RIS314516 Bijlage 2
Tekst van het document
Ondersteuningsplan 2021-2025
Versie: 2.0 (vastgesteld en goedgekeurd door Bestuur, OPR en OOGO) Den Haag: 2 april 2022
Inleiding Het Samenwerkingsverband Passend Primair Onderwijs Haaglanden (SPPOH) bestaat uit de besturen en scholen voor primair onderwijs in de gemeenten Den Haag, Leidschendam-Voorburg en Rijswijk. Met elkaar zorgen wij voor passend onderwijs voor alle kinderen in de basisschoolleeftijd in de regio Haaglanden. De meeste kinderen volgen onderwijs op een basisschool, soms met extra ondersteuning. Een klein aantal kinderen volgt onderwijs op een speciale basisschool (SBO) of op een school voor speciaal onderwijs (SO). De samenwerkingsverbanden voor passend onderwijs zijn bij wet ingesteld en voeren sinds 1 augustus 2014 hun wettelijke taak uit. Dit beleidsplan bevat de uitgangspunten en de hoofdlijnen van het derde ondersteuningsplan in de historie van SPPOH. Het geldt voor de periode augustus 2021 tot en met juli 2025. Het is tot stand gekomen na een evaluatie van de manier waarop we in de periode 2017-2021 hebben gewerkt aan passend onderwijs. Via themadiscussies, enquêtes en onderzoeken konden alle betrokkenen en belanghebbenden hun input geven. Bij de evaluatie werden we helaas gehinderd door de uitbraak van het Covid19 virus. Toch zijn we erin geslaagd om met input uit het veld een representatief beeld te krijgen. Het ondersteuningsplan 2021-2025 is het strategisch beleidsdocument van het samenwerkingsverband en gaat over de koers op hoofdlijnen.
In jaarplannen werken we vervolgens onze doelen en resultaten per schooljaar uit. Deze manier van werken maakt het mogelijk om steeds zo flexibel mogelijk te blijven, binnen de kaders van het ondersteuningsplan. Via deze weg bedanken wij iedereen voor zijn of haar inbreng bij de totstandkoming van ons ondersteuningsplan. In het belang van de kinderen in het primair onderwijs in Haaglanden geven we samen uitvoering aan ons plan. Wij hebben er alle vertrouwen in dat wij dit met alle betrokkenen in een sfeer van constructieve samenwerking gaan realiseren.
Namens het bestuur van SPPOH, Bert Klompmaker, directeur
Ondersteuningsplan 2021 2025, definitief - versie 2.0 (na herstelopdracht)
Pagina 1
Inhoudsopgave INLEIDING ................................................................................................................................................. 1 INHOUDSOPGAVE .................................................................................................................................... 2 SAMENVATTING ....................................................................................................................................... 4 EVALUATIE ONDERSTEUNINGSPLAN 2017-2021 ...................................................................................................... 4 SUCCESFACTOREN EN RISICO’S .............................................................................................................................. 7 ONS PLAN OP HOOFDLIJNEN ................................................................................................................................. 7 ONZE DRIJFVEREN, KERNWAARDEN EN STRATEGIE .................................................................................. 9 ONZE MISSIE ..................................................................................................................................................... 9 ONZE VISIE .......................................................................................................................................................
9 ONZE KERNWAARDEN ......................................................................................................................................... 9 ONZE UITGANGSPUNTEN ................................................................................................................................... 10 4.4.1 Organisatie en bekostigingsmodel ..................................................................................................... 10 4.4.2 Niveaus van onderwijsondersteuning ................................................................................................ 10 4.4.3 Governance/bestuur .......................................................................................................................... 10 4.4.4 Samen leren en ontwikkelen .............................................................................................................. 10 PLANMATIG WERKEN ........................................................................................................................................ 11 4.5.1 Langetermijndoelen, perspectief 2025 .............................................................................................. 11 4.5.2 Uitwerking in jaarplannen per schooljaar ..........................................................................................
11 4.5.3 Begroting en facilitering ..................................................................................................................... 11 4.5.4 Faciliteringsregeling ............................................................................................................................ 11 WETTELIJK KADER ............................................................................................................................................ 11 4.6.1 Zorgplicht ............................................................................................................................................ 11 4.6.2 Bezwaar en beroep ............................................................................................................................. 12 4.6.3 Vertrouwelijkheid ............................................................................................................................... 12 THEMA’S ................................................................................................................................................ 13 THEMA 1: BASISONDERSTEUNING .......................................................................................................................
13 5.1.1 Basiskwaliteit ...................................................................................................................................... 13 5.1.2 De ondersteuningsstructuur op school .............................................................................................. 13 5.1.3 Handelingsgericht werken .................................................................................................................. 13 5.1.4 Preventieve en curatieve interventies ................................................................................................ 13 5.1.5 Basisondersteuning in het speciaal basisonderwijs ............................................................................ 13 5.1.6 Basisondersteuning in het speciaal onderwijs .................................................................................... 14 5.1.7 Een dekkend aanbod binnen het basisonderwijs ............................................................................... 14 5.1.8 Schoolondersteuningsprofiel .............................................................................................................. 14 5.1.9 Doorgaande lijn ..................................................................................................................................
14 5.1.10 Perspectief 2025 ................................................................................................................................. 15 THEMA 2: EXTRA ONDERSTEUNING...................................................................................................................... 15 5.2.1 Arrangementen, geld volgt kind ......................................................................................................... 15 5.2.2 Op zoek naar een passende plek ........................................................................................................ 15 5.2.3 Onderwijs aan zieke kinderen ............................................................................................................ 16 5.2.4 Samenwerking met gemeenten en G4 ............................................................................................... 16 5.2.5 Onderwijs-jeugdhulp .......................................................................................................................... 16 5.2.6 Jeugdhulp-onderwijsarrangementen ................................................................................................. 16 5.2.7 Financiering ........................................................................................................................................
16 5.2.8 Perspectief 2025 ................................................................................................................................. 17 THEMA 3: SBO EN SO ...................................................................................................................................... 17 5.3.1 Toelaatbaarheid tot het SBO en SO .................................................................................................... 17 5.3.2 Afgifte van een TLV ............................................................................................................................. 17 5.3.3 Financiering ........................................................................................................................................ 18 5.3.4 Perspectief 2025 ................................................................................................................................. 18
Ondersteuningsplan 2021 2025, definitief - versie 2.0 (na herstelopdracht)
Pagina 2
THEMA 4: ONDERSTEUNING SCHOLEN.................................................................................................................. 18 5.4.1 Hoe ondersteunen wij scholen? ......................................................................................................... 18 5.4.2 Adviseurs passend onderwijs ............................................................................................................. 18 5.4.3 Schoolmaatschappelijk werk .............................................................................................................. 18 5.4.4 Ambulante begeleiding....................................................................................................................... 19 5.4.5 Steunpunten ....................................................................................................................................... 19 5.4.6 Financiering ........................................................................................................................................ 19 5.4.7 Perspectief 2025 ................................................................................................................................. 19 THEMA 5: SAMEN LEREN EN ONTWIKKELEN ...........................................................................................................
