RIS315472 Kiosk Vruchtenbuurt bijlage

BIJLAGE 1: PLANTOELICHTING CONCEPT VOORONTWERP HERINRICHTING OPENBARE RUIMTE MIENT E.O

Aanleiding De Vruchtenbuurt kent een aanzienlijk tekort aan parkeerplaatsen. Aanvankelijk was het plan dit parkeertekort van de Vruchtenbuurt op te lossen door het aanleggen van parkeerplaatsen langs de middenberm van de Laan van Meerdervoort. Het daartoe kappen van de aanwezige bomen leidde destijds tot veel protest. Na installatie van het nieuwe college van b. en w. in 2014 is de Denktank Parkeerproblemen Vruchtenbuurt ingesteld met als opdracht het college te adviseren over alternatieve oplossingen voor de parkeerproblematiek. De Denktank becijferde het parkeertekort op 253 plaatsen en bracht in december 2014 haar advies met alternatieve parkeeroplossingen. Het college heeft op basis van dit advies een besluit genomen (zie RIS282907). Onderdeel van de gekozen alternatieve oplossing is de aanleg van 75 parkeerplaatsen langs de Mient bij een aanstaande rioolvervanging aldaar. De afgelopen periode is in overleg met bewoners en ondernemers gewerkt aan een plan voor de Mient, waarbij het riool wordt vervangen alsmede een herinrichting plaatsvindt die leidt tot extra parkeerplaatsen. Naast de mogelijkheid om aan de parkeeropgave te kunnen voldoen, voorziet dit plan in een verbetering van de kwaliteit van de openbare ruimte, waaronder de verblijfskwaliteit van het winkelgebied aan de Appelstraat.

Daarnaast zijn in de indeling van de openbare ruimte een aantal veranderingen opgenomen waardoor de stedenbouwkundige en ruimtelijke structuur van de wijk beter afleesbaar maakt. Ook zijn mogelijkheden ontstaan de ecologische structuren te verbeteren. Doelen De doelstellingen van het project zijn:  Het college heeft de ambitie om de openbare ruimte in Den Haag mooier te maken. Door het op Residentie kwaliteit brengen van de openbare ruimte wordt deze ambitie voor de Mient behaald;  Invulling geven aan het programma Parkeren in Woongebieden door het parkeren beter te reguleren en de parkeerdruk te verlagen;  Zorgen dat de benodigde rioolvernieuwing kan plaatsvinden;  Maximale synergie bereiken door verschillende werkzaamheden en daaraan verbonden budgetten op elkaar af te stemmen. Hierdoor kan beter aan de wensen van de bewoners tegemoet gekomen worden dan wanneer de projecten onafhankelijk van elkaar worden uitgevoerd;  Het creëren van draagvlak onder de bewoners voor de werkzaamheden door in samenwerking de ontwerpen op te stellen, waardoor in een vroegtijdig stadium met de wensen van bewoners rekening kan worden gehouden en kennis uit de wijk benut wordt;  De overlast voor de buurt zoveel mogelijk beperken door werkzaamheden te combineren.

Projectgrenzen Naar aanleiding van afwijzen het eerder gemaakte ontwerp van de Mient waarbij het huidige doorgaande vrijliggende fietspad omgevormd zou worden tot fietsstraat, is opnieuw onderzocht op welke wijze 70 parkeerplaatsen aangelegd kunnen worden. Vanwege de beperkte beschikbare ruimte voor extra parkeerplaatsen langs de Mient is het projectgebied vergroot door de kruising Thorbeckelaan-Albardastraat-Appelstraat en een deel van de Albardastraat, tussen de Thorbeckelaan en Walnootstraat hier aan toe te voegen. De scope van het plangebied is in de onderstaande afbeelding weergegeven.

