RIS311528 Voortgang leegstandsaanpak Binnenstad

Typ tekstTyp tekstTyp tekst

Saskia Bruines Wethouder van Economie, Internationaal en Dienstverlening

040

Retouradres: Postbus 12600, 2500 DJ Den Haag

Ons kenmerk

Aan de voorzitter van de commissie Bestuur

DSO/10256027 RIS311528 Contactpersoon

N.J. Aalbers Dienst

Dienst Stedelijke Ontwikkeling Afdeling

Economie Telefoonnummer

14070 Datum

E-mailadres

8 maart 2022

nicole.aalbers@denhaag.nl

Onderwerp

Voortgang leegstandsaanpak Binnenstad

Geachte voorzitter, De coronamaatregelen hebben grote impact op de Haagse binnenstad. De sluiting van de horeca, culturele instellingen en winkels, in combinatie met de “thuiswerk-maatregel” leidt tot aanzienlijk minder bezoekers in de Haagse binnenstad (gemiddeld 60% t.o.v. 2019) en lage omzetten voor de ondernemers. In de binnenstad is de leegstand relatief hoog ten opzichte van de andere winkelgebieden in Den Haag. Gemeten naar vierkante meters lag deze in juni 2021 op 11,6% en naar aantal panden 8%. De leegstand concentreert zich voornamelijk in het kernwinkelgebied in een aantal grote panden en winkelstraten, zoals Hudson’s Bay (12.000m2), De Markies (bovenmeters Uniqlo/Jumbo), Spuistraat, Vlamingstraat, Venestraat en de Hoogstraat (Leegstandsanalyse Detailhandel Den Haag RIS309544). Leegstand Kernwinkelgebied Binnenstad (1-1-2022)

Gemeente Den Haag

Spui 70 Den Haag

Postbus 12600 2500 DJ Den Haag

T 14070 www.denhaag.nl

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

DSO/10256027

Zoals beschreven in het Sociaaleconomisch Herstelplan Corona (RIS306618) en de reactie op het initiatiefvoorstel Leegstandsmakelaar ”winkelleegstand te lijf in crisistijd” (RIS306636), heeft het college extra aandacht voor het tegengaan van leegstand in de winkelstraten van de binnenstad. Met deze brief wil het college u tussentijds informeren over de stand van zaken rondom de leegstandsaanpak zoals de transformatie van winkelmeters, de taskforce leegstand en aankomende pilot-projecten in de binnenstad. Transformatie winkelmeters De transformatie van de binnenstad naar minder winkelmeters en meer wonen, werken, recreëren, cultuur en studeren wordt als gevolg van Corona sneller doorgezet. Deze transformatie speelt zich in de binnenstad met name op verdiepingen of in de kelders van de winkelpanden af. De transformatieaanpak is veelal een strategie met een lange termijn omdat hierbij een intensieve medewerking van verschillende vastgoedeigenaren nodig is. Zo heeft het college lokale vastgoedtafel “kernwinkelgebied” ingesteld waar op strategisch niveau met vastgoedeigenaren gesproken wordt over de transformatie van het kernwinkelgebied en de inzetbaarheid van instrumenten om dit mogelijk te maken. Daarnaast werkt Den Haag samen met de G6-steden en de ministeries van EZK en BZK aan een gezamenlijke aanpak voor het behoud en versterking van de binnensteden.

Vanuit een strategische locatie-aanpak voor de binnenstad heeft college in beeld welke grotere kantoor- en winkelpanden getransformeerd kunnen worden en is hier op regelmatige basis overleg met de betreffende vastgoedeigenaren over. Het college voorziet dat hiermee circa 25.000 m2 winkelmeters in de binnenstad “uit de markt gehaald” worden (= ca. 14% van het totale aanbod). Het betreft panden zoals de voormalige Hudson’s Bay-locatie, De Volharding, De Priba-locatie, De Markies en verschillende panden in de Hoogstraat, Spuistraat en Vlamingstraat. Deze ontwikkelingen kennen hun eigen informatie- en besluitvormingstraject in de vorm van PUK’s en WABO’s. Als nieuwe ontwikkelingen zich voordoen bij prominente locaties, zoals de verplaatsing van de Mediamarkt naar de Hudson’s Bay locatie, zal het college overleg hebben met de vastgoedeigenaar over de herontwikkelingsambities. Wonen boven winkels Gezien de grote woningbehoefte in de stad lijkt het stimuleren van “wonen boven winkels” momenteel kansrijker dan de afgelopen jaren. Uit gesprekken met de vastgoedeigenaren van onder andere de Spuistraat blijkt dat beleggers positief tegen deze invulling aankijken doordat dit steeds vaker financieel uitvoerbaar blijkt. Inmiddels lopen circa 10 initiatieven, variërend van een eerste idee tot aan de realisatie (Oude Passage), voor wonen boven winkels in het kernwinkelgebied.

De meeste initiatieven zijn momenteel in de Spuistraat en Vlamingstraat. Het college stimuleert en faciliteert deze ontwikkeling daar waar mogelijk. Hierbij heeft het college van verschillende eigenaren signalen ontvangen dat er oog moet zijn voor het benodigde maatwerk dat soms geleverd moet worden om transformatie in monumentale panden mogelijk te maken. Momenteel wordt geïnventariseerd waar dit maatwerk uit kan bestaan en of dit onder gemeentelijke of rijksregelgeving valt.