19 5.5.1 De lerende netwerkorganisatie .......................................................................................................... 19 5.5.2 Kwaliteit via cyclisch werken .............................................................................................................. 19 5.5.3 Monitoring en verantwoording .......................................................................................................... 20 5.5.4 Werkgebieden .................................................................................................................................... 20 5.5.5 Netwerken met scholen ..................................................................................................................... 20 5.5.6 Betrokkenheid ouders en leerlingen .................................................................................................. 21 5.5.7 Samenwerking met partners .............................................................................................................. 21 5.5.8 Financiering ........................................................................................................................................ 21 5.5.9 Perspectief 2025 .................................................................................................................................
21 THEMA 6: INNOVATIE PASSEND ONDERWIJS .......................................................................................................... 22 5.6.1 Hoe stimuleren we vernieuwing en creativiteit? ............................................................................... 22 5.6.2 Projecten en impulsen ........................................................................................................................ 22 5.6.3 Financiering ........................................................................................................................................ 22 5.6.4 Perspectief 2025 ................................................................................................................................. 22 BESTUUR EN BUREAUORGANISATIE ....................................................................................................... 23 HOE BESTUREN WIJ ONS SAMENWERKINGSVERBAND? ............................................................................................. 23 6.1.1 De bureauorganisatie ......................................................................................................................... 23 6.1.2 Medezeggenschap ..............................................................................................................................
24 6.1.3 Communicatie .................................................................................................................................... 24 6.1.4 Financiering ........................................................................................................................................ 24 6.1.5 Perspectief 2025 ................................................................................................................................. 24 FINANCIEEL PERSPECTIEF, EEN BLIK IN DE TOEKOMST ............................................................................ 25 FINANCIERING VAN HET SAMENWERKINGSVERBAND ................................................................................................ 25 ONTWIKKELINGEN IN DE BEGROTING 2021-2025 .................................................................................................. 25 ONTWIKKELING VAN HET VERMOGEN ................................................................................................................... 26 PERSPECTIEF 2025........................................................................................................................................... 26 BIJLAGEN ................................................................................................................................................
27 BIJLAGE 1 LIJST MET AFKORTINGEN .................................................................................................................... 28 BIJLAGE 2 UITWERKING VAN DE BASISONDERSTEUNING .......................................................................................... 29 BIJLAGE 3 EXTRA ONDERSTEUNING; ARRANGEMENTEN EN TOELAATBAARHEIDSVERKLARINGEN........................................ 32 BIJLAGE 4 WERKWIJZE EN KADERS ROND PROJECTEN .............................................................................................. 39 BIJLAGE 5 ROUTEBOEK ‘VERZUIM EN THUISZITTEN’ ................................................................................................ 41 BIJLAGE 6 KWALITEITSBELEID ............................................................................................................................. 53 BIJLAGE 7 LEERLINGAANTALLEN EN DEELNAME SBO EN SO ..................................................................................... 64 BIJLAGE 8 AANGESLOTEN BESTUREN ................................................................................................................... 65 BIJLAGE 9 MEERJARENBEGROTING 2021 -2025 ...................................................................................................
66 BIJLAGE 10 JAARPLAN 2021-2022 ..................................................................................................................... 80 BIJLAGE 11 FACILITERINGSREGELING 2021-2022 .................................................................................................. 95 BIJLAGE 12 VINDPLAATSEN WETTELIJK VERPLICHTE ONDERDELEN ............................................................................ 103
Ondersteuningsplan 2021 2025, definitief - versie 2.0 (na herstelopdracht)
Pagina 3
Samenvatting Evaluatie ondersteuningsplan 2017-2021 Sinds 2014 geven wij in Haaglanden met ruim 200 scholen vorm aan passend onderwijs. Samen zijn wij het samenwerkingsverband SPPOH. In 2017 hebben we de bakens verzet en gewerkt aan de kernwaarden Vertrouwen, Verbinden en Verantwoorden. Dit zullen we ook de komende jaren verder uitwerken. Onze ambities tot 2025 en de afgesproken werkwijze leggen we vast in dit inmiddels derde ondersteuningsplan. Als we terugkijken op de periode 2017-2021 kunnen we vaststellen dat er veel is bereikt. We hebben de nieuwe werkwijze die we in 2017 vaststelden, geïmplementeerd. We hebben meer vertrouwen in elkaar gekregen. Bovendien is een lerende, professionele organisatie ontstaan. Eén die in verbinding staat met de omgeving. We hebben veel geïnvesteerd in de samenwerking tussen de schoolbesturen en de scholen en in de samenwerking met ketenpartners. Na een succesvolle aanbesteding van schoolmaatschappelijk werk (SMW) ligt de focus op inbedding van samenwerking in de driehoek school, SMW en jeugdhulp. We hebben geïnvesteerd in projecten op scholen die vaak op een unieke manier bijdragen aan het dekkend aanbod voor leerlingen. Er is een positieve ontwikkeling in de manier waarop we de (extra) ondersteuning voor leerlingen vormgeven. Scholen werken steeds meer handelingsgericht en bieden hun leerlingen een passend aanbod.
Elke school heeft een structuur waar een multidisciplinair overleg (MDO) onderdeel van is. Dat maakt het mogelijk om in overleg met alle betrokkenen een ondersteuningsaanbod vast te stellen dat op het kind is toegesneden. Elke school heeft een nieuw schoolondersteuningsprofiel geschreven. Hoewel die zeer verschillend zijn, realiseren we met elkaar een inhoudelijk dekkend aanbod in de regio. Er zijn zorgen of er voldoende SBO- en SO-plaatsen zijn. Toch is het aantal plaatsen de afgelopen jaren gegroeid. Het proces rond het aanvragen van extra ondersteuning via arrangementen loopt goed. Ook ouders weten ons hiervoor steeds beter te vinden. 96% van de arrangementen is uitgevoerd en krijgt een voldoende als beoordeling van de betrokkenen. De scholen voor SBO en SO zijn gegroeid. Dit was nodig om alle kinderen een juiste, passende plek te bieden. Tegelijkertijd heeft het S(B)O meer ondersteuning geboden aan en meer expertise gedeeld met basisscholen. Zo zijn zij beter in staat om kinderen in de basisschool een passend aanbod te doen. Omdat deze ontwikkeling nog niet is afgerond, zal dit ook de komende jaren veel aandacht vragen. De ondersteuning die de adviseurs van SPPOH geven aan de scholen wordt hoog gewaardeerd. Wel is er behoefte aan meer eenduidigheid in het advies.
Er is waardering voor de nieuwe steunpunten voor scholen die expertise en ondersteuning bieden op een aantal specifieke terreinen. Tegelijkertijd is het nodig die steunpunten verder te professionaliseren en uniformeren. Het overleg in de werkgebieden is verbeterd en mag inmiddels op veel waardering rekenen. Dit geldt ook voor het netwerkoverleg van intern begeleiders (ib’ers). Er is een goede manier gevonden voor kennisdeling en verantwoording door de scholen en SPPOH. Met ons programma voor scholing en samenwerking ‘Verbinden in Haaglanden’ investeren wij in de ontwikkeling van leerkrachten, intern begeleiders en directie en faciliteren wij de netwerksamenwerking. Scholen benutten steeds meer de mogelijkheden om via projecten ondersteund te worden in hun ontwikkeling rond passend onderwijs. Nog niet alle scholen zijn bekend met de mogelijkheden of kunnen intern een project starten. In het project ‘Begaafdheid’ participeren veel scholen. Een SBO-school heeft hierbij zelfs een speciale voorziening gecreëerd voor ‘dubbel bijzondere’ leerlingen. Het samenwerkingsverband heeft de bestedingen op orde. Er is een helder financieel beleid en voor schoolbesturen en scholen is jaarlijks inzichtelijk hoeveel geld er beschikbaar is voor basisondersteuning en extra ondersteuning. Er is structureel overleg met verschillende samenwerkingsverbanden in de regio en in de vier grote steden (G4).
