RIS313319 Beantwoording SV Laat scholen niet kiezen tussen energiekosten of onderwijsassistent

Datum

BEANTWOORDING SCHRIFTELIJKE

29 november 2022

VRAGEN

Onderwerp

Ons kenmerk

Antwoord van het college op de vragen van het raadslid de heer Ahraui, luidend: ‘Laat scholen niet kiezen tussen energiekosten of onderwijsassistent”

OCW/10417422 RIS313319

Het raadslid de heer Ahraui heeft op 3 oktober 2022 een brief met daarin acht vragen aan de voorzitter van de gemeenteraad gericht. Overeenkomstig artikel 30 van het reglement van orde voor vergaderingen en andere werkzaamheden van de raad, beantwoordt het college deze vragen als volgt. De energieprijzen blijven stijgen en voor de komende winter is het nog onzeker hoe COVID-19 invloed gaat hebben op het onderwijs. Na onderzoek van RTL-nieuws blijkt dat veel schoolbesturen zich grote zorgen maken over het komende schooljaar waarin zij vrezen te moeten kiezen tussen energiekosten en de inzet van onderwijsassistenten. De Haagse PvdA maakt zich grote zorgen dat ook Haagse schoolbesturen in deze al moeilijke tijd het komend jaar voor grote en belangrijke keuzes komen te staan. 1.

Is het college bekend met het artikel van RTL-nieuws “Scholen vrezen dure winter: kiezen tussen energierekening of onderwijsassistent”? Zo ja, wat is uw reactie hierop?

Ja. Scholen ontvangen van het Rijk bekostiging voor de materiële en personele instandhouding van scholen, waaronder ook het energieverbruik. Deze bekostiging wordt jaarlijks geïndexeerd. Hierin worden ontwikkelingen in de kosten voor het energieverbruik meegenomen. In het vragenuur op 11 oktober 2022 heeft de minister voor Primair en Voortgezet Onderwijs aangegeven dat scholen die door de gestegen energiekosten in 2022 financiële problemen ondervinden, zich bij DUO moeten melden. Voor problemen in 2023 komt de minister met een regeling. 2.

Hoeveel scholen uit Den Haag verkeren momenteel in financieel zwaar weer en kan het college hier een overzicht van met de raad delen? Zo ja, welke ondersteuning kan de gemeente momenteel bieden? Zo nee, waarom niet?

Er zijn bij het college op dit moment geen Haagse scholen bekend die vanwege de gestegen energieprijzen op het moment in zwaar weer verkeren, maar dat neemt niet weg dat scholen niet voor uitdagingen staan om de energiecrisis het hoofd te bieden.

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

OCW/10417422

3.

Is bij het college al bekend of en hoeveel scholen (zowel binnen het basisonderwijs als voortgezet onderwijs) moeite hebben om de energierekeningen te betalen of de luchtkwaliteit in orde te krijgen? Zo nee, is het college bereid een navraag te doen en dit met de raad te delen?

Het college heeft reeds bij schoolbesturen nagevraagd in hoeverre zij moeite hebben om de energierekeningen te betalen of de luchtkwaliteit op orde te krijgen. Voor wat betreft de energiekosten, zie het antwoord op vraag 2. Voor wat betreft de luchtkwaliteit, zie het antwoord op vraag 5. 4.

Kan het college aangeven welke energielabels de schoolgebouwen in Den Haag hebben en in hoeverre investeringen worden gedaan om de schoolgebouwen beter te isoleren en energie te kunnen besparen? Zo nee, waarom niet? Zo ja, kan het college een overzicht met de raad delen?

Schoolbesturen zijn verantwoordelijk voor onderhoud en aanpassingen aan hun schoolgebouwen. Investeringen in energiebesparende maatregelen en de effecten daarvan op het energielabel van het betreffende gebouw worden in de regel niet aan het college doorgegeven. Om deze reden kan het college geen overzicht geven van actuele energielabels of investeringen in energiebesparende maatregelen bij scholen. Het college constateert wel dat diverse schoolbesturen de afgelopen jaren, onder andere met hulp van de gemeentelijke regeling Voorzieningen cofinanciering energiebesparende maatregelen en groenblauwe schoolpleinen (RIS304995), investeringen hebben gedaan in het terugdringen van het energieverbruik van hun schoolgebouwen en sinds de stijging van de energieprijzen versneld energiebesparende maatregelen proberen te realiseren. Het college ondersteunt schoolbesturen hier onder andere in door, in lijn met de motie Help scholen verduurzamen (RIS310591), mogelijkheden voor energiebesparende maatregelen bij schoolgebouwen met een beperkte resterende levensduur te onderzoeken en in kennisdeling met schoolbestuur extra aandacht te besteden aan eenvoudig te treffen energiebesparende maatregelen met korte terugverdientijden. 5.

