RIS315044 Aanpak prioritaire gebieden

Typ tekstTyp tekstTyp tekst

020

Retouradres: Postbus 12600, 2500 DJ Den Haag

Ons kenmerk

Aan: de Gemeenteraad

DPZ/10490475 RIS315044 Contactpersoon

Frans van de Vaart Dienst

Dienst Publiekszaken Afdeling

Bureau Stadsdelen & Wijken Telefoonnummer

14070 Datum

E-mailadres

11 april 2023

frans.vandevaart@denhaag.nl

Onderwerp

Aanpak prioritaire gebieden

Inleiding Zoals beschreven in het nieuwe Coalitieakkoord is Den Haag voor veel mensen ‘een goede stad om te wonen, te leven en te werken’. Den Haag biedt z’n inwoners veel kansen, maar nog niet iedereen profiteert daarvan. Om ervoor te zorgen dat onze stad tegen een stootje kan, is het belangrijk om samen met de bewoners, ondernemers en partners een leefbare, schone en veilige stad te realiseren en de bestaanszekerheid en kansengelijkheid van inwoners te vergroten. De behoeftes, wensen, uitdagingen en prioriteiten zijn anders in elke Haagse wijk of buurt. Daarom is integraal gebiedsgericht werken van groot belang. Integraal gebiedsgericht werken houdt in dat we de prioriteiten per gebied formuleren en dat we de problemen die spelen integraal aanpakken. We werken niet vanuit één inhoudelijk thema, maar zetten verschillende inhoudelijke expertises gezamenlijk in om duurzame oplossingen te vinden voor de lokale uitdagingen. Zo zet het college bijvoorbeeld tegelijk en in samenhang in op armoedebestrijding, ontwikkelen van de openbare ruimte en het tegengaan van ondermijning om de leefbaarheid en veiligheid in een gebied te verbeteren. De experts zijn bijvoorbeeld onze bewoners, ondernemers en maatschappelijke partners uit de wijken, zoals welzijnsorganisaties, maar ook onze eigen ambtenaren.

Het blijkt dat sommige wijken, buurten en gebieden integraal gebiedsgericht werken harder nodig hebben dan andere; daar waar de problemen complex zijn, is een integrale aanpak (met tijdelijk extra, gecoördineerde inzet van capaciteit en middelen) nog belangrijker. In het vorige coalitieakkoord (Samen voor de stad), heeft het college vier van zulke gebieden aangewezen, omdat de leefbaarheid en veiligheid daar ernstig onder druk staan. De aangewezen gebieden zijn: 1. Kaapseplein en omgeving 2. Weimarstraat/Beeklaan en de Zevensprong 3. Duindorp 4. Jan Luykenlaan/Van Baerlestraat In 2021 is het college met extra gecoördineerde inzet binnen deze gebieden gestart met de Aanpak Prioritaire Gebieden (RIS307114).

Gemeente Den Haag

Spui 70 Den Haag

Postbus 12600 2500 DJ Den Haag

Telefoon : 33927 publiekszaken@denhaag.nl

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

DPZ/10490475

Per gebied zijn programma-actieplannen (RIS308772) opgesteld op basis van input uit de vakdiensten en informatie uit de wijk. Binnen de gebieden zijn gebiedsteams (met een afvaardiging uit alle diensten) samen met bewoners, ondernemers, maatschappelijke partners en natuurlijk de vakdiensten aan de slag gegaan om de problemen van die vier specifieke gebieden integraal aan te pakken. In deze raadsmededeling informeert het college u over de voortgang van de programma-actieplannen in deze prioritaire gebieden. Vervolgens geven we achtergrondinformatie, informeren u over monitoring en evaluatie en blikken vooruit: hoe willen we de komende jaren verder gaan met de aanpak binnen (prioritaire) gebieden die een integrale aanpak nodig hebben. Deze voortgangsrapportage is regelmatig in de ‘we-vorm’ geschreven. Daarmee wordt vaak niet alleen de gemeente Den Haag bedoeld, maar ook alle partners met wie we in de gebieden hebben samengewerkt (waaronder bewoners, ondernemers en maatschappelijke organisaties). Voortgang programma Aanpak Prioritaire Gebieden (2022) December 2021 werd u met de eerste voortgangrapportage geïnformeerd over de voortgang in de prioritaire gebieden (RIS310895). In 2022 is het college voortvarend doorgegaan met de aanpak in deze gebieden. We zien effecten en interessante ontwikkelingen in alle gebieden. Hieronder lichten we een aantal acties en ontwikkelingen uit.

Kaapseplein en omgeving Het startpunt in 2021: Rondom het Kaapseplein zorgen met name woonfraude, overbewoning, afvalproblemen en nachtelijke overlast (intimidatie, agressie, geluidsoverlast en openbaar dronkenschap) al jaren voor veel frustratie bij bewoners. Er heerst een onrustige sfeer op straat. Bijvoorbeeld omdat de weg langs het plein regelmatig wordt geblokkeerd door busjes die dubbel geparkeerd staan. Arbeidsmigranten die niet zijn opgehaald voor werk, ‘zwerven’ op straat langs winkels en horeca en doen, volgens bewoners, soms schimmige zaken. Kinderen wachten met hun broertjes en zusjes op het plein totdat hun school begint of tot hun ouders weer thuiskomen aan het einde van de middag. De arbeidsmigranten werken veel uren, betalen hoge huur, wonen vaak met velen in één woning, worden geconfronteerd met wurgcontracten en zijn niet op de hoogte van hun rechten en plichten. De situatie rondom de arbeidsmigranten is een van de belangrijkste problemen van het Kaapseplein en Transvaal als geheel. De stand van zaken in 2022: De zichtbaarheid en onderlinge samenwerking van de gemeente, politie, handhavers en andere instanties is verbeterd. Het Kaapseplein is in samenwerking met de buurt enorm opgeknapt en de gemeente werkt dagelijks vanuit een locatie aan datzelfde plein. Dit is een herkenbare plek waar bewoners, en meer specifiek arbeidsmigranten, met vragen terecht kunnen.

We zien dat bewoners ons weten te vinden en dat bewoners zelf meer betrokken zijn geraakt bij het verbeteren van de leefbaarheid in hun buurt. Naast de extra inzet vanuit de gemeente op onder andere overbewoning, handhaving, veiligheid en schoon worden door en met bewoners activiteiten georganiseerd tegen eenzaamheid of om afval op te ruimen.

