Document · PDF

RIS310443 Bijlage

Commissie Leefomgeving 18 november 2021, gemeente Den HaagBij agendapunt: Ingekomen bestuurlijke stukken18.029 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 1 van 3

1 Olieverf Duurzaam Energiehart Den Haag, Henk Heijkers

Inhoudsopgave 1.

Inleiding 1.1 1.2 1.3 1.4

Aanleiding Opdracht en resultaat Scope Werkwijze

3 3 3 4

Locatie-eisen en uitgangspunten

De resultaten

3.1

5 6 6 7 11 11

3.2 3.3 3.4

Locaties Tabel 1 Short list Tabel 2 Long list Tabel 3 Onderzochte niet geschikte locaties Locatiebeschrijvingen shortlist Aandachtspunten Conclusies en aanbevelingen

Bijlage 1: Kaart met zoekgebieden

Bijlage 2: Kaart met potentiële locaties (shortlist)

Bijlage 3: Factsheets per locatie

1. Inleiding 1.1

Aanleiding

Het Haagse collegeprogramma 2018-2022 spreekt van een klimaatneutraal Den Haag in 2030. De ambitie is daarnaast om in deze periode 25 duizend tot 30 duizend bestaande woningen van duurzame energie te voorzien. Het klimaatneutraal maken van de gebouwde omgeving is een enorme opgave waar de gemeente Den Haag voor staat. Een belangrijk speerpunt is het realiseren van duurzame en betaalbare warmte. Onderdeel hiervan is het benutten en ontwikkelen van een groot aantal lokale duurzame bronnen. Om hier invulling aan te geven, richt de gemeente Den Haag zich onder andere op het toevoegen van nieuwe geothermiebronnen. In het coalitieakkoord staat dat het college in deze collegeperiode nog tenminste drie 1 geothermiebronnen wil realiseren . Deze globale scan op stadsniveau moet kansrijke locaties in beeld brengen.

1.2

Opdracht en resultaat

In opdracht van de Programmadirecteur DSB beleid – Energietransitieteam heeft de afdeling Stedenbouw & Planologie een quick scan gedaan naar mogelijke locaties voor geothermiebronnen in Den Haag. Het betreft een stadsbrede verkenning waarbij aan de hand van vooraf door de opdrachtgever aangegeven zoekgebieden en selectiecriteria, is gezocht naar potentiële locaties. Het resultaat is een opsomming van denkbare locaties die in aanmerking komen als potentiële boorlocatie voor geothermie. Het eindproduct bestaat uit:  een eindrapport met overzichtskaart met de min of meer geschikte locaties;  per locatie een ingevulde checklist, waarbij over een aantal locatiespecifieke factoren een eerste uitspraak is gedaan;  een groslijst van locaties die zijn onderzocht, maar die gaande het traject zijn afgevallen op basis van de criteria of bij nader inzien niet geschikt werden geacht door de opdrachtgever om (op dit moment) verder te worden uitgewerkt.

1.3

Scope

Door de opdrachtgever is een kaart aangeleverd met (potentiële) warmtebronnen, zoekgebieden en bestaande warmtenetten (zie bijlage). Het betreft een stadsbrede verkenning, die is uitgevoerd aan de hand van drie categorieën zoekgebieden, die zijn aangedragen door de opdrachtgever. In overleg met de opdrachtgever is, behalve in Den Haag, voor Mariahoeve ook gekeken naar een locatie in de gemeente Wassenaar; voor het CID naar de zogeheten Tennet-locatie in Leidschendam-Voorburg en voor Den Haag Zuidwest in de gemeente Rijswijk. Wijkaanpakgebieden uit het Haags Energieakkoord 2018 1. Binckhorst/CID 2. Den Haag Zuidwest 3. Mariahoeve In deze gebieden gaat de gemeente actief starten met een gebiedsgerichte wijk-energieaanpak. Het doel is om bewoners, bedrijven en ketenpartners samen te brengen en o.a. een collectieve warmteoplossing te bieden.

1 Pas als de eerste bron aan de Leyweg zonder (technische) problemen werkt, een businesscase kent en ook

bewezen veilig is, worden plannen gemaakt en locaties gevonden om deze collegeperiode nog tenminste drie geothermiebronnen te realiseren.

Nadere verkenning ‘bekende’ locaties 4. Remise Lijsterbesstraat (voortgekomen uit wijkinitiatief) 5. AWZI Houtrust, parkeerterrein Laan van Poot (voortgekomen uit wijkinitiatief) 6. Energiecentrale aan De Constant Rebecqueplein 7. Ypenburg 8. Wateringseveld Overige zoekgebieden Den Haag 9. Loosduinen 10. Scheveningen 11. Vruchtenbuurt

1.4

Werkwijze

Er is naar locaties gezocht die voldeden aan de vastgestelde locatie-eisen en uitgangspunten (zie hoofdstuk 2). Vervolgens zijn de locaties getoetst aan de hand van de verkorte versie (d.d. 20180306) ‘checklist locaties geothermie Den Haag’ (IF Technology, 2017). In een eerste stap zijn de locaties getoetst aan de hand van vijf deal breakers. Als een locatie niet aan de geformuleerde deal breakers voldoet, dan is deze ongeschikt en niet nader onderzocht. Wanneer locaties wel aan de deal breakers voldoen en door opdrachtgever als kansrijk worden bestempeld, zijn deze nader onderzocht aan de hand van een checklist met een aantal door de opdrachtgever bepaalde locatiespecifieke factoren (zie factsheets in de bijlage). De potentiële locaties zijn nader bezien in samenwerking met de gebiedsteams van DSO Stedenbouw & Planologie. Vanwege de beperkte tijd c.q. het beschikbare budget zijn de potentiële locaties niet bezocht, waardoor de situatie ter plekke niet is beoordeeld.

2. Locatie-eisen en uitgangspunten De volgende randvoorwaarden zijn gehanteerd, in overleg met de opdrachtgever (Leo Klein/DSB):   

      

De locatie moet minimaal 5.000 m2 (circa 100*50) zijn. De voorkeur gaat uit naar een boorlocatie vlakbij een bestaand warmtenet of waar deze mogelijk in de toekomst gaat komen. De reden is dat de afstand van het transport van de warmte beperkt blijft. De locaties dienen enigszins verspreid te zijn over de gemeente (zie kaart zoeklocaties geothermie). Dat kan ruim worden gezien, omdat vanuit een bovengrondse boorlocatie ondergronds een kilometer ‘opzij’ kan worden geboord. Na het boren wordt op de locatie een dienstengebouw (circa 40*20) neergezet. Na het boren wordt het bronputtengebied (circa 10*15) afgezet met hekwerken. Dit gebied is niet openbaar toegankelijk. Het bronputtengebied moet te allen tijde bereikbaar zijn voor vrachtauto’s voor het uitvoeren van klein onderhoud. De rest van de locatie kan een andere (tijdelijke) bestemming krijgen, maar moet beschikbaar blijven voor toekomstige grootschalige onderhoudswerken. 2 Het eerste half jaar tijdens het boren is er nabij de boorlocatie extra ruimte nodig (ca. 3.000 m boven op 2 de 5.000 m ) voor de opslag van testwater. Het dienstengebouw kan eventueel elders gesitueerd worden (maximaal 200 meter van de boorlocatie richting toekomstig warmtenet. 2 Indien een zeer geschikte locatie wordt gevonden met een iets kleiner oppervlakte (ondergrens 4.000 m ) dan kan deze locatie worden voorgedragen. 4

3. De resultaten 3.1

De locaties

In totaal zijn 35 locaties onderzocht, waarvan er uiteindelijk 13 min of meer geschikt zijn als potentiële boorlocatie op basis van een quick scan, die is gemaakt aan de hand van de checklist. Dit zijn de zogeheten shortlist locaties, waarvan hieronder een beknopte locatiebeschrijving is gegeven. De overige locaties zijn onderverdeeld in 13 longlist locaties, die desgewenst in een later stadium alsnog nader onderzocht kunnen worden. De overige 9 locaties zijn in ogenschouw genomen, maar zijn bij nader inzien niet geschikt bevonden. Alle locaties zijn opgenomen in onderstaande tabel. Van alle shortlist locaties zijn de ingevulde checklists als bijlage bij dit rapport gevoegd. Tabel 1: shortlist locaties per gebied

