RIS308692 Beantwoording SV Registratie arbeidsmigranten in Den Haag nav Pointer Trouw

Datum

BEANTWOORDING SCHRIFTELIJKE

13 juli 2021

VRAGEN

Onderwerp

Ons kenmerk

Antwoord van het college op de vragen van het raadslid mevrouw Van Doorn, luidend: ‘Registratie arbeidsmigranten in Den Haag n.a.v. Pointer/Trouw’

DPZ/10127986 RIS308692

Het raadslid mevrouw Van Doorn heeft op 6 mei 2021 een brief met daarin zes vragen aan de voorzitter van de gemeenteraad gericht. Overeenkomstig artikel 30 van het reglement van orde voor vergaderingen en andere werkzaamheden van de raad, beantwoordt het college deze vragen als volgt. Dagblad Trouw meldde gisteren dat n.a.v. een analyse van een gelekte database van uitzendbureau Otto Workforce veel arbeidsmigranten zich niet bij een gemeente inschrijven. Terwijl dat na vier maanden werken in Nederland wettelijk wel verplicht is1. Het college heeft in debat eerder aangegeven te wachten op Rijkshulp bij registratie. Voor de Gemeente Den Haag heeft het niet weten waar arbeidsmigranten wonen veel negatieve consequenties voor voorzieningen als vuilophaal en parkeren en de gemeentelijke financiën. Voor de arbeidsmigranten heeft het nog veel meer schrijnende consequenties: zij kunnen bij het verlies van hun baan (en veelal bed) geen aanspraak maken op de daklozenopvang, bijstand of voedselbank, ze kunnen geen Nederlands kenteken aanvragen en hun kinderen kunnen geen extra taallessen krijgen op school. Bovendien ontstaat nu het probleem dat niet ingeschreven arbeidsmigranten geen coronavaccinatie krijgen omdat niet bekend is waar ze verblijven. 1.

Is het college bekend met het artikel in Trouw ‘Waar arbeidsmigranten wonen, weten uitzendbureaus tot in detail’?

Ja, het college is bekend met dit artikel in Trouw. 2.

Is het college bereid in overleg te treden met de uitzendbureaus die in Den Haag arbeidsmigranten huisvesten om deze gegevens op te vragen en rijksregistratie niet af te wachten? Zo nee, waarom niet? Zo ja, is het college bereid ontwikkelingen in deze gegevens periodiek te delen met de raad?

Nee. Zonder landelijke registratie van verblijfsadressen in één systeem en een wettelijke verplichting daartoe is het niet mogelijk voor een gemeente om een eigen en sluitende actuele registratie te voeren. Op dit moment schrijft gemeente Den Haag personen die korter dan vier maanden in Nederland verblijven in, in de Registratie Niet Ingezetenen (RNI). De RNI verschilt op een aantal essentiële punten van de Basisregistratie Personen (BRP) waar alle inwoners van Nederland in worden geregistreerd. Allereerst valt de RNI onder verantwoordelijkheid van de minister van Binnenlandse Zaken. De BRP valt onder de verantwoordelijkheid van de Burgemeester. De gemeente Den Haag is een uitvoerende speler als het gaat om inschrijvingen in de RNI, wij moeten ons houden aan de uitvoeringsregels zoals die door de minister zijn vastgesteld. Daar hoort bij dat we van de Niet Ingezetenen geen actuele verblijfadressen mogen en kunnen registeren in de RNI. Sinds kort noteren we wel contactgegevens van de Niet Ingezetenen in de RNI.

1

Waar arbeidsmigranten wonen, weten uitzendbureaus tot in detail | Trouw

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

DPZ/10127986

Om arbeidsmigranten zo snel mogelijk in beeld te hebben binnen onze gemeente, start de gemeente Den Haag een project om volgens de voorwaarden van de wet BRP, de arbeidsmigranten tóch direct als inwoner in de BRP te registeren. Het doel is een actuele BRP te hebben en daarmee een beter inzicht te krijgen in de werkelijke bewoning in onze stad. In dit project werken we samen met o.a. de gemeente Rotterdam, die een soortgelijk project starten. Verder zetten we in op gerichte informatie aan de doelgroep, zodat zij weten hoe en waarom inschrijven in de BRP van belang is. We bereiken de doelgroep in ieder geval bij de inschrijving in de RNI, zij ontvangen dan een folder van de Rijksdienst voor Identiteitsgegevens (RvIG). Deze folder is in diverse talen beschikbaar. Daarnaast willen we via bij ons bekende uitzendbureaus deze informatie ook onder de aandacht brengen, zodat zij hun cliënten kunnen informeren over de nut en noodzaak van registeren in de BRP. 3.

Kan het college een schatting geven van hoeveel rijksinkomsten de gemeente misloopt doordat arbeidsmigranten zicht niet (tijdig) registreren in het BRP?