2/15

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

DPZ/10490475

De focus die we de afgelopen twee jaar (2021-2022) hadden, was gericht op de volgende doelstellingen: 1. Het beheersbaar maken van de sociale en fysieke leefbaarheid; 2. Het herinrichten van het Kaapseplein en aanpak van overbewoning. Het afgelopen jaar zijn onder andere de volgende acties uitgevoerd/resultaten zichtbaar geworden: De gemeente is zichtbaar in de wijk aanwezig. • Aan het Kaapseplein 150 heeft de gemeente een herkenbare plek ingericht als (werk)plek voor het stadsdeel en andere organisaties die betrokken zijn bij het Kaapseplein, zoals de handhavingsorganisatie, de Haagse Pandbrigade en welzijnsorganisaties. Deze plek heet Team Transvaal. Vanuit hier kunnen de organisaties hun werk doen en zijn zij toegankelijk en bereikbaar voor bewoners. Het afgelopen jaar hebben we een toename gezien van het aantal bewoners dat aanklopt bij Team Transvaal en bijna dagelijks staan we vanuit deze locatie mensen te woord. • Het LOKAAL informatiepunt aan de Kempstraat 23 heeft haar deuren geopend. Dienstverlening van de gemeente en verschillende partners wordt hier laagdrempelig aangeboden. Arbeidsmigranten kunnen hier bijvoorbeeld terecht voor informatie over arbeidsrecht of geldproblematiek. Ook andere bewoners kunnen hier terecht met hun vragen. Vanaf begin 2023 houden we bij hoeveel bezoekers we op deze locatie ontvangen en met welke hulpvragen zij worden ondersteund.

• Er zijn veldwerkers ingezet in de wijk die de taal van de arbeidsmigranten spreken. Zij begeleiden de arbeidsmigranten naar het LOKAAL informatiepunt of koppelen hen aan de juiste hulp. • In samenwerking met een welzijnsorganisatie zijn projecten gestart waarin welzijnswerkers zich actief inspannen om groepen van arbeidsmigranten te bereiken en hen te ondersteunen bij het integreren in de wijk en de stad. We pakken de overlast op het plein aan. • De veldwerkers onderhouden contact met arbeidsmigranten die regelmatig overlast veroorzaken. Zij zijn in gesprek gegaan met deze arbeidsmigranten om hen bewust te maken van de overlast die de wijk ervaart en hebben een grote groep arbeidsmigranten ertoe bewogen om elkaar op een geschikte plek in het Zuiderpark te ontmoeten. • De veldwerkers kijken ook samen met arbeidsmigranten naar manieren om iets terug te doen voor de wijk. Zo hebben zij meerdere jongeren/arbeidsmigranten doorgeleid naar een pilot waarin zij schoonmaakwerkzaamheden voor de wijk hebben verricht. • We hebben het afgelopen jaar gesprekken gevoerd met de directies van ca. 10 grote uitzendbureaus voor arbeidsmigranten die actief zijn in Transvaal. Uit deze gesprekken is gebleken dat de uitzendbureaus het probleem erkennen, maar ook aangeven dat er uitdagingen bestaan bij het oplossen van het probleem op het gebied van logistiek en organisatie.

Met de uitzendbureaus is gesproken over de randvoorwaarden voor een alternatieve locatie en zijn mogelijke locaties in beeld gebracht. Op dit moment wordt de haalbaarheid van een concrete locatie onderzocht. • We faciliteren gesprekken over gedrag in de wijk, bijvoorbeeld door het verspreiden van posters met ‘leefregels’ bij ondernemers en bewoners via de veldwerker of het organiseren van informatieavonden voor uitzendbureaus om met hen in gesprek te gaan over de manieren waarop zij overlast op straat kunnen helpen verminderen. • In het plan stond dat de handhavingsorganisatie twee handhavers zou inwerken speciaal voor het Kaapseplein en omgeving om toezicht te houden rondom de thema’s afval en parkeren.

3/15

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

DPZ/10490475

•

•

•

Vanwege een tekort aan handhavers in de gehele stad is het echter nog niet gelukt om deze handhavers dedicated in te zetten. Dit actiepunt gaat mee naar het nieuwe actieplan 20232026. Er is nu een ontheffing van bakkerijen die onder voorwaarden vroeg open mogen. Bezoekers van deze bakkerijen veroorzaken veel overlast in de vroege ochtend. Handhaving op deze overlast werpt nog weinig vruchten af. In het actieplan 2023-2026 wordt een evaluatie van deze ontheffing (RIS301275) evenals een evaluatie van het interne proces op handhaving als actie opgenomen om beter in te kunnen grijpen op overlast gevende situaties. De herinrichting van het Kaapseplein is gestart. Het ontwerp van het plein is samen met de wijk gemaakt. Ondanks vele uitdagingen (bijvoorbeeld materialen die niet leverbaar zijn of duurder zijn geworden) ligt de herinrichting zo goed als op schema en verwachten we het plein begin Q2 2023 feestelijk te kunnen openen. We horen positieve geluiden uit de buurt en waardering voor het opknappen van het plein. Een pleinteam van betrokkenen uit de wijk volgt de ontwikkelingen op de voet en staat kaar om met de programmering en onderhoudsplannen van het nieuwe plein aan de slag te gaan.

We maken het plein en de wijk vaker schoon. • Naast de reguliere aanpak om de stad en haar wijken schoon te houden en oorzaken van vervuiling aan te pakken, hebben partners in de keten schoon extra mensen en middelen ingezet die het gebied rondom het Kaapseplein en de Haagse markt schoonhouden. Ondernemers zijn gecontroleerd en aangesproken op hun verantwoordelijkheid om hun afval goed te verwerken en aan te bieden. De schoonmakers en handhavers hebben hier continue aandacht voor. • Onder de noemer 'Pilot Schoon Transvaal’ hebben zes jongeren (waaronder ook arbeidsmigranten) een half jaar lang, elk weekend, onder begeleiding van een lokale ondernemer, schoonmaakwerkzaamheden op straat uitgevoerd. De evaluatie van de pilot loopt nog, maar de eerste reacties van betrokken partners en een deel van bewoners is positief. We gebruiken de evaluatie om samen met de keten schoon en de wijk te bepalen hoe en of we hierin verder gaan. In een volgende voortgangsrapportage zullen wij u hier nader over informeren. We zoeken naar betere huisvesting en ondersteuning voor de arbeidsmigranten. • De Haagse Pandbrigade spoort overtredingen actief op, zoals kamerverhuur zonder vergunning, bewoning door huishoudens zonder huisvestingsvergunning en gebruik van woningen als bedrijfsruimte.

We beëindigen de illegale situaties en zetten in op een breder en blijvend effect door, waar mogelijk, marktpartijen te bestraffen voor hun overtredingen. • We hebben tot nu toe onvoldoende macht en mogelijkheden om de situatie rondom de huisvesting, uitbuiting en integratie van arbeidsmigranten structureel te verbeteren. Daarom starten we het programma ‘Arbeidsmigratie in goede banen’. We bundelen de krachten van diensten en partners en spreken werkgevers, uitzendbureaus, het Rijk en buurgemeenten aan op hun verantwoordelijkheid. Het college ziet het realiseren van huisvesting voor arbeidsmigranten als een gezamenlijke regionale opgave. Het onderwerp is geagendeerd bij de regionale bestuurlijke tafel Haaglanden. Tevens blijven wij aandringen bij Provincie en Rijk om ons te steunen bij het stimuleren, dan wel afdwingen van een evenredige spreiding van huisvesting over de regio. Zie hiervoor ook de tweejaarlijkse voortgangsrapportages Arbeidsmigranten. Waarom gaan we verder: De integrale aanpak moet resulteren in een rustiger plein, waar kinderen veilig kunnen spelen en bewoners elkaar kunnen leren kennen. Waarbij de woonfraude verleden tijd is en er niet meer mensen wonen dan de wijk aankan.

