RIS308398 Bijlage

Strategiedocument Duurzaamsheidskring Evenementen en Festivals Den Haag 15 oktober 2020

Voorwoord Al in 2011 zijn de eerste stappen voor het verduurzamen van de Haagse evenementenbranche gezet. Onder andere De Parade, Parkpop en Carnivale hebben de afgelopen jaren aan verduurzaming gewerkt. Met de komst van het Centraal Evenementen Bureau van de gemeente Den Haag is er meer regie op de ondersteuning van evenementen gekomen. In 2019 is daarom de duurzaamheidskring voor Haagse evenementen en festivals gestart, in navolging van eerdere succesvolle duurzaamheidskringen voor andere branches. Waarom de evenementenbranche? Het aantal evenementen en festivals in Den Haag groeit. Hiermee neemt de druk op de omgeving en de festivalterreinen toe. Verduurzaming biedt kansen om een en ander niet verder te belasten. Bovendien is het een branche met een grote achterban, die veelal positief tegenover verduurzaming staat en andere inwoners ook weer kan inspireren. Daarbij komt dat de gemeente al meer partijen binnen de hospitality branche ondersteunt bij het verduurzamen van de bedrijfsvoering (strandondernemers, hotels, horeca). Het idee is dat deze initiatieven elkaar versterken, nu en in de toekomst, omdat ze veelal met dezelfde leveranciers & stakeholders werken en met als doel grotere positieve impact voor de hele stad Den Haag.

Voorwoord Waarom een duurzaamheidskring? Ondersteunen bij verduurzaming kan op verschillende manieren. Den Haag heeft goede ervaringen met de projectvorm duurzaamheidskringen. Hierbij werken ondernemers uit dezelfde branche vrijwillig 3 jaar lang aan het verduurzamen van hun bedrijfsvoering, waarbij ze onderling kennis en ervaring uitwisselen. De ondernemers hebben zelf de regie. De gemeente faciliteert en ondersteunt zoveel mogelijk. Een aantal evenementenorganisatoren heeft zich in 2018 bij de gemeente gemeld met de vraag of zij kon ondersteunen bij het vraagstuk van verduurzaming. De gemeente Den Haag heeft daarop Green Events gevraagd een duurzaamheidskring op te zetten, om gezamenlijk tot een strategie te komen met hierin concrete doelstellingen en (mogelijke) acties. Het doel van deze strategie is om een gezamenlijke ambitie te formuleren waarna alle deelnemende evenementen hun intentieverklaring kunnen afgeven en zich hier de komende jaren voor in gaan zetten. De uiteindelijk haalbare persoonlijke doelstellingen zullen in een individueel actieplan per organisator worden vastgesteld, afhankelijk van de grootte en invloedssfeer (lokaal of stads breed/ internationaal bezoek). Disclaimer: De duurzaamheidskring Evenementen en Festivals is eind 2019 van start gegaan, een aantal maanden voor de Coronacrisis.

In verband met Covid-19 kan in ieder geval het festivalseizoen van 2020 grotendeels als verloren worden beschouwd. Daardoor zal ook de looptijd van de kring worden verlengd. Momenteel is er nog altijd geen duidelijkheid hoe de toekomst rond evenementen in de openbare ruimte er uit zal zien en welke ruimte er aan deze branche geboden wordt door het kabinet. De doelstellingen en ambities in onderhavig document zijn vastgesteld voor een periode van drie jaar gebaseerd op een regulier evenementenseizoen met een financieel gezonde bedrijfsvoering. Er wordt daarom niet over specifieke jaartallen gesproken, maar over jaar 1, 2 en 3.

Deelnemers Duurzaamheidskring Evenementen en Festivals In totaal doen er 12 organisatoren mee aan de Duurzaamheidskring Evenementen en Festivals. Zij zijn samen verantwoordelijk voor vele evenementen in de stad, die in totaal duizenden bezoekers trekken. Deze evenementen en doelgroepen lopen zeer uiteen; van dancefestival tot kinderkunst- event en van creatieve markt tot de grootste veteranenbijeenkomst van Nederland.

De Betovering: De Betovering is een internationaal kunstfestival voor de jeugd dat plaatsvindt in de herfstvakantie op meer dan 55 locaties in Den Haag. Totaal aantal bezoekers op jaarbasis: 25.000. Green Garden festival: stadsfestival gehost door verschillende Haagse partijen met een uitgebreid muzikaal (live), cultureel en culinair programma. Totaal aantal bezoekers op jaarbasis: 10.000. Hofstad Festivals: evenementenorganisator, bekend van diverse muziekfestivals, onder andere Den Haag Outdoor en Kingsworld. Totaal aantal bezoekers op jaarbasis: 20.000. Kreativ Events: evenementenorganisator met zowel eigen events zoals Salt Market en Happy Hunting Ground, als events in opdracht. Totaal aantal bezoekers op jaarbasis: 18.000. LUSTR BV: een full service cultureel organisatiebureau, bekend van onder andere Festival Classique, The Hague HighLights, BonFire Beach Fest. Totaal aantal bezoekers op jaarbasis: 250.000. PROOOST Events: organiseert eigen culturele events en doet dit ook in opdracht. Onder andere The Life I Live Festival, Embassy Festival en UIT Festival Den Haag. Totaal aantal bezoekers op jaarbasis: 410.000.