S H O R T L I S T met min of meer geschikte locaties nr locatie Binckhorst 1. Spooremplacement 2. Westergasfabriekterrein 3. Binckhorst Noordwest 4. Vestaweg CID 5. Malieveld 6. ‘t Oor Schenkzone Mariahoeve 7. P-terrein Overbosch 8. Schenkstrook Den Haag Zuidwest 9. Zuiderpark Overige locaties 10. Energiecentrale De Constant Rebuecqueplein 11. Ypenburg Spoorlaan 12. Dunea-locatie Erasmusveld/Escamp 13. Tramkeerlus Kraayensteinlaan

factsheet pagina

Zie factsheet p.16 Zie factsheet p.20 Zie factsheet p.24 Zie factsheet p.28

+ 15 17 16 18

scores +/7 7 7 7

Zie factsheet p.32 Zie factsheet p.36

17 18

4 5

3 1

Zie factsheet p.40 Zie factsheet p.44

15 12

8 9

1 3

Zie factsheet p.48

Zie factsheet p.53 Zie factsheet p.57 Zie factsheet p.61 Zie factsheet p.66

18 22 14 16

3 1 8 7

3 1 2 1

2 0 1 1

*) De scores geven geen definitief uitsluitsel over de geschiktheid van de locatie, omdat aan de verschillende criteria geen wegingsfactor is toegekend.

Tabel 2: longlist locaties per gebied

L O N G L I S T (nader onderzoek nodig of pas beschikbaar op langere termijn) Nr Locatie Binckhorst 14. Trekvlietplein CID 15. Schenkviaduct Mariahoeve 16. Marlot-Reigersbergen

17. Park Vlaskamp 18. Groenstrook noordelijke Randweg 19. voetbalvelden Den Haag zuidwest 20. Schaapweg, park Overvoorde

21. Hildebrandplein Overige ‘bekende potentiële locaties’ 22. Remise Lijsterbesstraat 23. Wateringse Veld, Paul van Ostaijenpark (gasgestookte centrale) Overige locaties 24. Wateringse Veld sportvelden 25. Vruchtenbuurt, sportvelden 26. Vruchtenbuurt, school- en kindertuinen

Opmerkingen/overwegingen Gezien toekomstige stedelijke en infrastructurele ontwikkelingen en afstand tot leefomgeving afgevallen. Ligt ingebed tussen spoorlijnen met bedrijfsgebouwen Prorail; niet op korte termijn beschikbaar. Rijksbeschermd stadsgezicht en van grote cultuurhistorische waarde; maatschappelijke weerstand; terughoudend mee omgaan. Groene locatie; maatschappelijke weerstand; terughoudend mee omgaan. Smal talud met watergangen en fiets-/ wandelpaden, ecologische verbindingszone. Niet nader onderzocht met het oog op maatschappelijke weerstand; voetbalvelden nog in gebruik. Geen Haags grondgebied (Rijswijk), vormt mogelijk onderdeel van ecologische zone, maatschappelijke weerstand. Locatie te klein, bovendien aanwezigheid oppervlaktewater en wijngaard/moestuinen. Het terrein wordt als remise gebruikt door de HTM en blijft de komende jaren nog als zodanig in gebruik. Niet nader onderzocht i.o.m. opdrachtgever.

Niet nader onderzocht met het oog op maatschappelijke weerstand. Niet nader onderzocht met het oog op maatschappelijke weerstand. Sportvelden zijn nog in gebruik. Niet nader onderzocht met het oog op maatschappelijke weerstand. Tuinen zijn nog in gebruik.

Tabel 3: onderzochte niet geschikte locaties per gebied

Onderzocht, maar niet geschikt bevonden Nr Locatie Binckhorst -CID 27. Tennet-locatie 28. Bezuidenhout-west

Mariahoeve 29. Tuincentrum naast VS ambassade 30. Aegonplein 31. Loolaan ‘t Oor-noord Den Haag zuidwest -Overige ‘bekende’ potentiële locaties 32. Scheveningen, AWZI Houtrust parkeerterrein Laan van Poot Overige locaties 33. Wateringse Veld, Bouwmeester 34. Wateringse Veld Zevenwoudenlaan 35. Scheveningen, sportvelden

Opmerkingen/overwegingen

Is grondgebied Leidschendam-Voorburg; niet nader onderzocht. De ambitie is om dit gebied op de lange termijn te herstructureren. Het inpassen van een boorlocatie kan mogelijk in de toekomst binnen deze plannen worden meegenomen. Grondgebied Wassenaar; locatie ligt te ver van afzetgebied; i.o.m. opdrachtgever niet nader onderzocht. Afgevallen door aanwezigheid keerlus tram en beperkte toegankelijkheid. Locatie ligt te ver van afzetgebied, i.o.m. opdrachtgever niet nader onderzocht.

Onder de locatie liggen waterbekkens behorende bij de waterzuiveringsinstallatie, die de boorwerkzaamheden belemmeren. Te dure locatie i.vm. uitkopen aannemersbedrijf, i.o.m. opdrachtgever niet verder onderzocht. Te krappe locatie naast ecologische verbindingszone en nabij woningbouw. Maatschappelijke weerstand, beschermde stadsgezichten, drinkwaterwingebied.

3.2 Beschrijving locaties shortlist Binckhorst 1.

Spooremplacement (p.15) 2

De locatie is circa 5.100 m groot (bruto oppervlak, sporen liggen verhoogd op taluds), ligt ingeklemd tussen het spoor en heeft een onduidelijke functie. Er staan bomen en er zijn bouwwerken aanwezig die ook een onduidelijke functie hebben. Aan de Binckhorstlaan bevindt zich een pompstation/trafo. De locatie is vanaf de Binckhorstlaan over het fietspad te bereiken. De kavel is eigendom van de gemeente. De sporen met spoortaluds zijn privaat eigendom van de NS. Omdat de locatie ingeklemd zit tussen de sporen kan dit een risico vormen voor de vestiging van een geothermiebron. Tevens is de afstand tot toekomstige bebouwing/ leefomgeving nog onduidelijk gezien lopende planvorming van dit gebied in de Binckhorst. De toegankelijkheid van de locatie voor o.a. vrachtwagens is lastig gezien de aanwezige sporen. Hiervoor zijn infrastructurele aanpassingen nodig, die nader moeten worden onderzocht. Op dit moment is het een reststuk. Het is denkbaar dat het gebruikt zal worden voor de Velostrada die hier vanaf straatniveau aan de Binckhorstlaan naar het niveau van de spoorlijn Delft - Leiden klimt richting station Laan van NOI. 2.

Westergasfabriekterrein (p.19) 2

De voorgestelde locatie is circa 7.000 m groot en bestaat uit een open ruimte aan de kade naast het pand van de AVR Afvalverwerking. Het terrein is momenteel tijdelijk in gebruik voor leisure functies, zoals paintball. Dit zou mogelijk gecombineerd kunnen worden met een geothermielocatie. Het AVR pand is momenteel in gebruik door het bedrijf. Het streven is om het bedrijf te verplaatsen naar een andere locatie in Den Haag of in de regio om zo de bestaande hindercirkels te elimineren. Om deze reden is de vestiging van geothermie op deze locatie sterk afhankelijk van de uitplaatsing van de AVR. Deze locatie is onderdeel van het waterfrontpark. Gedacht wordt aan het realiseren van een stadspark en een aantrekkelijke langzaam verkeersroute langs de Vliet. De hal voor de afvaloverslag kan een publieke/culturele functie krijgen. De geothermiebron kan goed gecombineerd worden met verharding voor het stadspark, zoals een skatepark, waterplein, ijsbaan, e.d. Omdat de Binckhorst in zijn geheel een transformatiegebied betreft, zullen er naar verwachting belemmeringen ontstaan op het gebied van afstanden van woningen/leefomgeving tot de boorlocatie, verhouding groen en verhard op de locatie, maatschappelijke draagvlak en mogelijk gebruik van de locatie als park. Deze mogelijke knelpunten dienen vooraf te worden onderzocht en moeten worden meegenomen bij een definitief ontwerp, dat t.z.t.

nog door het Binckhorst-team moet worden gemaakt. Dit betreft over het algemeen een redelijk goede locatie gezien toekomstige programmawensen en mogelijkheden in het park. Binckhorst Noordwest (p.23) 2

De locatie heeft een oppervlakte van circa 6.600 m . Op deze locatie vestigt zich momenteel het Veeg- en Straatbedrijf van de gemeente Den Haag bestaande uit kantoor, opslag, loods en garage. Het streven van de gemeente is om het bedrijf te verplaatsen naar een andere locatie in de Binckhorst (of elders in het verzorgingsgebied van stadsdelen Centrum en Laak) om zo ruimte vrij te maken voor het Binckhorstpark. Om deze reden is de vestiging van geothermie op deze locatie sterk afhankelijk van de uitplaatsing van het Veeg-en Straatbedrijf. Doordat de Binckhorst zal transformeren naar een gemengd stedelijk gebied met een hoge dichtheid is de ontwikkeling van een groengebied noodzakelijk om het woonmilieu aantrekkelijk en leefbaar te maken. De bodem is ter plekke verontreinigd en er is een gasreduceerstation in de nabijheid. Ook zijn hier historische panden aanwezig (zoals hoofdkantoor Veeg-en Straatbedrijf). /..