Kan het college aangeven welke maatregelen in schoolgebouwen zijn genomen om een goede luchtkwaliteit te kunnen waarborgen? Zo nee, waarom niet? Zo ja, welke maatregelen?

Zie het antwoord op vraag 4. Schoolbesturen hebben eerder aangegeven de luchtkwaliteit voldoende te kunnen waarborgen (zie RIS309599 beantwoording van SV Ventileren van overheidsgebouwen). Sinds januari 2021 heeft het college namens de schoolbesturen voor 55 schoolgebouwen (circa 25% van het totaal in Den Haag) in het kader van de Specifieke Uitkering Ventilatie in Scholen bij het Rijk subsidie aangevraagd voor maatregelen ter verbetering van het binnenklimaat (en terugdringen van het energieverbruik). Bij het merendeel van deze aanvragen zijn de plaatsing of uitbreiding van mechanische ventilatiesystemen een onderdeel van het project. Daarnaast zijn ook maatregelen getroffen om de spuicapaciteit in lesruimtes te vergroten. 6.

Is het college het met de PvdA eens dat scholen nooit voor de keuze mogen staan om te kiezen voor luchtkwaliteit en verwarming enerzijds en investeren in onderwijskwaliteit anderzijds? Zo ja, hoe wil het college dit doen? Zo nee, waarom niet?

Scholen ontvangen van het Rijk bekostiging voor de materiële en personele instandhouding van scholen. Hieruit moeten zij zowel aanpassingen, onderhoud en exploitatie van hun schoolgebouwen als hun personele lasten betalen. Schoolbesturen zijn vrij om deze middelen naar eigen inzicht te besteden en maken dus jaarlijks de afweging in welke mate zij middelen besteden aan hun schoolgebouw(en) of

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

OCW/10417422

hun personeel. In de praktijk wordt het overgrote deel van de middelen (circa 80% tot 90%) aan personele lasten besteed. Zie verder het antwoord op vraag 1. Overigens dragen investeringen in (het binnenklimaat van) schoolgebouwen ook bij aan de onderwijskwaliteit. 7.

Is het college bereid om met een actieplan te komen om scholen te ondersteunen op het moment dat zij hun energierekening niet meer kunnen betalen? Zo ja, wanneer kunnen wij hier de eerste voorstellen voor verwachten? Zo nee, waarom niet?

Nee. Het college ziet (zie het antwoord op vragen 1 en 2) dit niet als haar rol. De mogelijkheid voor bekostiging door een gemeente aan het primair-, (voortgezet) speciaal- en voortgezet onderwijs zijn beperkt. Tot de kosten die een gemeente aan een bevoegd gezag van een school mag betalen, behoren een aantal door de wet (Wet op het primair onderwijs, Wet op de expertiscentra, Wet op het voortgezet onderwijs) genoemde voorzieningen (huisvesting, klokuren gymnastiekonderwijs en lokale heffingen inzake onroerende zaken) en een tal door de wet mogelijk gemaakte activiteiten. Tot deze activiteiten behoren de afspraken over het bestrijden van taalachterstanden (afspraken die in het op overeenstemmingsgerichte overleg zijn vastgesteld) en het gemeentelijk beleid als voorziening die in een verordening zijn opgenomen. Voor deze activiteiten en voorzieningen geldt dat deze niet al door het Rijk worden bekostigd. De energielasten behoren niet tot de kostensoorten waarvoor wij subsidie geven. Schoolbesturen ontvangen hiervoor reeds bekostiging van het Rijk. Op 21 november 2022 heeft het kabinet in de Najaarsnota bekendgemaakt dat er vanaf komend voorjaar structureel ongeveer € 400 miljoen extra uitgetrokken wordt voor scholen en door de overheid bekostigde culturele instellingen om de hogere kosten door inflatie en vooral de stijgende energierekening op te vangen. 8.

Kan het college aangeven in hoeverre de onderwijsmiddelen ten behoeve van kansenongelijkheid en versterking van onderwijskwaliteit geoormerkt zijn om niet aan bijvoorbeeld energielasten uit te kunnen geven? Zo ja, hoe wordt dit gecontroleerd? Zo nee, waarom niet?

Deze middelen zijn niet bestemd voor energielasten. De door de gemeente verstrekte voorzieningen zijn altijd een bijdrage in de kosten van een activiteit, die niet tot het reguliere curriculum of de exploitatie van een school horen. Bij de verantwoording van subsidie worden alleen de werkelijke kosten van die activiteit tot het maximum van de voorziening gehonoreerd. De externe accountant van een schoolbestuur geeft een verklaring over de rechtmatigheid van alle besteding van de publieke middelen, waarbij de ontvangsten van de gemeente ook een onderdeel zijn. Het college van burgemeester en wethouders, de secretaris, de burgemeester, Ilma Merx

Jan van Zanen