RIS312392 Fase 1 verbetering fietsroute en verblijfsklimaat Gedempte Gracht en Gedempte Burgwal

Retouradres: Postbus 12600, 2500 DJ Den Haag

Ons kenmerk

DSO/10320922 RIS312392

Aan: de voorzitter van de Algemene Raadscommissie (de vakcommissie Leefomgeving)

Contactpersoon

Merijn Goeman Dienst

Dienst Stedelijke Ontwikkeling Afdeling

Mobiliteit Telefoonnummer

14070 Datum

E-mailadres

7 juni 2022

merijn.goeman@denhaag.nl

Onderwerp

Fase 1 verbetering fietsroute en verblijfsklimaat Gedempte Gracht en Gedempte Burgwal

Geachte voorzitter, De gemeente werkt aan verbetering van de fietsroute via de Gedempte Gracht en de Gedempte Burgwal, zodat fietsers daar tijdens de drukke winkeluren vanaf 11:30 uur veilig en comfortabel kunnen rijden in plaats van via de Grote Marktstraat. De herinrichting van de Gedempte Gracht en de Gedempte Burgwal zal daarnaast bijdragen aan de verbetering van het verblijfsklimaat in dit gebied. In de brief d.d. 21 december jl. (RIS311073) heeft het college u uitgebreid geïnformeerd over het schetsontwerp en de fasering van de te nemen maatregelen. In fase 2 worden de Gedempte Gracht en de Gedempte Burgwal opnieuw ingericht. De voorbereiding daarvan vergt nog enige tijd, zodat uitvoering gepland staat in 2024. Eerder, voorafgaand aan de definitieve herinrichting, kunnen al diverse stappen kunnen worden genomen die de fietsroute en het verblijfsklimaat verbeteren. Fase 1 betreft die vooruitlopende maatregelen. Uitvoering daarvan staat gepland begin 2023. De maatregelen van fase 1 voorzien onder meer in het opheffen van het straatparkeren, plaatsing van vlonders, instelling van venstertijden voor vrachtwagens (>3500 kg) en de mogelijke aanpassing van het parkeerverwijssysteem. Met deze brief wordt u geïnformeerd over de achtergrond, inhoud en samenhang van de maatregelen van fase 1 en over de wijze waarop de vooruitlopende maatregelen van deze fase vorm krijgen.

Achtergrond, inhoud en samenhang maatregelen fase 1 Herinrichting Gedempte Gracht en Gedempte Burgwal Door de vooruitlopende inrichting met vlonders wordt de fietsroute en het verblijfsklimaat zo spoedig mogelijk verbeterd. Bovendien biedt de vooruitlopende inrichting de gemeente de mogelijkheid de wijziging van functies eerst in de praktijk te testen. De daarbij opgedane ervaringen worden benut om de definitieve herinrichting in fase 2 waar mogelijk nog te verbeteren.

Gemeente Den Haag

Spui 70 Den Haag

Postbus 12600 2500 DJ Den Haag

T 14070 www.denhaag.nl

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

DSO/10320922

De wijzigingen die plaatsvinden bij het plaatsen van de vlonders zijn het creëren van extra ruimte voor voetgangers, groen en terrassen, het opheffen van het straatparkeren, het uitbreiden/verplaatsen van laad- en loshavens, het realiseren van extra parkeerplaatsen voor scooters en het verplaatsen van fietsparkeerplaatsen, parkeerplaatsen voor minder validen en laadplaatsen voor elektrisch laden. Bij het reserveren van extra ruimte voor terrassen is, na afstemming met de BIZ, zoveel mogelijk rekening gehouden met de behoeften van ondernemers, die naar verwachting interesse hebben in het realiseren van een terras. Het reserveren van ruimte in het ontwerp voor een terras geeft overigens niet automatisch recht op een terras. Terrasmeldingen en vergunningaanvragen voor een terras worden altijd getoetst aan het gemeentelijk terrassenbeleid. De extra ruimte voor groen in fase 1 wordt ingevuld door het plaatsen van grote plantenbakken, vergelijkbaar met de plantenbakken die in de Wagenstraat staan. In fase 2 zal de extra ruimte voor groen gedeeltelijk worden ingevuld met bomen en gedeeltelijk met plantenbakken. Het opheffen van het straatparkeren maakt extra ruimte vrij voor voetgangers, groen en terrassen zodat het verblijfsklimaat verbetert. Daarnaast vormt het opheffen van het straatparkeren een belangrijke voorwaarden voor het verbeteren van de fietsroute via de Gedempte Gracht.