4/15

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

DPZ/10490475

Er zwerft geen afval meer op straat en bewoners weten hoe zij hun eigen situatie kunnen verbeteren. De bewoners en gemeente staan in verbinding met elkaar. Om dit te bereiken is voortzetting van de ingezette acties nodig in de periode 2023-2026. In bijlage 4c staat de inzet voor de komende vier jaar in een nieuw actieplan uitgewerkt. Weimarstraat/Beeklaan en de Zevensprong Het startpunt in 2021: Wanneer je vanaf het Koningsplein de Weimarstraat oploopt, zie je een diverse en levendige winkelstraat met mooie Haagse panden. Bij het oversteken van het Regentesseplein, wordt de straat echter drukker en onoverzichtelijker en gevels zijn vaker vervallen. Voorbij de Beeklaan bepalen winkels met een onduidelijke bestemming de sfeer, die een stuk grimmiger is. Niet zelden hebben bewoners te maken met dronken, verwarde en schreeuwende mensen op straat, asociaal autoverkeer en een onveilige sfeer. De onderwereld en bovenwereld ontmoeten elkaar in sommige winkelpanden of horeca. De grote hoeveelheid coffeeshops veroorzaakt overlast en een gevoel van onveiligheid bij bewoners. Ook op de Zevensprong is sprake van verkeersdruk, een overconcentratie van laagwaardige horeca en winkels en illegale woonsituaties. De stenige openbare ruimte en het verkeersonveilige verkeersknooppunt zorgen voor een ‘niemandsland’ waar nu ruimte is voor ondermijning en criminaliteit.

De stand van zaken in 2022: In het gebied Weimarstraat/Beeklaan is veel geïnvesteerd in de relatie en samenwerking met de wijk, haar partners en bewoners. We zien grote betrokkenheid van bewoners bij het verbeteren van de veiligheid en leefbaarheid in dit gebied. Verder zien we samen met de bewoners en ondernemers dat de fysieke leefomgeving positief verandert: er is meer groen, er zijn meer opgeknapte gevels en meer winkels met een verzorgde uitstraling die bij het gewenste straatbeeld passen. Bovendien zijn er snelheidremmende verkeersplateau’s en een drempel aangelegd en samen met de wijk wordt ook op andere manieren gewerkt aan het verbeteren van de verkeersveiligheid. Het gebied krijgt tot slot veel aandacht van de politie en andere handhavende instanties. De Zevensprong is een van de meest ingewikkelde en drukste kruisingen van Den Haag. Dit kruispunt vormt een barrière tussen de mensen die in de 3 wijken, die hier samen komen, wonen, werken en verblijven. De komende jaren worden voorbereidingen getroffen voor een ongelijkvloerse oplossingen zodat hier weer verbinding kan ontstaan tussen de wijken en mensen. Vooruitlopend hierop is vanuit de aanpak prioritaire gebieden de verbinding gezocht met de bewoners en ondernemers om samen te werken aan een leefbaardere leefomgeving en goed ondernemerschap.

Rondom de Zevensprong zijn er met name veel voorbereidende activiteiten verricht, zoals het verzamelen van cijfers, het ontwerpen van een nieuwe inrichting en het leggen van connecties. De focus die we de afgelopen twee jaar (2021-2022) hadden, was gericht op de volgende doelstellingen: 1. Het verbeteren van de sociale cohesie en sociale leefbaarheid; 2. Het aanpakken van de openbare orde, handhaving, veiligheid en ondermijning; 3. Het beïnvloeden van een gezond ondernemersklimaat en een prettige woonomgeving; 4. Het verbeteren van de fysieke leefomgeving. Het afgelopen jaar zijn onder andere de volgende acties uitgevoerd/resultaten zichtbaar geworden: We werken samen met de wijk aan meer vertrouwen, transparantie en samenwerking. • Bewoners, ondernemers en ambtenaren hebben samen een visie opgesteld waarin zes waarden zijn geformuleerd die belangrijk zijn voor de toekomst van het gebied (eerlijkheid, daadkracht, kleurrijk, natuurlijk, welwillendheid en creativiteit).

5/15

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

DPZ/10490475

•

Deze visie gebruiken we als toetssteen voor nieuwe plannen in de wijk. Ook is beschreven hoe het gebied er over 10 jaar uit moet zien. In een maandelijks wijkoverleg worden bewoners, ondernemers, partners en medewerkers van de gemeente uitgenodigd om mee te denken, inbreng te leveren en mee te doen met de geplande acties. Er zijn verschillende werkgroepen geformeerd waarin deelnemers thematisch met elkaar werken aan het verbeteren van de wijk. In oktober was er een grote Wijkbijeenkomst waar de bewoners op de hoogte zijn gebracht van lopende en geplande acties in het gebied. Zij konden vertellen wat nog moet gebeuren voor een veilige en leefbare wijk. Hier kwamen zo'n 130 bewoners op af.

We pakken ondermijning aan en verbeteren de uitstraling van winkels en panden. • We hebben een (bestuurlijke) barrière voor malafide ondernemers gecreëerd door middel van een nieuw vergunningverleningsproces (artikel 2:98 APV). De verplichte vergunningsaanvraag en controles van het handhavingsteam hebben geleid tot vertrek van en weghouden van malafide ondernemers en het kunnen aantrekken van een nieuwe doelgroep bonafide ondernemers. • We hebben een transformatiemanager ingezet om zittende ondernemers te stimuleren duurzaam en bonafide te ondernemen. Nieuwe ondernemers worden proactief aan de wijk gekoppeld en ondersteund om zich te vestigen en werken mee aan het verbeteren van de uitstraling van de winkelstraat. We voeren gesprekken met huis- en winkeleigenaren over onderhoud. • De werkgroep uitstraling (3 ondernemers, 4 bewoners, de gebiedsmanager en transformatiemanager) is in 2022 een pilot gestart. Samen met 5 pandeigenaren en ondernemers is de winkeluitstraling (gericht op het exterieur van de winkelruimten) duurzaam verbeterd. Later in 2022 zijn we gestart met de begeleiding van nog eens 15 ondernemingen bij het verbeteren van het winkelexterieur door hen o.a. te voorzien van gevelimpressies, gemaakt door 3 lokale architecten. Hierbij is ervoor gekozen om het aangezicht van de winkelplinten die er het slechtst er uit zien, aan te pakken.

