RIS310248 Afdoening motie Zet zij-instromers niet meteen voor de klas

Typ tekstTyp tekstTyp tekst

dienst: dienstcode

Retouradres: Postbus 12600, 2500 DJ Den Haag

Ons kenmerk

Aan: de Gemeenteraad

OCW/10206423 RIS310248 Contactpersoon

H. Saas Dienst

OCW Afdeling

Stad & Bestuur Telefoonnummer

14070 Datum

E-mailadres

23 november 2021

hedda.saas@denhaag.nl

Onderwerp

Afdoening motie ‘Zet zij-instomers niet meteen voor de klas’

Uw raad heeft bij de bespreking van het voorstel van het college inzake HEA Jaarplan 2021-2022 (RIS309436) op 7 oktober 2021 de door het raadslid mevrouw Sahla ingediende motie ‘Zet zijinstromers niet meteen voor de klas’ (RIS310248) aangenomen’. Constaterende dat: • hoogopgeleide zij-instromers zeer gewild zijn in het onderwijs en bijdragen aan het bestrijden van het lerarentekort • zij-instromers aan het begin van de opleiding formeel bevoegd zijn om alleen voor de klas te staan • het college investeert in het mogelijk maken van het begeleiden van zij-instromers Van mening, dat: • beginnende leraren altijd wat tijd nodig hebben om het vak in de vingers te krijgen • er wel een ondergrens moet worden vastgesteld aan didactische en pedagogische vaardigheden over wat een leerkracht tenminste moet kunnen Verzoekt het college: • te inventariseren hoeveel zij-instromers uiteindelijk doorstromen in het onderwijs • te onderzoeken wat we kunnen doen als gemeente om de begeleiding van zij-instromers te verbeteren Het college informeert de raad als volgt over de afdoening van deze motie: Hoewel dit niet expliciet benoemd is gaat het college er in de beantwoording vanuit dat de motie betrekking heeft op zij-instromers in het primair onderwijs, aangezien er een verwijzing wordt gemaakt naar de investeringen die het college doet en deze met name in het primair onderwijs worden gedaan.

Gemeente Den Haag

Spui 70 Den Haag

Postbus 12600 2500 DJ Den Haag

dienst: afdeling-telefoon dienst: afdeling-website

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

OCW/10206423

Sinds 2018 wordt er zowel landelijk als lokaal fors geïnvesteerd in de inzet van zij-instromers in het primair onderwijs. Als er over zij-instromers wordt gesproken heeft dit formeel betrekking op de categorie ‘zij-instromer in beroep’ (ZIB); dat is het traject waarvoor de Regeling subsidie zij-instroom 20171 beschikbaar is. In 2020 is daar een extra impuls bijgekomen in de vorm van Subsidieregeling zijinstroom po G52, waarmee extra geld beschikbaar is gekomen voor de uitvoering van een (stedelijk) activiteitenplan gericht op het verbeteren van het voortraject, de opleiding en begeleiding van zijinstromers op scholen. Het college draagt daaraan bij middels cofinanciering. In Den Haag is momenteel 185 fte zij-instromers in dienst van een schoolbestuur. De schoolbesturen in Den Haag hebben tot op heden niet centraal geregistreerd hoeveel zij-instromers (voortijdig) zijn uitgestroomd uit het onderwijs. Ze hebben afgesproken dit vanaf heden wel te doen, waar mogelijk met terugwerkende kracht naar schooljaar 2020-2021. De schoolbesturen geven aan dat de extra inzet die zij vanaf schooljaar 2020-2021 kunnen plegen, vanuit de Subsidieregeling zij-instroom po G5 en de daaruit voortvloeiende intensieve samenwerking, maakt dat de uitstroom vorig schooljaar minder is geweest dan voorgaande jaren.

Uit landelijke analyses van subsidie- en personeelsgegevens door de Dienst Uitvoering Onderwijs (DUO) komt naar voren dat een meerderheid van de personen aan wie een subsidie is toegekend, blijft werken in het onderwijs. Na drie à vier jaar is circa 75% nog werkzaam in het onderwijs. Rond de 5% werkt na drie, vier jaar niet als leraar maar in een andere (bijv. onderwijsassisterende of administratieve) functie. Er is geen aanleiding om aan te nemen dat de cijfers in Den Haag afwijken van het landelijke gemiddelde. Kandidaten vallen tijdens het traject vooral uit vanwege persoonlijke omstandigheden of de zware combinatie van werk, scholingstraject en privé. Ook hebben sommige kandidaten een ander beroepsbeeld waardoor ze uitvallen3. Wat betreft de begeleiding van zij-instromers is in Den Haag het afgelopen schooljaar veel verbeterd. In schooljaar 2020-2021 zijn binnen de stedelijke ‘projectgroep zij-instroom’ (waarin vertegenwoordigers van schoolbesturen, opleidingen en gemeente) richtlijnen vastgelegd met betrekking tot de facilitering van zij-instromers.

