RIS312729 Stand van zaken geothermie

Typ tekstTyp tekstTyp tekst

Liesbeth van Tongeren Wethouder van Duurzaamheid en Energietransitie

040

Retouradres: Postbus 12600, 2500 DJ Den Haag

Ons kenmerk

Aan de voorzitter van de Algemene raadscommissie (vakcommissie Leefomgeving)

DSO/10344477 RIS312729 Contactpersoon

Johan Noordhoek Dienst

Dienst Stedelijke Ontwikkeling Afdeling

Energietransitie Telefoonnummer

14070 Datum

E-mailadres

5 juli 2022

johan.noordhoek@denhaag.nl

Onderwerp

Stand van zaken geothermie

Geachte voorzitter, In de behandeling van de programmarekening 2021 in uw vergadering van donderdag 23 juni 2022 heb ik u toegezegd een overzicht van de behaalde resultaten rondom geothermie in de afgelopen vier jaar te sturen. Onderstaand treft u dat overzicht. Leyweg Gedurende de periode 2018 tot 2020 is de vergunningenprocedure voor de geothermiecentrale doorlopen. Achtereenvolgens zijn de omgevingsvergunning (06 november 2019) en winningsvergunning (15 april 2020) verleend en is het winningsplan (02 december 2020) goedgekeurd. Eind 2021 is de opstart en inregelfase van de bron begonnen. Sindsdien levert de bron warmte. Het vermogen van de bron wordt met aanpassingen aan pomp en put verhoogd naar de benodigde capaciteit. Deze geothermiebron is in Nederland nog steeds het enige voorbeeld van een binnenstedelijke geothermiebron die aan de gebouwde omgeving levert. Zoektocht naar geschikte locaties In 2018 en 2019 is een locatieverkenning uitgevoerd naar potentiële geothermielocaties. De rapportage van dit onderzoek uit maart 2019 is op 2 november 2021 naar de raad gestuurd (RIS310443). De meeste kansrijke locaties uit deze studie waren: De Constant Rebecqueplein, Ypenburg Spoorlaan, Binckhorst en omgeving Malieveld. Deze locaties worden genoemd in het Stedelijke Energieplan (RIS307423).

Op 16 december 2020 heeft de raad de motie “Geen aardwarmtecentrale op of onder het Malieveld” aangenomen (zie RIS307423). Verkenningen naar deze locatie zijn stilgelegd. Wel kan vanaf een locatie in de buurt van het Malieveld in de toekomst naar aardwarmte worden geboord. Haagse Aardwarmte heeft het initiatief genomen om een bron te ontwikkelen op de Uniperlocatie aan De Constant Rebecqueplein. Er is landelijke subsidie aangevraagd en verleend. Haagse Aardwarmte heeft de voorbereiding van de realisatie van een bron opgestart. Eneco en Uniper steunen deze ontwikkeling.

Gemeente Den Haag

Spui 70 Den Haag

Postbus 12600 2500 DJ Den Haag

T 14070 www.denhaag.nl

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

DSO/10343394

Aan de Spoorlaan in Ypenburg is een geschikte locatie gevonden. Gemeente Den Haag en Haagse Aardwarmte hebben een voorovereenkomst afgesloten waarin is afgesproken om de locatie Spoorlaan tot eind 2023 te reserveren voor de ontwikkeling van geothermie. Helaas is de aanvraag voor SDE ++ niet verleend wegens overtekening van de beschikbare subsidiebudgetten. Haagse Aardwarmte is voornemens binnenkort een nieuwe aanvraag in te dienen. In de Binckhorst zijn meerdere geschikte potentiële geothermielocaties. De voorkeurslocatie is de locatie Vestaweg naast de tunneluitgang van de Victory Boogie Woogietunnel. Omdat een besluit over vergunningverlening een bevoegdheid van een ander bestuursorgaan is en dus niet op voorhand volledige zekerheid bestaat over de locatie, is er vanwege het belang van geothermie behoefte aan reserve locatie-gebied. Dit wordt een reserve locatie in het ontwikkelingsgebied Binckhorst Noordwest. Er wordt een besluit voorbereid om de locaties Ypenburg, CR plein en Binckhorst (inclusief terugvaloptie) ruimtelijk vast te leggen. In de concept-transitievisie warmte staan mogelijkheden op andere plekken in de stad. Later dit jaar wordt verkend wat de mogelijkheden zijn voor geothermiebronnen in Madestein, Kijkduin en Mariahoeve.