Door het straatparkeren op te heffen neemt het aantal parkeermanoeuvres af en vermindert het aantal autobewegingen. Dit draagt bij aan een prettige en veiliger fietsroute. Het opheffen van het straatparkeren (54 parkeerplaatsen) op de Gedempte Gracht en de Gedempte Burgwal heeft uiteraard tot gevolg dat minder parkeergelegenheid op straat beschikbaar zal zijn. Dit is een noodzakelijk gevolg van de maatregelen die nodig zijn voor verbetering van de fietsroute en het vrijmaken van ruimte voor functies die het verblijfsklimaat in dit gebied ten goede komen. Onderzocht wordt nog welke mogelijkheden er zijn om de negatieve gevolgen van dit verlies aan parkeerruimte voor de betrokkenen te beperken. Gewerkt werkt wordt aan een menukaart parkeren t.b.v. de belanghebbenden waarop de beschikbare parkeermogelijkheden in beeld zijn gebracht. Na de zomer, voorafgaand aan de uitvoering van fase 1, komt deze menukaart beschikbaar Venstertijden voor vrachtwagens Een tweede belangrijke maatregel voor het verbeteren van de fietsroute via de Gedempte Gracht is het instellen van venstertijden voor vrachtwagens (>3500 kg). De venstertijden zijn hetzelfde als in het kernwinkelgebied: maandag t/m vrijdag van 5:00 tot 11:30 uur en zaterdag en zondag van 6:00 tot 11:30 uur. Buiten die tijden mogen vrachtwagens (>3500 kg) niet in dit gebied komen.

Deze maatregel zorgt ervoor dat vrachtverkeer en fietsers elkaar niet in de weg zitten. Zoals toegelicht zal de fietsroute via de Gedempte Gracht zodanig worden verbeterd, dat fietsers daar tijdens de drukke winkeluren vanaf 11:30 uur prettig en comfortabel kunnen fietsen in plaats van via de Grote Marktstraat. Met ingang van fase 1 wordt de voorkeursroute voor doorgaand fietsverkeer dus: • ’s ochtends tot 11:30 uur via de Grote Marktstraat; • vanaf 11:30 uur via de Gedempte Gracht.

2/7

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

DSO/10320922

Het college spreekt bewust van een voorkeursroute voor doorgaand fietsverkeer. De verbetering van de fietsroute via de Gedempte Gracht leidt naar verwachting tot een afname van het doorgaande fietsverkeer in de Grote Marktstraat gedurende de drukke winkeluren. Het gebruik van de alternatieve fietsroute wil het college stimuleren, maar er wordt nu geen fietsverbod voor de Grote Marktstraat ingevoerd. Aansluitingen fietsroute op Spui en Grote Markt In de commissievergadering van 17 februari jl. heb ik u toegezegd nog eens goed te kijken naar de mogelijkheden voor verbetering van de ‘koppen’ van de fietsroute via de Gedempte Gracht en de Gedempte Burgwal, ofwel de aansluitingen van de fietsroute op het Spui en de Grote Markt. De herinrichting van de Lutherse Burgwal vindt niet in fase 1, maar in fase 2 plaats. Op de mogelijkheden tot verbetering van de aansluiting van de fietsroute op de Grote Markt zal het college daarom ingaan bij de aanbieding van het Voorontwerp, in de tweede helft van dit jaar. Fietsers die uit de Gedempte Gracht komen hebben als voordeel dat zij op het Spui een beter overzichtelijke oversteekplek hebben dan fietsers die vanuit de Grote Marktstraat het Spui kruisen. Bij de oversteek vanaf de Gedempte Gracht komt het overige verkeer, waaronder de tram, alleen van links of rechts en niet, zoals bij de Grote Marktstraat uit drie richtingen.

Ter verdere verbetering wordt bij de aansluiting van de Gedempte Gracht op het Spui een aantal maatregelen genomen, die al in fase 1 worden gerealiseerd. De paaltjes die het pollergebied afgrenzen worden vervangen door paaltjes met gele ledverlichting die fietsers attenderen op het kruisen van de trambaan. De nieuwe paaltjes worden bovendien verder uit elkaar geplaatst (van ca 1.25 meter naar 1.60 meter hart-op-hart), waardoor het aantal paaltjes vermindert en fietsers meer ruimte krijgen. Omdat de paaltjes beletten dat auto’s het pollergebied inrijden, is nog verder uit elkaar plaatsen of helemaal weghalen van de paaltjes nu niet mogelijk. Daarnaast zal de bestrating, stoeprand en stoep bij de aansluiting van de Gedempte Gracht op het Spui opnieuw worden gelegd en uitgevlakt, waardoor de fietsroute ter plaatse van de aansluiting prettig en comfortabel wordt. Verkeersbesluiten herinrichting fase 1 en geslotenverklaring Voor de inrichting met vlonders en het instellen van venstertijden voor vrachtwagens (>3500 kg) in fase 1 zijn twee verkeersbesluiten nodig. Conform het gemeentelijke beleid worden eerst de conceptverkeersbesluiten ter inzage gelegd. Het voornemen is om dit nog vóór de zomervakantie te laten plaatsvinden. Afhankelijk van eventuele zienswijzen worden de definitieve verkeersbesluiten dan zo spoedig mogelijk na de zomervakantie gepubliceerd.

