veiligheidskaart zelf biedt meer inzicht in deze onderlinge verschillen. 3. Overlastmeldingen Tijdens de coronacrisis lag het aantal overlastmeldingen (ver) boven het historisch gemiddelde. In 2022 is het aantal overlastmeldingen in vergelijking met 2021 gedaald met -9% (zie tabel 5). In 2022 is het aantal overlastmeldingen van geluidshinder (-29%), jeugd (-25%) en vuurwerk (-23%) gedaald. Tegelijkertijd is het aantal overlastmeldingen van burenruzie (9%), personen (13%) en drugs (15%) gestegen. Ingezoomd op overlast door personen, zien we in Den Haag een langjarige stijging in het aantal overlastmeldingen van verward en/of onbegrepen gedrag. Sinds 2018 is het aantal overlastmeldingen van verward en/of onbegrepen gedrag gestegen met 45%.

Ook op landelijk niveau is een langjarige stijging te zien in het aantal overlastmeldingen van verward en/of onbegrepen gedrag (53%).3 Tabel 5: ontwikkeling overlastmeldingen 2021-2022 (%) Soort overlast

Ontwikkeling (%)

Geluidsoverlast

-29%

Jeugdoverlast

-25%

Overlast vuurwerk

-23%

Conflictbemiddeling

-3%

Burenruzie

9%

Overlast door personen

13%

Drugs

15%

Totaal

-9%

Stadsdelen De afname van het aantal overlastmeldingen doet zich nagenoeg stadsbreed voor. Alleen de stadsdelen 3 Zie ook data.politie.nl.

4/7

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

BSD/10558444

Centrum, Loosduinen en Haagse Hout blijven iets achter in deze ontwikkeling. De grootste daling in het aantal meldingen van overlast is in Laak. In 2022 bestaan de meeste meldingen in elk stadsdeel uit overlast door personen, met uitzondering van Leidschenveen-Ypenburg. Elk stadsdeel, met uitzondering van Laak, kent een procentuele stijging van het aantal meldingen overlast door personen in 2022 ten opzichte van 2021. Dit betreft een langjarige stijging. Naast het aantal meldingen overlast door personen, bestaan de meeste meldingen – met uitzondering van Laak - uit geluidsoverlast. Tabel 6: Ontwikkeling overlastmeldingen 2021-2022 (%) Stadsdeel

Ontwikkeling (%)

Centrum

-1%

Escamp

-11%

Haagse Hout

-4%

Laak

-21%

Leidschenveen-Ypenburg

-17%

Loosduinen

-3%

Scheveningen

-18%

Segbroek

-11%

Uit tabel 7 blijkt dat bewoners van het stadsdeel Centrum een relatief hoge overlastdruk ervaren. Ook in Laak en Escamp ligt dit relatieve overlastcijfer boven het gemeentelijk gemiddelde. Bewoners van Leidschenveen-Ypenburg ervaren juist de minste overlastdruk. Tabel 7: ontwikkeling overlastmeldingen per stadsdeel per 1.000 inwoners

Stadsdeel Centrum Escamp Haagse Hout Laak Leidschenveen-Ypenburg Loosduinen Scheveningen Segbroek Den Haag

Overlastmeldingen per 1.000 inwoners (2021) 95,4 68,1 47,9 87,7 33,4 49,2 58,9 52,4 66

Overlastmeldingen per 1.000 inwoners (2022) 94,4 60,5 45,4 67,9 27,9 46,8 47,6 46,6 59,2

4. Veiligheidsmonitor In de Veiligheidsmonitor worden bewoners bevraagd over de ervaren leefbaarheid en veiligheid. De Veiligheidsmonitor is ontwikkeld door het Centraal Bureau voor de Statistiek. De Veiligheidsmonitor vindt tweejaarlijks plaats. De meest recente monitor stamt uit 2021. Voor de resultaten, verwijs ik u naar de Veiligheidskaart van dat jaar. 5. Politiesterkte Sinds 2020 is de Veiligheidskaart uitgebreid met inzichten over de politiesterkte van de politiedistricten die vallen binnen de gemeente Den Haag, conform de motie ‘Politiesterkte in Veiligheidskaart’ (RIS305938).

5/7

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

BSD/10558444

Naast gegevens over die districten wordt ter vergelijking ook de politiesterkte voor de gehele politie Eenheid Den Haag gepresenteerd. Ten opzichte van vorig jaar is de bezetting in 2022 stabiel gebleven (peildatum 31 december). Tabel 7: Politiesterkte 2022 Formatie

Feitelijke

Verschil

bezetting

Formatie/bezetting

Bezetting %

Gemeente Den Haag (GGP)

1.005,3

829,2

-176,1

82,5%

Gemeente Den Haag (GGP)

1.660,8

1.575,5

-85,3

94,9%

Eenheid Den Haag (GGP)

2.595,6

2.283,2

-312,4

88,0%

Eenheid Den Haag (GGP)

6.328,5

6.535,4

206,9

103,3%

(totaal, incl. aspiranten)

(totaal, incl. aspiranten)

Tijdens de commissie Bestuur van 27 oktober 2021 is gevraagd om informatie toe te voegen aan de Veiligheidskaart over de instroom in de Eenheid Den Haag van agenten uit andere eenheden (RIS311224). Daarnaast worden op verzoek van de commissie in deze aanbiedingsbrief, in aanvulling op de gegevens over de politiesterkte, gegevens gepresenteerd over de diversiteit binnen de Eenheid Den Haag. Deze gegevens zijn afkomstig van de eenheid zelf. Het blijkt lastig om de gestelde vragen te beantwoorden. 1.