Bij de zoektocht naar locaties bepalen zowel de bovengrondse mogelijkheden als de geschiktheid van de ondergrond of een locatie geschikt en kansrijk is. Als geschikte locaties zijn gevonden, wordt de bovengrondse ruimte gereserveerd en daarna in omgevingsplannen bestemd als geothermielocatie. Seismisch meetpunt KNMI Om ook eventuele aardbevingsrisico’s in onze ondergrond in kaart te hebben en meldingen te krijgen van trillingen is er behoefte aan een openbaar en onafhankelijk meetpunt in Den Haag. Gemeente Den Haag heeft met het KNMI afspraken gemaakt over een seismisch meetpunt dat past in het landelijke meetnet van het KNMI. Dit meetpunt is met een eenmalige bijdrage van gemeente Den Haag gerealiseerd. Sinds 3 juni 2022 is seismisch meetpunt ZH07 Den Haag, gelegen in Scheveningen, operationeel en zijn de meetdata voor een ieder in te zien via website KNMI. Zie link https://www.knmi.nl/nederland-nu/seismologie/stations. Met dit nieuwe meetpunt en de bestaande meetpunten kunnen alle huidige en toekomstige geothermiebronnen, maar ook de huidige en voorgenomen gas- en oliewinningen in de Haagse regio worden gemonitord. ED-fonds De gemeente Den Haag kent een fondsenstructuur waarbij één fonds zich specifiek richt op duurzame energie; het ED-fonds.

Dit fonds streeft ernaar investeringen in de ontwikkeling van duurzame Energie te doen als er nog geen marktpartijen zijn die bereid zijn het risico te nemen. Zodra dat wel zo is verkoopt het ED-fonds een deel van de aandelen van zo’n investering, vloeit het geld terug naar het ED-fonds voor een volgend project. Het beheer van het ED-fonds is geen college verantwoordelijkheid maar is aanbesteed aan een externe partij. Het ED-fonds heeft in maart 2022 besloten een deel van de aandelen geothermie te verkopen aan EBN. EBN is een 100% staatsbedrijf met veel kennis van de Nederlandse ondergrond. Voor het ED-fonds komt hiermee geld vrij om te investeren in volgende projecten. Verbinding Westland Op 5 april 2022 hebben gemeenten Westland en Den Haag een convenant ondertekend om te streven naar het uitwisselen van geothermiewarmte door een nog aan te leggen warmteleiding. Hiermee worden voor Den Haag bestaande en nieuwe geothermiebronnen in onze buurgemeente ontsloten.

2/3

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

DSO/10343394

Daarmee verduurzaamt de warmtevoorziening en verbetert de betaalbaarheid van de geothermiebronnen. Kansenregio geothermie In en rond Den Haag zijn steeds meer organisaties actief met geothermie. Er ontstaat een cluster van bedrijvigheid in deze sector, bestaand uit onder andere de TU-Delft, het onderzoekscentrum in Rijswijk, geothermie Nederland en de landelijke koepel van geothermie. In 2021 heeft, mede door inzet van het college, de International Geothermal Association (IGA) zich gevestigd in Den Haag. De IGA is de internationale koepel van bedrijven die actief zijn in geothermie. Ze vertegenwoordigt de sector in internationaal verband. Onderzoek In Rijswijk is met steun van o.a. Gemeente Den Haag een onderzoekslab met bezoekerscentrum geopend onder de naam Energycave. Dit centrum is onderdeel van de campus ‘At the Park’ en heeft als doel om innovaties op het gebied van aardwarmte te ontwikkelen en te laten zien. Met bovenstaande ontwikkelingen is de basis gelegd voor de groei van geothermie in Den Haag als energiebron en als economische sector. Met vriendelijke groet, de wethouder van Duurzaamheid en Energietransitie Liesbeth van Tongeren

3/3