Als we de hierboven genoemde punten vergelijken met de landelijke evaluatiethema’s voor passend onderwijs, constateren we dat we het volgende hebben bereikt:
Ondersteuningsplan 2021 2025, definitief - versie 2.0 (na herstelopdracht)
Pagina 4
1. Budgettaire beheersbaarheid en transparantie Het samenwerkingsverband is financieel ‘in control’ en via de publicatie van de (meerjaren)begroting en de jaarverslagen is er inzage in het beleid en in de resultaten. Deze worden bovendien besproken met de schooldirecties in de werkgebied-bijeenkomsten. Schoolbesturen geven in hun jaarverslag aan welke middelen zij vanuit het samenwerkingsverband hebben ontvangen en welk beleid ze voeren. Het eigen vermogen van het samenwerkingsverband is nog te hoog. Wel is dit de laatste jaren bewust verlaagd door te investeren in beleid voor de lange termijn. 2. Geen thuiszitters Het aantal langdurig thuiszitters in het primair onderwijs is en blijft laag. In de afgelopen jaren hebben we samen met de drie gemeenten gewerkt aan het opzetten van een sluitend systeem om thuiszitten te voorkomen. Dit is vastgelegd in een routeboek. We richten ons hierbij meer op preventie en het voorkomen van (verborgen) verzuim. 3. Minder bureaucratie Een belangrijke doelstelling in het ondersteuningsplan 2017-2021 was om de bureaucratie te verminderen en meer uit te gaan van vertrouwen en de professionaliteit bij de scholen. Dit is grotendeels gerealiseerd. Scholen zijn tevreden over de nieuwe procedures en heldere afspraken in de faciliteringsregeling.
We gaan uit van de regie van de school, het overleg van betrokkenen in het MDO en de manier waarop de school de zorg rond de leerling organiseert. Hoewel er een andere wind waait, blijven de scholen aandacht vragen voor het verminderen van de tijd en energie die gemoeid zijn met het aanvragen van arrangementen en toelaatbaarheidsverklaringen (TLV’s). In de nieuwe planperiode blijft dit dan ook een punt van aandacht en ontwikkeling. 4. De noodzaak van labelen vervalt Binnen het samenwerkingsverband gaan we uit van de individuele onderwijsbehoeften van leerlingen. Niet langer zijn arrangementen of TLV’s gekoppeld aan een profiel of label. Er is dus sprake van individueel maatwerk. Vanaf 1 augustus 2021 zal het speciaal onderwijs de onderwijsbehoeften beschrijven conform het landelijk doelgroepenmodel van Lecso. 5. Handelingsbekwame leraren Vanuit het samenwerkingsverband en de schoolbesturen is veel geïnvesteerd in de kennis en kunde van leraren als het gaat om passend onderwijs. Het landelijke beeld is echter ook in Haaglanden aanwezig: Leraren constateren dat er te weinig tijd is om leerlingen goed te helpen. Leerlingen met gedragsproblemen zijn moeilijk te ondersteunen op de basisschool. Scholen ervaren dat er steeds minder reguliere middelen beschikbaar zijn voor kinderen die extra hulp nodig hebben.
Dit komt door het verdwijnen van gemeentelijke subsidies en onderwijsachterstandsmiddelen. Aangegeven wordt dat de problematiek bij kinderen toeneemt. Er spelen steeds vaker meerdere problemen bij kinderen en gezinnen. Ook spreken veel leerlingen geen Nederlands. Veel scholen kampen met een lerarentekort en/of hebben veel startende collega’s. De kwaliteit van het (passend) onderwijs staat hierdoor ernstig onder druk. 6. Betere afstemming met andere sectoren Samen met de gemeenten hebben we beleid geformuleerd en schoolmaatschappelijk werk ingezet in Haaglanden. Er zijn daarover goede, werkende afspraken gemaakt. Ook de samenwerking om thuiszitten te voorkomen, verloopt positief. Hoewel er een aantal projecten is gestart, zien we weinig voortgang op het terrein van de samenwerking tussen jeugdhulp en onderwijs. Scholen ervaren de samenwerking met jeugdhulp over een individueel kind, als bureaucratisch en stroperig. Er is nog geen eenduidig beleid dat de inzet van jeugdhulp en onderwijs op elkaar afstemt. Dit is een belangrijk aandachtspunt voor de komende planperiode. 7. Bereikte resultaten: kwantitatief overzicht Het Ondersteuningsplan 2021-2025 en de daarin gemaakt (beleids-)keuzes zijn gebaseerd op de behaalde resultaten uit de vorige planperiode, 2017-2021. Kwalitatief-inhoudelijk zijn die hiervoor beschreven; kwantitatief maken we de resultaten zichtbaar in deze paragraaf.
In algemene zin stellen we vast dat het aantal toegekende arrangementen is toegenomen, van 719 in het schooljaar 2017/2018 tot 957 in het schooljaar 2019/2020 (van het schooljaar 2020/2021 waren ten tijde van het opstellen van dit ondersteuningsplan nog geen gegevens beschikbaar). De stijging doet zich in vrijwel alle werkgebieden van de regio Haaglanden voor. Het percentage leerlingen dat op het SBO wordt geplaatst ligt al enkele jaren boven het landelijk gemiddelde en nam in de afgelopen planperiode verder toe. Het landelijk gemiddelde steeg eveneens; de verhouding tussen het gemiddelde van Haaglanden en het landelijk gemiddelde bleef ongeveer gelijk.
Ondersteuningsplan 2021 2025, definitief - versie 2.0 (na herstelopdracht)
Pagina 5
In aanvulling daarop lijkt nu ook het percentage leerlingen dat een plek vindt op het SO in de regio Haaglanden boven het landelijk gemiddelde uit te komen. Daarbij wordt voor ruim de helft van de leerlingen de bekostigingscategorie “laag” toegekend. Dit percentage is de afgelopen jaren iets gestegen. Ontwikkeling percentage S(B)O-deelname leerlingen regio Haaglanden, jaren 2017-2018 t/m 2019-2020
schooljaar 2017-2018 2018-2019 2019-2020 2020-2021
aantal SBOleerlingen regio Haaglanden 1.495 1.648 1.674 1.686
Percentage SBO-deelname regio Haaglanden 2,60 2,83 2,87 2,91
Percentage SBOdeelname landelijk 2,34 2,32 2,49 n.n.b.
aantal SOleerlingen regio Haaglanden 727 777 821 885
Percentage SO-deelname regio Haaglanden 1,45 1,52 1,61 1,77
Percentage SOdeelname landelijk 1,62 1,67 1,74 n.n.b.