Omdat dit deel van de Binckhorst in zijn geheel onder een transformatiegebied valt, zullen er naar verwachting belemmeringen ontstaan op het gebied van afstanden van woningen/leefomgeving tot de boorlocatie, verhouding groen en verhard op de locatie, maatschappelijke draagvlak en mogelijke gebruik van de locatie als park. Deze mogelijke knelpunten dienen vooraf te worden onderzocht en onderbouwd en moeten t.z.t. worden meegenomen bij een definitief ontwerp, dat nog door het Binckhorst-team moet worden gemaakt.

Vestaweg De voorgestelde locatie ligt naast de begraafplaats St. Barbara en maakt deel uit van de groene long van de begraafplaatszone. Op deze locatie loopt momenteel een weg, die met de komst van de Rotterdamsebaan richting de Binckhorstlaan wordt verschoven. Er zijn plannen om de groene zone tussen het kasteel Binckhorst en de begraafplaats St. Barbara langs de Rotterdamsebaan in te richten als een (lint)park. Dit gebied komt alleen in aanmerking als boorlocatie als het gecombineerd kan worden met de inrichting van het park en als het groene karakter van het gebied behouden blijft. De groene inrichting van het gebied speelt ook een belangrijke rol in het kader van klimaatadaptie. Voor deze locatie is een inpassingsschets gemaakt waarbij rekening is gehouden met een obstakelvrij ruimte 2 2 van 2.400 m voor onderhoud en het op termijn verwijderen van de geothermiebron en 800 m voor een 2 2 dienstengebouw. Van deze 3.200 m kan 1.600 m buiten de periode van onderhoud een openbare bestemming krijgen. Gezien de vloeistofdichte vloer kan dit geen volwaardige groene bestemming krijgen. 2 Rondom het vlak van 3.200 m blijft voldoende ruimte over om in te richten met een parkachtige aankleding.

Of dit geheel (gebouw en ruimtebeslag geothermiebron) goed gaat werken als integraal onderdeel van het park met bebouwing eromheen, blijkt pas uit een definitief ontwerp, dat nog door het Binckhorst-team moet worden gemaakt. De locatie komt in zijn geheel vrij na de oplevering van de Rotterdamse Baan. De locatie ligt pal naast een stadsverwarmingsleiding waarop de geleverde warmte kan worden ingevoerd. Onder de beoogde geothermielocatie en in de omgeving daarvan liggen (reserveringen voor) kabels en leidingen. Bij de herinrichting van de (ondergrondse) infrastructuur moet de inpassing van leidingen worden getoetst, rekening houdend met een kwalitatief goede inrichting van de buitenruimte met daarin voldoende bomen in de profielen.

Central Innovation District 3.

Malieveld (p.28)

Het Malieveld heeft in totaal een oppervlakte van ruim tien hectare met de bestemming groen. Het Malieveld geniet landelijke bekendheid vanwege de vele evenementen en politieke demonstraties die er jaarlijks gehouden worden. De locatie moet hiervoor ook beschikbaar blijven. Het Malieveld was oorspronkelijk onderdeel van het Haagse Bos. Door de Acte van Redemptie uit 1575 is het Malieveld beschermd en mag het gebied niet bebouwd worden. Er zijn wel ondergrondse mogelijkheden, die nader onderzocht kunnen worden. Onder het Malieveld is een parkeergarage aanwezig. Hierdoor valt een deel van het Malieveld af als geschikte locatie voor geothermie. Een ander belangrijk aandachtspunt is de ruimtelijke reservering voor een OV-lijn richting Scheveningen. Er ligt een rapport van IF technology die een potentieelstudie bodemenergie heeft uitgevoerd voor de Groene Entree. De uitwerking van de Groene Entree voorziet in een nieuwe verbinding tussen de gebieden KJ-plein, de Koekamp, het Malieveld en het Haagse Bos. Binnen deze studie zijn de toepassingsmogelijkheden van WKO’s (warmte-koudeopslag) en geothermiesystemen inzichtelijk gemaakt. V.w.b. geothermie is de conclusie dat het Malieveld als boorlocatie in principe geschikt is. De beheereenheid van Staatsbosbeheer (SBB) in de Koekamp is in deze studie ook in ogenschouw genomen om de mogelijkheden tot herinrichting te onderzoeken. /..

In overleg met SBB zou gekeken kunnen worden naar een mogelijk (gedeeld) gebruik van (één van) de gebouwen. De boorlocatie, de toepassing van bodemenergie en het verduurzamen van de objecten van SBB op deze locatie vormen een uitgelezen combinatie om te gebruiken voor educatieve doeleinden. 4.

’t Oor Schenkzone (p.32)

Deze locatie wordt gezien de vorm ook wel ’t Oor genoemd en is in totaal 1,9 hectare groot. De beoogde locatie voor een geothermiebron ligt op het zuidelijke deel van ’t Oor en is gelegen tussen de spoorlijnen. Gezien de afstand tot het bestaande warmtenet en het CID, is dit zuidelijke deel het meest kansrijk voor een boorlocatie. “Energie van Hollandsche bodem” realiseert op dit zuidelijke deel van het gebied een zonnepanelenpark: Zonnepark ’t Oor-Loolaan. Het eerste deel is dit voorjaar klaar voor aansluiting op het elektriciteitsnet. Het tweede noordelijke deel van ’t Oor zal (door Helena Sustainable Solutions) ontwikkeld worden als eco-zonnepark, gecombineerd met moestuintjes. Dit deel van ’t Oor is niet nader onderzocht gezien de afstand tot het bestaande warmtenet en het CID. ’t Oor kan zowel worden ingezet voor het CID als voor Mariahoeve. Het inpassen van de geothermiebron op deze locatie vraagt nader overleg met genoemde partijen om na te gaan of een combinatie van zonnepark met een geothermiebron tot de mogelijkheden behoort.

Mariahoeve 5.

P-terrein Overbosch (p.37) 2

De beoogde locatie heeft een oppervlakte van krap 5.000 m en is in gebruik als parkeerplaats voor het nabijgelegen zwembad en de tennisbanen. Er is nog een ander naastgelegen parkeerterrein met een 2 oppervlakte van circa 2.500 m , dat deels ook gebruikt zou kunnen worden, bijvoorbeeld voor de watersilo’s gedurende de aanleg. Tussen de beoogde locatie (rechts) en de nabijgelegen bebouwing ligt een watergang, dit is een ecologische verbindingszone. Op het linker parkeerterrein ligt een afgesloten watergang, die fearmogelijk gedempt zou kunnen worden als dat nodig is. Een aandachtspunt is of er tijdens de aanleg genoeg ruimte overblijft voor het benodigde aantal parkeerplaatsen. Voorkomen moet worden dat dit overlast gaat veroorzaken op de openbare weg. Na voltooiing van de aanleg, zouden de parkeerplaatsen grotendeels teruggebracht moeten worden op het terrein. 6.

Schenkstrook (p.41) 2

De beoogde locatie heeft een oppervlakte van circa 11.000 m , waarvan een deel gebruikt zou kunnen worden als boorlocatie. Het is een smalle strook van krap 40 m breed, waardoor de locatie wellicht minder geschikt is. In het gebied ligt een fietspad en loopt een watergang (de Schenk). De locatie grenst tegen een stadsboerderij aan met moestuinen. De bereikbaarheid van de stadsboerderij in combinatie met de boorlocatie is een aandachtspunt. De gehele Schenkzone is een vleermuisfoerageergebied. De maatschappelijke acceptatie zal sterk afhangen van de inpassing in het gebied en zal mogelijk op weerstand stuiten gezien het groene karakter van het gebied.