• In goed overleg met individuele ondernemers is begonnen met het vervangen van schreeuwerige gedateerde reclame-uitingen door nieuwe eigentijdse/passende reclameuitingen. • Een Wooncoach is ingezet om feiten over woonfraude, huurmisstanden, onderhoud te verzamelen en een plan van aanpak te formuleren. • Leegstand en verloedering van winkels is aangepakt, onder andere door middel van omvormingstrajecten van meer dan 10 winkels die omgevormd zijn naar woningen en waarbij meerdere gevels zijn gerenoveerd. • In 2022 zijn 10 coachingstrajecten afgerond. 10 ondernemingen zijn positief over deze ondersteuning waarin zij onder andere coaching kregen op hun marketingactiviteiten, de promotie van de winkel (o.a. via social media) en advies ten aanzien van de winkelinrichting, de etalage en het aanbod. • Over de meer gedetailleerde stand van zaken van de aanpak van ondermijning bent u recent separaat geïnformeerd in een brief “Aanpak ondermijning: stand van zaken 2022 (RIS314548). We verbeteren de veiligheid. • We zorgen dat we meer grip krijgen op de ervaren overlast door gebruik te maken van cameratoezicht en door bewoners, ondernemers en andere professionals te stimuleren om vermoedens van misstanden en overlast te melden bij politie en gemeente.

• Vanuit directie Veiligheid zijn afspraken met coffeeshophouders en politie gemaakt over openingstijden, beveiliging, detectieapparatuur en het tegengaan van overlast.

6/15

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

DPZ/10490475

•

We zetten ons onverminderd in om de overconcentratie in de Weimarstraat tegen te gaan. Een aantal coffeeshophouders uit de Weimarstraat heeft eerder aangegeven dat zij zich elders willen vestigen. Op dit moment wordt één potentiële verplaatsing nader onderzocht. De raad wordt geïnformeerd over deze verplaatsing zodra de beginselprocedure positief is doorlopen. De Haagse Pandbrigade is in dit gebied aan de slag op basis van meldingen, om misstanden bij huur, overbewoning, verkamering en uitbuiting aan te pakken. Over de resultaten van de Haagse Pandbrigade wordt u middels het jaarverslag VTH geïnformeerd.

We verbeteren de fysieke leefomgeving en verkeersveiligheid. • De gemeente heeft verkeersplateau’s aangebracht op de kruisingen en het aantal fietsparkeerplaatsen vergroot. Hierdoor is fietsen aantrekkelijker en (asociaal) autogebruik onaantrekkelijker gemaakt. • De dienst Stedelijke Ontwikkeling is, samen met een externe partner, een participatietraject opgestart om samen met de wijk andere inrichting van de straat te verkennen. Samen met bewoners, ondernemers en professionals creëren we een gedragen aanpak en ontwerp voor de Weimarstraat tussen de Beeklaan en de Valkenboslaan. • We hebben een verkennend onderzoek uitgevoerd naar het mobiliteitsvraagstuk van de Zevensprong. Ook zijn we gestart met een participatieonderzoek gericht op de mobiliteit, leefbaarheid en veiligheid. Deze trajecten hebben tot doel om de inrichting van het kruispunt op korte termijn te verbeteren, waarbij we rekening houden met de aanleg van een ongelijkvloerse oplossing voor de Zevensprong op de langere termijn. Waarom gaan we verder: De integrale aanpak moet resulteren in een veilige, groene omgeving waar bewoners elkaar ontmoeten in de aangename en autoluwe winkelstraat (Weimarstraat). Dit ziet er als volgt uit: Het aantal coffeeshops is verminderd en de ondermijning in het gebied is afgenomen. Er zijn minder leegstaande panden en de woningen zijn betaalbaar voor een diverse groep mensen.

Bewoners en ondernemers werken samen met elkaar en met de gemeente op basis van de kernwaarden ‘eerlijkheid, daadkracht, kleurrijk, natuurlijk, welwillendheid en creativiteit’. De Zevensprong wordt een statig, groen plein met een wereldse uitstraling en een veilige en rustiger verkeerssituatie. Mensen ontmoeten elkaar, recreëren en ondernemen duurzaam. Om dit toekomstbeeld te bereiken is voorzetten van de ingezette inzet nodig. Acties voor de periode 20232026 staan beschreven in een nieuw actieplan (bijlage 5d). Duindorp Het startpunt in 2021: Duindorp is een karakteristieke, maar kwetsbare wijk met een lange historie van sociale en economische problemen. Volgens beschikbare cijfers gaat het inmiddels beter in Duindorp. Zo is de woningvoorraad verbeterd en zijn in nieuwbouwhuizen bewoners gekomen die financieel daadkrachtiger zijn en minder sociale problemen hebben. Door deze ‘goede scores’ van de nieuwe bewoners is minder zichtbaar dat er in de wijk nog steeds veel problemen spelen. Veel Duindorpers zijn trots op hun wijk en staan voor elkaar klaar. Deze sterke banden kunnen dominant zijn en in het nadeel werken van andere bewoners. Er is een gesloten cultuur, waar fout gedrag niet wordt gecorrigeerd. Er is veel vernieling, racisme en geweld, maar een lage meldingsbereidheid. Daarnaast hebben veel gezinnen te maken met armoede en huiselijk geweld.

Er is wantrouwen jegens de gemeente en professionals, waardoor bewoners vaak geen hulp zoeken of aanvaarden. De stand van zaken in 2022: Bewoners en partners in de wijk weten elkaar steeds beter te vinden om knelpunten te bespreken en samen te werken aan een mooie toekomst van Duindorp. Het sociale hart van Duindorp, de Tesselweide, is meer en meer een levendige plek geworden.

7/15

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

DPZ/10490475

Het is een fijne plek voor kinderen om te spelen en in het wijkcentrum komen buurtbewoners, waaronder ook jongeren, steeds meer samen. Bewoners zijn projecten gestart om de wijk prettiger te maken, zoals fotoprojecten en activiteiten voor kinderen en nieuwe buurtbewoners. Ook is gewerkt aan een stevige basis met organisaties in de wijk, waarop de komende jaren gebouwd kan worden. De focus die we de afgelopen twee jaar (2021-2022) hadden, was gericht op de volgende doelstellingen: 1. Het herstel van wederzijds vertrouwen tussen overheid en bewoners en tussen bewoners onderling; 2. Een gezond pedagogisch klimaat; 3. Nieuwe kansen voor bewoners met multiproblematiek; 4. Het verbeteren van de openbare orde en veiligheid. Het afgelopen jaar zijn bijvoorbeeld de volgende acties uitgevoerd/resultaten zichtbaar geworden: We spannen ons in om vertrouwen te herstellen. • Een actieonderzoek vanuit het Stadslab van de Haagse Hogeschool waarbij een actieonderzoeker een jaar lang gesprekken heeft gevoerd met jongeren tussen de 10 en de 18 jaar. Ook heeft hij samen met hen activiteiten georganiseerd. Door dit onderzoek is er een beter beeld wat er leeft onder de jongeren in Duindorp. De resultaten zijn gedeeld met wijkprofessionals om hen handvatten te geven in het omgaan met de jongeren.