Ontwikkeling bekostigingscriteria SO-leerlingen, jaren 2017-2018 t/m 2019-2020
2017-2018
Bekostigingscategorie “laag” 258
Bekostigingscategorie “midden” 100
Bekostigingscategorie “hoog” 58
(62%)
(24%)
(14%)
2018-2019
269
79
52
(67%)
(20%)
(13%)
schooljaar
2019-2020
301
92
62
(66%)
(20%)
(14%)
Ten aanzien van het aantal leerlingen dat geen onderwijs volgt ten slotte, kunnen we over de afgelopen planperiode stellen dat het aantal aanzienlijk is gegroeid, van in totaal 170 per 15 september 2018 tot 215 per 15 september 2020. Zoals uit onderstaande tabel blijkt, wordt dit voor het overgrote deel veroorzaakt door de toename van het aantal toekenningen door de gemeenten in ons werkgebied van vrijstelling van de leerplicht. Leerlingen uit deze laatste categorie worden niet tot de “thuiszitters” gerekend: hiertoe worden alleen leerlingen in de categorieën langdurig relatief verzuim en absoluut verzuim gerekend. Dit aantal steeg in de planperiode van 43 tot 52. Ontwikkeling aantal thuiszitters, jaren 2017-2018 t/m 2019-2020 Peildatum 15 september 2017 15 september 2018 15 september 2019 15 september 2020 1.
Langdurig relatief verzuim 8 9 4 12
Absoluut verzuim 35 36 25 40
vrijstelling van leerplicht niet bekend1 1251 175 163
vanaf september 2018 wordt het totaal aantal van kracht zijnde ontheffingen geregistreerd. In de periode daaraan voorafgaand werd alleen het aantal nieuw afgegeven ontheffingen bijgehouden, waardoor vergelijking met cijfers van vóór september 2018 niet mogelijk is.
Onder langdurig relatief verzuim verstaan we situaties waarin de leerplichtige gedurende een periode van 4 weken of langer ongeoorloofd aaneengesloten verzuimt. Met absoluut verzuim wordt gedoeld op situaties waarin een leer- of kwalificatieplichtige niet is ingeschreven op een school. In de categorie vrijstelling van leerplicht ten slotte, vallen de leerlingen van wie door een SMA-arts is bepaald dat hij/zij op medische grond niet in staat is om onderwijs te volgen. Vrijstelling van de leerplicht wordt dan verstrekt op grond van artikel 5a van de Leerplichtwet. Bij langdurig relatief verzuim en bij absoluut verzuim is er sprake van ongeoorloofd verzuim, in tegenstelling in situaties waarin door de gemeente een vrijstelling van de leerplicht is verstrekt. In de periode van september 2017 tot september 2020 is overigens het verzuim van ca. 350 leerlingen beëindigd.
Ondersteuningsplan 2021 2025, definitief - versie 2.0 (na herstelopdracht)
Pagina 6
Samenvattend Het kalenderjaar 2020 is gebruikt om met alle betrokkenen terug te kijken en vooruit te blikken. Ondanks de beperkingen door de Coronacrisis is het goed gelukt om te evalueren met een brede representatieve groep. Die bestond onder meer uit bestuurders, de OPR, schooldirecties, ib’ers, leerkrachten, ouders, adviseurs en ketenpartners. Uit de evaluatie blijkt dat de huidige koers en werkwijze breed gesteund worden en dat geen grote wijzigingen nodig zijn. Wel is er de wens om zorgvuldig te blijven werken met zo min mogelijk administratieve last. We zullen processen en procedures hierop kritisch bekijken. Ook is er zorg over de realisatie van passend onderwijs nu scholen geconfronteerd worden met een omvangrijk lerarentekort en de huidige Coronapandemie. Goed onderwijs vergt voldoende en gekwalificeerde leerkrachten. Als de basis in de scholen niet op orde is, komt de ontwikkeling van de leerlingen in de knel en is het ideaal van passend onderwijs ver weg. Een belangrijk ontwikkelpunt is het aanbod van onderwijs-jeugdhulptrajecten en de ontwikkeling van onderwijsaanbod in jeugdhulp. Gemeenten en het samenwerkingsverband hebben samen de opdracht om op korte termijn te komen tot een gezamenlijk en gedifferentieerd aanbod van onderwijs-jeugdhulptrajecten. Een aanbod dat snel en efficiënt inzetbaar is voor kinderen.
Kortom, we hebben in dialoog met het veld en vanuit de evaluatie met elkaar een nieuwe focus bepaald. En we hebben met elkaar realistische streefdoelen geformuleerd voor de komende vier jaar.
Succesfactoren en risico’s Het onderwijs is van nature gericht op het geven van onderwijs aan elk kind, ook als hij/zij iets extra’s vraagt. Er is veel creativiteit op scholen om steeds te zoeken naar mogelijkheden en om nieuwe ideeën te ontwikkelen. We hebben dit de afgelopen jaren gezien in de variëteit aan aangevraagde onderwijsarrangementen. En in de projecten op scholen om een meer inclusieve vorm van onderwijs te ontwikkelen. Ook de periode van de Coronapandemie heeft laten zien waar het onderwijs toe in staat is: in korte tijd creëerden veel scholen digitaal aanbod voor de leerlingen. Of waren er aanpassingen binnen de school om de leerlingen weer te verwelkomen. Toch zal de ontwikkeling van passend onderwijs de komende jaren beïnvloed worden door een aantal risico’s dat op dit moment aanwezig is. Er is een structureel tekort aan leerkrachten en door de situatie van Covid-19 moeten leerkrachten sneller thuisblijven bij gezondheidsklachten dan ze normaal doen. Dit legt een grote druk op het onderwijs. De samenwerking met jeugdhulp behoeft verbetering. Onder meer door bezuinigingen en reorganisaties is het lastig om afspraken te maken over samenwerking en oplossingen voor leerlingen die naast onderwijs, ook structureel hulp nodig hebben op het gebied van zorg en bijvoorbeeld gedrag. Vooral als deze hulp binnen de school aanwezig moet zijn.
Deze risico’s zijn van invloed op onze ambities en het perspectief dat we schetsen voor de komende vier jaar. De meer ingrijpende ontwikkelingen zullen we daarom vaak projectmatig aanpakken waar het kan. We starten met kleine initiatieven die doorgroeien binnen de aanwezige mogelijkheden. We blijven ambitieus, geloven in passend onderwijs, maar wel met een gezonde dosis realisme.
Ons plan op hoofdlijnen Het ondersteuningsplan 2021-2025 beschrijft de ambities van het samenwerkingsverband SPPOH. Deze hebben we uitgewerkt in 6 thema’s. Per thema is onze ambitie beschreven in perspectieven voor 2025. Kern van ons plan is: 1. Doorontwikkeling van passend onderwijs op de huidige manier: a. transparant, efficiënt en effectief b. versterken basisonderwijs c. inzet op planmatig werken en kwaliteit d. netwerkorganisatie en samenwerking 2. Versterken samenwerking in de netwerkorganisatie. a. Werkgebieden als organisatie-eenheid. De wijk is de focus voor samenwerking rondom de school. b. Vormen van meer inclusief onderwijs realiseren door projecten en pilots op scholen, inclusievere vormen van onderwijs. c. Doorontwikkeling samenwerking tussen onderwijs en jeugdhulp. Uit de landelijke evaluatie passend onderwijs komt een aantal thema’s naar voren waarop we passend onderwijs kunnen versterken. We zien dat de geschetste ontwikkeling op een groot aantal punten overeenkomt met de ontwikkeling in Haaglanden. We hebben al veel bereikt.
