RIS310731 Programma onderwijshuisvesting 2022

Typ tekstTyp tekstTyp tekst

Hilbert Bredemeijer Wethouder van Onderwijs, Sport en Buitenruimte

060

Retouradres: Postbus 12600, 2500 DJ Den Haag

Ons kenmerk

Aan de voorzitter van de commissie Samenleving

OCW/10206072 RIS310731 Contactpersoon

Sanderijn Schuurink Dienst

Onderwijs, Cultuur en Welzijn Afdeling

Productgroep Onderwijshuisvesting Telefoonnummer

14070 Datum

E-mailadres

30 november 2021

sanderijn.schuurink@denhaag.nl

Onderwerp

Programma onderwijshuisvesting 2022

Geachte voorzitter, 1. Inleiding Op 30 november 2021 heeft het college van burgemeester en wethouders het Programma onderwijshuisvesting 2022 vastgesteld (OCW/10178955; RIS310729). In het programma onderwijshuisvesting zijn de nieuw te bouwen scholen, waarvoor de schoolbesturen vanaf 2022 aanvragen voor vergoeding kunnen indienen, opgenomen. Tevens kunnen de schoolbesturen op basis van dit programma vergoeding aanvragen voor de bouwvoorbereiding van scholen, die een later jaar op het programma onderwijshuisvesting zullen worden opgenomen. Voor 2022 is er in het programma voor € 24,1 miljoen aan investeringen in onder andere vervangende nieuwbouw, revitalisering en bouwvoorbereiding voorzien en voor € 5,3 miljoen aan exploitatiebudget, ten behoeve van onder andere huur van gebouwen en sportterreinen, inrichting van klaslokalen, instandhouding van wissellocaties en verbouwkosten bij ingebruikname. Schoolbesturen hebben op grond van de Verordening voorzieningen huisvesting onderwijs gemeente Den Haag 2015 (hierna: de verordening) jaarlijks de gelegenheid vóór 1 februari bij het college aanvragen voor voorzieningen in de huisvesting in te dienen, waarvan de uitvoering in het daaropvolgende jaar dient aan te vangen. Bekostiging van toegekende voorzieningen geschiedt vanuit de algemene middelen van de gemeente.

Aanvragen voor voorzieningen in de huisvesting die in behandeling zijn genomen, worden beoordeeld en getoetst aan de in de verordening opgenomen criteria, zoals noodzaak en omvang van de aangevraagde voorziening. Voorzieningen die na beoordeling en toetsing van een positief (bekostigings-) advies zijn voorzien, zijn opgenomen op het jaarlijks vast te stellen "Programma onderwijshuisvesting" (zie onder 2.). Aanvragen die op grond van de verordening niet voor vergoeding in aanmerking komen, zijn opgenomen op het "Overzicht" (zie onder 3.). Aanvragen voor bekostiging van bouwvoorbereiding zijn opgenomen op het “Programma bouwvoorbereiding” (zie onder 4.). Daarnaast komen in deze brief nog de volgende onderdelen aan de orde: Uitvoering voorgaande programma’s (5.), Bijzondere ontwikkelingen (6.), Bestuurlijk overleg (7.) en tot slot Financiële dekking (8.).

Gemeente Den Haag

Spui 70 Den Haag

Postbus 12600 2500 DJ Den Haag

T 14070 www.denhaag.nl

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

OCW/10206072

2. Programma onderwijshuisvesting Den Haag 2022 Juridisch is het programma onderwijshuisvesting een bundel van beschikkingen, waarop titel 4.2 Subsidies van de Algemene wet bestuursrecht van toepassing is. Met opname van een voorziening in de huisvesting op het programma ontstaat een financiële aanspraak van het betrokken schoolbestuur op de gemeente. Toetsing en beoordeling van de ingediende aanvragen voor voorzieningen in de huisvesting en het daarover gevoerde overleg met de schoolbesturen, resulteren in het door het college vastgestelde programma onderwijshuisvesting. Met het toekennen van een deels, of geheel andere, voorziening dan is gevraagd, wordt bereikt dat enerzijds de beschikbare onderwijshuisvesting in de stad zo efficiënt mogelijk wordt gebruikt en anderzijds de beschikbare middelen zo effectief mogelijk worden ingezet. Dit is aangegeven in kolom 6 (toekenning/toelichting). De bedragen die achter de toegekende voorzieningen staan vermeld, zijn normbedragen indien de toegekende voorziening betrekking heeft op (vervangende) bouw, uitbreiding, eerste aanschaf van onderwijsleerpakket en/of meubilair of huur sportterrein in het voortgezet onderwijs. Betreft de toegekende voorziening sloop of ingebruikname, dan is sprake van een geraamd bedrag.

