RIS315138 Beantwoording SV Hoog aantal schoolverlaters

Datum

BEANTWOORDING SCHRIFTELIJKE

29 augustus 2023

VRAGEN

Onderwerp

Ons kenmerk

Antwoord van het college op vragen van het raadslid de heer Ahraui, luidend: ‘Hoog aantal schoolverlaters’

OCW/10541655 RIS315138

Het raadslid de heer Ahraui heeft op 3 april 2023 een brief met daarin acht vragen aan de voorzitter van de gemeenteraad gericht. Overeenkomstig artikel 30 van het reglement van orde voor vergaderingen en andere werkzaamheden van de raad, beantwoordt het college deze vragen als volgt. In het studiejaar 2021 zijn bijna 30.000 jongeren zonder diploma van school gegaan, zo schrijft de NOS in een artikel van 3 april jl.1 Dat zijn er bijna 5000 meer dan het jaar daarvoor, en het hoogste aantal in tien jaar tijd. Ook zijn de jongeren vooral afkomstig van het MBO. In het artikel worden verschillende oorzaken genoemd zoals demotivatie door coronabeleid en het verkiezen van werk boven studie door de krapte op de arbeidsmarkt. 1.

Is het college bekend met het bericht dat het aantal vroegverlaters enorm is toegenomen?

Het college is bekend met het NOS-bericht “Hoogste aantal voortijdige schoolverlaters in tien jaar”. In onderstaande tabel is het aantal VSV in afgelopen jaren weergegeven. 2.

Heeft het college de cijfers uit Den Haag van vroegverlaters? Zo ja, kan het college deze delen met hierin een onderscheid tussen MBO, HBO en universitaire schoolverlaters? Zo nee, kan het college deze cijfers opvragen?

Het college heeft de cijfers uit Den Haag van vroegverlaters als het gaat om voortijdig schoolverlaten (vsv). Een voortijdig schoolverlater is een jongere tussen 12 en de 23 jaar oud die het onderwijs verlaat zonder het behalen van een startkwalificatie.2 Een startkwalificatie is een havo- of vwo-diploma of een diploma op mbo-2 niveau of hoger. Den Haag had op 1 oktober 2022 1.056 voortijdig schoolverlaters. Dat was 2,86% van het totaal aantal leerlingen dat in het begin van het schooljaar 2021-2022 een schoolinschrijving had in het voortgezet onderwijs, vavo en mbo.3 Dat was meer dan in de coronajaren 2020-2021 (2,34%) en 2019-2020 (2,44%), en ongeveer gelijk aan het percentage in het schooljaar 2018-2019 (2,88%). Het college heeft geen cijfers van hbo- en universitaire schoolverlaters, omdat deze schoolverlaters een startkwalificatie hebben.

1 Hoogste aantal voortijdige schoolverlaters in tien jaar (nos.nl) 2 De definitie is verder uitgewerkt in de Regeling regionale aanpak voortijdig schoolverlaten 2020-2024, bijvoorbeeld

jongeren uit het praktijkonderwijs en voortgezet speciaal onderwijs worden niet meegeteld. 3 Dit zijn de meest recente cijfers van DUO. Deze cijfers zijn iets lager dan de prognose die was vermeld in het Jaarverslag

Leerlingzaken 2021-2022 (RIS314545).

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

OCW/10541655

3.

Hoe verhoudt Den Haag zich met andere grote steden als het gaat om vroegtijdige schoolverlaters?

In vergelijking met andere G4-gemeenten is de stijging aanzienlijk minder dan Rotterdam en Amsterdam. Utrecht doet het iets beter. Er is regelmatig afstemming op G4-niveau. Dit doen we om ontwikkelingen met elkaar te bespreken en van elkaar te leren. Vsv-cijfers G4 2021-2022: Gemeente populatie Den Haag 36.963 Amsterdam 50.157 Utrecht 23.347 Rotterdam 43.611 4.

aantal VSV 1.056 1.593 513 1.484

percentage 2,86% 3,18% 2,2% 3,4%

Wat voor maatregelen treft het college om te voorkomen dat er zo veel jongeren stoppen met hun opleiding?

Vanuit de Haagse Educatieve Agenda 2022-2026 wordt een breed palet aan coaching, begeleiding, leerwerk-, dagbestedings- en maatwerkactiviteiten gesubsidieerd. Met als doel jongeren terug te leiden naar school of, als school geen optie (meer) is, door te leiden naar de arbeidsmarkt. In Den Haag (en regio Haaglanden) wordt een breed aanbod loopbaanoriëntatie- en begeleiding en overstap, uitgevoerd door Spirit4You, voor leerlingen die vanuit het voortgezet onderwijs de overstap maken naar vervolgonderwijs, werk of dagbesteding. Ook het Jongerenpunt070 werkt nauw samen met het Studie Informatie Punt van het ROC Mondriaan, en met het Leerwerkloket om ervoor te zorgen dat jongeren een beter passende studiekeuze maken. Tevens voeren wij gesprekken met het ROC Mondriaan over het invoeren van een oriëntatiejaar. Dit om jongeren te helpen om een juiste studiekeuze te maken. Daarnaast is het college in 2021 in samenwerking met het Jongerenpunt070 en het ROC Mondriaan gestart met de preventieve aanpak om schooluitval, maatschappelijke uitval te voorkomen en de stap richting de arbeidsmarkt te verkleinen. In een eerder stadium van verzuim en dreigende uitval trekken we gezamenlijk met de studie(verzuim)begeleiders op. Hierdoor willen we zowel preventief als curatief voortijdig schoolverlaten terugdringen.