Ondersteuningsplan 2021 2025, definitief - versie 2.0 (na herstelopdracht)
Pagina 7
Als ontwikkelpunten van SPPOH noemen we: - Het verder verduidelijken van de rollen van schoolbesturen, scholen en het samenwerkingsverband; - De verdere versterking van de samenwerking tussen scholen via netwerken; - Het streven naar verdere versterking van het basisonderwijs; - Het handhaven van scholen voor SBO en SO waarbij we de expertise breder inzetten; - Het ontwikkelen van vormen van inclusief onderwijs via pilots en projecten; - Het beter betrekken en horen van ouders en kinderen bij passend onderwijs.
Ondersteuningsplan 2021 2025, definitief - versie 2.0 (na herstelopdracht)
Pagina 8
Onze drijfveren, kernwaarden en strategie Onze missie De schoolbesturen en hun scholen voor primair en speciaal onderwijs in Den Haag, Leidschendam-Voorburg en Rijswijk hebben de gezamenlijke opdracht om passend onderwijs vorm te geven voor alle leerlingen in Haaglanden. Wij vormen samen het Samenwerkingsverband Passend Primair Onderwijs Haaglanden. Onze missie:
Onze visie Voor de periode 2021-2025 werken wij aan de volgende visie: We geloven als samenwerkende scholen en besturen in de kracht van iedere individuele basisschool. Door onze krachten te bundelen, realiseren wij samen passend onderwijs. Regulier als het kan, speciaal als het moet. We geloven in de kracht van samenwerken. Wij werken in lerende netwerken en wij stimuleren vernieuwing om te zorgen voor zo inclusief mogelijk onderwijs op scholen en in de wijk. We versterken de samenwerking met jeugdhulp en andere ketenpartners om te komen tot een passend aanbod. Het samenwerkingsverband faciliteert, de school regisseert. Bedrijfsmiddelen worden efficiënt en doelmatig ingezet om zo een optimaal rendement van het aanbod van passend onderwijs te realiseren Samen zorgen we voor passende ondersteuning voor elke leerling in ons samenwerkingsverband.
Onze Kernwaarden •
Vertrouwen Onze samenwerking is gebaseerd op vertrouwen. Passend onderwijs realiseren we met 27 schoolbesturen en 208 scholen. We erkennen, waarderen en benutten elkaars talenten, competenties, specialismen, mogelijkheden en onmogelijkheden. Wij hebben een gezamenlijke werkwijze en houden ons daaraan. Wij zijn transparant in ons doen en laten. Door vertrouwen te hebben in elkaars intenties en handelswijzen kunnen we elkaar op onze resultaten (laten) aanspreken.
•
Samenwerken Samenwerken start met transparantie over de gezamenlijke motieven, bedoelingen en doelen. Passend onderwijs vraagt partnerschap van schoolbesturen, scholen, leerlingen, ouders, ketenpartners en de medewerkers van het samenwerkingsverband. Samen vormen wij een lerende gemeenschap die optimaal wil samenwerken. Een ieder vanuit de eigen verantwoordelijkheid met als doel het best passende onderwijs voor elke leerling.
•
Ontwikkelen De continu veranderende omgeving vraagt dat wij als samenwerkende partners op zoek zijn naar nieuwe mogelijkheden en nieuwe ideeën. Dit vergt vernieuwing en innovatie van aanbod van passend onderwijs. Wij doen dit planmatig en evalueren ons eigen handelen. We ontwikkelen op basis van nieuwe (wetenschappelijke) inzichten, goede voorbeelden en landelijke ontwikkelingen. Wij investeren in de ontwikkeling van professionals en organisaties.
•
Verantwoorden Systematisch evalueren we onze doelen, werkwijzen en resultaten. Dat helpt ons om te bepalen of we de juiste dingen doen en of we die op de juiste manier doen. We willen transparant zijn over de behaalde resultaten, de bestede middelen en de werkwijzen die we gebruiken. Dit geldt voor het samenwerkingsverband als geheel, de schoolbesturen en elke individuele school.
Ondersteuningsplan 2021 2025, definitief - versie 2.0 (na herstelopdracht)
Pagina 9
Onze uitgangspunten Wij hanteren een aantal uitgangspunten dat ons helpt de ontwikkeling van passend onderwijs optimaal vorm te geven.
Organisatie en bekostigingsmodel Landelijk bestaan verschillende modellen om een samenwerkingsverband vorm te geven: expertisemodel, scholenmodel en leerlingmodel. In Haaglanden geven we passend onderwijs vorm op basis van een hybride model. Basisondersteuning wordt ingezet volgens het scholenmodel: het geld wordt verstrekt aan de besturen die het volgens afspraak verdelen over de scholen. De bekostiging bestaat uit een basisbedrag per school, daarnaast ontvangt de school een bedrag per leering. Met dit geld geeft de school de eigen basisondersteuning vorm. Zij doet dit naar eigen inzicht en passend bij de inrichting van de school. Extra ondersteuning wordt ingezet volgens het leerlingmodel. De inzet van deze middelen is gericht op ondersteuning van individuele leerlingen. Geld volgt de leerling. Op deze manier hebben we een systeem dat flexibel is. We vermijden onnodige bureaucratie, maar we hebben ook geborgd dat geld direct beschikbaar is voor leerlingen. En dus daar wordt ingezet, waar het nodig is.
Niveaus van onderwijsondersteuning We onderscheiden drie niveaus van onderwijsondersteuning: 1. Basisondersteuning inclusief interventies De school is verantwoordelijk voor de basisondersteuning en voldoet aan de wettelijke eisen en de aanvullende afspraken die hierover in ons samenwerkingsverband zijn gemaakt. Het budget wordt binnen de school inzichtelijk gemaakt zodat elke directeur en elke ib’er weet hoeveel hij of zij te besteden heeft. 2. Extra ondersteuning Leerlingen die meer nodig hebben dan basisondersteuning, kunnen in aanmerking komen voor een arrangement. De extra ondersteuning wordt besproken in het MDO, in overleg met de ouders en indien mogelijk ook met de leerling. Beiden zijn partners in de extra ondersteuning, zowel bij de totstandkoming als bij de uitvoering. 3. Toelaatbaarheidsverklaring SBO en SO Niet voor alle kinderen kan een passend onderwijsaanbod op de basisschool gerealiseerd worden. Voor deze kinderen bestaat de mogelijkheid om geplaatst te worden op het speciaal basisonderwijs (SBO) of een school voor speciaal onderwijs (SO). Voor toelating tot het S(B)O is een toelaatbaarheidsverklaring (TLV) nodig. Het uitwerken van de TLV-aanvraag gebeurt in overleg met ouders, de ontvangende S(B)O school en eventueel andere ketenpartners in het MDO.
