RIS311562 Programma besparen voor iedereen

Typ tekstTyp tekstTyp tekst

Liesbeth van Tongeren Wethouder van Duurzaamheid en Energietransitie

040

Retouradres: Postbus 12600, 2500 DJ Den Haag

Ons kenmerk

Aan de voorzitter van de commissie Leefomgeving

DSO/10255998 RIS311562 Contactpersoon

Dienst

Dienst Stedelijke Ontwikkeling Afdeling

Wonen Telefoonnummer

14070 E-mailadres

Datum

24 februari 2022 Onderwerp

Programma besparen voor iedereen

Geachte voorzitter, In de raadsvergadering van 4 november 2021, tijdens de bespreking van het voorstel van het college inzake ‘programmabegroting 2022-2025, incl. bijstellingen huidige uitvoeringsjaar 2021’ (RIS309850), is de motie ‘Plan van aanpak energiearmoede’ (RIS310551) aangenomen. In de motie roept de raad het college op tot het maken van een plan van aanpak voor de besteding van de eenmalige uitkering energiearmoede vanuit het rijk. De raad vraagt deze in het eerste kwartaal te toe te zenden. Bij deze geeft het college inzicht in de besteding. Energie besparen voor iedereen Ongeveer 9% van de Haagse huishoudens heeft een te hoge energierekening van 8% of meer van het huishoudensinkomen.’ Deze definitie van het CBS is de zogenaamde ‘hoge energiequote’. Hier zitten huishoudens met een minimuminkomen bij, maar ook huurders en/of huizenbezitters die wat meer inkomen hennen maar niet het geld hebben om hun woning te verduurzamen. Het gaat dus om mensen met een hoge energierekening, een slecht geïsoleerde woning en een relatief laag inkomen. Meer informatie is hierover ook te vinden op de website van TNO. Daar staat een interactieve kaart op wijkniveau. Op rijksniveau wordt de hoogte van uitkeringen en belastingen bepaald. Er wordt door het ministerie van SZW en de dienst SZW gewerkt aan een compensatieregeling voor diegene die problemen hebben door hoge energieprijzen.

Plan wordt programma Energie besparen voor iedereen Het college zet zich in voor energiebesparing en het daarmee zoveel mogelijk betaalbaar houden van de woonlasten in Den Haag. Dit doen we door subsidies, leningen, ontzorgacties en door de winterklaaracties. Met de eenmalige uitkering van het Rijk breiden we dit uit. Daarmee hebben we een totaal programma energie besparen voor iedereen. Naast het eenmalige rijksgeld ‘energiearmoede’ is er voor de acties geld gereserveerd vanuit andere rijksmiddelen, zoals de RREW, Europees geld en Enecomiddelen. Specifieke rijksuitkering ‘energiearmoede’ Den Haag heeft een budget van 5 miljoen gekregen van het Rijk. In de toelichting op het budget is aangegeven waaraan het geld besteed moet worden.

Gemeente Den Haag

Spui 70 Den Haag

Postbus 12600 2500 DJ Den Haag

T 14070 www.denhaag.nl

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

DSO/10255998

Er staat onder andere: “Gemeenten zullen deze middelen gericht inzetten om huishoudens in een kwetsbare positie vanwege de hoge energielasten te ondersteunen bij het nemen van maatregelen om het energieverbruik te verminderen. De inzet van maatregelen kan daarbij variëren van de inzet van (vrijwillige) energiecoaches, energiedisplays, inregelen van CV-systemen, de inzet van kleine energiebesparende maatregelen zoals tochtstrips en radiatorfolie tot aan een bijdrage aan grotere isolatiemaatregelen zoals vloer- of spouwmuurisolatie. Begin 2022 zullen de middelen via een specifieke uitkering aan de gemeenten beschikbaar worden gesteld. De verantwoording vindt plaats in de jaarrekening van de gemeente en wordt gecontroleerd door de accountant.” De uitkering is zowel voor huur- als koopwoningen. De looptijd is tot 1 mei 2023. Winterklaaracties De opdracht van het rijk sluit aan op de succesvolle aanpak van het college gericht op energiebesparing en betaalbaarheid. Vooral de winterklaaracties hebben een groot bereik. Sinds de zomer van 2020 ziet het college dat haar extra inzet op dit thema steeds beter aanslaat in de stad. Dat is terug te zien in de resultaten van de afgelopen 2 jaar. Het college heeft met de winterklaaracties veel bereikt: 1. Bij 9.000 huishoudens zijn energiebesparende maatregelen aangebracht. De meeste huishoudens waren huurders.