Middels actief, outreachend en wijkgericht werken zijn we vanuit het Jongerenpunt070 gestart met het benaderen van jongeren tot 27 jaar die geen onderwijs volgen, geen startkwalificatie hebben, geen uitkering hebben en niet (meer) werken, of dit nu vanwege de coronacrisis is of niet (RIS307633). Deze jongeren bieden we dan de begeleiding aan die geboden wordt vanuit het Jongerenpunt070 richting werk, scholing of andere hulpvraag. Het Jongerenpunt070 werkt hierin samen met het netwerk Wijkgericht Jeugdwerk en organisaties in de wijk, zoals Jongerenwerk, CJG en politie. Ook is een hybride leerlijn opgezet met het ROC Mondriaan en werkgevers om jongeren op entreeniveau een passendere manier van onderwijs te geven om te voorkomen dat deze jongeren uitvallen. Via deze leerlijn wordt er praktijkgerichter lesgegeven en een betere aansluiting met de arbeidsmarkt gemaakt.

2/3

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

OCW/10541655

Tot slot is in samenwerking met de dienst SZW het maatwerkbudget ingevoerd. Het doel van het maatwerkbudget is om jongeren in bepaalde gevallen net dat beetje extra op weg te helpen naar werk of school wanneer zij tussen wal en schip (dreigen te) raken, dan wel wanneer bestaande voorzieningen geen adequate oplossing bieden. Vanuit dit budget kan bijvoorbeeld een traject worden ingekocht op basis van de behoefte van een jongere voor wie huidig aanbod onvoldoende aansluit. 5.

Is het college bereid om met (hoge)scholen in gesprek te gaan om het probleem aan te pakken en hierbij in te zetten op preventie van vroegtijdige schoolverlaters?

Het college is deze samenwerking al aangegaan op mbo-niveau met het ROC Mondriaan. Zie het antwoord op vraag 4. Hbo en universiteiten vallen niet onder de definitie van voortijdig schoolverlaten, omdat deze jongeren al een startkwalificatie hebben. Hiervoor is geen preventieve aanpak opgezet. Wel is het gesprek gevoerd met hogescholen om studenten die problemen ervaren op het gebied van stage en werk aan te melden bij het Jongerenpunt070 voor extra begeleiding hierop. 6.

Het grootste deel van de schoolverlaters zijn MBO-leerlingen. Ziet het college baat bij een specifieke (preventie-)aanpak op MBO-scholen om leerlingen te informeren over de nadelen van het vroegtijdig stoppen met de opleiding? Zo nee, waarom niet? Zo ja, is het college bereid hieraan bij te dragen en met de scholen over in gesprek te gaan?

Het college ziet zeker baat bij een specifieke (preventie) aanpak. Dit gebeurt ook al. Zie het antwoord op vraag 4 en vraag 5. In het artikel van de NOS staan structurele oorzaken als reden voor het vroegtijdig stoppen met opleidingen zoals schulden, psychische klachten on onvoldoende begeleiding. 7.

Wordt er aan schoolverlatende jongeren gevraagd naar de reden dat zij met hun opleiding stoppen? Zo ja, gaan de instellingen in gesprek met de jongeren die structurele problemen als reden aangeven? Zo nee, waarom niet?

Bij elke jongere die verzuimt, voert de school gesprekken waarin gevraagd wordt naar de reden van verzuim. Zodra er een probleem wordt gesignaleerd wordt de nodige begeleiding aangeboden vanuit de scholen om deze problematiek te ondervangen. Waar nodig wordt in een vroeg stadium ook het Jongerenpunt070 erbij betrokken om aanvullende begeleiding op de (multi)problematiek te geven (de preventieve aanpak). Ook in het geval van een voortijdig schoolverlater worden deze gesprekken gevoerd door casemanagers vsv van het Jongerenpunt070 om jongeren terug te leiden naar school. 8.

Als jongeren bekend zijn bij de gemeente met schulden, wordt er dan in gesprek gegaan met ze over de mogelijke problemen (en oplossingen) die deze jongeren ervaren met hun opleiding? Zo nee, waarom niet?

Jongeren met (problematische) schulden die zich melden bij de gemeente voor schuldhulpverlening worden geholpen met de jongeren perspectiefmethode. Naast het oplossen van de schulden staat begeleiding en het creëren van perspectief centraal. Daarbij worden jongeren geholpen met problemen die ze ervaren met hun opleiding, maar ook met bijvoorbeeld huisvesting of het vinden van een (bij)baan. Het college van burgemeester en wethouders, de secretaris, de burgemeester, Ilma Merx

Jan van Zanen

3/3