Vervolg van het actieonderzoek de komende jaren is gericht op het bijdragen aan een rijker toekomstperspectief voor jongeren in Duindorp, door in samenwerking met wijkprofessionals jongeren te stimuleren om zich te ontwikkelen tot positieve rolmodellen met unieke talenten in de wijk. • Er zijn activiteiten en evenementen georganiseerd, zoals een nieuwkomersborrel, een feestelijke opening van het kunstgrasveld bij de voetbalvereniging, het gezamenlijk maken van plannen voor vergroening van het Tesselseplein, een opruimdag en de aanwezigheid van het ‘Buurtbakkie’ in de wijk. • Er is een online platform, www.deduindorper.nl, opgericht, dat wordt onderhouden voor en door de wijk. Het platform omvat onder andere nieuwsberichten en een agenda. • We hebben samenwerkingsprojecten met bewoners opgezet om de wijk aantrekkelijker te maken. Zo heeft één van de bewoners een fotoproject opgestart. In juni zijn 5 gevelfoto’s onthuld, gemaakt en geselecteerd door kinderen. We versterken het pedagogisch klimaat. • We gebruiken de methode Positive Behaviour Support (PBS) om gewenst gedrag van kinderen te stimuleren en te beoordelen. Er worden PBS-coaches opgeleid door basisscholen en het kinder- en jongerenwerk die gedragsregels verspreiden en zorgen voor de inbedding van de methodiek in de wijk.

De interesse wordt steeds groter: steeds meer organisaties en professionals uit de wijk doen mee met het implementeren, opfrissen en uitdragen van de methodiek. • Er worden activiteiten voor kinderen georganiseerd. Bijvoorbeeld op de centrale Tesselweide, bij kinderboerderij Beestenboel (waar twee boeren buitenlessen geven en eigenaarschap bij bewoners organiseren) en weerbaarheidstrainingen (via twee basisscholen). Voor jongeren boven de 18 hebben we een activiteitenplek geopend in het wijkcentrum. • Vanwege capaciteitsgebrek is het project Politiekids niet doorgegaan. De verwachting is dat dit in de eerste helft van 2023 van start gaat.

8/15

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

DPZ/10490475

We bieden kansen aan bewoners met multiproblematiek • Het project Lief & Leed verbetert de sociale cohesie. Buurtbewoners kunnen een Lief & Leed potje aanvragen om in hun straat iets te organiseren voor andere bewoners. Inmiddels doen zo’n 30 straten in Duindorp mee. • Het Centrum Jeugd en Gezin heeft met een gezinscoach, die specifiek is toegewezen aan Duindorp, huisbezoeken gedaan en hulpvragen van gezinnen opgepakt. Parnassia voert de aanpak ‘Achter de voordeur’ uit. Casemanagers hebben op basis van een meldcode multiproblematiek zaken opgepakt ten aanzien van werk, inkomen, armoede en schulden. Na twee trajecten in de Zeezwaluwstraat en de Pluvierstraat is de Eigen Kracht Centrale aan de slag gegaan in de complexen van Staedion aan de Breezandstraat. In februari en maart 2022 zijn alle individuele gesprekken gevoerd met de bewoners (80 appartementen) met daarop een gezamenlijke bewonersbijeenkomst op 5 april 2022. Daarna is Staedion zelf verder aan de slag gegaan met de bewoners met de aangedragen onderwerpen, zoals het weer in gebruik nemen van een gemeenschappelijke tuin, het plaatsen van camera’s in het complex, een ander sleutelplan en een fietsenactie. • Gemeentelijke professionals sporen samen met het jongerenwerk jongeren op die nog buiten beeld zijn en begeleiden hen naar een betere toekomst, gericht op school of werk.

We verbeteren de openbare orde en veiligheid • Om de openbare orde en veiligheid te verbeteren hebben we handhavingsacties gehouden en in 2022 BOA’s opgeleid die zich focussen op de jeugd. Deze twee BOA’s met taakaccent jeugd zetten 100% van hun tijd in voor de jeugd in Duindorp en zijn bijvoorbeeld aanwezig bij hangplekken en ontmoetingsplaatsen van de jeugd. Daarnaast is in Duindorp een openbare orde camera geplaatst ter ondersteuning van de gebiedsaanpak en gerichte inzet van politie. • Samen met de politie en woningcorporatie Vestia zijn adressen in kaart gebracht waar overlast en criminele activiteiten plaatsvinden. We delen informatie met elkaar en zetten ‘gele kaarten’ in (laatste waarschuwing voor woninguitzetting) Vestia legt een boete op wanneer bijvoorbeeld sprake is van bezit van (te veel) hennep, wapens, explosieven of illegaal vuurwerk. Wanneer er sprake is van een verstoring van de openbare orde, aarzelt de burgemeester niet om gebruik te maken van zijn bevoegdheden om bijvoorbeeld een woning te sluiten op grond van de Opiumwet. Hiernaast worden personen door het OM vervolgd bij strafbare feiten. • We hadden de ambitie om straatvertegenwoordigers in te zetten; dat zijn bewoners die de juiste loketten weten te vinden, letten op de leefbaarheid en die de oren en ogen zijn van de buurt door meldingen te doen of signalen door te geven.

Deze ambitie is helaas nog niet gerealiseerd, omdat er bij de buurtbewoners angst bestaat voor represailles van buurtbewoners. De opbouwwerker van Welzijn Scheveningen doet opnieuw pogingen om bewoners te werven. Waarom gaan we verder: De meerjarige integrale aanpak moet zorgen voor een aantrekkelijke, groene en veilige wijk met een dorps karakter. We werken toe naar verbinding; niet alleen tussen de oorspronkelijke bewoners, maar ook met de nieuwkomers. Bewoners, de gemeente, wijkpartners en andere professionals werken goed samenwerken. Bij fout gedrag grijpen wijkagenten in, maar ook bewoners zelfs spreken elkaar aan als ze iets zien dat niet door de beugel kan. Met een nieuw actieplan 2023-2026 (bijlage 4a) wordt verder gewerkt om deze doelstellingen te bereiken.

9/15

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

DPZ/10490475

Jan Luykenlaan/Van Baerlestraat Het startpunt in 2021: Wanneer je door de Jan Luykenlaan loopt, zie je vervallen panden met dichte gordijnen en winkels waarvan buurtbewoners vermoeden dat er criminele activiteiten plaatsvinden. Ook de woningen in de Van Baerlestraat worden gekenmerkt door anonimiteit: vaak weet de omgeving niet wie er woont of wie de eigenaar van een pand is. ’s Avonds bloeit de criminaliteit op, maar buurtbewoners durven niet op te treden, bang om in een onveilige situatie terecht te komen. Daarnaast ligt er afval, is er achterstallig onderhoud en is er regelmatig overlast op straat. Veel bewoners hebben psychische problemen en bevinden zich in een armoedesituatie. Van eerdere inspanningen van de gemeente, zagen bewoners uiteindelijk niets terug, wat het vertrouwen in de gemeente en andere instanties geen goed heeft gedaan. Stand van zaken in 2022: Bewoners geven aan dat het zij merken en waarderen dat er aandacht is voor het gebied dankzij de fysieke en sociale verbeteringen. Zo zijn de wijkmanager en de community builder door buurtbewoners in oktober 2022 in het zonnetje gezet met een grote bos bloemen. Er zijn vrolijke plantenbakken, gemaakt door jongeren uit de buurt, in de straat geplaatst. Er is een buurtkamer en een ‘jongeren start-up HUB Block 33’ waar jongeren leren ondernemen en zelf activiteiten organiseren.