Den Haag Zuidwest 7.

Zuiderpark (p.46) 2

Deze locatie heeft in totaal een oppervlakte van circa 9.000 m met de bestemming Groen en WaardeArcheologie en is onderdeel van het beschermd stadsgezicht van het Zuiderpark. Op deze locatie is oorlogspuin verwerkt in de ondergrond en afgedekt met veengrond daar waar de hoogteverschillen aanwezig zijn. De hoogteverschillen vormen langwerpige heuvels (Doorenbosheuvels aan de zuidwestzijde langs de Loevensteinlaan) en dienen tevens als geluidswal voor het kerngebied. De locatie ligt vanaf bepaalde punten niet op voldoende afstand van woningbouw maar vormt, afhankelijk van de positionering van de boorputten, niet per direct een belemmering voor de aanleg van de geothermielocatie. Omdat de beoogde locatie in het park ligt zullen er naar verwachting belemmeringen ontstaan op het gebied van afstanden van woningen/ leefomgeving tot boorlocatie, verhouding groen en verhard op de locatie, maatschappelijke draagvlak en mogelijk gebruik van de locatie na aanleg van geothermielocatie. Deze mogelijke knelpunten dienen vooraf te worden onderzocht. Ook dient aandacht te worden besteed aan de toegankelijkheid van de locatie en de afstand tot ecologische zone.

Overige locaties 8.

Energiecentrale De Constant Rebecqueplein (p.51) 2

De voorgestelde locatie, bij elkaar circa 5.600 m , bestaat uit een terrein tussen de kade en het gebouw van de energiecentrale, het voorterrein van de energiecentrale en het parkeerterrein aan de Esperantostraat. De locatie heeft de bestemming Bedrijf en de parkeerplaats de bestemming Gemengd-1. Het terrein is onderdeel van de energiecentrale. De genoemde terreinen zijn allen eigendom van de gemeente niet belast met erfpacht. Aandachtspunten voor deze locatie zijn de aanwezigheid van bestaande bodemenergie (WKO), afstand tot gebouwde omgeving/ leefomgeving, de afstand tot vleermuisgebied en het ontbreken van ruimte voor de opslag van testwater gedurende aanleg van de geothermiebron. Verder is ook maatschappelijke draagvlak een aandachtspunt. 9.

Ypenburg Spoorlaan (p. 55) 2

De voorgestelde locatie (ruim 8.000 m ) ligt ingeklemd tussen de snelweg A4, de GAVI kavel en het TNOterrein. Het gebied heeft een groene invulling en biedt plek aan de toegangsweg naar de warmtekrachtcentrale Ypenburg. De locatie heeft de bestemming ‘Gemengd – uit te werken’. Langs de rand van de locatie loopt deels een grote gasleiding en de locatie wordt omzoomd door een waterloop. De locatie grenst direct aan een warmtekrachtcentrale. De omvang van de voorgestelde locatie maakt het echter mogelijk om de geothermie functie zo te positioneren dat een afstand >50 meter bewaard wordt. Woonbebouwing staat op ruime afstand. Er vinden op dit moment verkenningen plaats naar een eventuele verbreding van de A4. Of en waar deze verbreding de locatie raakt is op het moment van deze check nog niet duidelijk.

10. Dunea Erasmusveld/Escamp (p.59) 2

De beoogde locatie ligt op de hoek van de Leyweg-Erasmusweg en is circa 6.000 m . De grond is deels aan Stedin en deels aan Dunea in erfpacht uitgegeven; er bevindt zich een bufferopslag van drinkwater van Dunea. Mogelijk complicerende factor is het feit dat er een (dienst)woning en wat bijgebouwtjes op deze locatie staan. De bijgebouwtjes zijn van Stedin. Het lijkt erop dat de (dienst)woning, die eigendom is van de gemeente Den Haag, is verhuurd. Een huurcontract is echter niet boven water gekomen. Het is daarom onduidelijk onder welke voorwaarden de woning is verhuurd en of de huurder aanspraak kan maken op huurbescherming. /.. 11

Afhankelijk van de medewerking van Dunea en Stedin kan deze locatie geschikt worden gemaakt als boorlocatie (Leo Klein heeft een verkennend gesprek gehad met Dunea en Stedin, waaruit bleek dat zij niet afwijzend tegenover de plannen staan). De omvang van de locatie die voor geothermie vrijgemaakt kan worden is circa 4.500 m2. Het open gebied dat grenst aan deze locatie is bestemd voor woningbouw van Wateringse Veld – Noord (zie bestemmingsplankaart).

11. Tramkeerlus Kraayensteinlaan Loosduinen (p.64) 2

De keerlus aan de Kraayensteinlaan heeft een oppervlakte van circa 6.300 m en is momenteel in gebruik. Nagedacht wordt over het realiseren van een tailtrack waardoor de keerlus overbodig kan worden. In dit geval zou het als geothermielocatie gebruikt kunnen worden. Aandachtspunten voor deze locatie zijn de afstanden tot gebouwde omgeving/ leefomgeving, maatschappelijke draagvlak, de toegankelijkheid van de locatie en de verhouding groen en verharding.

3.3 



 

Dit betreft geen volledige integrale ruimtelijke afweging. De locaties zijn beoordeeld op basis van een aantal locatiespecifieke factoren uit de checklist, die vooraf door de opdrachtgever zijn vastgesteld. Het aantal plussen, plus-minnen en minnen zegt niet alles over de geschiktheid van de locatie, omdat er geen wegingsfactor is toegekend aan de verschillende criteria. Ook zijn andere criteria buiten beschouwing gelaten, zoals de aanwezigheid van olie- of gasvelden, aanwezige vergunningen, ondergrondse kabels en leidingen, aanwezigheid beschermde flora of fauna, waterlozingsmogelijkheden, draagvermogen, of bodemverontreiniging. Er is geen overleg geweest met andere afdelingen en diensten die over functies als sport e.d. gaan. Ook is bij een aantal locaties de medewerking van externe partijen noodzakelijk, zoals bij de zogeheten Dunealocatie. Dit vormde geen onderdeel van de opdracht en is of wordt door de opdrachtgever zelf opgepakt. Als er factoren zijn geconstateerd die een belemmering vormen, maar mogelijk wel oplosbaar zijn, dan zijn de oplossingsrichtingen niet verder onderzocht, omdat dit geen onderdeel was van de opdracht.

Op verzoek van S&P is door de opdrachtgever een opdracht uitgezet bij IbDH om te onderzoeken welke vormen van dubbel grondgebruik (in functies, in de tijd, in oppervlak, in ruimtelijke inpassing) mogelijk zouden kunnen zijn bij (her)inrichting van een locatie. Helaas waren de resultaten niet voorhanden gedurende deze locatieverkenning. Dit vormde een belemmerende factor bij het zoeken naar potentiële locaties. In de praktijk blijkt namelijk dat het moeilijk voor te stellen is dat het grootste deel van de locatie na de boorfase op een kwalitatief goede manier kan worden (her)ingericht. Iets wat erg belangrijk is in stedelijk gebied.

3.4 



Aandachtspunten

Conclusies en aanbevelingen Er zijn in totaal 35 locaties onderzocht. Op basis van de gehanteerde checklist heeft de stadsbrede verkenning geresulteerd in 13 potentiële locaties (shortlist), die min of meer geschikt zijn. Van de 35 onderzochte locaties zijn 13 op de zogeheten longlist terechtgekomen. De overige locaties zijn gaande het traject afgevallen op basis van de criteria of werden bij nader inzien niet geschikt geacht door de opdrachtgever om (op dit moment) verder te worden uitgewerkt. Een eerste quick scan voor het stadsdeel Scheveningen liet zien, dat het een vrijwel onmogelijke opdracht is, gezien de ligging nabij waterwingebieden en omdat de open ruimtes vooral groengebieden zijn, die soms ook beschermd stadsgezicht zijn. Een aantal sportvelden kwam als enige mogelijke optie naar voren. Omdat dit naar verwachting maatschappelijk gezien op nogal wat weerstand zal stuiten en omdat de focus van de opdrachtgever in eerste instantie niet gericht is op Scheveningen, is met Leo Klein afgesproken (19 juni 2018) hier op dit moment geen nader onderzoek naar te doen. De beoogde locaties komen op de longlist. Het helpt bij de ruimtelijke afweging en voor de (maatschappelijke) acceptatie wanneer er voorbeelden zijn van goed dubbelgebruik en een kwalitatief goede (her)inrichting van geothermielocaties (zie ook bij de aandachtspunten).

