RIS309685 Afdoening motie Realiseer woningbouw in de geest van de omgevingswet

Typ tekstTyp tekstTyp tekst

040

Retouradres: Postbus 12600, 2500 DJ Den Haag

Ons kenmerk

Aan: de Gemeenteraad

DSO/10203142 RIS309685 Contactpersoon

Marian Dijkstra Dienst

Dienst Stedelijke Ontwikkeling Afdeling

Portefeuille Projecten Den Haag Telefoonnummer

14070 Datum

E-mailadres

9 november 2021

marian.dijkstra@denhaag.nl

Onderwerp

Afdoening motie ‘Realiseer woningbouw in de geest van de omgevingswet’

Uw raad heeft bij de bespreking van het voorstel van het college inzake grondexploitatie Eenheidsbureau Politie Binckhorst (RIS308355) op 14 juli 2021 de door het raadslid de heer Scheper ingediende motie I.2 ‘Realiseer woningbouw in de geest van de omgevingswet’ (RIS309685), over het onderzoeken of het mogelijk is woningen te ontwikkelen op het plot naast de kavel van de politie op de Binckhorst, aangenomen. Hierbij informeert het college de raad over de afdoening van de motie: De motie luidt als volgt: Constaterende dat:  de nationale politie bezig is met een herschikking van haar vastgoed, waarbij voor de locatie Den Haag nieuwbouw tot een passend en duurzaam resultaat wordt gezocht;  in de Wegastraat al sinds 2013 met PGK Vastgoed B.V. wordt gesproken over de herontwikkeling van deze straat;  deze gebiedsontwikkeling in samenspraak met alle belanghebbenden binnen een deelgebied opgesteld wordt;  we in de geest van de omgevingswet werken met de uitnodigingsplanologie om initiateven uit de markt of omgeving te ondersteunen voor ontwikkelingen;  de heer van der Kamp door de vorige wethouder bij een publieke bijeenkomst is geroemd om zijn initiatieven voor de Binckhorst en als schoolvoorbeeld is genoemd voor hoe wij willen ontwikkelen in deze stad;  de planvorming van PGK Vastgoed B.V.

recht doet aan de woonagenda en andere kaders op verzoek van de gemeente;  er contacten lopen tussen PGK Vastgoed en de politie om een beter en integraal voorstel te realiseren. Van mening dat:  de overheid een betrouwbare partner moet zijn, niet alleen bij woord maar ook in daad;  het publieke optreden van het college over deze ontwikkelingen niet zomaar van tafel kan worden geveegd;  lokale initiatieven zoals van PGK volledig passen in de geest van de omgevingswet;

Gemeente Den Haag

Spui 70 Den Haag

Postbus 12600 2500 DJ Den Haag

T 14070 www.denhaag.nl

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

DSO/10203142



er een enorm tekort is aan betaalbare woningen en deze marktpartij al 8 jaar met de gemeente in overleg is om binnen de kaders van de woonagenda te ontwikkelen.

Roept het college op:  met PKG Vastgoed samen te onderzoeken om de ontwikkelingen voor woningbouw op het plot naast de politie te realiseren;  hiermee recht te doen aan de geest van de omgevingswet en aan de taak van de gemeente om een betrouwbare overheid te zijn. Het college geeft op de volgende manier antwoord op dit verzoek van de raad: Het college betreurt de situatie waarin PGK Vastgoed terecht is gekomen. Er is sprake van jarenlange planvorming door PGK Vastgoed, echter door de toegepaste reserveringssystematiek in het omgevingsplan hebben zij de ontwikkelkans gemist en geen ruimtereservering kunnen bemachtigen voor de functie wonen. Er zijn echter meer ondernemers/eigenaren die in dezelfde situatie terecht zijn gekomen. Reserveringssystematiek Het door de raad vastgestelde omgevingsplan Binckhorst gaat uit van de reserveringssystematiek “wie het eerst komt, wie het eerst maalt”. Uitgangspunt daarbij is dat iedere initiatiefnemer gelijke kansen heeft om in aanmerking te komen voor de in het omgevingsplan beschikbare gebruiksruimte. Dit principe is juridisch-planologisch vertaald in de planregels over de toedeling van gebruiksruimte bij nieuwe aanvragen (artikel 5 van de regels van het omgevingsplan). Deze regels bevatten geen mogelijkheid voor het college om zelf gebruiksruimte toe te kennen aan initiatieven.

Daarmee is het juridisch niet mogelijk om tegemoet te komen aan het gestelde in de motie. Mocht er namelijk gebruiksruimte vrijvallen in de monitor, dan heeft het college geen invloed op de toewijzing daarvan aan projecten. Het is aan de initiatiefnemer zelf om de monitor gebruiksruimte in de gaten te houden om als eerste de benodigde gebruiksruimte te kunnen reserveren zodra die beschikbaar komt in de monitor. De gemeente wil bij de doorontwikkeling van de Binckhorst meer regie gaan voeren en gaat onderzoeken of en op welke manier het reserveringssysteem van de pilot daarop kan worden aangepast. Geen gebruiksruimte voor wonen beschikbaar Op dit moment is er onvoldoende/geen gebruiksruimte voor wonen beschikbaar. Zolang er geen of onvoldoende ruimte vrijvalt in de monitor en PGK Vastgoed daarbij niet als eerste een verzoek tot reservering indient, kan het college niet samen met PGK Vastgoed onderzoeken hoe er woningbouw gerealiseerd kan worden op het betreffende plot. De realisatie van woningbouw is immers niet mogelijk zolang PGK Vastgoed niet beschikt over de benodigde gebruiksruimte. Het college kan alleen medewerking verlenen aan het initiatief als PGK Vastgoed voor de gewenste functies gebruiksruimte heeft kunnen reserveren. Vervolgens moet binnen de gestelde termijnen een aanvraag om omgevingsvergunning worden ingediend.