Gemeente Den Haag

Spui 70 Den Haag

Postbus 12600 2500 DJ Den Haag

T 14070 www.denhaag.nl

Communicatie en afstemming Bij de voorbereiding van het project is intensief overleg gevoerd met de stakeholders uit de directe omgeving. Om tot een goed en gedragen ontwerp te komen is gesproken met afgevaardigden van bewoners, ondernemers, het wijkberaad Vruchtenbuurt, de Fietsersbond, de Algemene Vereniging voor Natuurbescherming voor Den Haag en omstreken (AVN), hulpdiensten, de HTM en de gemeente. Daarnaast heeft afstemming plaatsgevonden met de afdelingen Stedenbouw&Planologie (DSO), Verkeersmanagement (DSB), Beleidsafdeling Stadsbeheer en DPZ (beheerders). Sinds 2015 zijn er verschillende herinrichtingsplannen de revue gepasseerd. Deze plannen konden niet rekenen op het draagvlak van de buurt of waren uiteindelijk technisch niet haalbaar. Begin 2018 is een nieuw plan opgesteld, waarvan het schetsontwerp op 20 maart 2018 middels een inloopavond aan de buurt gepresenteerd is. De reacties waren over het algemeen positief waardoor het plan uitgewerkt kon worden tot een Voorontwerp. Op 9 april 2019 is het concept Voorontwerp middels een inloopavond aan de bewoners en ondernemer gepresenteerd. Voornaamste boodschap was om snel tot uitvoering over te gaan. De output van deze inloopavond is zo veel als mogelijk verwerkt in voorliggend ontwerp.

Parkeren Bovenop de bestaande 304 parkeerplaatsen faciliteert het Voorontwerp binnen de scope 70 extra parkeerplaatsen, waarmee bijna aan de opgave van 75 extra parkeerplaatsen wordt voldaan. Deze opgave kwam tot stand doordat 206 parkeerplaatsen in de middenberm van de Laan van Meerdervoort niet gerealiseerd konden worden i.v.m. de bomen. Hierdoor ontstond voor de Vruchtenbuurt een tekort aan parkeerplaatsen. Dit is een alternatief plan om dit tekort op te lossen. College heeft naast de parkeeropgave de herinrichting aangegrepen om de verblijfskwaliteit te verbeteren. Zo zijn in de Appelstraat ter hoogte van het winkelgebied parkeerplaatsen verwijderd. Hierdoor ontstaat er meer ruimte langs de gevels t.b.v. de voetganger en zoekt de groene middenberm een ruimtelijke relatie met de rest van de Appelstraat. Rond de kruising Thorbeckelaan-Appelstraat is de mogelijkheid gevonden om parkeerplaatsen toe te voegen, met inachtneming van een volwaardige inpassing van bushaltes en het faciliteren van afdoende opstelmogelijkheid voor het wachtend verkeer. Ook is in de Albardastraat gekozen voor een kwaliteitsbetering door een afwaardering naar 30km/h, waarmee tevens aansluiting wordt gezocht met de Appelstraat en de 30km-zone van de Notenbuurt. Daarnaast is het langsparkeren aan de Mient gemaximaliseerd, met inachtneming van de aanwezigheid van afdoende kwalitatief groen.

De Laan van Eik en Duinen, de Abrikozenstraat en de Ananasstraat kennen tevens een kleine toename van parkeercapaciteit.

Zodra de extra parkeerplaatsen op de Mient zijn toegevoegd wordt de kraagregeling omgezet in een reguliere betaald parkeerregeling, waarbij de gehele Vruchtenbuurt één betaald parkeergebied wordt. Ontwerp Achtereenvolgens worden op en langs het tracé de volgende ontwerpingrepen voorgesteld: De kruising Mient-Laan van Eik en Duinen; vanuit een verkeerskundig perspectief is de inrichting van de kruising geoptimaliseerd. Dit is bewerkstelligd met een vereenvoudigde voorrangssituatie met inritconstructies, betere inpassing van rijcurven en zichtlijnen, toevoeging van middenbermen, inpassing van voldoende opstelruimte en het inpassen van een voetgangersoversteekplaats. Het weggedeelte tussen de Laan van Eik en Duinen en de Kornoeljestraat; om te komen tot een verhoging van het aantal parkeervakken, is de inpassing van de langsparkeerstroken aan beide zijden van de weg geoptimaliseerd. Om de bomen voldoende ruimte te geven om te groeien komen deze uitgelijnd in de parkeerstrook te staan. De groenstrook langs de begraafplaats Oud Eik en Duinen wordt heringericht met nieuwe beplanting, die aan deze strook een hernieuwde ecologische betekenis geeft. Bovendien komen er groenstroken op het trottoir aan de huizenzijde. De overcapaciteit op het trottoir biedt tevens ruimte om conform het HOR aan de minimale breedte van de rijbaan en parkeerstroken te voldoen.