Governance/bestuur Eigenaarschap van passend onderwijs ligt bij de schoolbesturen en hun scholen. Dit is reden waarom alle aangesloten schoolbesturen in Haaglanden het bestuur vormen van het samenwerkingsverband. Binnen dit bestuur heeft een gekozen deel een uitvoerende rol (dagelijks bestuur), de overige besturen (algemeen bestuur) hebben een toezichthoudende verantwoordelijkheid. De kwaliteit van het toezicht wordt geborgd door een onafhankelijk bestuursvoorzitter. Het bestuur mandateert de directeur van het samenwerkingsverband om leiding te geven aan de dagelijkse gang van zaken. Het bureau van het samenwerkingsverband heeft een faciliterende rol. De medezeggenschap binnen het samenwerkingsverband krijgt vorm in de ondersteuningsplanraad (OPR) en de medezeggenschapsraad personeel (MRp). De primaire taak van het samenwerkingsverband is om er voor te zorgen dat de schoolbesturen hun (gezamenlijke) zorgplicht kunnen realiseren.
Samen leren en ontwikkelen Lerende Netwerkorganisatie Wij werken volgens de principes van de lerende organisatie. Zowel binnen de organisatie van het samenwerkingsverband SPPOH als in de onderlinge samenwerking met alle schoolbesturen en scholen. We ontwikkelen door middel van projecten, pilots en in professionele leergemeenschappen. We hebben een lerende houding: als professional en als organisatie als geheel. Het samenwerkingsverband hebben we opgedeeld in 10 werkgebieden. Binnen elk werkgebied functioneren netwerken van ib’ers en directeuren. Rondom scholen werken we wijkgericht samen met ketenpartners zoals het CJG of het jeugdteam. Op thema werken wij in wisselende samenstellingen en met een dwarsdoorsnede van het gehele samenwerkingsverband of met specifieke partners (bijvoorbeeld S(B)O en/of ketenpartners).
Ondersteuningsplan 2021 2025, definitief - versie 2.0 (na herstelopdracht)
Pagina 10
Projecten We stimuleren innovatie op scholen. Dit gebeurt altijd op een projectmatige basis met een duidelijke onderzoeksvraag. Bovendien moeten de betrokkenen een lerende houding, ondernemerschap en focus op borging en duurzaamheid hebben: een project moet leiden tot een structurele uitbreiding of verbetering van ons dekkend aanbod. Daarnaast ondersteunen wij verbetertrajecten rond passend onderwijs in de scholen door financieel bij te dragen. Preventief en integraal De ontwikkeling van leerlingen is gebaat bij een integrale en preventieve aanpak. Ouders, kind en professionals zijn, ieder vanuit hun eigen verantwoordelijkheid, nauw betrokken bij dit proces. Zij zorgen dat er tijdig wordt ingezet op (extra) ondersteuning van een leerling met toepassing van zo licht mogelijke interventies. Dit vraagt afstemming op school, maar ook met schoolmaatschappelijk werk en jeugdhulp. Ook hierin wordt steeds gekeken naar manieren om de samenwerking en de werkwijze te optimaliseren.
Planmatig werken Het ondersteuningsplan omvat het strategisch beleid voor een periode van vier jaar. Het geeft de koers aan die wij willen varen en de doelen die we nastreven. Het is in die zin geen document waarin SMART-doelen staan omschreven. We werken met streefdoelen die we over vier jaar bereikt willen hebben.
Langetermijndoelen, perspectief 2025 De doelen op de lange termijn worden per thema opgesteld. Ze vormen het perspectief van hetgeen we in 2025 willen bereiken. In het ondersteuningsplan vindt u deze thema’s terug. Ook in de begroting en de jaarverslaglegging komt u de thema’s tegen.
Uitwerking in jaarplannen per schooljaar Per schooljaar worden concrete doelen vastgesteld, uitgaande van de strategische doelen. Ze worden opgenomen in het jaarplan dat de werkagenda voor dat schooljaar is. Het dagelijks bestuur stelt het jaarplan vast en komt dit overeen met de OPR. Deze doelen worden SMART geformuleerd en na een jaar volgt de evaluatie.
Begroting en facilitering In de jaarbegroting en meerjarenbegroting worden de thema’s opgenomen en uitgewerkt. Doel is om de middelen voor passend onderwijs zo efficiënt mogelijk toe te delen aan scholen en leerlingen. ‘Geld volgt kind’ is hierbij een belangrijk principe. Het uitgangspunt is dat alle middelen besteed worden en dat de omvang van het aan te houden weerstandsvermogen past bij de organisatie. We kiezen er niet voor om alle middelen direct door te sluizen naar de scholen. Een groot deel wordt direct ter beschikking van de scholen gesteld voor de basisondersteuning (inclusief lichte interventies zoals afgesproken binnen Haaglanden). Een ander deel van de middelen wordt via een arrangement direct ingezet voor de leerling, uitgaande van zijn/haar extra behoeften aan onderwijsondersteuning. Daarnaast worden er middelen ingezet om de scholen te ondersteunen. Denk bijvoorbeeld aan de inzet van adviseurs, scholingsaanbod, netwerkactiviteiten, specifieke ondersteuning, enzovoort. In de thema’s wordt dit verder uitgewerkt.
Faciliteringsregeling De regelingen rond de toedeling van de middelen liggen per schooljaar vast in een faciliteringsregeling passend onderwijs. Dit maakt duidelijk hoe middelen verdeeld worden en waar scholen een beroep op kunnen doen. Het is een concrete uitwerking van de (meerjaren)begroting en wordt vastgesteld door het dagelijks bestuur. De OPR heeft hierop instemmingsrecht.
Wettelijk kader Zorgplicht Met de invoering van passend onderwijs is ook de zorgplicht van scholen van kracht geworden. Scholen hebben de verplichting om na de schriftelijke aanmelding van een leerling, binnen 6 (+ 4) weken te onderzoeken of zij deze leerling (eventueel met extra ondersteuning), een passende plek kunnen bieden. Alleen als de school vol is of ouders de specifieke grondslag van de school niet onderschrijven, heeft de school het recht de aanmelding van de leerling te weigeren. Als de school geen passend onderwijsaanbod kan doen, dan is zij verplicht om samen met de ouders een passende plek op een andere school te vinden. Ouders hebben een verplichting aan het onderzoek mee te werken en informatie te verschaffen. Daarnaast bestaat de zorgplicht als het gaat om continuïteit van onderwijs voor leerlingen die op een school zijn ingeschreven. Deze zorgplicht is aan de orde bijvoorbeeld bij thuiszitten of als een leerling langdurig ziek wordt.
Ondersteuningsplan 2021 2025, definitief - versie 2.0 (na herstelopdracht)
Pagina 11
Bezwaar en beroep Besluiten van het samenwerkingsverband staan voor belanghebbenden open voor bezwaar en beroep zoals bedoeld in de Algemene wet bestuursrecht (Awb). Belanghebbenden kunnen bezwaar aantekenen tegen een besluit. Ook een besluit over het (niet) toekennen van een toelaatbaarheidsverklaring (TLV) staat open voor bezwaar. Het bezwaar wordt ingediend bij het samenwerkingsverband en voor advies voorgelegd aan de landelijke adviescommissie bezwaar TLV (LBT). Vervolgens neemt de directeur namens het bestuur een besluit over dit bezwaar, met inachtneming van het advies. Tegen dit besluit kunnen belanghebbenden vervolgens beroep indienen bij de rechtbank in Den Haag.