Voor de shortlist locaties is aanvullend onderzoek noodzakelijk om tot definitieve, zorgvuldig afgewogen keuzes te komen. Denk daarbij aan factoren die nog niet in ogenschouw zijn genomen, zoals de financiële haalbaarheid, de publieke acceptatie en de ruimtelijke inpassing (ontwerpopgave) op locatie. Als een bestuurlijk besluit over een bepaalde locatie op zich laat wachten, dan kan het zijn dat er opnieuw planologische afwegingen moeten worden gemaakt. De claims op de locaties die ten tijde van het vaststellen van deze rapportage zijn gelegd, kunnen afwijken van de situatie op termijn.

Colofon Datum: Maart 2019 Opdrachtgever: Leo Klein/ DSB/ team Energietransitie Opdrachtnemer: Afdeling Stedenbouw & Planologie/ DSO Auteurs: Melanie Lopes Carrilho, Joke Ouwehand, Marjolein Rours

Bijlage 1: kaart met zoekgebieden

Bijlage 2: kaart met shortlist locaties

Bijlage 3: Factsheets per gebied (de roze gearceerde factoren zijn in overleg met de opdrachtgever in dit onderzoek niet meegenomen)

Checklist locatieverkenning geothermiebronnen Den Haag Locatie:

Binckhorst Spooremplacement

Opgesteld door:

Melanie Lopes Carrilho

versie 20180306

Datum check: 15-03-2018

Locatie-/gebiedsbeschrijving: 2 De locatie is circa 5.100 m groot (bruto oppervlak, sporen liggen verhoogd op taluds), ligt ingeklemd tussen het spoor en heeft een onduidelijke functie. Er staan bomen en er zijn bouwwerken aanwezig die ook een onduidelijke functie hebben. Aan de Binckhorstlaan bevindt zich een pompstation/trafo. De locatie is vanaf de Binckhorstlaan over het fietspad te bereiken. De kavel is eigendom van de gemeente. De sporen met spoortaluds zijn privaat eigendom van de NS. Omdat de locatie ingeklemd zit tussen de sporen kan dit een risico vormen voor de vestiging van een geothermiebron. Tevens is de afstand tot toekomstige bebouwing/ leefomgeving nog onduidelijke gezien lopende planvorming van dit gebied in de Binckhorst. De toegankelijkheid van de locatie voor o.a. vrachtwagens zal moeten worden onderzocht en mogelijk moeten worden aangepast. Op dit moment is het een reststuk. Het is denkbaar dat het gebruikt zal worden voor de Velostrada die hier vanaf straatniveau aan de Binckhorstlaan naar het niveau van de spoorlijn Delft-Leiden klimt richting station Laan van NOI.

LOCATIEBEPALENDE FACTOREN DIE HET PROJECT BLOKKEREN (DEAL BREAKERS) nr

factoren

check

score

1 2

Open ruimte Site omvang

De locatie is een open ruimte (parken, pleinen, natuur, sportvelden, waterpartijen, parkeerruimtes) Er is voldoende ruimte: minimaal 50 x 100 meter

+ +

Beschermgebieden drinkwater

De locatie bevindt zich niet in een drinkwatergebied

Ondergrondse grote civiele werken (tunnels, parkeergarages) Geologie

Er zijn geen grote civiele werken aanwezig in de ondergrond van (een deel van) de locatie.

De ondergrond is geschikt voor geothermie (gebaseerd op kaartje aangeleverd door opdrachtgever)

LOCATIEBEPALENDE FACTOREN DIE HET PROJECT MOGELIJK TEGENHOUDEN (RANDVOORWAARDEN) nr

factoren

Afstand tot afzet (bestaande bouw, nieuwbouw, warmtenet) Olie en gas velden

2 3

Bestaande bodemenergie (vergunde WKO)

Bestaande aardwarmte opsporings- en winningsvergunningen Afstand tot gebouwde omgeving

wijze van controle

+/-

Score

afstand tot warmtevraag <500 m

afstand tot warmtevraag >500m, maar financieel haalbaar velden in de omgeving aanwezig, onderzoek nodig bestaande systemen in de omgeving aanwezig op <100 m

afstand tot warmtevraag >500 m, en financieel niet haalbaar

vergunningen aanwezig maar samenwerking (waarschijnlijk) mogelijk afstand 30 - 50 m

vergunningen aanwezig geen samenwerking mogelijk

n.v.t

geen velden aanwezig

Open data DH, Natuur en Milieu, Warmte en Koudeopslag n.v.t

geen bestaande systemen aanwezig binnen 100 m geen vergunningen aanwezig afstand > 50 m

veld aanwezig in de directe ondergrond bestaande systemen in de directe ondergrond

afstand < 30 m

+/-

Transformatiegebied: in de omgeving van deze locatie staat toekomstige woningbouw gepland. Of hier een boorlocatie gerealiseerd kan worden, hangt af van bestuurlijke besluitvorming en de afweging tussen enerzijds de woningbouwopgave en anderzijds de gestelde duurzaamheidsdoelen. Randvoorwaarden voor een boorlocatie kunnen desgewenst worden meegenomen in de toekomstige ontwikkeling.

Afstand tot leefomgeving

geen woonwijken aanwezig

Toegankelijkheid

terrein is toegankelijk

Afstand tot snel- en spoorwegen

locatie bevindt zich niet binnen beperkende zone (afstand > 30 meter)

Afstand tot bovengrondse hoogspanningskabels Oppervlaktewater

Ruimte beschikbaar voor opslag van testwater. ste (1 half jaar tijdens boren) Archeologie

Aardkundige waarden

14 15

Bouw- en infrastructurele plannen Eigendom van de grond

16a

Natura 2000

16b

Afstand tot Ecologische

Meten zijkant locatie tot hart mast of kabels

wel woonwijken aanwezig maar publieke acceptatie is beheersbaar toegankelijkheid kan worden aangepast locatie bevindt zich binnen beperkende zone en maatregelen zijn mogelijk (< 1520 meter) afstand 100 - 300 m

wel woonwijken aanwezig en publieke acceptatie vormt belemmering terrein is niet toegankelijk

+/-

locatie bevindt zich binnen beperkende zone (< 15 meter)

afstand < 100 m

wel oppervlakte water aanwezig en kan niet gedempt worden Geen tijdelijk opslagterrein van 1.000 m2 nabij boorlocatie

Tijdelijk opslag terrein van 3.000 m2 nabij boorlocatie

wel oppervlakte water aanwezig maar kan gedempt worden Tijdelijk opslag terrein van 1000 tot 3.000 m2 nabij boorlocatie

Zone zonder archeologische verwachtingen geen aardkundige waarden aanwezig geen plannen

Zone met archeologische verwachtingen aardkundige waarden aanwezig maar beheersbaar wel plannen, maar aanpasbaar

Zone met archeologische waarde aardkundige waarden vormen belemmering plannen vormen belemmering

grond is eigendom van gemeente geen Natura 2000 gebied

grond kan eigendom worden / gehuurd worden Wel Natura 2000 gebied maar geothermie is toegestaan Afstand 0 tot 50 m

grond kan geen eigendom worden /gehuurd worden wel Natura 2000 gebied en geothermie is niet toegestaan Ligt in een ecologische

afstand > 300 m geen oppervlakte water aanwezig

Webgis: cultuur, waarde en verwachting Open data ZH, Bodem, Aardkundige waarde

Webgis: Natuur en landschapsbeheer Webgis: Natuur en

afstand > 50 m

+ +/-

+/-

+ +

Publieke acceptatie is lastig in te schatten. Het NIMBY aspect speelt hierbij een belangrijke rol. Veel mensen zullen het er enerzijds over eens zijn dat Den Haag klimaatneutraal moet worden en willen gebruik maken van duurzame energie. Anderzijds willen zij daar geen hinder van ondervinden. Maatschappelijke acceptatie is afhankelijk van een aantal aspecten: communicatie, de ruimtelijke inpassing, het ontwerp en inrichting van de locatie. Als de locatie aantrekkelijk en groen wordt ingericht en er ruimte is voor (tijdelijke) publieke functies, dan zal dit de acceptatie bevorderen. 4 De locatie is momenteel enkel via een fietspad toegankelijk. Afhankelijk van het in te zetten materieel moet de infrastructuur - zo mogelijk – hierop worden aangepast. 5 Zie voetnoot 1. 6 Grond is gedeeltelijk eigendom van de gemeente, niet belast met erfpacht. Het deel wat eigendom van de NS is, is het spoortalud dat onderdeel is van de spoordijk. Bij het verwijderen ervan zal een viaduct met hoge kosten gebouwd moeten worden. Ook zal moeten worden nagedacht over de bouwwerken die op gemeentegrond staan en in gebruik lijken te zijn als opslag en nutsvoorziening.