Het weggedeelte tussen Kornoeljestraat en de Goudreinetstraat; ook hier is de inpassing van de langsparkeerstroken aan beide zijden van de weg geoptimaliseerd. Daarnaast wordt er in de groenstrook tussen de rijweg en het fietspad een extra rij nieuwe bomen geplant. Halverwege dit weggedeelte, ter hoogte van de Abrikozenstraat, is de kruising geoptimaliseerd door een eenduidige en veiliger oplossing aan te reiken ten behoeve van de oversteekbaarheid van de Mient. Het weggedeelte tussen de Goudreinetstraat en de Thorbeckelaan; I.v.m. het winkelgebied is hier nadrukkelijk gekozen om de verblijfskwaliteit te verbeteren. Om de winkelfunctie van dit weggedeelte meer tot uiting te laten komen en aan te laten sluiten met de Appelstraat, is gekozen voor een verlaging van de snelheid naar 30km/h, met gebakken klinkers in de rijweggedeelten. Daarnaast is de aansluiting Appelstraat-Appelstraat-Mient verregaand gestroomlijnd en vereenvoudigd door de middenberm van de Appelstraat fysiek zover mogelijk tot deze aansluiting door te trekken. Om ruimte te creëren voor een groene middenberm en om de voetganger extra ruimte te geven op de trottoirs, is gekozen om het haaksparkeren in de middenberm te vervangen door langsparkeerplekken. De herkenbare Scoria-bricks zullen in deze parkeerstroken worden hergebruikt.

De kruising Albardastraat-Thorbeckelaan-Appelstraat; Door de bushaltes dichter op de kruising te herpositioneren, zijn de overstapmogelijkheden bevorderd en zijn er extra parkeervakken gerealiseerd. Daarnaast zijn enkele wijzigingen doorgevoerd in de rijrichtingen van de opstelcapaciteit, ten behoeve van de genoemde herpositionering van de bushaltes. Dit heeft gevolgen voor de doorstroming op het kruispunt. Voor de fietser verdwijnt er op het kruispunt een deelconflict. Dit komt de verkeersveiligheid van de fietser ten goede. Het weggedeelte tussen de Thorbeckelaan en de Walnootstraat; Om dit weggedeelte meer op de Appelstraat te betrekken, is ook hier gekozen voor een verlaging van de rijsnelheid naar 30km/h met gebakken klinkers in de rijweggedeelten. Hiermee wordt aansluiting gezocht met de Notenbuurt, ondermeer ter ontmoediging van doorgaand verkeer en een verbeterde verkeersveiligheid van de school- en sportzones. Overeenkomstig het ontwerp voor de Appelstraat zijn hier in de middenberm langsparkeerstroken aangebracht. Openbaar groen In het plangebied staan 287 bomen. Zodra duidelijk werd dat de werkzaamheden gevolgen hadden voor het groen is een uitgebreide boomeffectanalyse (BEA) gemaakt. Uit de BEA blijkt dat veel bomen