Wat is de samenstelling binnen de Eenheid Den Haag wat betreft diversiteit? In 2022 had 13% van de ingestroomde politiemedewerkers een migratieachtergrond.

2.

Wat zijn de uitstroomcijfers van minderheidsgroepen van de politieopleiding? In 2022 had 17% van de totale uitstroom van aspiranten in de eenheid een migratieachtergrond.

3.

Wat zijn de instroomcijfers van agenten uit andere eenheden? Deze cijfers worden niet bijgehouden door de politie.

6. Vertrouwen in de politie Zoals inmiddels gebruikelijk, vraag ik ten behoeve van de Veiligheidskaart aan de politie wat zij doet tegen discriminatie en etnisch profileren en hoe zij inclusiviteit bevordert. De politiechef zal, net als ieder jaar, in haar presentatie tijdens de jaarlijkse werkbespreking veiligheid ingaan op deze acties. Ik wijs u erop dat dit onderwerp valt onder de beheersverantwoordelijkheid van de Nationale Politie. Daarin heeft het college sinds 2013 geen rol meer. Onderstaand vindt u de schriftelijke weergave van de voortgang binnen de Eenheid Den Haag. De legitimiteit van de politie valt of staat met het vertrouwen dat mensen in de politie hebben. Naast vertrouwen is het hebben van een goede reputatie essentieel voor het goed kunnen uitvoeren van de politietaken. Daarom wordt regelmatig onderzoek (de Vertrouwens- en reputatiemonitor van de politie) verricht naar hoe de samenleving tegen de politie aankijkt. Vanuit het programma Politie voor Iedereen is een aantal items toegevoegd aan dit onderzoek en dit heeft de volgende inzichten opgeleverd voor de politie Eenheid Den Haag. De score voor het vertrouwen in de politie is goed (beoordelingsschaal: uitstekend, zeer goed, goed, redelijk, matig, slecht) en daarmee constant ten opzichte van 2021. Dit ligt ook in lijn met het landelijk beeld.

Verbetering van vertrouwen blijkt voor een klein deel van de burgers te bereiken via het vergroten van de zichtbaarheid en harder optreden.

6/7

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

BSD/10558444

De kernwaarden integer, betrouwbaar, moedig en verbindend worden over het algemeen positief beoordeeld. Voor wat betreft de kenwaarde ‘verbindend’ is verbetering mogelijk. In de Eenheid Den Haag wordt goed gescoord op nabijheid, rechtvaardigheid en effectiviteit. Dit zijn belangrijke elementen waarop mensen hun beeld ten aanzien van de politie vormen. Vrijwel alle burgers uit de Eenheid Den Haag vinden dat de politie belangrijk is voor het goed functioneren van de samenleving (legitimiteit). In 2022 is dit wel iets gedaald ten opzichte van 2021. Het ‘ondersteunend gedrag’ is onverminderd hoog; circa acht op de tien burgers zijn bijvoorbeeld bereid om kennis te delen en te doen wat de politie vraagt. De meeste burgers zouden de politie om noodzakelijke hulp of bescherming vragen. Maar ook vinden twee op de tien burgers dat de politie burgers niet altijd gelijk behandelt. Tevens bestaat er verdeeldheid over de vraag of de politie goed aan burgers uitlegt waarom ze wel of niet in actie komt; een derde vindt van wel en twee op de tien van niet. Twee op de tien burgers heeft het afgelopen half jaar contact gehad met de politie in verband met een aangifte, overlast of een ongeluk. Het contact wordt met een ruime voldoende beloond. Men is meer tevreden over het resultaat dan in 2021.

Er is op landelijk niveau afzonderlijk onderzoek verricht naar de reputatie en het vertrouwen in de politie onder burgers met een niet-westerse migratieachtergrond. De scores uit dit onderzoek vallen over het algemeen lager uit in vergelijking met de scores in het onderzoek onder alle Nederlanders. De resultaten van dit afzonderlijke onderzoek zijn niet beschikbaar op het niveau van de eenheden (en dus ook niet voor de Eenheid Den Haag). Ondanks de aanhoudende capaciteitsproblemen kan geconcludeerd worden dat over het algemeen het vertrouwen in de politie in de Eenheid Den Haag op orde is. Vanzelfsprekend gaat de politie aan de slag met de aanknopingspunten uit het onderzoek om op onderdelen het vertrouwen verder te vergroten. 7. Conclusie In 2022 is het totale aantal misdrijven toegenomen. Deze toename vindt zijn basis (in ieder geval deels) in het heropenen van de samenleving. De verschillende maatregelen en lockdowns hebben immers een negatieve invloed gehad op het aantal bezoekers aan de binnenstad, winkels en horeca en er tegelijkertijd toe geleid dat er minder gelegenheid was om een delict te plegen. In 2022 is het aandeel prioriteitsdelicten blijven dalen. Het aandeel geweldsdelicten is niet gestegen, ondanks het heropenen van de maatschappij.

Per saldo ligt het totaal aantal misdrijven weer op het niveau van 2019, maar er zijn wel onderlinge verschuivingen geweest in de typen delicten die geregistreerd worden. Ook is er, in tegenstelling tot de coronajaren, een afname zichtbaar van het totaal geregistreerde overlastmeldingen. Hierbij was sprake van een verschuiving van geluidsoverlast en overlast door jongeren, die tijdens de coronajaren een toename kende, naar overlast door personen. Ik vertrouw erop dat ik u hiermee voldoende heb geïnformeerd en zie uit naar onze jaarlijkse werkbespreking veiligheid op 13 september 2023. Met vriendelijke groet, Jan van Zanen

7/7