Met betrekking tot de venstertijden voor vrachtwagens is nog van belang te vermelden dat deze noodzakelijkerwijs gelden voor een groter gebied dan alleen de Gedempte Burgwal en de Gedempte Gracht.

3/7

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

DSO/10320922

Voor vrachtwagens (>3500 kg) gelden de venstertijden ook op de Paviljoensgracht van de kruising met de Nieuwe Molstraat tot de Gedempte Burgwal. De reden is dat vrachtwagens gedurende de venstertijden na de kruising van de Paviljoensgracht met de Nieuwe Molstraat niet meer veilig (zonder steekbewegingen) kunnen keren om het gebied te verlaten. Daarnaast gelden de venstertijden voor voertuigen langer dan 12 meter vanaf het begin van de Stille Veerkade (bij de kruising met de Wagenstraat). De reden hiervoor is dat lange vrachtwagens na het begin van de Stille Veerkade niet meer veilig (zonder steekbewegingen) kunnen keren om het gebied te verlaten. Beide uitbreidingen van de venstertijden zijn dus, kort gezegd, nodig om te voorkomen dat vrachtwagens in een fuik rijden en daardoor in een situatie komen dat zij niet meer veilig kunnen keren om het gebied te verlaten. De gebieden waarvoor de venstertijden gelden zijn op onderstaande tekening in beeld gebracht.

Planning realisatie herinrichting fase 1 en ingang venstertijden Na het definitief worden van het verkeersbesluit voor de herinrichting in fase 1 wordt de productie van de vlonders in gang gezet.

4/7

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

DSO/10320922

De realisatie van de inrichting in fase 1, in de vorm van het wijzigen en verplaatsen van gebruiksfuncties, het wijzigen en plaatsen van de benodigde bebording en het plaatsen van de vlonders en plantenbakken, staat gepland in februari 2023. Het voornemen is om op dat moment ook de venstertijden voor vrachtwagens (>3500 kg) te laten ingaan. De daarvoor benodigde bebording zal dus in dezelfde periode worden geplaatst. In de eerste maanden van fase 1 vindt de inzet op een goede naleving van de venstertijden voor vrachtwagens plaats met behulp van een geïntegreerd pakket dat hieronder wordt toegelicht. Op termijn is het de bedoeling de venstertijden voor vrachtwagens (>3500 kg) te handhaven met behulp van ANPR-camera’s. Aangezien ook in het kader van andere projecten (o.a. Zoutmanstraat en Escamplaan) de behoefte bestaat aan camerahandhaving van geslotenverklaringen, vinden de voorbereidingen daarvoor momenteel in een breder verband plaats.

Overige maatregelen Overige maatregelen voor het verbeteren van de fietsroute via de Gedempte Gracht en de Gedempte Burgwal zijn: • de inmiddels doorgevoerde naamswijziging van de parkeergarage ‘Veerkade’ in parkeergarage ‘Centrum’, waardoor de ligging vlakbij de winkelkern van het centrum beter tot uitdrukking komt, en • het onderzoeken van de mogelijke aanpassing van het parkeerverwijssysteem door specificering van de bebording op de parkeerroute door het gebied rond de Gedempte Gracht en de Gedempte Burgwal. Beide maatregelen hebben tot doel het aantal autobewegingen als gevolg van het zoeken naar een parkeerplaats in een parkeergarage te verminderen. Informatievoorziening, coaching en handhaving Voor de eerste maanden van fase 1 wordt een geïntegreerd pakket van informatievoorziening, coaching en handhaving voorbereid dat voorziet in extra inzet van handhavers, verkeersregelaars, fietscoaches, communicatiemiddelen en handhavers. Met communicatiemiddelen, verkeersregelaars en handhavers wordt ingezet op naleving van de venstertijden voor vrachtwagens (>3500 kg) en op correct gebruik van de laad- en loshavens op straat. In de richting van fietsers gaat het daarbij gaan om informatievoorziening en coaching, om fietsers te stimuleren om tijdens de drukke winkeluren de Grote Marktstraat te mijden en de voorkeursroute via de Gedempte Gracht te gebruiken.