in slechte conditie verkeren, onvoldoende ruimte hebben zich te ontwikkelen en wortelopdruk veroorzaken, met schade aan bestrating, riool en woningen tot gevolg. De slechte conditie van de bomen is er mede de oorzaak van dat de afgelopen jaren een 19-tal bomen noodzakelijk gerooid moest worden of is omgewaaid. Aan weerszijden van het bestaande fietspad hebben de bomen onvoldoende ruimte en ontstaat er wortelopdruk. Aan de bebouwde zijden van de Mient staan de bomen bovendien op het riool. Door de rioolvervanging moeten deze bomen helaas worden gerooid. De bomenrij langs de begraafplaats is om beheeromstandigheden niet te handhaven. De uitdaging was om zoveel mogelijk van de bestaande bomen te behouden. Daarnaast biedt het gegeven van de werkzaamheden de mogelijkheid om de leefomstandigheden van nieuwe bomen en de bomen die blijven staan te verbeteren. Het college heeft uitgebreid onderzoek laten doen om deze kansen zo veel mogelijk te benutten. Bij 13 van de huidige bomen is het mogelijk gebleken het plantvak te vergroten, 16 bomen kunnen verplant worden en 15 bomen die aanvankelijk leken te moeten wijken, kunnen alsnog gespaard worden doordat het ontwerp op basis van de uitkomsten van de BEA kon worden aangepast, bijvoorbeeld de beeldbepalende boom in het plantsoen naast het fietspad op de hoek met de Abrikozenstraat.

Ondanks de inspanning zo veel mogelijk bomen te behouden kan niet worden voorkomen dat 156 bomen niet gehandhaafd worden. Dit komt met name door de slechte omstandigheden waarin deze bomen verkeren (beheer) en de rioolvervanging. In mindere mate is de herinrichting op maaiveld verantwoordelijk. De drie hoofdredenen (inclusief het aantal bomen) staan in de onderstaande tabel weergegeven:

Riool (wortelschade door graven/ instabiliteit boom) Als gevolg van de vervanging van het riool zullen 51 bomen moeten worden gekapt. De meeste van deze bomen staan dicht langs de huizen boven op het bestaande riool. Beheer (veiligheid, onderhoud en wortelopdruk) Van deze 69 bomen staan er 62 op het stuk Mient tussen de Laan van Eik en Duinen en de Kornoeljestraat en dan met name langs de begraafplaats (41 bomen). Deze bomen kampen momenteel met onvoldoende groeiplaatsruimte, die door ruimtegebrek en wortelopdruk niet is op te lossen door het plantvak te verruimen. Bovendien hebben 54 bomen gebreken zoals houtrot, stamschade, kroonsterfte of een verhoogd risico om te vallen i.v.m. een niet goed geënte stam. In 18 (van de 54) gevallen is de boom volledig afgekeurd (meestal al dood) en in 13 gevallen vormt de boom een serieus veiligheidsrisico. In het deel van de Mient langs de begraafplaats zien wij mogelijkheden in de nieuwe situatie een ecologische zone te creëren. Herinrichting (aanpassing profiel) Een volwaardige herinrichting met de noodzakelijke wijzigingen van het straatprofiel kan niet plaatsvinden zonder een aantal bomen te vervangen.

Het gaat om in totaal 36 bomen, waarvan o 22 bomen worden vervangen door de gewenste verbreding van de rijbaan en de parkeerstrook, waarbij de onderlinge afstand tussen parkeerplek en boom is afgestemd; o 11 bomen worden vervangen door het uitbuigen van de rijbaan t.b.v. veilige oversteken en het verbreden van uitritten t.b.v. de verkeersveiligheid; o 3 bomen worden vervangen i.v.m. het herpositioneren en/of verlengen van de bushalte. Geen van de 287 bomen heeft een monumentale status of maakt deel uit van de hoofdgroenstructuur. Het plan voorziet in een volledige vervanging van alle te kappen bomen (sluitende bomenbalans) met voldoende plantafstand tussen en groeiruimte voor de nieuwe bomen. Dit is gelukt door binnen het