Verbindingszone Ondergrondse kabels en leidingen

landschapsbeheer Later

Bomen

19a

Beschermde soorten

Open data DH, Natuur en Milieu, Bomen DH Later

19b

Afstand tot vleermuisgebied

Gebruik van de ruimte (sporten, festival)

Bestemmingsplan

Webgis: Natuur en landschapsbeheer

Bestemmingsplan staat wel of niet geothermielocatie toe

geen ondergrondse kabels en leidingen

geen beschermde flora en fauna aanwezig afstand > 50 m

ondergrondse kabels en leidingen kunnen worden omgelegd bomen aanwezig, maar geen monumentale bomen beschermde flora en fauna aanwezig maar beheersbaar Afstand 0 tot 50 m

ruimte wordt niet gebruikt voor andere doeleinden

gedeeld gebruik van de ruimte mogelijk, of verdeeld in de tijd

Bestemmingsplan staat geothermielocatie toe

Bestemmingsplan moet worden aangepast zodat geothermielocatie is toegestaan

geen bomen aanwezig

verbindingszone ondergrondse kabels en leidingen vormen belemmering Monumentale bomen aanwezig beschermde flora en fauna vormt belemmering Ligt op vleesmuisroute of in foerageergebied gebruik van de ruimte voor andere doeleinden vormt belemmering

+/-

+ +/-

+/-

Totale score dealbreakers: 5 plussen Totale score randvoorwaarden 10 plussen, 7 plus-minnen en 2 minnen (deze score geeft geen definitief uitsluitsel over de geschiktheid van de locatie, omdat aan de verschillende criteria geen wegingsfactor is toegekend).

Direct naast de locatie is een ontvangststation van een gastransportleiding. Vanaf dit verdeelstation liggen leidingen de stad in. Met de komst van velostrada kan het gebied mogelijk breder toegankelijk gemaakt worden (creëert wel voorwaarden). Een hoogwaardige inrichting van de boorlocatie is noodzakelijk om te kunnen voldoen aan de hoge ruimtelijke strevems en uitstraling van het gebied. Daarom heeft een combinatie van de boorlocatie met (tijdelijke en deels) openbaar toegankelijke functies de voorkeur, mits ze aan deze criteria voldoen.

Checklist locatieverkenning geothermiebronnen Den Haag Locatie:

Binckhorst Westergasfabriekterrein

Opgesteld door:

Melanie Lopes Carrilho

versie 20180315

Datum check: 15-03-2018

Locatiebeschrijving: 2 De voorgestelde locatie is circa 7.000 m groot en bestaat uit een open ruimte aan de kade naast het pand van de AVR Afvalverwerking. Het terrein is momenteel tijdelijk in gebruik voor leisure functies zoals paintball. Dit zou mogelijk gecombineerd kunnen worden met een geothermielocatie. Het AVR pand is momenteel in gebruik door het bedrijf. Het streven is om het bedrijf te verplaatsen naar een andere locatie in Den Haag of in de regio om zo de bestaande hindercirkels te elimineren. Om deze reden is de vestiging van geothermie op deze locatie sterk afhankelijk van de uitplaatsing van de AVR. Deze locatie is onderdeel van het waterfrontpark. Gedacht wordt aan het realiseren van een stadspark en een aantrekkelijke langzaamverkeersroute langs de Vliet. De hal voor de afvaloverslag kan een publieke/ culturele functie krijgen. De geothermiebron kan goed gecombineerd worden met verharding voor het stadspark, zoals een skatepark, waterplein, ijsbaan, e.d. Omdat de Binckhorst in zijn geheel onder een transformatiegebied valt, zullen er naar verwachting belemmeringen ontstaan op het gebied van afstanden van woningen/ leefomgeving tot boorlocatie, verhouding groen en verhard op de locatie, maatschappelijk draagvlak en mogelijk gebruik van de locatie als park. Deze mogelijke knelpunten dienen vooraf te worden onderzocht.

Dit betreft over het algemeen een goede locatie gezien toekomstige programmawensen en mogelijkheden in het park.

LOCATIEBEPALENDE FACTOREN DIE HET PROJECT BLOKKEREN (DEAL BREAKERS) Nr 1 2

Open ruimte Site omvang

De locatie is een open ruimte (parken, pleinen, natuur, sportvelden, waterpartijen, parkeerruimtes) Er is voldoende ruimte: minimaal 50 x 100 meter

score +/+

Beschermgebieden drinkwater

De locatie bevindt zich niet in een drinkwatergebied

Ondergrondse grote civiele werken (tunnels, parkeergarages)

Er zijn geen grote civiele werken aanwezig in de ondergrond van (een deel van) de locatie. Er is wel een gasreduceerstation in de nabijheid.

Geologie

De ondergrond is geschikt voor geothermie

LOCATIEBEPALENDE FACTOREN DIE HET PROJECT MOGELIJK TEGENHOUDEN (RANDVOORWAARDEN) Nr

Factoren

Afstand tot afzet (bestaande bouw, nieuwbouw, warmtenet) Olie en gas velden

2 3

Bestaande bodemenergie (vergunde WKO)

Bestaande aardwarmte opsporings- en winningsvergunningen Afstand tot gebouwde omgeving

Wijze van controle

+/-

Score

afstand tot warmtevraag <500 m

afstand tot warmtevraag >500m, maar financieel haalbaar velden in de omgeving aanwezig, onderzoek nodig bestaande systemen in de omgeving aanwezig op <100 m

afstand tot warmtevraag >500 m, en financieel niet haalbaar

veld aanwezig in de directe ondergrond bestaande systemen in de directe ondergrond

vergunningen aanwezig maar samenwerking (waarschijnlijk) mogelijk afstand 30 - 50 m

vergunningen aanwezig geen samenwerking mogelijk

afstand < 30 m

+/-

n.v.t

geen velden aanwezig

Open data DH, Natuur en Milieu, Warmte en Koudeopslag n.v.t

geen bestaande systemen aanwezig binnen 100 m geen vergunningen aanwezig afstand > 50 m

Afstand tot leefomgeving

geen woonwijken aanwezig

Toegankelijkheid

terrein is toegankelijk

Afstand tot snel- en spoorwegen

locatie bevindt zich niet binnen beperkende zone (afstand > 30 meter)

Afstand tot bovengrondse hoogspanningskabels Oppervlaktewater

Ruimte beschikbaar voor opslag van testwater. ste (1 half jaar tijdens boren) Archeologie

Aardkundige waarden

14 15

Bouw- en infrastructurele plannen Eigendom van de grond

16a

Natura 2000

16b

Afstand tot Ecologische Verbindingszone

Meten zijkant locatie tot hart mast of kabels

Webgis: Cultuur, Waarde en verwachting Open data ZH, Bodem, Aardkundige waarde

Webgis: Natuur en landschapsbeheer Webgis Natuur en landschapsbeheer

wel woonwijken aanwezig en publieke acceptatie vormt belemmering terrein is niet toegankelijk

+/-

locatie bevindt zich binnen beperkende zone (< 15 meter)

afstand > 300 m

afstand < 100 m

geen oppervlakte water aanwezig

wel oppervlakte water aanwezig maar kan gedempt worden

Tijdelijk opslag terrein van 2 3.000 m nabij boorlocatie

Tijdelijk opslag terrein van 1000 2 tot 3.000 m nabij boorlocatie

wel oppervlakte water aanwezig en kan niet gedempt worden Geen tijdelijk opslagterrein van 2 1.000 m nabij boorlocatie