Er wordt gewerkt aan de veiligheid door meer ‘ogen en oren’ op straat, door onder andere een buurtpreventieteam en BOA's met taakaccent jeugd. De focus die we de afgelopen twee jaar (2021-2022) hadden, was gericht op de volgende doelstellingen: 1. Het realiseren van dialoog en vertrouwen tussen burgers onderling en tussen burgers en overheid; 2. Aanpak van problemen achter de voordeur (door ondersteuning bij multiproblematiek en investeren in de jeugd); 3. Investeren in de openbare orde, handhaving, veiligheid en het tegengaan van ondermijnende criminaliteit; 4. Het aanpakken van de openbare ruimte en de woningen. Het afgelopen jaar zijn de volgende acties uitgevoerd/resultaten zichtbaar geworden: We spannen ons in om vertrouwen te herstellen • Buurtkamer De Luyk is nu een stevige basis in de straat. Er worden diverse activiteiten georganiseerd, zoals samen koken en eten en hulp bij taal of financiën. Eén van de vrijwilligers heeft nu een betaalde baan als coördinator van de buurtkamer. De coördinator zorgt voor het reilen en zeilen rondom de buurtkamer en zorgt voor een gestructureerd en gevarieerd activiteitenaanbod op basis van behoeften van omwonenden. Projecten van de gemeente worden samen met de coördinator opgezet.

Er is een coachingstraject ontwikkeld om de vrijwilligers die zijn doorgestroomd naar een betaalde baan te ondersteunen bij het invullen van hun nieuwe rol en hun persoonlijke ontwikkeling. We investeren in de jeugd • In de van Baerlestraat hebben we een pand gehuurd welke we aanbieden aan jongeren uit de omgeving (de jongeren start-up HUB Block 33). Jongeren en partners uit de wijk verzorgen zelf de aankleding van het pand en de programmering. Op verzoek van de jongeren staat ondernemerschap centraal. Het Roemer Visser college verzorgt lessen ondernemerschap in Block 33. Er is veel bedrijvigheid, zo zijn er door ongeveer 10 jongeren in de werkplaats plantenbakken gemaakt om de Jan Luykenlaan op te fleuren en is een schaafijskar gemaakt, waarmee 5 jonge vrouwen uit de wijk op evenementen en festivals staan.

10/15

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

DPZ/10490475

•

•

•

•

•

De jongeren worden begeleid bij het opzetten van een onderneming en ze leren hoe ze fondsen kunnen werven. De jongeren hebben zelf de naam en het logo voor het pand bedacht. We werken samen met drie jongerenwerkers van Wijkz en Meion en een vrijwillige ervaringswerker om het contact met jongeren te verbeteren, zodat we kunnen samenwerken. Het gezamenlijk werken vanuit een locatie zorgt ook de samenwerking verbetert tussen partijen die met jongeren werken in dit gebied. Andere partijen met wie we samenwerken in de Block 33 zijn: De Haagse Hogeschool, KABK (kunstacademie), Stichting Ready, Talent Miners, Rap express, Besef-FF, Social club, Miles, actieve bewoners, jeugdwijkagent en BOA's met taakaccent jeugd. Onder leiding van jongerenwerkers en psychotherapeuten zijn ongeveer 20 jongens uit Moerwijk met elkaar in gesprek gegaan over de impact van straatintimidatie. Hoe herken je het? Hoe kan je ingrijpen? Waar kan je het melden? Wat is de rol van de vrouw in hun leven? Een aantal van deze jongeren maakt een film over hun inzichten en gaan zelf voorlichting geven over het thema op scholen in Moerwijk. De jongerenwerkers hebben meer contact met jongeren uit de wijk georganiseerd en werken actief met hen samen. Zo zijn er dialoogsessies georganiseerd met de burgemeester en worden ideeën van jongeren uitgevoerd (zoals de plantenbakken voor de wijk).

In het project ‘De Buurtbroeders’ zijn vijf jongeren uit de wijk actief door zich als rolmodellen in te zetten voor hun buurt. Naast hun studie en/of bijbaan organiseren en begeleiden ze activiteiten voor en met jongeren, zoals wekelijks zaalvoetbal. De Buurtbroeders starten een eigen onderneming met een kledinglijn in de jongeren-start-up-hub. Er is ook een Buurt Preventie Team opgezet; deze jongeren fungeren als mediators in de wijk. Zij worden begeleid en getraind om hun netwerk te betrekken. Moerwijk kent 4 basisscholen. Sinds 2022 is er maandelijks een directeuren overleg waarbij ervaringen worden gedeeld en gezamenlijke projecten worden opgepakt zoals een ontbijtproject waarbij intensief wordt samengewerkt met de buurtkamers. De scholen in Moerwijk kampen met een meervoud aan problemen met hun leerlingen en hun gezinnen en er worden trajecten uitgezet om de hulpverlening beter te laten verlopen in de scholen, de ouderbetrokkenheid te vergroten en de samenwerking met het informele netwerk uit de wijk te versterken. Deze actie wordt in het nieuwe actieplan 2023-2026 verder uitgewerkt.

We helpen mensen met multiproblematiek • Samen met woningcorporaties en welzijnsorganisaties voeren we gesprekken achter de voordeur met bewoners over hulpvragen, talenten en betrokkenheid bij de buurt. We hebben al zo’n 750 gesprekken gevoerd en in 66% van de gesprekken blijkt een hulpvraag te bestaan die kan worden beantwoord of waarvoor mensen kunnen worden doorverwezen. Zo’n 20% van de bewoners is geïnteresseerd in vrijwilligerswerk of andere vormen van participatie in de buurt. • Tijdens een grote renovatie van Vestia hebben we samen met betrokken organisaties gerealiseerd dat bewoners goed begeleid moeten worden in dit voor hen ingrijpende traject. Zo is een spreekuur georganiseerd in een modelwoning, worden bewoners proactief geholpen en zijn de renovaties huis-aan-huis aangekondigd. De renovatie verloopt tot nu toe vlotter dan verwacht. We verbeteren de openbare orde en veiligheid. • We voeren integrale handhavingsacties uit en door de Haagse Pandbrigade worden indien nodig extra controles gedaan. Er zijn (als pilot) twee BOA’s met taakaccent jeugd aangesteld in oktober 2022. • Het afgelopen jaar is er toegewerkt naar een aanwijzingsbesluit (2:98 APV) voor de ondernemingen op de Jan Luykenlaan en Van Baerlestraat.