Vertrouwelijkheid Binnen ons samenwerkingsverband gaan wij bij de vormgeving van passend onderwijs om met bijzondere persoonsgegevens van kinderen in een kwetsbare positie. Alle partners in het samenwerkingsverband zijn zich hiervan bewust. Zij zijn zorgvuldig in het hanteren van deze gegevens en beschermen de privacy van betrokkenen. Wij hanteren de regels van de AVG.
Ondersteuningsplan 2021 2025, definitief - versie 2.0 (na herstelopdracht)
Pagina 12
Thema’s Het samenwerkingsverband SPPOH werkt planmatig aan de ontwikkeling van passend onderwijs. De activiteiten die wij daarvoor ontwikkelen hebben altijd samenhang: het ontwikkelen van passend onderwijs en het organiseren van een dekkend aanbod van onderwijs, ook voor leerlingen met behoefte aan extra ondersteuning. We hebben onze ambities verwoord in een aantal thema’s. Per thema wordt kort beschreven welke onderdelen we hieronder verstaan en wat de perspectieven zijn voor 2025. De thema’s hangen met elkaar samen en vaak overlappen ze elkaar. De thema’s een tot en met drie hebben allemaal betrekking op het dekkend aanbod van het samenwerkingsverband.
Thema 1: Basisondersteuning Wat is basisondersteuning? Elke reguliere school in Haaglanden is in staat om het overgrote deel van de leerlingen onderwijs te bieden dat past bij hun ontwikkeling en ondersteuningsbehoeften. De school voldoet hiermee aan de basisondersteuning. Elke school draagt zorg voor een brede basisondersteuning die past bij hun leerlingpopulatie. Om dit te kunnen bereiken hebben de schoolbesturen met elkaar afgesproken wat elke school binnen het primair onderwijs in ieder geval biedt aan ondersteuning. De basisondersteuning van onze scholen bestaat uit: de wettelijk verplichte onderdelen van de basisondersteuning basiskwaliteit de ondersteuningsstructuur op school werken volgens de uitgangspunten van Handelingsgericht Werken preventieve en licht-curatieve interventies
Basiskwaliteit Wij vinden de basiskwaliteit van een school op orde als deze voldoet aan de normen van de Inspectie van Onderwijs. De schoolbesturen zijn er verantwoordelijk voor dat deze basiskwaliteit op orde is. Het samenwerkingsverband adviseert scholen over het realiseren van de basiskwaliteit.
De ondersteuningsstructuur op school De ondersteuningsstructuur van de school is het systeem waarmee de school het onderwijs evalueert en de ontwikkeling van individuele leerlingen volgt. Elke school heeft een passend ingerichte en goed functionerende ondersteuningsstructuur. Onderdeel daarvan is een team dat de uitvoering van de basisondersteuning en extra ondersteuning coördineert en stimuleert. Dit team kan bijvoorbeeld bestaan uit een directielid dat belast is met onderwijskundige zaken en ondersteuningsfunctionarissen, zoals de intern begeleider en onderwijsspecialisten. Het team heeft als taak de ondersteuning zo goed mogelijk vorm te geven. Zij doet dit samen met onder meer de leerkracht(en), ouders, de adviseur passend onderwijs van het samenwerkingsverband, de schoolmaatschappelijk werker en andere deskundigen. Het team beschikt over voldoende faciliteiten in tijd en geld om de ondersteuningsstructuur adequaat te laten functioneren.
Handelingsgericht werken In Haaglanden hebben we afgesproken dat we de onderwijsontwikkeling van kinderen volgen door de uitgangspunten van handelingsgericht werken te gebruiken. Hieronder verstaan we dat de school vanuit overzicht (wat is bekend) en inzicht (verklarende factoren) tot een passend uitzicht (passend aanbod) voor een leerling komt. Hierbij wordt de ontwikkeling van de leerling regelmatig geëvalueerd en worden zo nodig de doelen of het plan van aanpak voor de leerling bijgesteld. Scholen werken doelgericht en denken in mogelijkheden. Bij het vormgeven van (extra) ondersteuning voor een leerling staan de ondersteuningsbehoeften centraal.
Preventieve en curatieve interventies Elke school kan binnen de basisondersteuning een aantal preventieve en licht-curatieve interventies inzetten om te voldoen aan de ondersteuningsbehoefte van de leerling. De school voert deze interventies uit binnen de eigen ondersteuningsstructuur en onder eigen regie en verantwoordelijkheid.
Basisondersteuning in het speciaal basisonderwijs Scholen voor speciaal basisonderwijs geven onderwijs aan leerlingen die extra ondersteuning nodig hebben op het gebied van leren en/of gedrag. De einddoelen van de basisschool zijn leidend. Alle afspraken ten aanzien van de basisondersteuning gelden ook voor deze scholen, aangevuld met specifieke voorzieningen passend bij de
Ondersteuningsplan 2021 2025, definitief - versie 2.0 (na herstelopdracht)
Pagina 13
doelgroep. Er wordt in kleinere groepen gewerkt en het niveau van basisondersteuning sluit aan bij de specifieke ondersteunings- en onderwijsbehoeften van de doelgroep. Elke leerling werkt op basis van een eigen onderwijsperspectiefplan (OPP) waarin de streef- en einddoelen voor de leerling zijn vastgelegd. Voor elke leerling worden de behoeften aan ondersteuning beschreven.
Basisondersteuning in het speciaal onderwijs Scholen voor speciaal onderwijs geven onderwijs aan leerlingen die intensieve ondersteuning nodig hebben. Het betreft langdurig zieke en/of gehandicapte kinderen, kinderen die zeer moeilijk leren, of kinderen met gedragsstoornissen en/of psychiatrische problematiek. De algemene regels van de basisondersteuning zijn ook van toepassing op deze scholen. Daarnaast hebben SO-scholen specifieke voorzieningen passend bij hun populatie. Elke leerling werkt op basis van een eigen onderwijs-perspectiefplan (OPP) waarin de streef- en einddoelen voor de leerling zijn vastgelegd. Voor elke leerling worden de ondersteuningsbehoeften beschreven. De scholen voor cluster 1 (voor slechtziende en blinde kinderen) en cluster 2 (voor dove en slechthorende kinderen en kinderen met een taalontwikkelingsstoornis) vallen niet onder passend onderwijs en daarmee ook niet onder ons samenwerkingsverband. Landelijk doelgroepenmodel leidend Bij de beschrijving van de onderwijsondersteuningsbehoeften van de leerling in het SO gaan we uit van het landelijk doelgroepenmodel van Lecso. Het doelgroepenmodel kan ook helpen bij de bepaling van het bekostigingsniveau. Soms is naast de onderwijsondersteuning ook ondersteuning nodig vanuit de jeugdhulp of jeugdzorg. De beschrijving conform het doelgroepenmodel kan behulpzaam zijn bij het beantwoorden van die vraag.
Een dekkend aanbod binnen het basisonderwijs Wat is een dekkend aanbod? Scholen zijn verplicht om passend onderwijs te bieden aan elke leerling, met uitzondering van die leerlingen die in aanmerking komen voor een vrijstelling, zoals bedoeld in Artikel 5a van de Leerplichtwet. Dat betekent dat er een dekkend aanbod aan onderwijs en jeugdhulp moet zijn waardoor leerlingen zoveel mogelijk binnen Haaglanden een passend onderwijsaanbod vinden.