Zone zonder archeologische verwachtingen geen aardkundige waarden aanwezig geen plannen

Zone met archeologische verwachtingen aardkundige waarden aanwezig maar beheersbaar wel plannen, maar aanpasbaar

Zone met archeologische waarde aardkundige waarden vormen belemmering plannen vormen belemmering

grond is eigendom van gemeente geen Natura 2000 gebied

grond kan eigendom worden / gehuurd worden Wel Natura 2000 gebied maar geothermie is toegestaan Afstand 0 tot 50 m

grond kan geen eigendom worden /gehuurd worden wel Natura 2000 gebied en geothermie is niet toegestaan Ligt in een ecologische verbindingszone

afstand > 50 m

+ +/+ + +

Ondergrondse kabels en leidingen

Later

geen ondergrondse kabels en leidingen

Bomen

geen bomen aanwezig

19a

Beschermde soorten

Open data DH, Natuur en Milieu, Bomen DH Later

19b

Afstand tot vleermuisgebied Gebruik van de ruimte (sporten, festival)

Webgis: Natuur en landschapsbeheer

Bestemmingsplan

Bestemmingsplan staat wel of niet geothermielocatie toe

geen beschermde flora en fauna aanwezig afstand > 50 m

ondergrondse kabels en leidingen kunnen worden omgelegd bomen aanwezig, maar geen monumentale bomen beschermde flora en fauna aanwezig maar beheersbaar Afstand 0 tot 50 m

ruimte wordt niet gebruikt voor andere doeleinden

gedeeld gebruik van de ruimte mogelijk, of verdeeld in de tijd

Bestemmingsplan staat geothermielocatie toe

Bestemmingsplan moet worden aangepast zodat geothermielocatie is toegestaan

ondergrondse kabels en leidingen vormen belemmering Monumentale bomen aanwezig

beschermde flora en fauna vormt belemmering Ligt op vleesmuisroute of in foerageergebied gebruik van de ruimte voor andere doeleinden vormt belemmering

+/+/-

+/-

Totale score dealbreakers: 1 plus-min; 4 plussen Totale score randvoorwaarden 13 plussen, 6 plus-minnen (deze score geeft geen definitief uitsluitsel over de geschiktheid van de locatie, omdat aan de verschillende criteria geen wegingsfactor is toegekend).

Een hoogwaardige inrichting van de boorlocatie is noodzakelijk om te kunnen voldoen aan de hoge ruimtelijke ambities en uitstraling van het gebied. Daarom heeft een combinatie van de boorlocatie met (tijdelijke en deels) openbaar toegankelijke functies de voorkeur, mits ze aan deze criteria voldoen.

Checklist locatieverkenning geothermiebronnen Den Haag Locatie:

Binckhorst Noordwest

Opgesteld door:

Melanie Lopes Carrilho

versie 20180306

Datum check: 26-03-2018

Locatie-/gebiedsbeschrijving: 2 De locatie heeft een oppervlakte van circa 6.600m . Op deze locatie vestigt zich momenteel het Veeg- en Straatbedrijf van de gemeente Den Haag bestaande uit kantoor, opslag, loods en garage. Het streven van de gemeente is om het bedrijf te verplaatsen naar een andere locatie in de Binckhorst (of elders in het verzorgingsgebied van stadsdelen Centrum en Laak) om zo ruimte vrij te maken voor het Binckhorstpark. Om deze reden is de vestiging van geothermie op deze locatie sterk afhankelijk van de uitplaatsing van het Veeg-en Straatbedrijf. Doordat de Binckhorst zal transformeren naar een gemengd stedelijk gebied met een hoge dichtheid is de ontwikkeling van een groengebied noodzakelijk om het woonmilieu aantrekkelijk en leefbaar te maken. De bodem is ter plekke verontreinigd en er is een gasreduceerstation in de nabijheid. Ook zijn hier historische panden aanwezig (zoals hoofdkantoor Veeg-en Straatbedrijf). Omdat de Binckhorst in zijn geheel onder een transformatiegebied valt, zullen er naar verwachting belemmeringen ontstaan op het gebied van afstanden van woningen/ leefomgeving tot boorlocatie, verhouding groen en verhard op de locatie, maatschappelijke draagvlak en mogelijk gebruik van de locatie als park.

Deze mogelijke knelpunten dienen vooraf te worden onderzocht en moeten worden meegenomen bij een definitief ontwerp, dat nog door het Binckhorst-team moet worden gemaakt. 26

LOCATIEBEPALENDE FACTOREN DIE HET PROJECT BLOKKEREN (DEAL BREAKERS) nr

factoren

check

score

1 2

Open ruimte Site omvang

De locatie is een open ruimte (parken, pleinen, natuur, sportvelden, waterpartijen, parkeerruimtes) Er is voldoende ruimte: minimaal 50 x 100 meter

+ +

Beschermgebieden drinkwater

De locatie bevindt zich niet in een drinkwatergebied

Ondergrondse grote civiele werken (tunnels, parkeergarages) Geologie

Er zijn geen grote civiele werken aanwezig in de ondergrond van (een deel van) de locatie.

De ondergrond is geschikt voor geothermie (gebaseerd op kaartje aangeleverd door opdrachtgever)

LOCATIEBEPALENDE FACTOREN DIE HET PROJECT MOGELIJK TEGENHOUDEN (RANDVOORWAARDEN) nr

factoren

Afstand tot afzet (bestaande bouw, nieuwbouw, warmtenet) Olie en gas velden

2 3

Bestaande bodemenergie (vergunde WKO)

Bestaande aardwarmte opsporings- en winningsvergunningen Afstand tot gebouwde omgeving

wijze van controle

+/-

Score

afstand tot warmtevraag <500 m

afstand tot warmtevraag >500m, maar financieel haalbaar velden in de omgeving aanwezig, onderzoek nodig bestaande systemen in de omgeving aanwezig op <100 m

afstand tot warmtevraag >500 m, en financieel niet haalbaar

vergunningen aanwezig maar samenwerking (waarschijnlijk) mogelijk afstand 30 - 50 m

vergunningen aanwezig geen samenwerking mogelijk

n.v.t

geen velden aanwezig

Open data DH, Natuur en Milieu, Warmte en Koudeopslag n.v.t

geen bestaande systemen aanwezig binnen 100 m geen vergunningen aanwezig afstand > 50 m

veld aanwezig in de directe ondergrond bestaande systemen in de directe ondergrond

afstand < 30 m

+/-

Afstand tot leefomgeving

geen woonwijken aanwezig

Toegankelijkheid

terrein is toegankelijk

Afstand tot snel- en spoorwegen

locatie bevindt zich niet binnen beperkende zone (afstand > 30 meter)

Afstand tot bovengrondse hoogspanningskabels Oppervlaktewater

Ruimte beschikbaar voor opslag van testwater. ste (1 half jaar tijdens boren) Archeologie

Aardkundige waarden

14 15

Bouw- en infrastructurele plannen Eigendom van de grond

16a

Natura 2000

16b

Afstand tot Ecologische Verbindingszone

Meten zijkant locatie tot hart mast of kabels

wel woonwijken aanwezig en publieke acceptatie vormt belemmering terrein is niet toegankelijk

+/-

locatie bevindt zich binnen beperkende zone (< 15 meter)

afstand < 100 m

wel oppervlakte water aanwezig en kan niet gedempt worden Geen tijdelijk opslagterrein van 1.000 m2 nabij boorlocatie

Tijdelijk opslag terrein van 3.000 m2 nabij boorlocatie

wel oppervlakte water aanwezig maar kan gedempt worden Tijdelijk opslag terrein van 1000 tot 3.000 m2 nabij boorlocatie

Zone zonder archeologische verwachtingen geen aardkundige waarden aanwezig geen plannen

Zone met archeologische verwachtingen aardkundige waarden aanwezig maar beheersbaar wel plannen, maar aanpasbaar