11/15

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

DPZ/10490475

•

•

In lijn met de geïntroduceerde vergunningplicht in de Weimarstraat/Beeklaan hanteert de gemeente de principes van maatwerk en een persoonlijke benadering. Alle ondernemers zijn tijdig persoonlijk bezocht en geïnformeerd. We hebben een transformatiemanager aangesteld als schakel tussen de gemeente, de ondernemers, vastgoedeigenaren en de woningbouwcorporaties Haagwonen en Vestia. Deze corporaties hebben aan de Jan Luykenlaan een groot deel van de winkelplinten in bezit. De panden in de Van Baerlestraat zijn allemaal particulier eigendom. De transformatiemanager spreekt met pandeigenaren en ondernemers in het gebied over ontwikkelingen en renovatieplannen en geeft begeleiding bij het vergunningstraject. Ook is de transformatiemanager aan de slag gegaan met een uitstralingsproject, waarbinnen dichtgeplakte winkelruimten en reclame-uitingen worden aangepakt. Zo wordt de omgeving aantrekkelijker voor een divers publiek. De huisstijl die de jongeren van Block 33 hebben ontworpen is hierbij leidend. Onderzoek naar de mogelijkheden tot een herinrichting van de Jan Luykenlaan, die uitgevoerd kan worden wanneer de riolering wordt vervangen, vindt plaats in het nieuwe actieplan 2023-2026.

Waarom gaan we verder: De integrale aanpak moet resulteren in een levendige en veilige omgeving. Met meer vrouwen en kinderen in het straatbeeld en mensen die elkaar vriendelijk begroeten. In de straten zitten verschillende winkels waar bewoners behoefte aan hebben, waaronder een supermarkt en een paar (eet) cafés. Er zijn voorzieningen voor ouders en kinderen. Kinderen spelen met elkaar en bewoners weten elkaar en verschillende instanties goed te vinden. Bewoners hebben vertrouwen in de gemeente. De transformatie van het gebied vraagt continuering van de inzet in de nieuwe collegeperiode. De uitwerking van het actieplan 2023-2026 staat in bijlage 4b. Monitoren en evalueren, leren en ontwikkelen Het unieke en nieuwe karakter van deze integrale gebiedsgerichte aanpak vraagt om continue reflectie. Daarom zorgen we dat we onze activiteiten en resultaten steeds monitoren en evalueren. Zo kunnen we leren door te doen en het integraal gebiedsgericht werken verder ontwikkelen. We monitoren en evalueren intern (met de medewerkers van onze gemeentelijke organisatie) en extern (met behulp van externen en/of door middel van input uit de wijken en gebieden zelf).

De interne onderzoeken en evaluaties gaan bijvoorbeeld over de vraag hoe we onze medewerkers het beste kunnen ondersteunen en hoe we nog beter kunnen samenwerken, welke capaciteit, vaardigheden, competenties en gedrag in de nabije toekomst nodig zijn om deze nieuwe manier van werken goed te kunnen borgen en ontwikkelen. Samen met de andere diensten worden de inzichten vertaald naar een plan van aanpak met verbeterpunten om samen nog beter integraal en gebiedsgericht te werken. Daarnaast organiseren we de pilot ‘reflexief monitoren’. Daarin onderzoeken we of we het leren en verbeteren nog beter kunnen organiseren. De afgelopen jaren heeft het college ook aandacht besteed aan datagestuurd werken op wijk- en buurtniveau. Voor de prioritaire gebieden is extra aandacht gevraagd in de Veiligheidsmonitor. Tot slot hebben we stil gestaan bij de vraag hoe je als gemeente de leefbaarheid op straat verbetert, samen met de mensen die hier wonen en werken? In opdracht van de gemeente is een onafhankelijk onderzoek uitgevoerd door onderzoekers van Platform 31, de Haagse Hogeschool en Movisie, dat als bijlage is toegevoegd. De gemeente Den Haag wilde leren van de ervaringen van bewoners en professionals met de Haagse gebiedsgerichte aanpak.

Wat merken bewoners ervan in hun buurt, hoe verloopt de samenwerking tussen gemeente en bewoners, wat gaat goed en wat kan beter? Het onderzoek heeft als doel de voortgang van programma’s die betrekking hebben op het verbeteren van de sociale en fysieke leefbaarheid van wijken en straten te monitoren en evalueren, en aanbevelingen

12/15

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

DPZ/10490475

te doen. De onderzoekers hebben een rapport uitgebracht waarin lessen uit de praktijk en aanbevelingen voor kwalitatieve (streetwise) monitoring zijn geformuleerd. Bij het onderzoek en formuleren van de lessen is gelet op de volgende aspecten van de gemeentelijke aanpak: • • • • •

Focus: de afbakening van de thema’s waarop de aanpak zich richt, de activiteiten die het omvat, en het geografische gebied waarin het plaatsvindt. Zichtbaarheid: de bekendheid van de aanpak bij bewoners en andere betrokkenen en de informatievoorziening. Proces: welke partijen betrokken zijn, hoe de samenwerking tussen deze partijen verloopt, met in het bijzonder aandacht voor bewonersparticipatie. Resultaat: welke resultaten al zichtbaar zijn en wat de verwachte resultaten voor de toekomst zijn. Leren en verbeteren: wat volgens betrokkenen, maar ook vanuit bevindingen van ander onderzoek, geleerd kan worden van de aanpak met als doel deze (verder) te verbeteren.

De 12 belangrijkste lessen zijn 1. Heb oog voor verschillende perspectieven op ‘het probleem’ (focus van de aanpak) 2. Communiceer duidelijk over wat de gemeente doet (zichtbaarheid) 3. Informeer bewoners via verschillende kanalen en personen (zichtbaarheid) 4. Open de ‘black box’ van bewonersparticipatie (proces) 5. Varieer in participatiemethoden om diverse groepen te bereiken en betrekken (proces) 6. Zorg voor continuïteit en goede overdracht in de gemeentelijke organisatie (proces) 7. Combineer quick wins met langetermijnaanpak (resultaat) 8. Kijk naar onbedoelde effecten, positief en negatief (resultaat) 9. Koester wat goed gaat (resultaat) 10. Ga voor kwaliteit boven kwantiteit (leren en verbeteren) 11. Werk aan het verder stroomlijnen van wijkgericht werken (leren en verbeteren) 12. Experimenteer met streetwise monitoring (leren en verbeteren) Aan de hand van deze lessen en aanbevelingen kan het college de voortgang van de programma’s monitoren en evalueren. Ook geeft het rapport inzicht in de vraag hoe bewoners, professionals en andere betrokkenen de aanpak ervaren en waarderen (bijlage 2). De onderzoekers constateren dat bewoners en andere partners waarderen dat we binnen de Aanpak Prioritaire Gebieden en het Programma Wijkagenda nauwer willen aansluiten bij de alledaagse werkelijkheid van bewoners.