Nee. Er zijn schattingen hoeveel arbeidsmigranten er in Den Haag verblijven. Het is echter niet bekend hoeveel van deze arbeidsmigranten in aanmerking zouden komen voor een inschrijving in de BRP, daarvoor moet men in een periode van zes maanden langer dan vier maanden in Nederland verblijven. Deze gegevens worden niet geregistreerd. Een schatting op gemiste rijksinkomsten voor de gemeente is daarom niet te maken. 4.

Kan het college delen welke misstanden de pandbrigade tegenkomt specifiek gerelateerd aan de huisvesting van arbeidsmigranten?

De misstanden die we tegenkomen zijn niet uitsluitend gerelateerd aan deze doelgroep. Ook doelgroepen als studenten en kwetsbare groepen (mensen die op heel korte termijn woonruimte zoeken of die minder weerbaar zijn) krijgen met misstanden rondom huisvesting te maken. Misstanden die bij deze doelgroepen vaak voorkomen, zijn: het vragen van te hoge huren, onvergunde kamerbewoning, overbewoning, geen registratie in de Basisregistratie Persoonsgegevens (BRP) en brandgevaarlijke situaties. Wat vrij specifiek is bij de huisvesting van arbeidsmigranten, is een meervoudige afhankelijkheid van de werkgever (inkomen, huisvesting en zorgverzekering). Het college neemt aan dat dit één van de belangrijkste oorzaken is, waardoor misstanden relatief vaak voorkomen bij de huisvesting van arbeidsmigranten en deze groep zich hier lastig aan kan ontworstelen. 5.

Is het college bereid om in de wijken met de meeste misstanden – als geconstateerd door de pandbrigade - het beleid m.b.t. voorzieningen als handhaving, vuilophaal en parkeren aan te passen?

Bij overlast van bijvoorbeeld afval of parkeren wordt vanuit bestaand beleid ingezet. Het college ziet geen aanleiding om handhaving, vuilophaal en parkeren aan te passen als misstanden rondom huisvesting zijn geconstateerd. We richten ons op het beëindigen van deze misstanden. Door het aanpassen van beleid ten aanzien van vuilophaal of parkeren lossen we de problemen van de arbeidsmigranten niet op.

2/3

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

DPZ/10127986

6.

In hoeverre is het college bereid in gesprek te gaan met de Rijksoverheid – om de voorlichting aan arbeidsmigranten over een verplichte en voor hen relevante inschrijving in het BPR in verschillende talen toegankelijker te maken? – om met uitzendbureaus tot duidelijke afspraken te komen waarbij zij verplicht worden deze gegevens te delen met de gemeente waar de arbeidsmigranten gehuisvest zijn? – om het probleem van geen coronavaccinatie voor niet-ingeschreven arbeidsmigranten onder de aandacht te brengen. (Zie aparte schriftelijke vragen hierover.)

Gemeente Den Haag participeert in een aantal (landelijke) overlegstructuren rondom het onderwerp arbeidsmigranten. We laten geen mogelijkheid onbenut om aandacht te vragen voor de problematiek waarmee deze doelgroep te maken heeft. Zelf zetten we in op verbeterde informatievoorziening aan arbeidsmigranten door bij de inschrijving in de RNI aan de niet-ingezetene een folder van de RvIG met informatie over inschrijving in de BRP en de voordelen die inschrijving met zich meebrengt mee te geven. Deze folder is er in verschillende talen. Het ministerie van SZW heeft in de zomer van 2020 een meertalige website gelanceerd speciaal voor EUarbeidsmigranten: www.werkinnl.nl. Op deze website is informatie in verschillende talen beschikbaar, naast Nederlands ook in het Engels, Spaans, Pools, Bulgaars en Roemeens. Ten aanzien van inschrijving in de BRP is uitgebreide informatie opgenomen. Daarnaast heeft het ministerie van SZW ook een meertalige informatiebrochure met informatie voor nieuwe EU-migranten (Engels, Nederlands, Hongaars, Roemeens, Grieks, Pools, Bulgaars, Sloveens, Duits, Spaans, Portugees, Italiaans, Tsjechisch, Kroatisch). Ten aanzien van het achterhalen waar arbeidsmigranten gehuisvest zijn zetten we in op een wetswijziging die arbeidsmigranten verplicht ook hun eerste, maar beter nog hun actuele verblijfadres in Nederland te laten registeren.

Recent heeft Den Haag in samenwerking met Rotterdam en Westland een stevige lobby gevoerd, om dit in de BRP opgenomen te krijgen. Het resultaat van deze lobby is vooralsnog dat er een onderzoek wordt gestart naar in hoeverre Europese wetgeving zich verzet tegen de wensen van onze drie gemeenten. Wij blijven dit actief volgen in de hoop dat het rijk spoedig verdergaande maatregelen neemt. De strategie ten aanzien van vaccinatie van kwetsbare doelgroepen, waaronder ook arbeidsmigranten die niet in de Basisregistratie Personen zijn geregistreerd vindt plaats bij de GGD/GHOR. Er is een start gemaakt met vaccinatie (met het Jansen vaccin) van kwetsbare groepen, daar horen ook arbeidsmigranten bij. Het college van burgemeester en wethouders, de secretaris, de burgemeester, Ilma Merx

Jan van Zanen

3/3