Daarbij moet bij de indiening worden aangetoond dat wordt voldaan aan de plan- en beleidsregels van het omgevingsplan Binckhorst. Zodra PGK Vastgoed de beschikbare en benodigde gebruiksruimte heeft kunnen reserveren, hetzij voor wonen dan wel voor andere beschikbare functies, kan medewerking worden verleend aan het initiatief.

2/4

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

DSO/10203142

Op dit moment is de beschikbare gebruiksruimte voor wonen en horeca binnen het vigerende omgevingsplan Binckhorst (5.000 woningen) reeds gereserveerd, dan wel vergund. Dat betekent dat toevoegen van functies als wonen en horeca niet meer mogelijk is binnen de kaders van het huidige omgevingsplan. Dat wil zeggen: tot de gemeenteraad besloten heeft over de doorontwikkeling van de Binckhorst in een vastgesteld, nieuw omgevingsplan is er geen gebruiksruimte meer beschikbaar voor wonen dan wel horeca tenzij er binnen de huidige reserveringen gebruiksruimte vrijvalt. De gemeente kan en gaat niet vooruitlopend op de doorontwikkeling Binckhorst ontwikkelruimte toekennen aan partijen en kan hiervoor ook geen garanties afgeven (niet publiekrechtelijk maar ook niet privaatrechtelijk). Dit omdat de mogelijkheden voor een doorontwikkeling van de Binckhorst afhankelijk is van onder andere de (milieu)effecten op de fysieke leefomgeving en de komst van hoogwaardig openbaar vervoer. Dat alles om een goed woon-, werk en leefklimaat te kunnen garanderen en een goed stuk stad te kunnen en mogen maken. Concluderend betekent dit dat er voor de gemeente geen manier is om binnen de bestaande juridische kaders PGK Vastgoed alsnog toestemming te geven om woningen te bouwen of garanties te geven over het mogen bouwen van woningen in de tweede tranche.

Dit geeft namelijk een groot juridisch risico voor de juridische bestendigheid van het hele omgevingsplan Binckhorst en schept een precedent voor ondernemers en initiatiefnemers die in dezelfde situatie verkeren. Naar aanleiding van deze motie heeft het college deze stelling voor u nog extern laten toetsen door PelsRijcken, met de vraag wat er wel mogelijk is om voor deze ondernemer te regelen. De notitie van PelsRijcken is hier bijgevoegd. PelsRijcken komt tot dezelfde conclusie en dus is het onmogelijk voor de gemeente om hieraan tegemoet te komen. Zoals eerder al naar de raad is teruggekoppeld is de gemeente wel samen met de vertegenwoordigers namens PGK Vastgoed aan het onderzoeken wat voor plan binnen de beschikbare gebruiksruimte in het omgevingsplan wel gerealiseerd kan worden (Verkenning). Hiervoor zijn al eerder de volgende afspraken gemaakt: a. De gemeente is bereid om, mits het nu uitgewerkte plan voldoet aan het omgevingsplan, door PGK Vastgoed haalbaar wordt geacht en er een reservering is aangevraagd om te komen tot een omgevingsaanvraag, het expirerend erfpacht om te zetten naar eeuwigdurend erfpacht. Hierbij zal het grondregime van beide kavels in een regime worden omgezet. b. Het planteam van PGK Vastgoed geeft ambtelijke ondersteuning voor het opstellen en toetsen van de plannen op zijn kavel (Verkenning), hier hoeft hij geen bijdrage voor te betalen. c.

Het ambtelijk projectteam bespreekt de financiële aspecten ten aanzien van het omgevingsplan (kostenverhaal, leges) en de rekenmethodiek rondom de erfpachtsituatie zodat het planteam van PGK Vastgoed zich kan beraden op de haalbaarheid.. d. Het planteam van PGK Vastgoed heeft gedurende de Verkenning toelichting gekregen op de reserveringssystematiek van het omgevingsplan van het ambtelijk projectteam, zodat zij zodra de mogelijkheid zich wel voordoet en er gebruiksruimte wonen beschikbaar komt (bijvoorbeeld doordat een andere ontwikkelaar toch minder woningen realiseert dan vooraf gereserveerd) deze alsnog kan reserveren volgens het geldende reserveringssysteem van het omgevingsplan. Zoals eerder aangegeven heeft het college al toegezegd om in een gezamenlijke Verkenning te onderzoeken welke ontwikkelmogelijkheden er zijn binnen de nog beschikbare gebruiksruimte (zoals bedrijfsruimte en maatschappelijke voorzieningen) van het omgevingsplan. Deze Verkenning is vrijwel afgerond. Het is aan PGK Vastgoed om af te wegen of zij daartoe ruimtelijke en financiële ontwikkelmogelijkheden zien en een formele reservering gebruiksruimte indienen.

3/4

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

DSO/10203142

Gelet op het hierboven gestelde kan het college op dit moment niet tegemoetkomen aan de motie. Dat neemt niet weg dat het college uiteraard de initiatiefnemer zo goed mogelijk begeleidt op het moment dat zij gebruiksruimte heeft kunnen reserveren, dan wel een aanvraag omgevingsvergunning indient, passend binnen de voorwaarden uit de planregels van het omgevingsplan. Het college beschouwt de motie hiermee als afgedaan. Het college van burgemeester en wethouders, de secretaris, de burgemeester, Ilma Merx

Jan van Zanen

4/4