Voor het overige verkeer wordt in zijn algemeenheid toegezien op de doorstroming en verkeersveiligheid op straat, onder andere door het ontmoedigen van wachtrijen van auto’s voor het parkeerterrein Bijenkorf en de garage Markthof.

5/7

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

DSO/10320922

Financiën In het coalitieakkoord 2018/2019-2022 is voor de herinrichting Gedempte Gracht als alternatieve fietsroute voor de Grote Markstraat een bedrag beschikbaar gesteld van € 10 mln. Vooruitlopend op de definitieve herinrichting van de Gedempte Gracht, de Gedempte Burgwal en de Lutherse Burgwal worden er maatregelen genomen, fase 1, en worden voorbereidingen getroffen voor fase 2. De lasten zijn gecalculeerd op een bedrag van circa € 2 mln. en worden gedekt uit de € 10 mln. die beschikbaar is. Alle toekomstige lasten van fase 2 worden meegenomen in het nog aan te bieden VO. Deze lasten worden eveneens gedekt uit de al beschikbare financiën. Participatie Tijdens het participatietraject is met de verschillende stakeholders, bewonersorganisatie, BIZ en grote retailers intensief en regelmatig gesproken over alle relevante aspecten van het project. De verbetering van de fietsroute en het verblijfsklimaat in de Gedempte Gracht en de Gedempte Burgwal brengt met zich mee dat keuzes moeten worden gemaakt. Hoewel de noodzaak en wenselijkheid van de herinrichting wordt begrepen en de reacties op de plannen positief zijn, zijn er ook pijnpunten die samenhangen met specifieke (deel)belangen. Zo zijn bewoners en Fietsersbond blij met het instellen van venstertijden voor vrachtwagens (>3500 kg), maar geven ondernemers aan dat dit voor hen een flinke uitdaging betekent.

Onder de grote retailers zijn er zorgen over het grote aantal vrachtwagens dat tussen 5:00/6:00 uur en 11:30 uur ’s ochtends geladen en gelost moeten worden in de huidige (niet altijd grote) expedities. Vanuit de ondernemers binnen de BIZ Chinatown is de zorg geuit dat het voor bijvoorbeeld restaurants, die met name open zijn in de namiddag en avond, bezwaarlijk is om het laden en lossen al vóór het opengaan af te ronden. De gemeente begrijpt de geuite zorgen. Het instellen van deze venstertijden voor vrachtwagens (>3500 kg), van 5:00/6:00 uur tot 11:30 uur, is echter een belangrijke maatregel voor het verbeteren van de fietsroute via de Gedempte Gracht. Daarnaast komen de gekozen venstertijden overeen met die in het pollergebied Grote Marktstraat, waar de venstertijden bovendien voor al het laden en lossen geldt. In de Gedempte Gracht en de Gedempte Burgwal gelden de venstertijden alleen voor vrachtwagens (>3500 kg). Laden en lossen met kleinere voertuigen blijft ook buiten de venstertijden mogelijk. Tijdens fase 1 worden de venstertijden geëvalueerd en zal er op regelmatige basis met de ondernemers gesproken worden over de ervaringen. De gemeente houdt er rekening mee dat door verschillende stakeholders zienswijzen op de verkeersbesluiten zullen worden ingediend en zal daar uiteraard goed naar kijken.

6/7

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

DSO/10320922

Brede informatiebijeenkomst Uitvoering van fase 1 staat op de planning in de eerste maanden van 2023. De gemeente organiseert daarom in de tweede helft van 2022 in elk geval een brede informatiebijeenkomst voor alle belanghebbenden en geïnteresseerden in de omgeving van de Gedempte Gracht en de Gedempte Burgwal. Mogelijk wordt deze informatiebijeenkomst gecombineerd met de informatiebijeenkomst in verband met de ter inzage legging van het Voorontwerp voor de herinrichting Lutherse Burgwal, Gedempte Burgwal en Gedempte Gracht (fase 2), die naar verwachting eveneens in de tweede helft van 2022 zal plaatsvinden. Afsluiting Uiteraard zal ik u op de hoogte houden van toekomstige ontwikkelingen. Zoals aangegeven zal het Voorontwerp in de tweede helft van dit jaar aan u worden aangeboden. Met vriendelijke groet, De wethouder van Mobiliteit en Cultuur Robert van Asten

7/7