Zone met archeologische waarde aardkundige waarden vormen belemmering plannen vormen belemmering

grond is eigendom van gemeente geen Natura 2000 gebied

grond kan eigendom worden / gehuurd worden Wel Natura 2000 gebied maar geothermie is toegestaan Afstand 0 tot 50 m

grond kan geen eigendom worden /gehuurd worden wel Natura 2000 gebied en geothermie is niet toegestaan Ligt in een ecologische verbindingszone

afstand > 300 m geen oppervlakte water aanwezig

Webgis: cultuur, waarde en verwachting Open data ZH, Bodem, Aardkundige waarde

Webgis: Natuur en landschapsbeheer Webgis: Natuur en landschapsbeheer

afstand > 50 m

+/-

+ + +/+

+ +

Publieke acceptatie is lastig in te schatten. Het NIMBY aspect speelt hierbij een belangrijke rol. Veel mensen zullen het er enerzijds over eens zijn dat Den Haag klimaatneutraal moet worden en willen gebruik maken van duurzame energie. Anderzijds willen zij daar geen hinder van ondervinden. Maatschappelijke acceptatie is afhankelijk van een aantal aspecten: communicatie, de ruimtelijke inpassing, het ontwerp en inrichting van de locatie. Als de locatie aantrekkelijk en groen wordt ingericht en er ruimte is voor (tijdelijke) publieke functies, dan zal dit de acceptatie bevorderen. 15 Zie voetnoot 2. 16 Het gemeentelijke Veeg-en Straatbedrijf is gevestigd op deze locatie. Onderzocht wordt of het bedrijf naar een andere locatie in de Binckhorst kan verhuizen. De verhuizing is voorwaarde voor zowel de aanleg van het Binckhorstpark als de aanleg van een boorlocatie voor een geothermiebron.

Ondergrondse kabels en leidingen

Later

geen ondergrondse kabels en leidingen

Bomen

geen bomen aanwezig

19a

Beschermde soorten

Open data DH, Natuur en Milieu, Bomen DH Later

19b

Afstand tot vleermuisgebied

Gebruik van de ruimte (sporten, festival)

Bestemmingsplan

Webgis: Natuur en landschapsbeheer

Bestemmingsplan staat wel of niet geothermielocatie toe

geen beschermde flora en fauna aanwezig afstand > 50 m

ondergrondse kabels en leidingen kunnen worden omgelegd bomen aanwezig, maar geen monumentale bomen beschermde flora en fauna aanwezig maar beheersbaar Afstand 0 tot 50 m

ruimte wordt niet gebruikt voor andere doeleinden

gedeeld gebruik van de ruimte mogelijk, of verdeeld in de tijd

Bestemmingsplan staat geothermielocatie toe

Bestemmingsplan moet worden aangepast zodat geothermielocatie is toegestaan

ondergrondse kabels en leidingen vormen belemmering Monumentale bomen aanwezig beschermde flora en fauna vormt belemmering Ligt op vleesmuisroute of in foerageergebied gebruik van de ruimte voor andere doeleinden vormt belemmering

+/-

Totale score dealbreakers: 5 plussen Totale score randvoorwaarden 11 plussen, 7 plus-minnen en 1 min (deze score geeft geen definitief uitsluitsel over de geschiktheid van de locatie, omdat aan de verschillende criteria geen wegingsfactor is toegekend).

Dit stuk wordt later een deel van het park en eventuele ontwikkelingen naast de historische panden. Daardoor vormt de vorm van de geothermielocatie mogelijk een belemmering voor wat en hoe het gebied nader te gebruiken is. Verder is een hoogwaardige inrichting van de boorlocatie noodzakelijk om te kunnen voldoen aan de hoge ruimtelijke ambities en uitstraling van het gebied. Daarom heeft een combinatie van de boorlocatie met (tijdelijke en deels) openbaar toegankelijke functies de voorkeur, mits ze aan deze criteria voldoen.

Checklist Locatieverkenning Geothermiebronnen Den Haag Locatie: Opgesteld door:

versie 20180315

Binckhorst Vestaweg Melanie Lopes Carrilho

Datum check: 15-03-2018

Locatiebeschrijving: De voorgestelde locatie ligt naast de begraafplaats St. Barbara en maakt deel uit van de groene long van de begraafplaatszone. Op deze locatie loopt momenteel een weg, die met de komst van de Rotterdamsebaan richting de Binckhorstlaan wordt verschoven. Er zijn plannen om de groene zone tussen het kasteel Binckhorst en de begraafplaats St. Barbara langs de Rotterdamsebaan in te richten als een (lint)park. Dit gebied komt alleen in aanmerking als boorlocatie als het gecombineerd kan worden met de inrichting van het park en als het groene karakter van het gebied behouden blijft. De groene inrichting van het gebied speelt ook een belangrijke rol in het kader van klimaatadaptie. 2 Voor deze locatie is een inpassingsschets gemaakt waarbij rekening is gehouden met een obstakelvrij ruimte van 2.400 m voor onderhoud en het op termijn verwijderen 2 2 2 van de geothermiebron en 800 m voor een dienstengebouw. Van deze 3.200 m kan 1.600 m buiten de periode van onderhoud een openbare bestemming krijgen. Gezien 2 de vloeistofdichte vloer kan dit geen volwaardige groene bestemming krijgen. Rondom het vlak van 3.200 m blijft voldoende ruimte over om in te richten met een parkachtige aankleding.

LOCATIEBEPALENDE FACTOREN DIE HET PROJECT BLOKKEREN (DEAL BREAKERS) nr

factoren

check

score

1 2

Open ruimte Site omvang

De locatie is een open ruimte (parken, pleinen, natuur, sportvelden, waterpartijen, parkeerruimtes) Er is voldoende ruimte: minimaal 50 x 100 meter

+ +

Beschermgebieden drinkwater

De locatie bevindt zich niet in een drinkwatergebied

Ondergrondse grote civiele werken (tunnels, parkeergarages) Geologie

Er zijn geen grote civiele werken aanwezig in de ondergrond van (een deel van) de locatie.

De ondergrond is geschikt voor geothermie

LOCATIEBEPALENDE FACTOREN DIE HET PROJECT MOGELIJK TEGENHOUDEN (RANDVOORWAARDEN) nr

factoren

Afstand tot afzet (bestaande bouw, nieuwbouw, warmtenet) Olie en gas velden

2 3

Bestaande bodemenergie (vergunde WKO)

Bestaande aardwarmte opsporings- en winningsvergunningen Afstand tot gebouwde omgeving

wijze van controle

+/-

score

afstand tot warmtevraag <500 m

afstand tot warmtevraag >500m, maar financieel haalbaar velden in de omgeving aanwezig, onderzoek nodig bestaande systemen in de omgeving aanwezig op <100 m

afstand tot warmtevraag >500 m, en financieel niet haalbaar veld aanwezig in de directe ondergrond bestaande systemen in de directe ondergrond

vergunningen aanwezig maar samenwerking (waarschijnlijk) mogelijk afstand 30 - 50 m

vergunningen aanwezig geen samenwerking mogelijk afstand < 30 m

n.v.t

geen velden aanwezig

Open data DH, Natuur en Milieu, Warmte en Koudeopslag n.v.t

geen bestaande systemen aanwezig binnen 100 m geen vergunningen aanwezig afstand > 50 m

+ +

+/-

Afstand tot leefomgeving

geen woonwijken aanwezig

Toegankelijkheid

terrein is toegankelijk

Afstand tot snel- en spoorwegen

locatie bevindt zich niet binnen beperkende zone (afstand > 30 meter)

Afstand tot bovengrondse hoogspanningskabels Oppervlaktewater

Ruimte beschikbaar voor opslag van testwater. ste (1 half jaar tijdens boren) Archeologie

Aardkundige waarden

14 15

Bouw- en infrastructurele plannen Eigendom van de grond

16a

Natura 2000

Meten zijkant locatie tot hart mast of kabels

wel woonwijken aanwezig en publieke acceptatie vormt belemmering terrein is niet toegankelijk

+/-

locatie bevindt zich binnen beperkende zone (< 15 meter)

afstand < 100 m

Zone zonder archeologische verwachtingen geen aardkundige waarden aanwezig geen plannen

Zone met archeologische verwachtingen aardkundige waarden aanwezig maar beheersbaar wel plannen, maar aanpasbaar

grond is eigendom van gemeente geen Natura 2000 gebied

grond kan eigendom worden / gehuurd worden Wel Natura 2000 gebied maar geothermie is toegestaan

Volgend deel →

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://api.notubiz.nl/document/10729052/1