Schoolondersteuningsprofiel Elke school heeft de verplichting om een schoolondersteuningsprofiel op te stellen en deze jaarlijks te evalueren. In het schoolondersteuningsprofiel staat welk aanbod aan onderwijs, zorg en hulp de school kan bieden. Het schoolondersteuningsprofiel is primair een stuk dat ouders informatie biedt om een goede schoolkeuze te kunnen maken. Daarnaast is het een hulpmiddel voor het samenwerkingsverband om te bepalen of er een dekkend aanbod is. Het samenwerkingsverband zal in samenwerking met de schoolbesturen een model voor het SOP opstellen. Om binnen SPPOH jaarlijks te kunnen bepalen of er sprake is van een dekkend aanbod, zal elke school een samenvatting van de SOP via een geüniformeerd SPPOH-model aan het samenwerkingsverband aanleveren.
Doorgaande lijn Een doorgaande lijn betekent dat de leerling gedurende zijn schoolloopbaan continuïteit ervaart in begeleiding en aanbod. Dit betreft zowel de jaren die hij/ zij doorbrengt op één bepaalde school, als tijdens de overstap naar een andere school. Een goede aansluiting houdt in dat er sprake is van een zogenaamde ‘warme overdracht’ en van een voortzetting van aanpassingen in onderwijs en begeleiding die goed werken bij de leerling. Dit start in de kinderopvang en de voor- en vroegschoolse educatie (VVE) waar kinderen voor het eerst onder begeleiding functioneren in een groep met andere kinderen. Bij de plaatsing in het primair onderwijs nemen we de kennis rond het kind uit de voorschoolse periode mee en zorgen we dat het kind een passende plek krijgt. Als een leerling van school verandert, dragen de scholen altijd zorg voor een warme overdracht en de continuering van eventuele (extra) onderwijsondersteuning. Dit geldt in het bijzonder bij de overgang naar een vorm van speciaal (basis) onderwijs en vice versa. Hiermee voldoen scholen aan hun zorgplicht. De overgang van primair onderwijs naar voortgezet onderwijs zal voor de meeste leerlingen voldoende ondersteund worden door de begeleiding van de basisschool. De scholen hanteren de overstapprocedure zoals deze is afgesproken tussen de schoolbesturen en wordt georganiseerd door BOVO.
Voor kinderen uit reguliere scholen en kinderen uit het S(B)O die overstappen naar het VSO, het praktijkonderwijs of die extra ondersteuning in het reguliere VO nodig hebben, zijn er tussen de samenwerkingsverbanden VO en PO nadere overdrachtsafspraken gemaakt. De samenwerkingsverbanden PO en
Ondersteuningsplan 2021 2025, definitief - versie 2.0 (na herstelopdracht)
Pagina 14
VO voeren de regie op deze overgang. Ze hebben hiervoor een gezamenlijke werkwijze ontwikkeld die jaarlijks wordt aangescherpt. Financiering De basisondersteuning wordt gefinancierd uit de rijksbekostiging van de school. Vanuit het samenwerkingsverband ontvangt elke school als aanvulling op de rijksbekostiging een basisbedrag per school en een bedrag per leerling. De hoogte van de bedragen wordt jaarlijks vastgesteld in de begroting en per schooljaar in de faciliteringsregeling. De overgang van leerlingen naar het VO wordt ondersteund door BOVO (SWV ZHW) die hiervoor een jaarlijkse bijdrage ontvangt vanuit SPPOH.
Perspectief 2025 • Scholen werken handelingsgericht. Ouders en leerlingen worden vroegtijdig betrokken en gehoord bij de inzet van de basisondersteuning met name gericht op preventieve en curatieve interventies. • Er is zicht op de kwaliteit van de basisondersteuning en het dekkend aanbod. • Jaarlijks formuleert de school doelen ten aanzien van de basisondersteuning gekoppeld aan de middelen die beschikbaar worden gesteld. • In samenwerking met de schoolbesturen is het model voor het ondersteuningsprofiel (SOP) geüniformeerd en kwalitatief verbeterd.
Thema 2: Extra ondersteuning Wat is extra ondersteuning? Er is sprake van extra ondersteuning wanneer een leerling meer ondersteuning nodig heeft dan binnen de basisondersteuning van de school geboden kan worden. In ons samenwerkingsverband kennen wij verschillende vormen van extra ondersteuning, namelijk: de inzet van een arrangement op een basisschool, een verwijzing naar een school voor speciaal basisonderwijs of speciaal onderwijs (TLV) of het ontwikkelen van een project voor een grotere groep leerlingen. In het geval van extra ondersteuning hanteren we de volgende uitgangspunten: a) Het kind en zijn/haar onderwijsbehoeften staan centraal (de ondersteuningsbehoeften van de leerkracht en ouders kunnen hierbij onderdeel zijn van het plan). b) We werken handelingsgericht op alle scholen, waarbij er van overzicht, naar inzicht en uitzicht wordt gewerkt. c) De basisschool heeft de regie en is verantwoordelijk voor het vormgeven van passend onderwijs en de inzet van extra ondersteuning, het samenwerkingsverband faciliteert. d) Ouder(s)/verzorger(s), leerling en professionals werken als partners samen bij het vormgeven van passende ondersteuning in een MDO. e) Voor leerlingen die extra ondersteuning nodig hebben, wordt een ontwikkelingsperspectiefplan (OPP) opgesteld.
Arrangementen, geld volgt kind Onderwijsarrangement Een onderwijsarrangement wordt ingericht door de school, eventueel met inzet van externen. Het arrangement richt zich op de onderwijs- en ondersteuningsbehoefte van de leerling en zorgt voor een goede leeromgeving of situatie voor het kind, gericht op het behalen van onderwijsdoelen. De ondersteuningsbehoefte van leerkracht en ouders zijn tevens onderdeel van het plan. Een onderwijsarrangement wordt betaald door het samenwerkingsverband. Ondersteuning vanuit jeugdhulp Soms heeft een leerling niet alleen een ondersteuningsbehoefte op het gebied van onderwijs, maar moet het extra onderwijsaanbod gecombineerd worden met ondersteuning vanuit jeugdhulp. Het kan dan gaan om behandeling of ondersteuning. Indien er sprake is van een dergelijke combinatie van aanpak, wordt het arrangement voor wat betreft het onderwijsdeel gefinancierd door de school of het samenwerkingsverband. Het jeugdhulpdeel wordt gefinancierd vanuit een andere bron (gemeente of zorgverzekering).
Op zoek naar een passende plek Voorkomen van uitval en thuiszitten Kinderen hebben recht op onderwijs. Om zich optimaal te ontwikkelen zijn een passende plek en continuïteit van onderwijs van belang. Scholen ontwikkelen intern beleid om dit te realiseren. Vanuit de zorgplicht moeten scholen voor aangemelde leerlingen een passend aanbod realiseren. Daar waar dit in de eigen school niet mogelijk is, zal de school in samenwerking met het eigen schoolbestuur een passend aanbod moeten realiseren