plangebied extra bomen te planten die aansluiten bij bestaande groenstructuren. Zo wordt de huidige groenstrook van +/- 5,00m breed langs de begraafplaats opgeknapt en omgevormd tot een ecologische zone. In overleg met de stadsecoloog en groenbeheerder is een plan opgesteld om hier de ecologische waarde fors te verhogen. Daarnaast worden extra bomen geplant rondom de kruising Albardastraat, Thorbeckelaan en Appelstraat. Naast een sluitende bomenbalans en de her in te richten ecologische zone langs de begraafplaats, hebben bewoners verzocht om meer groen toe te passen. Op het brede trottoir aan de huizenzijde tussen de Kornoeljestraat en de Laan van Eik en Duinen zijn daarom extra groenstroken ontworpen. Met de nieuw aan te planten bomen wordt qua soortkeuze daar waar bestaande en te handhaven bomen de sfeer bepalen bij de bestaande soort aangesloten. Hiermee zoeken we zo veel mogelijk aansluiting met de bestaande beeldkwaliteit. Daarnaast gaan we nog 3 à 4 extra soorten kiezen die we vervolgens langs de straat blokken van 5 -10 bomen per soort aanplanten, waardoor de robuustheid van de boomstructuur en ecologische waarde hiervan wordt vergroot. Gedacht wordt aan soorten als: o Zomereik o Zwarte els o Gewone esdoorn of veldesdoorn o Iep met zoveel mogelijk inheems bloed o Winterlinde (geeft i.t.t. zomerlinde geen honingdauw) De AVN heeft het plan bezien.

Na opmerkingen van de AVN is het plan op een aantal punten aangepast waarna de AVN heeft aangegeven ermee in te kunnen stemmen. Verlichting De lantaarnpalen worden vervangen en er wordt een geheel nieuw kabelnet aangelegd. De armaturen zijn uit 2013 en kunnen hergebruikt worden. Milieuonderzoeken Vooruitlopend op het opstellen van de definitieve ontwerpen zijn in de VO-fase al diverse milieuonderzoeken uitgevoerd. Deze onderzoeken hebben geen bijzonderheden aan het licht gebracht. Toetsing en advies Het voorlopig ontwerp is voorgelegd aan het Vooroverleg Over Verkeerszaken (VOV) en de Adviescommissie Openbare Ruimte (ACOR). VOV Naar aanleiding van eerdere behandelingen in het VOV heeft er een nader onderzoek plaatsgevonden naar de doorstroming van o.a. de lijnbus. De effecten zijn goed verwoord in de rapportages en verdedigen het voorliggend plan. De HTM en de afdeling Verkeersmanagement blijven bij hun zorgen over de robuustheid van het ontwerp. Het VOV adviseert desondanks positief onder voorbehoud en met inachtname van eerder gemaakte opmerkingen over de drempels in de 30km/h-zone. Deze dienen busvriendelijk te zijn met een minimaal hoogteverschil. Om hieraan tegemoet te komen is in het ontwerp gekozen voor de Hogevelddrempel. ACOR Naast enkele aandachtspunten voor verdere uitwerking, is de ACOR van mening er een volwaardige groencompensatie moet plaatsvinden.

De ACOR kon in eerste instantie dan ook niet positief adviseren indien de negatieve bomenbalans in het schetsontwerp gehandhaafd blijft. Ter tegemoetkoming aan de ACOR is het ontwerp aangepast en zijn er bomen toegevoegd t.b.v. een sluitende bomenbalans. Daarnaast zijn er extra groenstroken op het trottoir en de middenbermen toegevoegd. Gezien de context accepteert de ACOR het feit dat de groenstrook in Appelstraat en Albardastraat volledig wordt omzoomd door geparkeerde auto’s. Om deze strook vanaf de oostzijde toch leefbaar te

maken adviseert de ACOR om de kiosk in ieder geval niet op de nu voorgestelde locatie te plaatsen. In plaats van de kiosk kan de nieuwe groenstrook ter plaatse vergroot worden. Het gaat om legalisering van een bestaande situatie conform het beleid omtrent Markten, Straathandel en Kiosken (MSK), zij het met dien verstande dat de kiosk i.v.m. de verkeersveiligheid wordt opgeschoven, zodat deze niet meer in het zicht staat van de verkeersdeelnemers. Uitgangspunt in het MSK-beleid is immers om bij de transitie van standplaats naar kiosk zo veel mogelijk aan te sluiten bij de bestaande situatie. Het college heeft wel alternatieve locaties onderzocht. Zo is de eerder gekozen locatie op de hoek bij de Ananasstraat niet mogelijk gebleken. De kiosk zou dan te dicht op de woningen komen en ten koste gaan van het groenperkje. Omwonenden hebben hier bezwaar voor aangetekend. Andere locaties die niet ten koste gaan van bestaand openbaar groen zijn i.v.m. de beperkte ruimte helaas niet gevonden. Voortzetting van de bestaande situatie conform het MSK-beleid in combinatie nieuwbouw en kwaliteitsverbetering, stuit volgens het college niet op bezwaren van omwonenden. Inspraak Het Wijkberaad Vruchtenbuurt heeft zich ingezet om als aanspreekpunt voor de gemeente te dienen ter uitwerking van de voorstellen.