Dit zijn maatregelen als radiatorfolie, tochtborstel, douchezandloper, standby killer, waterbesparende douchekop en verschillende soorten Ledlampen. Deze maatregelen zijn geïnstalleerd door werknemers van sociale ondernemingen; 2. Duurzame cadeaukaart zuinige koelkast: er zijn meer dan 2.000 aanmeldingen voor de cadeaukaart en al bijna 900 mensen hebben hun oude koelkast hiermee vervangen door een energiezuinige; 3. ‘Goedkoper je huis verwarmen’ (ook wel CV-tuning of waterzijdig inregelen): we hebben bijna 1.500 inwoners geholpen met advies voor waterzijdig inregelen en verlagen van de aanvoertemperatuur van de CV; 4. Stichting Aardewerk biedt in opdracht van het college energiebespaarworkshops aan in samenwerking met buurthuizen. De afgelopen maanden zijn 28 van dat soort workshops gehouden in Moerwijk, Scheveningen, Centrum, Laak. In totaal hebben er 470 inwoners aan deelgenomen; 5. Er is samenwerking op duurzaamheid, energiebesparing en advies aan bewoners met Helpdesk Geldzaken en Gemeentelijke Kredietbank; 6. Winterklaaracties op locatie (ook wel de roadshow genoemd): vorig jaar zijn verschillende roadshows in Laak gehouden en dit jaar richten we ons vooral op woningen in Transvaal. Hierbij werken we samen met de bestaande netwerken. Het doel is volgend jaar 3 à 4 van deze acties op locatie te doen, wat het afgelopen jaar vanwege corona zeer uitdagend was; 7.

In verschillende wijken zijn energiecoaches actief; 8. Energieambassadeurs: Just for You voert het jongerenproject ‘Olievlek’ uit, wat mede door de provincie Zuid Holland is gefinancierd. Olievlek leidt jongeren op tot energietransitieambassadeurs. De energieambassadeurs worden getraind in het adviseren van bewoners van hun eigen wijken over zuinig omgaan met energie; 9. Het college maakt energie besparen en verduurzamen makkelijker via verschillende collectieve inkoopacties. Zo hebben VvE-leden samen collectief zonnepanelen ingekocht, Hierbij zijn ze groepsgewijze begeleid. Voor grondgebonden woningen is er een inkoopactie georganiseerd voor zonnepanelen, dakisolatie, vloerisolatie en hybride warmtepompen. In totaal hebben 5.165 inwoners samen grote maatregelen ingekocht en uitgevoerd. Ook in 2022 gaan we door met deze winterklaaracties. Dit wordt gefinancierd vanuit de eenmalige uitkering RREW van het Rijk en de Enecomiddelen.

2/4

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

DSO/10255998

Uitbouwen winterklaaractiviteiten Met de extra energiearmoede-middelen van het Rijk doen we extra winterklaaracties. Op basis van de gesprekken met de maatschappelijke partners en de evaluatie van de winterklaaracties worden de volgende activiteiten toegevoegd. Samen met de corporaties • Energiebesparende maatregelen-extra: naast de inmiddels gebruikelijke energiebesparende maatregelen zullen er extra maatregelen worden toegevoegd zodat de woning tocht- en kierdicht wordt. Het gaat om aanbrengen van raamfolie en aanbrengen tochtstrips. De corporatiemonteurs doen mee om ervoor te zorgen dat de ventilatie op orde is. Op deze manier zorgen we voor energiebesparing in de sociale woningvoorraad; • Waterzijdig inregelen blokverwarming: met Haag Wonen wordt in flats met blokverwarming de installatie waterzijdig ingeregeld. Door waterzijdig inregelen wordt het comfort hoger en wordt de verwarmingsrekening lager; • Zonnepanelen: een directe manier om de energierekening te verlagen is zelf energie opwekken met zonnepanelen. Het idee is op corporatiewoningen zonnepanelen te plaatsen en ervoor zorgen dat huurders direct profijt hebben. De corporaties worden eigenaar en zorgen voor onderhoud. Meestal faciliteert de corporatie de zonnepanelen en betalen de huurders uiteindelijk de panelen door een bijdrage, servicekosten of huurverhoging.

Door als gemeente deze kosten over te nemen van de huurder wordt er een barrière weggenomen. Op deze manier wordt direct bijgedragen aan lagere energielasten en wordt een belangrijke bijdrage aan de energietransitie geleverd; • Studentenhuisactie: studentenhuizen van de corporatie DUWO die een gezamenlijke badkamer hebben (waar de douche dus veelvuldig wordt gebruikt) worden voorzien van douches met terugwinsysteem. Dit levert een aanzienlijke gasbesparing op. De besparing leidt tot een lagere bijdrage van studenten aan de gasrekening. We zullen daarnaast studenten wijzen op de direct bespaaractie en workshops voor ze organiseren. Hiermee wordt er energie bespaard en worden de studentenkamers iets beter betaalbaar. Samen met eigenaren, particuliere huurders en verhuurders • Isolatiebrigades: in wijken met lage inkomens en hoge energielasten, zoals Laak, wordt gratis isolatie aangeboden. Het gaat dan niet om corporatiewoningen, maar juist om eigen bezit en bezit van een particuliere verhuurder. Het streven is een aanbod te doen op maat. Dat zou bijvoorbeeld enkel glas vervangen voor isolerend kunnen zijn. In een straat met kruipruimtes wordt bijvoorbeeld vloerisolatie aangeboden. Binnen deze aanpak zijn er uitgangspunten zoals: het moet relatief eenvoudig aan te brengen zijn, het betreft een standaardpakket en een verhuurder mag de huur niet verhogen.