2/4

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

DSO/10256027

Tevens combineert het college deze ontwikkeling van wonen boven winkels met een gevelaanpak voor de Spuistraat en Vlamingstraat, conform het eerder afgesloten Spuistraat-akkoord (RIS306365). Op basis van een beeldkwaliteitsplan en een stimuleringsregeling is het de ambitie van het college om de uitstraling van de gevels in dit gebied kwalitatief te verbeteren. De stimuleringsregeling zal naar verwachting in het 1e kwartaal van 2022 worden vastgesteld door het college. Het beeldkwaliteitsplan wordt uiteindelijk formeel door de raad vastgesteld. Het college zal een voorstel tot formele vaststelling van het beeldkwaliteitsplan in het 1e kwartaal aan de raad voorleggen. Taskforce leegstand

Zoals beschreven in de reactie op het initiatiefvoorstel Leegstandsmakelaar ”winkelleegstand te lijf in crisistijd” (RIS306636) heeft het college een taskforce leegstand ingesteld. Daarnaast is de rol van de programmamanager op het onderdeel leegstand breder ingezet en geïntensiveerd. Waarbij deze ideeën en oplossingen aandraagt voor het tegengaan van leegstand en de bijbehorende pilot-projecten en acties uitvoert. In de taskforce leegstand zijn de stakeholders (pandeigenaren, makelaars, ondernemers en gemeente) vertegenwoordigd met als doel gezamenlijke acties uit te voeren om de leegstand (al dan niet tijdelijk) op te lossen en de leegstaande etalages in de winkelstraten een goede uitstraling te geven. De taskforce brengt de actuele en voorzienbare leegstand in de binnenstad in kaart, verbindt nieuwe initiatieven met leegstaande panden (zoals bijvoorbeeld (lokale) pop-up winkels), bewaakt de kwaliteit van de branchering, bespreekt thema’s als huurinnovaties en realiseert tijdelijke initiatieven vanuit BIZ-en/collectieven en lokale ondernemers. De taskforce komt op regelmatige basis, iedere 5-6 weken, bij elkaar om grip te houden op actuele ontwikkelingen. Inmiddels is de taskforce leegstand vijf keer bij elkaar geweest.

De signalen uit deze overleggen laten zien dat de verhuurmarkt op dit moment mager is en op korte termijn concrete nieuwe invullingen in winkelpanden niet snel te verwachten zijn: • Er hangen weinig nieuwe winkel- en horecaformules boven de markt • De transacties betreffen momenteel voornamelijk verplaatsende winkelformules (en geen nieuwe) zoals de eerder beschreven verplaatsing van de Mediamarkt naar de Hudson’s Bay locatie • Landelijk beeld is dat (inter)nationale winkelformules het aantal vestigingen per stad terugbrengen • De doelgroep in het Haagde kernwinkelgebied lijkt smaller te worden, mede door het wegblijven van de expats, ouderen en de mensen die normaal gesproken in de binnenstad werken maar nu thuiswerken • De conversie (uitgaven per klant) in Den Haag blijft achter ten opzichte van andere steden • In de Haagse binnenstad dalen de gevraagde winkelhuren en is er steeds meer flexibiliteit ten aanzien van contractduur en overige huurvoorwaarden Inmiddels zijn er wel twee pilot-projecten in samenwerking met ondernemers en eigenaren opgestart voor een etalage-aanpak voor leegstaande panden. Het eerste project is op initiatief van de BIZ in de Hoogstraat en het Noordeinde. De ondernemers willen beschikbare leegstaande etalages in het gebied op een aantrekkelijke manier aankleden, passend bij de uitstraling van “Royal Shopping District.

Tevens is de BIZ op zoek naar een leegstaand pand waar ondernemers uit het gebied gezamenlijk een “Royal Shopping warenhuis” kunnen operationaliseren. De programmamanager leegstand ondersteunt de BIZ bij de uitwerking van de plannen en de BIZ ontvangt vanuit het Sociaaleconomisch Herstelplan Corona een financiële bijdrage voor de realisatie.

3/4

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

DSO/10256027

Het tweede project betreft een samenwerking met de eigenaren en ondernemers in de Spuistraat, Vlamingstraat, Venestraat (BIZ City Centre en eigenaren BIZ Spuistraat) en culturele instellingen in de binnenstad. Hierbij worden leegstaande etalages op ludieke wijze aangekleed met de uitingen van de verschillende culturele instellingen. De opstart van het project was in januari 2022 en zal naar verwachting in maart 2022 in uitvoering gaan. Ook hier ondersteunt de programmamanager de uitvoering van het project en wordt een deel van de kosten gefinancierd uit het Sociaaleconomisch Herstelplan Corona. Tot slot Het college blijft ook de komende periode de leegstandsontwikkeling in de winkelstraten nauwlettend volgen en waardeert de grote mate van inzet van verschillende partijen in de binnenstad om de leegstand terug te dringen opdat de Haagse binnenstad een aantrekkelijk gebied blijft om te bezoeken. Met vriendelijke groet, Saskia Bruines Wethouder Economie, Internationaal en Dienstverlening

4/4