In het laatste geval wordt de uiteindelijke vergoeding gebaseerd op de feitelijke kosten, zoals deze blijken uit door de schoolbesturen te overleggen offertes of, indien van toepassing, uit de resultaten van een aanbesteding. Deze balans tussen normvergoedingen en maatwerkbekostiging draagt er aan bij, dat alle nieuwe schoolgebouwen met een eenzelfde kwaliteitsniveau kunnen worden gerealiseerd. De bekostiging van de toegekende voorzieningen kan in 2022 een aanvang nemen, mits de wettelijk voorgeschreven toetsing aan nieuwe feiten en omstandigheden waarin de school verkeert, heeft plaatsgevonden en een (algemene) uitvoeringsbeschikking door de gemeente is afgegeven. Het betrokken schoolbestuur is in de regel opdrachtgever voor de tot stand te brengen voorzieningen en draagt de financiële gevolgen voor onderhoud en exploitatie. Na de wettelijk voorgeschreven toetsing aan nieuwe feiten en omstandigheden van de voorzieningen die op het programma zijn opgenomen, wordt het subsidiebedrag definitief beschikt. De schoolbesturen zijn vervolgens gehouden vóór 1 oktober van het programmajaar de opdrachten te verstrekken. Als lopende het jaar blijkt, dat dit niet haalbaar is, dient het schoolbestuur vóór 1 september een aanvraag voor verlenging in te dienen.

Bekostiging door de gemeente vindt plaats aan de hand van de door de schoolbesturen in te zenden facturen met betalingsbewijzen, waarna (na controle op de geleverde prestatie) betaling plaats vindt. Hierbij moet worden aangetekend dat er bij de uitvoering van de projecten sprake kan zijn van niet vooraf in te schatten vertraging als gevolg van bezwaarprocedures, vertraging in het vergunningentraject, mislukte aanbesteding, eventuele faillissementen van aannemers/onderaannemers, wijzigende omstandigheden, etc. Op het Programma onderwijshuisvesting Den Haag 2022 zijn de volgende vier omvangrijke bouwprojecten opgenomen: vervangende bouw voor 17 groepen en een gymnastiekzaal voor de Koos Meindertsschool op de locatie A. Kortekaasplantsoen 125; vervangende bouw voor 12 groepen en een gymnastiekzaal voor de Houtwijk Montessorischool op de locatie Architect Berlagelaan 125; renovatie van het lesgebouw voor 7 groepen en de gymnastiekzaal voor Het Mozaïek op de locatie Van den Eyndestraat 24 en vervangende bouw voor 11 groepen en een gymnastiekzaal voor Wonnebald De Vrije School op de locatie Mozartlaan 189.

2/6

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

OCW/10206072

Ten opzichte van de indicatieve planning, opgenomen in het op 6 februari 2020 door de gemeenteraad vastgestelde Integraal Huisvestingsplan (IHP) Onderwijs Den Haag 2020-2030 (RIS304176), zijn er drie afwijkingen. De vervangende bouw van de voor 2022 opgenomen Nutsschool Bezuidenhout is op verzoek van het schoolbestuur Lucas Onderwijs opgenomen op het Programma onderwijshuisvesting Den Haag 2021, waarmee de vervangende bouw van de Koos Meindertsschool, die in het IHP voor 2021 gepland stond, nu voor het programma 2022 zal worden meegenomen. Over twee jaar bezien houdt de IHP planning daarmee wel stand. Met hetzelfde schoolbestuur is geconcludeerd dat de start bouw van vervangende nieuwbouw voor het College de Populier ook niet haalbaar is in 2022. Hierover bent u geïnformeerd in een separate commissiebrief (RIS310211). Voor de vervangende bouw van de Schabergschool is nog niet duidelijk naar welke locatie deze school zal verhuizen of verplaatsen. Tenslotte is de mogelijke uitbreiding van de International School of The Hague door het bestuur aangehouden, in afwachting van de ontwikkeling van de leerlingenaantallen in verband met de coronacrisis en de Brexit. Momenteel vind de eerste herijking van het IHP plaats, dit raadsvoorstel kunt u begin 2022 verwachten.

