RIS315436 Toename politiegeweld in Den Haag

RIS-nummer: 315434

Schriftelijke vragen: Toename politiegeweld in Den Haag Indiener: Hera Butt (GroenLinks), Fatima Faïd (HSP), Mairan Sewtahal (PvdA)

Datum: 4 mei 2023

Aan de voorzitter van de gemeenteraad,

Op de website van NOS is op 3 mei 2023 een artikel gepubliceerd met de titel ‘Politie gebruikte vorig jaar opnieuw meer geweld, ook vaker ten onrechte’. Hierin staat dat de politie in 2022 vaker geweld heeft gebruikt dan in 2021. In totaal werd 33 584 keer geweld gebruikt, waarvan 13% in strijd met de richtlijnen van de politie heeft plaatsgevonden. Net als in 2021 vonden de meeste geweldsincidenten weer in de eenheid Den Haag plaats, namelijk 3 174 geweldsincidenten. Overeenkomstig art. 30 van het Reglement van orde stellen de raadsleden Hera Butt (GroenLinks), Fatima Faïd (HSP) en Mairan Sewtahal (PvdA) de volgende vragen: 1.

Heeft het college kennisgenomen van het NOS artikel van 3 mei 2023 ‘Politie gebruikte vorig jaar opnieuw meer geweld, ook vaker ten onrechte’?

2.

Hoe reflecteert het college op dit artikel?

3.

Deelt het college de mening van GroenLinks, HSP en PvdA dat weer een plek voor Den Haag op nummer een in de top van meeste geweldsincidenten door de politie geen mooie prijs is? Deelt het college daarbij ook de mening van GroenLinks, HSP en PvdA dat politiegeweld te allen tijde maximaal moet worden voorkomen?

4.

Welke conclusies trekt het college uit het aantal geweldsincidenten door de politie in Den Haag?

5.

Hoe verklaart het college het aantal geweldsincidenten van 3 174 in Den Haag? In welke wijken vonden deze geweldsincidenten in Den Haag plaats?

6.

Het aantal geweldsincidenten is sinds 2019 elk jaar toegenomen in de eenheid Den Haag. Ten opzichte van 2019 (2194) is er een toename van bijna 1000 geweldsincidenten in 2022 (3174).1 Hoe reflecteert het college op deze stijgende lijn? Wordt hier ook in G4 verband over gesproken en op gereflecteerd?

1 Rapportage Politie ‘Geweldsaanwendingen door politieambtenaren 2022’, versie 11 april 2023, p. 13.

7.

Hoe verklaart het college het feit dat Den Haag meer geweldsincidenten door de politie telt met een grotere stijging (in de afgelopen vier jaar) dan grotere steden in Nederland, zoals Amsterdam en Rotterdam2?

8.

Uit een onderzoek van Follow The Money blijkt dat jonge mannen van kleur en mensen met verward gedrag een bovengemiddeld risico lopen op politiegeweld.3 Kan het college hierop reflecteren met betrekking tot Den Haag? Deelt het college de mening dat dit hogere risico onacceptabel, onveilig en contraproductief is? Wat doet het college om discriminatoir politiegeweld in Den Haag tegen te gaan?

9.

Deelt het college daarnaast de mening van GroenLinks, HSP en PvdA dat dit veelvoudige geweldsgebruik onwenselijke negatieve gevolgen heeft voor zowel het veiligheidsgevoel (vooral bij mensen die volgens de statistieken een bovengemiddeld risico lopen op politiegeweld bijvoorbeeld jonge mannen van kleur en demonstranten), als het vertrouwen in de politie? Moet de politie niet juist zorgen voor meer subjectieve veiligheid voor alle mensen in Den Haag? Graag een toelichting.

10. Kan het college aangeven in hoeveel gevallen mensen in Den Haag klachten indienden of aangifte deden als gevolg van ervaren politiegeweld? In hoeveel gevallen leidde dit daadwerkelijk tot een klachtenprocedure of een juridische procedure? 11. Een mogelijke verklaring voor de geweldsincidenten is volgens de politie de verdere polarisatie in de samenleving. En het grotere aantal protesten dat daarvan een gevolg is leidt tot meer geweldsaanwendingen, aldus de politie. Is dit volgens het college een verklaring voor (een deel van) het aantal geweldsincidenten door politie in Den Haag? Zo ja, waar ligt dit aan? Om hoeveel geweldsincidenten in Den Haag gaat het die te herleiden zijn naar de verdere polarisatie van de samenleving? En wat verstaat het college onder de verdere polarisatie in de samenleving? Om hoeveel geweldsincidenten gaat het in Den Haag die te herleiden zijn naar protesten? 12. Een andere mogelijke verklaring van de toegenomen geweldsincidenten is volgens de politie de toename van het aantal geweldsincidenten bij mensen met verward gedrag.