De keuzes voor de focus in de wijken en gebieden wordt over het algemeen ondersteund door onze partners in de wijken en gebieden. Tegelijkertijd hangt de vraag of de goede dingen gedaan worden deels af van aan wie je het vraagt. De onderzoekers bevelen daarom (onder andere) aan om oog te houden voor de verschillende perspectieven op ‘het probleem’, om te blijven communiceren en informeren, om te participeren door middel van verschillende methoden, resultaten te blijven monitoren en focus te houden op de lange termijn. De onderzoekers constateren verder dat de verschillende betrokkenen de eerste concrete resultaten van de aanpak in de buurt zien (bijvoorbeeld dat de straat schoner of veiliger is, het winkelaanbod verbeterd of het verkeer rustiger). Tegelijkertijd vinden velen dat de communicatie over de aanpak en de organisatie van het participatieproces beter kan en moet. Er wordt gepleit voor meer transparantie en durf. Afstemming en continuïteit binnen de gemeentelijke organisatie zijn hiervoor cruciaal. En ook het leggen van de verbinding tussen de beleidswereld en de belevingswereld van bewoners en professionals. Niet af en toe, maar structureel. Een vorm van streetwise monitoring (monitoring dicht op de praktijk van de straat en buurt) kan hieraan bijdragen.

13/15

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

DPZ/10490475

De twaalf lessen en de inzichten uit de eerdergenoemde evaluaties gebruikt het college bij het invullen van de programma actieplannen prioritaire gebieden 2023-2026. Concluderend Het afgelopen jaar is het college erin geslaagd om concrete resultaten te boeken. In veel gebieden horen we van bewoners dat zij effecten zien van de inspanningen. Bijvoorbeeld omdat zij de gemeente en de politie vaker op straat zien, omdat er activiteiten georganiseerd worden, omdat er fysieke verbeteringen zijn doorgevoerd of omdat zij zich veiliger voelen. Naast deze voortgangsrapportage zijn verhalen uit de wijken opgehaald die zijn vorm gegeven een krant (bijlage 1). In deze krant leest u op een illustratieve manier meer over de ervaringen van bewoners en professionals in de vier gebieden. De positieve impact van de activiteiten overstijgt vaak de specifieke straten van het prioritaire gebied; ook op andere locaties in de wijk zien mensen resultaten. Nog niet alles verloopt echter zo soepel als het college zou willen. Door de intensievere, integrale samenwerking van afdelingen en diensten op complexe problemen lopen we tegen zaken aan die anders aangepakt en beter georganiseerd kunnen worden. Zo zagen we dat de aanpak arbeidsmigranten een programmatische en stedelijke aanpak nodig heeft, om over diensten en stadsdeelgrenzen heen structureel zaken aan te pakken.

Over het algemeen zit de vaart er goed in, wat betreft de uitvoering van actieplannen. Op sommige punten hebben we de planning in de actieplannen 2021-2022 moeten aanpassen. Bijvoorbeeld omdat de COVID-19 maatregelen het verlenen van hulp en zorg begin dit jaar nog lastig maakte en omdat er minder buurtactiviteiten georganiseerd konden worden. Ook zagen we dat het vertrouwen in de gebieden nog pril is, waardoor het niet vanzelfsprekend is dat bewoners of ondernemers meedoen. Tot slot hadden we te maken met uitval van belangrijke expertise vanwege vertrek en ziekte van enkele betrokkenen. Het winnen van vertrouwen in de gebieden kost tijd. De meerjarige integrale aanpak vraagt het nodige van de gebieden en van onze gemeentelijke organisatie. Niet alle beleidsterreinen zijn reeds goed toegerust om een aanpak op gebiedsniveau te faciliteren. Bovendien zijn ‘kennen en gekend worden’ cruciaal in deze gebieden. Bij vertrek van een vertrouwd gezicht, kost het tijd om dat vertrouwen opnieuw op te bouwen. Het vervolg In het coalitieakkoord 2023-2026 heeft het college middelen gereserveerd voor het voortzetten van de Aanpak Prioritaire Gebieden en een intensivering van de (integraal) gebiedsgerichte aanpak en een verbreding naar meerdere wijken.

In de prioritaire gebieden blijft het college werken aan het structureel oplossen van de complexe thema's, bijvoorbeeld door het creëren van kansen voor de jeugd, onze aanwezigheid in de wijk (handhavers, vuilnismannen, professionele ondersteuning en gemeenteambtenaren), het bieden van ontmoetingsruimtes en het herinrichten van de buitenruimte. We gaan door met de aanpak en activiteiten die werken en blijven we experimenteren met nieuwe ideeën en initiatieven die worden aangedragen door bewoners, ondernemers, partnerorganisaties en onze eigen ambtenaren. Deze activiteiten, ideeën en initiatieven komen tot uiting in de nieuwe actieplannen 2023-2026 die voor de komende jaren voor de prioritaire gebieden zijn opgesteld (bijlage 4a, 4b, 4c en 4d). In de plannen treft u acties voor de korte termijn, waaraan capaciteit en middelen zijn gekoppeld. Omdat de wereld om ons heen snel verandert en we dagelijks te maken krijgen met onvoorziene ontwikkelingen bouwen we voor de komende vier jaar speelruimte in om de beoogde acties in de tijd aan te passen. De voortgang van de actieplannen wordt continue gemonitord en jaarlijks rapporteert

14/15

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

DPZ/10490475

het college hierover aan de raad. Twee jaarlijks herijken we de actieplannen waar nodig tussentijds om deze bij te stellen naar aanleiding van de laatste ontwikkelingen en inzichten. Het college zet onverminderd in op het behalen van blijvende resultaten. We gaan door met de professionalisering van het integraal gebiedsgericht werken en we blijven investeren in afstemming en continuïteit binnen onze eigen organisatie, met de ambitie om meer datagestuurd te gaan werken. Alleen dan kunnen we structureel verbindingen leggen tussen beleid, uitvoering en de gebieden zelf. Meer informatie vindt u in de verschillende bijlagen. Deze vormen tezamen met de toelichting in dit Voortgangsbericht de tweede voortgangsrapportage van de Aanpak Prioritaire Gebieden. De bijlagen: • Een krant met achtergrondverhalen. In de krant delen bewoners, maatschappelijke partners en professionals hun ervaringen met de aanpak (bijlage 1). • Een rapportage over kwalitatieve monitoring. Dit rapport van de Haagse Hogeschool, Movisie en Platform31 beschrijft lessen uit de praktijk en aanbevelingen voor kwalitatieve monitoring voor de Aanpak Prioritaire Gebieden en het Programma Wijkagenda (bijlage 2). • Een visie over de Weimarstraat/Beeklaan.

Deze visie is afwijkend van de wenkende perspectieven tot stand gekomen, onder regie van een werkgroep waarin bewoners, ondernemers en gemeenteambtenaren samengewerkt hebben. De visie is aan de wijk en de stadsdeelwethouder gepresenteerd en zal waar mogelijk worden gebruikt om als toetssteen te dienen voor toekomstige plannen en acties in de wijk (bijlage 3). • Actieplannen 2023-2026 voor de 4 prioritaire gebieden (bijlage 4a, 4b, 4c en 4d). Het college van burgemeester en wethouders, de secretaris, de burgemeester, Ilma Merx

Jan van Zanen

15/15