Bij vaststelling van het IHP is aangegeven dat bij de vaststelling van het programma onderwijshuisvesting strak zal worden getoetst op de haalbaarheid van de geplande uitvoering. Het programma voor het jaar 2022 omvat een bedrag voor projecten die op eerdere programma’s waren opgenomen en nu in verband met de verwachte start bouw naar het prijspeil van 2022 worden aangepast. In totaal betreft dit 4 projecten voor een bedrag van circa € 1,7 miljoen aan indexatie (zie toelichting onder 6.). De verwachting is dat deze projecten in 2022 van start zullen gaan. Dit zijn: Insp. W.P. Blokpoelschool aan de Twickelstraat 5 Dr. M.M. den Hertogschool aan de Amalia van Solmsstraat 5 Basisschool Toermalijn aan de Beeklaan 184 Galvanischool aan de Galvanistraat 43 Voor deze hierboven vermelde projecten geldt dat de start van de bouw was voorzien in het jaar 2021. Voor de Den Hertogschool geldt dat het verkrijgen van de omgevingsvergunning langer duurt dan verwacht. De aanbesteding van de Toermalijn is mislukt en inmiddels is een nieuw aanbestedingstraject opgestart. De bouwkavel voor de nieuwbouw van de W.P. Blokpoelschool komt pas later beschikbaar, waardoor de bouw nog niet gestart kan worden.

Tenslotte vindt er met betrekking tot de vervangende nieuwbouw van de Galvanischool een tweede hoorzitting plaats bij de Raad van State ten aanzien van de, voor de doorstart van de bouw voorwaardelijke, omgevingsvergunning. 3. Overzicht Den Haag 2022 Het Overzicht Den Haag 2022 (bijlage 2) bevat de afgewezen aanvragen voor voorzieningen in de huisvesting. De meeste aanvragen zijn op het overzicht geplaatst op grond van "geen noodzaak", dat wil zeggen dat niet voldaan is, aan het in de verordening aangegeven noodzakelijkheidscriterium, voor toekenning van een gevraagde voorziening. Indien een aanvraag wordt afgewezen op grond van het criterium “niet haalbaar in 2022”, dan wil dat zeggen, dat redelijkerwijs niet kan worden verwacht, dat met de aangevraagde voorziening in 2022 een aanvang kan worden gemaakt, of dat de voorziening in 2022 kan worden gerealiseerd. 4. Bekostiging van bouwvoorbereiding 2022 Voorafgaand aan het opnemen van een aangevraagde voorziening voor bekostiging van nieuwbouw op het programma onderwijshuisvesting, biedt de verordening schoolbesturen de mogelijkheid een aanvraag in te dienen ter bekostiging van de kosten van bouwvoorbereiding. Daarbij moet gedacht worden aan te vergoeden kosten van architecten en adviseurs.

3/6

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

OCW/10206072

De bekostiging van de kosten van bouwvoorbereiding is bedoeld om een bouwplan zo ver voor te bereiden, dat het jaar van uitvoering zo goed mogelijk kan worden ingepland. Tevens kan een definitief ontwerp worden gemaakt, wat nodig is voor het kunnen indienen van een aanvraag. Een toegekend bedrag voor de bekostiging van de kosten van bouwvoorbereiding wordt te zijner tijd in mindering gebracht op een eventueel toe te kennen bekostiging van de stichtingskosten van nieuwbouw. Voor de volgende projecten is bekostiging van bouwvoorbereiding opgenomen op het Programma bouwvoorbereiding Den Haag 2022 (bijlage 3): vervangende bouw voor 14 groepen; voor de Horizon op de locatie Paets van Troostwijkstraat 93 en vervangende bouw voor 12 groepen en 1 gymnastiekzaal; voor de Carolusschool op de locatie aan het Westeinde 103. 5. Uitvoering Programma’s onderwijshuisvesting In 2021 zijn geen nieuwe scholen opgeleverd, maar zijn wel de revitalisering van de Europese school VO aan de Oostduinlaan en voor het Segbroek College aan de Goudsbloemlaan, de ingebruikname voor School2Care aan het Willem Dreespark en de uitbreiding van Het Volle Leven aan de Rijslag gerealiseerd. De nieuwe huisvesting (uitbreiding/revitalisering) voor de Yunus Emre Islamitische Basisschool aan de Vrijstaathof zal eind van 2021 of begin van 2022 worden opgeleverd.