Omdat het succes van de zij-instromer in hoge mate afhangt van de wijze waarop hij/zij in staat wordt gesteld ervaring op te doen, te leren op de werkplek en aandacht te geven aan het theoretische deel van de studie, hebben schoolbesturen en opleidingen gemeend hierover zoveel mogelijk uniforme afspraken te maken zodat de situatie voor zij-instromers in Den Haag zoveel mogelijk gelijk is, onafhankelijk van waar ze werken en waar ze de opleiding volgen. In de richtlijnen zijn afspraken gemaakt over: 1. Begeleiding op school / coaching / begeleiding vanuit de opleiding In de beginfase is de begeleiding één op één omdat de zij-instromer meeloopt met een bevoegde leerkracht die ook de begeleiding verzorgt. In de vervolgfases, waarin de zij-instromer gedeelde en/of halve verantwoordelijkheid heeft, wordt dit voortgezet met begeleiding door dezelfde begeleider. In de fase van halve en gehele verantwoordelijkheid zorgt de school als richtlijn voor minimaal 2 uur per week begeleidingsruimte voor de zij-instromer.

1

Regeling subsidie zij-instroom. Regeling van de Staatssecretaris van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap van 3 april 2017, nr.

VO/1091439. Deze regeling is per 24-2-2021 aangepast: https://wetten.overheid.nl/BWBR0039459/2021-02-24 2

Subsidieregeling zij-instroom PO G5. Regeling van de Minister voor Basis- en Voortgezet Onderwijs en Media van 14 mei 2020, nr.

23947781 3

ECBO Zij-instroom in po, vo en mbo, 18 mei 2021

2/3

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

OCW/10206423

Dit betreft begeleiding op het dagelijks functioneren voor de klas. Aan elke zij-instromer wordt tevens (externe) coaching aangeboden, waarbinnen meer ingestoken wordt op de persoonlijke ontwikkeling van de zij-instromer. Met de zij-instromer worden duidelijke afspraken gemaakt over de vorm en frequentie van de coaching. Tot slot heeft iedere zij-instromer gedurende het gehele opleidingstraject begeleiding vanuit de opleiding. Deze vindt deels plaats op de opleiding en deels in de basisschool. Deze begeleiding wordt afgestemd met de coaching die vanuit de basisschool plaatsvindt. 2. Inzet voor de klas / dubbel draaien / onder de hoede van De praktijk heeft geleerd dat een zij-instromer niet meteen verantwoordelijk gemaakt kan worden voor een groep en het onderwijs aan deze groep. Er worden daarom als richtlijn vanaf de start drie fases onderscheiden: 1. Geen verantwoordelijkheid, geheel onder de hoede van de leerkracht/mentor. Deze fase duurt gemiddeld 3 maanden; 2. Halve of gedeelde verantwoordelijkheid, deze fase duurt gemiddeld 3 tot 6 maanden; 3. Gehele verantwoordelijkheid, maar onder begeleiding. Deze fase duurt gemiddeld een jaar. De duur van de verschillende fases zijn gemiddelden en sterk afhankelijk van de ontwikkeling van de individuele zij-instromer. Er wordt maatwerk toegepast. 3.

Studieverlof, betaald De zij-instromer wordt een betaalde dag vrijgesteld om te studeren. Op die dag kan hij/zij wel aanwezig zijn op school, maar is hij/zij vrijgesteld van schooltaken. Als richtlijn geldt drie dagen voor de klas, een dag vrijgesteld van werkzaamheden. 4. Normjaartaak en taakbeleid In het werkverdelingsplan van de scholen wordt rekening gehouden met de specifieke positie van de zij-instromer. Zij-instromers worden in principe niet belast met andere dan primaire onderwijsactiviteiten. Het accent ligt op lesgevende en gerelateerde werkzaamheden zoals voorbereiding. Maatwerk is echter ook hier aan de orde. Uit de evaluatie van schooljaar 2020-2021 blijkt dat de scholen zich over het algemeen aan de richtlijnen hebben kunnen houden, zelfs onder de moeilijke omstandigheden van een toenemend lerarentekort en de Corona-maatregelen waarmee scholen in schooljaar 2020-2021 zijn geconfronteerd. Zij-instromers worden gemiddeld zo’n 20 weken boven formatief ingezet en begeleid volgens bovenstaande richtlijnen. Met de inzet van deze richtlijnen heeft college vertrouwen in de wijze waarop de zij-instromers in Den Haag worden gefaciliteerd. Het college beschouwt de motie hiermee als afgedaan. Het college van burgemeester en wethouders, de secretaris, de burgemeester, Ilma Merx

Jan van Zanen

3/3