Is dat volgens het college een verklaring voor (een deel van) het aantal geweldsincidenten in Den Haag? Hoeveel geweldsincidenten zijn te herleiden naar mensen met verward gedrag? In hoeverre wordt hier (eerst) deëscalerend opgetreden? En hoe wordt de afweging gemaakt: inzet van hulpverlening en/of inzet van politie(geweld)? 13. In het artikel van NOS staat dat de politie steeds vaker geweld gebruikt maar ook steeds vaker ten onrechte (in 13% van de gevallen is het geweld als niet-professioneel beoordeeld en in strijd met de richtlijnen bevonden). Hoe vaak heeft de politie (voor zover geregistreerd) ten onrechte geweld gebruikt in Den Haag? Waar lag dit aan? Waar bestond dat geweld uit? Waar in Den Haag vond dit plaats? En tegen wie was dit geweld gericht? Wat waren de consequenties voor de betrokken politieagenten, bijvoorbeeld in de vorm van disciplinaire sancties? Voor hoeveel van de betrokken politieagenten geldt dit? 2 Rapportage Politie ‘Geweldsaanwendingen door politieambtenaren 2022’, versie 11 april 2023, p. 13. 3 Artikel van Follow The Money van 18 februari 2023, ‘Interne documenten politie: mannen van kleur

het vaakst slachtoffer van politiegeweld’ (https://www.ftm.nl/artikelen/inventarisatie-politiegeweldverwarde-mensen-enallochtonen?share=GYkc6iI9T72mQYV6WLAIKvmuKXMeNC2%2FWFZXIQA%2Fd5KnF6JVmUgN HrEx5GKw%26utm_medium=social&utm_campaign=sharebuttonleden&utm_source=linkbutton). En een artikel van Controle Alt Delete ‘Interne documenten politie: mannen van kleur het vaakst slachtoffer van politiegeweld’ (https://controlealtdelete.nl/articles/interne-documenten-geweld-doorpolitie#gsc.tab=0).

14. In meer dan de helft van de geweldsincidenten vorig jaar gebruikte een politieagent fysiek geweld, zonder andere geweldsmiddelen. Daarna is het vuurwapen het meest gebruikt en de uitschuifbare wapenstok.4 Politieagenten in basisteams hebben sinds 2022 stroomstootwapens. Heeft de invoering van het stroomstootwapen geleid tot minder gebruik van het vuurwapen in Den Haag? 15. Kan het college aangeven hoe vaak er bij geweldsincidenten in Den Haag in 2022 inzet is geweest van: nekklemmen, vuurwapen, stroomstootwapen, (uitschuifbare) wapenstok, waterkanon en geweld door middel van de inzet van politiehonden? Hoe verhouden die aantallen zich tot eerdere jaren? 16. Uit het rapport van de politie blijkt dat de politie 86 keer gericht heeft geschoten in 2022.5 Dat is meer dan het jaar daarvoor. Hoe vaak is in Den Haag gericht geschoten? Is er een stijging? 17. Zijn er gesprekken gevoerd in de driehoek over het aantal geweldsincidenten en de stijging daarvan? Zo ja, hoe is dit daar besproken en wat kwam daaruit? Hoe vaak komt politiegeweld langs als onderwerp in de driehoek? Zo nee, waarom niet? 18. Heeft het college een gesprek gevoerd over het aantal geweldsincidenten met de politiechef van Den Haag? Zo ja, wat kwam daaruit en blijft het college in gesprek met de politiechef hierover? Zo nee, waarom niet? 19.

Heeft het college gesprekken over politiegeweld en de stijging hiervan in G4-verband? Zo ja, wat kwam daaruit en blijft het college in gesprek hierover in G4-verband? Zo nee, waarom niet? 20. Hoeveel training krijgt de politie(eenheid Den Haag) (eventueel op de Politieacademie) over inzet van geweld en het voorkomen van geweldsinzet? Zijn deze trainingen verplicht? 21. Politiechef Amsterdam vindt dat de politie zorgvuldiger moet omgaan met het gebruik van geweld.6 Deelt het college deze mening wat betreft Den Haag? Zo ja, waarom en wat verstaat het college onder zorgvuldiger omgaan met het gebruik van geweld? Zo nee, waarom niet?

Hera Butt

Fatima Faïd

Mairan Sewtahal

GroenLinks

HSP

PvdA

4 Rapportage Politie ‘Geweldsaanwendingen door politieambtenaren 2022’, versie 11 april 2023, p. 13-

14. 5 Rapportage Politie ‘Geweldsaanwendingen door politieambtenaren 2022’, versie 11 april 2023, p. 11. 6 NOS artikel ‘Politie gebruikte vorig jaar opnieuw meer geweld, ook vaker ten onrechte’, d.d. 3 mei 2023.