In 2021 zijn de volgende projecten gestart met de uitvoering: - De Vliermeent aan de Vlierboomstraat; - Kindcentrum Vroondaal aan de Thomas Mannsingel; - Waalse Louis de Coligny aan de Ametisthorst; - A.M.G. Schmidtschool aan de Jacob de Graefflaan 10; - Hofstad Mavo-Havo, Pastoor van Ars en de Oase aan de Donker Curtiusstraat. De Vuurvlinder aan de Diamanthorst zal eind van het jaar gaan starten, na het afgeven van de uitvoeringsbeschikking. 6. Bijzondere ontwikkelingen De bedragen voor investeringen in het onderwijs worden voor het jaar 2022 positief geïndexeerd (+ 4,92 %). Dit wordt veroorzaakt door de prijsstijging van de bouwkosten over de periode juli 2020 – juli 2021 (opgave CBS) en de verwachte groei volgens de Macro Economische Verkenning 2022. De bedragen voor de exploitatievergoedingen worden voor het jaar 2022 met + 1,82% geïndexeerd. Dit wordt veroorzaakt door de stijging van de consumentenprijzen (opgave CBS) en verwachte ontwikkelingen volgens de Macro Economische Verkenning 2022. In overleg met de schoolbesturen wordt gewerkt aan aanpassingen aan de verordening, zoals in de notitie Onderwijshuisvesting in Den Haag (RIS301793) beleidsmatig is onderbouwd en aan de herijking van het IHP.

Op 29 november 2018 is als bijlage bij de Verordening gelijkstelling onderwijs Den Haag 2019 de ‘Voorzieningen cofinanciering energiebesparende maatregelen en groen-blauwe schoolpleinen’ door de gemeenteraad vastgesteld (RIS301035). In de periode november 2020 tot november 2021 is voor circa € 0,5 miljoen aan aanvragen ingediend. In deze periode is voor € 1,0 miljoen aan aanvragen toegekend (sommige toekenningen betreffen aanvragen die zijn ingediend voor november 2020; één aanvraag is op het moment nog in behandeling). De toekenningen betreffen aanvragen voor cofinanciering van energiebesparende maatregelen bij bestaande schoolgebouwen, dan wel voor een vergoeding van de ontwerpkosten voor een groen-blauw schoolplein, voor de volgende schoollocaties:

4/6

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

OCW/10206072

-

Johannes Bildersstraat 11: energiebesparende maatregelen; 2e Braamstraat 5: vergoeding ontwerpkosten groen-blauw schoolplein; Laan van Meerdervoort 57: energiebesparende maatregelen; Laan van Meerdervoort 57: vergoeding ontwerpkosten groen-blauw schoolplein; Colijnplein 9: energiebesparende maatregelen;