Dit draagt direct bij aan het verlagen van het energieverbruik, helpt bij de energietransitie en draagt bij aan de woningkwaliteit. • Gerichte coaching: we doen al aan coaching, maar gaan extra tijd besteden aan deze doelgroep. Hiervoor wordt samengewerkt met de HEBA (Haagse Energie Besparings Aanpak: energiecoaching Den Haag en met de energiebank). Hiermee wordt energie bespaard. Dit wordt uiteraard ook aangeboden aan huurders in een sociale corporatiewoning. Speciaal voor minima • Duurzame Cadeaukaart: de actie met de koelkasten was een groot succes. De actie wordt herhaald en uitgebreid naar andere apparaten zoals energiezuinige vriezers en wasmachines. Hiermee bespaart de inwoner energie en worden de energielasten direct verlaagd; • Extra workshops: naast de bestaande energiebespaarworkshops worden inwoners een cursus gezond binnenklimaat aangeboden. Hiermee besparen de inwoners energie en hebben zij meer wooncomfort;

3/4

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

DSO/10255998

• Goedkoper je huis verwarmen extra: bij ‘goedkoper je huis verwarmen’ komt een door de gemeente ingehuurde adviseur de cv-installatie bekijken. De adviseur voert direct gratis zaken uit als het ontluchten van de radiatoren, het verlagen van de aanvoertemperatuur of het aanbrengen van radiatorfolie. Ook geeft hij/zij advies over grotere maatregelen zoals een nieuwe ketel of radiator, vloerverwarming, een warmtepomp of waterzijdig inregelen. In de adviesgesprekken bleek dat een deel van de bewoners veel baat heeft bij artikelen als een deurdranger en een radiatorventilator, maar dat niet kan betalen. Voor deze inwoners zullen we de genoemde producten betalen en instaleren. Hiermee wordt energie bespaard en het draagt bij aan het wooncomfort. Subsidies, ontzorgacties en leningen Naast de winterklaaracties zet Den Haag Enecomiddelen in voor subsidies, ontzorgacties en leningen om woningeigenaren en ondernemers te helpen energie te besparen en over te gaan op schone energie. Dit wordt gedaan in aanvulling op de subsidies en leningen van het Rijk (ISDE, SEEH, SAH, Nationaal Warmtefonds). De subsidie wonen op schone energie wordt veel gebruikt. Er zijn bijna 700 aanvragen voor dak- vloer en gevelisolatie. Er zijn 265 subsidies voor een groen dak aangevraagd.

Er zijn met meer dan 1.100 bewoners adviesgesprekken gevoerd over koken en/of verwarmen op schone energie, 525 bewoners vroegen hiervoor subsidie aan. Ook zijn 8 projecten van woningcorporaties ondersteund waarbij aan ruim 700 huurders subsidie is verstrekt voor koken op schone energie. Vanaf begin dit jaar hebben we voor Ooievaarspashouders speciale regelingen. Via de straataanpak en via de VvE-aanpak in Mariahoeve worden eigenaren ontzorgt. Dit biedt de eigenaren inzicht. Deze eigenaren krijgen collectief een aanbod. Er is een aanbod om te lenen. Zo hebben we een gemeentelijk fonds voor kleine VvE’s (het VvE duurzaamheidsfonds Den Haag) en voor individuele woningeigenaren wordt door de gemeente de rente bij leningen die binnen het Nationaal Warmtefonds worden afgesloten vergoed. Tot slot Energie die niet wordt gebruikt hoeft niet te worden afgerekend en minder energiegebruik helpt bij het tegengaan van klimaatverandering. In Den Haag zorgen we ervoor dat iedereen die mee wilt doen aan de energietransitie de mogelijkheid heeft om energie te besparen. Hierbij hebben we speciale aandacht voor onze kwetsbare bewoners. De acties en regelingen die we de afgelopen jaren hebben ingezet zetten we dan ook door. Uit de toelichting op waaraan de eenmalige rijksuitkering ‘energiearmoede’ blijkt dat de gemeente Den Haag een voorbeeld is. De €5 mln.

die het rijk voor Den Haag beschikbaar heeft gesteld besteden we dan ook aan uitbreiding van onze winterklaaractiviteiten en komen boven de acties die we al uitvoeren. Hiermee zorgen we ervoor dat iedereen energie kan besparen en besparen voor iedereen energie, voor nu en voor in de toekomst. Met vriendelijke groet, de wethouder van Duurzaamheid en Energietransitie Liesbeth van Tongeren

4/4