Na de presentatie van het schetsontwerp op 20 maart 2018 zijn de plannen uitgewerkt en de nodige onderzoeken uitgevoerd. Op 9 april 2019 is het concept ontwerp toegelicht en besproken met de buurt. Het ontwerp is waar mogelijk aangepast n.a.v. de opmerkingen van bewoners en ondernemers. Grootste aanpassing is het toevoegen van extra groenstroken op het trottoir van de Mient tussen de Kornoeljestraat en Laan van Eik en Duinen.

Vervolg en planning Na vaststelling van het voorontwerp zal het ontwerp worden uitgewerkt tot een definitief ontwerp, de bijbehorende kosten tot op detailniveau worden gecalculeerd en de uitvoering worden aanbesteed. De planning voor het vervolgtraject is als volgt: Vaststelling VO PiW Mient Opstellen DO + informatieavond Bestek en aanbesteding Voorbereiding aannemer Start uitvoering Oplevering

november 2019 december – maart 2020 april 2020 – juli 2020 augustus-september 2020 vierde kwartaal 2020 vierde kwartaal 2021

Financiën De kosten van de herinrichting van de openbare ruimte van de Mient bedragen inclusief de voorbereidingskosten € 7.577.000,-(exclusief btw, inclusief VAT en onvoorzien, prijspeil 1 januari 2019). Voor de herinrichtingswerkzaamheden is in totaal € 4.491.000,-. opgenomen in het Meerjaren Investeringsprogramma (MIP). In het raadsvoorstel na inspraak zullen de definitieve besluiten hieromtrent worden opgenomen. Het beheerniveau is ongewijzigd, de beheerlasten blijven dan ook gelijk. Het college is voornemens t.z.t. de raad voor te stellen het volgende besluit te nemen: 



De voorbereidings- en uitvoeringskosten van € 7.577.000,- (exclusief btw) als volgt te dekken: a) Vervanging riolering ten laste van de voorziening riolering Stedelijk Beheer €2.031.000,- Programma 9 Buitenruimte, activiteit 072.0A Riolering en waterzuivering (DSB); b) Programma 9 Buitenruimte, 021.0B Inrichting en onderhoud buitenruimte (verkeer en vervoer) (DSB), product 210.2.01 Onderhoud Straten, wegen, pleinen € 550.000,-, jaarschijf 2020 (groot onderhoud); c) Programma 9 Buitenruimte, 021.0B Inrichting en onderhoud buitenruimte (verkeer en vervoer) (DSB), product 210.4.01 Openbare verlichting € 333.000,-, jaarschijf 2020; d) Programma 12 Mobiliteit, 021.0F Inrichting verkeer (DSB) product 210.4.02 Verkeersmanagement € 150.000,-, jaarschijf 2020; e) Aanleg ecologische zone ten laste van programma 9 Buitenruimte ,057.0B Openbaar groen en openlucht recreatie (DSB), €22.000,-, jaarschijf 2020; f) Meerjaren Investeringsprogramma (MIP) Parkeren in Woongebieden € 4.491.000,-. Bij de meerjarenbegroting 2021-2024 en begrotingsactualisatie 2020, conform regelgeving omtrent activeren investeringen met maatschappelijk nut, de dekkingsbronnen genoemd onder besluit a) tot en met e) toe te voegen aan de activareserve en hiervoor het investeringskrediet in het MIP te verhogen.