Het subsidieplafond voor 2021 is € 2,0 miljoen. Het subsidieplafond voor 2022 is opnieuw € 2,0 miljoen. In 2021 is tot nu door het college namens schoolbesturen voor een kleine € 4,0 miljoen (41 aanvragen) aan subsidieaanvragen ingediend voor de lopende Rijkssubsidie Specifieke Uitkering Ventilatie in Scholen (SUVIS-regeling). Tot nu toe is in deze periode voor € 2,9 miljoen aan toekenningen ontvangen. Vier aanvragen zijn op het moment nog in behandeling. 7. Bestuurlijk overleg Voordat een besluit met betrekking tot het Programma onderwijshuisvesting Den Haag 2022, Overzicht Den Haag 2022 en Programma bouwvoorbereiding Den Haag 2022 door burgemeester en wethouders kan worden genomen, moeten op grond van artikel 3.2, respectievelijk artikel 8.2, van de verordening, de bevoegde gezagsorganen van de desbetreffende scholen voor primair en voortgezet onderwijs in Den Haag in de gelegenheid worden gesteld, hun zienswijze over de voorgenomen inhoud van het te nemen besluit naar voren te brengen. Daartoe zijn de concepten van het Programma onderwijshuisvesting Den Haag 2022, het Overzicht Den Haag 2022 en het Programma bouwvoorbereiding Den Haag 2022 per e-mail aan de vertegenwoordigers van de schoolbesturen van de (overleg-)kamers voor Primair- en Voortgezet Onderwijs voorgelegd. Er zijn geen opmerkingen door de bestuursvertegenwoordigers naar voren gebracht. 8.

Financiële dekking Met het Programma onderwijshuisvesting Den Haag 2022 en het Programma bouwvoorbereiding Den Haag 2022 is ten behoeve van het investeringsdeel een bedrag gemoeid van € 24,1 miljoen, waarvan € 0,3 miljoen bouwvoorbereiding. Het Investeringsplan Den Haag 2022-2026 (bijlage 4) wordt hierop bij de eerstvolgende wijziging budgettair neutraal aangepast. Hiervoor is dekking aanwezig binnen het Meerjarig Investeringsplan Den Haag 2022-2025. Het investeringskrediet is door de raad vastgesteld op 4 november 2021 voor een bedrag van € 33,2 miljoen (RIS309850). In onderdeel 2. Programma Onderwijshuisvesting Den Haag 2022 is aangegeven dat afgeweken is van de planning uit het IHP. Dit leidt voor 2022 tot een lager investeringsniveau, dan door de raad is afgegeven. Hiermee wordt voorkomen dat het stuwmeer aan vertraagde projecten voller wordt. Afhankelijk van de ontwikkelingen kan dit volgend jaar en de jaren daarna tot een hoger investeringsniveau leiden. In de planning van de voorstellen uit dit IHP is ruimte gereserveerd om hier op in te lopen. Voor het exploitatiedeel van het programma onderwijshuisvesting 2022 is een bedrag van € 5,3 miljoen nodig. De dekking is aanwezig binnen de exploitatie begroting 2022 voor onderwijshuisvesting.

De dekking voor de ‘Voorzieningen cofinanciering energiebesparende maatregelen en groen-blauwe schoolpleinen’ is aanwezig binnen de reserve Duurzame Huisvesting Onderwijs. In het IHP is geconstateerd dat de structurele financieringsbehoefte voor onderwijshuisvesting niet op orde is. Naar aanleiding van deze constatering is een onderzoek uitgevoerd naar de financiering van onderwijshuisvesting op de lange termijn. Dit onderzoek is afgerond en wordt betrokken bij de komende coalitie besprekingen. De uitkomst van het onderzoek komt er op neer, dat er structureel extra geld nodig is om de onderwijshuisvesting te financieren. Het verschilt per scenario hoeveel geld er extra nodig is. Als het IHP scenario wordt gevolgd, is er elk jaar € 1,1 mln. extra structureel benodigd. In 2030 zijn de extra jaarlijkse lasten dan opgelopen tot € 8,8 mln.

5/6

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

OCW/10206072

Als er ook rekening wordt gehouden met de geambieerde groei van de stad (Binckhorst, CID en Zuidwest) en de kosten van verduurzaming van schoolgebouwen, is er elk jaar € 1,4 mln. extra structureel benodigd. In 2030 zijn de extra jaarlijkse lasten dan opgelopen tot € 12,8 mln. Ten behoeve van het Programma onderwijshuisvesting Den Haag 2023 is in de begroting 2022-2025 reeds 25 miljoen euro beschikbaar gesteld in het MIP. De planontwikkeling voor deze projecten is immers reeds in gang gezet door de schoolbesturen. Vooralsnog is het streven om het investeringsniveau in lijn te houden met de uitgangspunten van het IHP en daarmee achterstanden te voorkomen. Met vriendelijke groet, de wethouder van Onderwijs, Sport en Buitenruimte Hilbert Bredemeijer

6/6