Royal Christmas Fair: één van de grootste kerstmarkten van Nederland op het Lange Voorhout. Totaal aantal bezoekers op jaarbasis: 300.000. Schollenpop/HFAZ: popfestval op het Zuiderstrand te Scheveningen dat jaarlijks plaatsvindt op de eerste zaterdag van augustus. Totaal aantal bezoekers op jaarbasis: 10.000. Stichting Nederlandse Veteranendag: jaarlijks event als eerbetoon aan alle Nederlandse veteranen, waarbij erkenning en waardering voor hen centraal staat. Totaal aantal bezoekers op jaarbasis: 90.000. The Crave: evenementenorganisator, bekend van diverse elektronische muziekfestivals, onder andere The Crave en Laser Fest. Totaal aantal bezoekers op jaarbasis: 10.000. Tong Tong Fair: het grootste Indische festival ter wereld met veel foodstalls, internationale beurs, theater, dans, muziek, gesproken woord en exposities. Totaal aantal bezoekers op jaarbasis: 80.000. Zeeheldenfestival: buurtfestival voor jong en oud met muziek, straattheater, kinderactiviteiten en gezelligheid, voor en door bewoners van het Zeeheldenkwartier. Totaal aantal bezoekers op jaarbasis: 25.000.

Intentieverklaring ‘actieve deelname aan de Duurzaamheidskring Evenementen en Festivals’

Rol gemeente De gemeente Den Haag heeft diverse duurzaamheidsdoelstellingen (lokaal, regionaal, landelijk en internationaal). Om deze te behalen is het belangrijk dat iedereen in de stad (mee)participeert en voldoet aan de gerelateerde wetgeving. Hoe zorgt de de gemeente hiervoor? Ze initieert projecten, faciliteert ondersteuning (bijv de inhuur van Green Events), biedt tools en kennis aan ondernemers (denk aan de Milieubarometer), fungeert als vraagbaak, zet goede voorbeelden en koplopers in het zonnetje en verwijst naar financieringsmogelijkheden. Het Centraal Evenementen Bureau heeft in kaart gebracht welke mogelijkheden er zijn om een aantal grote evenementenlocaties in de openbare ruimte te verduurzamen, door oa. de aanleg van vaste stroomvoorzieningen. Er vinden echter ook Haagse evenementen op andere locaties plaats; bij culturele instellingen en op het Malieveld (eigendom van Staatsbosbeheer). Hier wordt zoveel mogelijk samengewerkt met de betreffende locatie-eigenaren. De combinatie van enerzijds het verbeteren van de locaties en anderzijds het ondersteunen van organisatoren (bij het verduurzamen van hun bedrijfsvoering), leidt tot optimale verduurzaming.

Deze Duurzaamheidskring voor Haagse Festivals & Evenementen wordt gefinancierd door de gemeente. Ze is opgezet met het oog op toekomstige ontwikkelingen en wetgeving. Je hoeft maar naar het nieuws te kijken om te weten dat verduurzaming een actueel thema is, waar komende jaren veel op zal worden gestuurd. Denk aan het Europees verbod op single use plastics in 2021 en de gemeentelijke doelstelling om in 2030 een CO2 neutrale stad te zijn. Daarnaast zijn er op bepaalde locaties voor diverse voertuigen milieuzones ingesteld. Hierover is bij het thema Mobiliteit meer info te vinden. Anders dan bijvoorbeeld Amsterdam wil de gemeente Den Haag, los van de verplichte regel- en wetgeving, geen maatregelen afdwingen of voorschrijven. In plaats daarvan krijgen diverse branches middels duurzaamheidskringen juist de kans om mee te denken over de toekomst. Binnen deze evenementenkring bepalen de organisatoren dan ook zelf de toekomstvisie / strategie, waarbij er bovendien experimenteerruimte wordt geboden. Dit participatietraject werkt natuurlijk alleen als er dan ook daadwerkelijk ambities worden geformuleerd. Door naast een individueel actieplan ook een gezamenlijke strategie te bepalen laten de organisatoren zien verduurzaming belangrijk te vinden. Daarbij is het document bedoeld als gezamenlijke richtlijn voor de komende jaren.

Vanwege de onderlinge verschillen zullen individuele evenementen op verschillende thema’s beter of slechter scoren. Dat is prima. Ook heb je op de ene doelstelling meer invloed als organisator dan de andere. Er wordt een richting benoemd en geen doelen die perse behaald moeten worden. Er wordt, los van de verplichte regel- en wetgeving, niks verplicht door de gemeente Den Haag en zij gaan hier ook niet op handhaven. De strategie is opgebouwd om onderbouwde keuzes te kunnen maken en de voortgang van de kring te monitoren. Wie van mening is dat een specifieke ambitie voor zijn/haar evenement niet haalbaar is kan dit altijd onderbouwen in het actieplan voor het eigen event. Tegelijk zijn we er, op basis van heel veel goede voorbeelden, van overtuigd dat genoemde ambities realistisch zijn. Er zijn tenslotte al veel evenementen die er aan voldoen.

Missie en visie Wie zijn we en waar staan we voor? De gemeentelijke duurzaamheidsdoelstellingen zijn (o.a.) CO2 neutraal in 2030, geen single used plastic meer in 2021 en volledig circulair in 2050. Haagse evenementen kunnen hier hun steentje aan bijdragen. De thema’s uit de Kadernota Duurzaamheid worden daarom als kapstok gebruikt voor dit document. Toch wil de gemeente niks van bovenaf opleggen of verplichten. De duurzaamheidskring voor Haagse festivalorganisatoren is juist bedoeld om samen met de branche op zoek te gaan naar mogelijkheden en kansen voor verduurzaming. De kring is er voor & door de evenementenbranche. Deelname is vrijwillig, maar niet vrijblijvend. De gemeente ondersteunt de ambities van de individuele festivalorganisatoren. Iedereen draagt bij naar eigen inzicht en kunnen. Bovendien is samen optrekken efficiënter (niet ieder hoeft het wiel opnieuw uit te vinden) en leidt het tot meer impact. De kring bestaat uit 12 gemotiveerde organisatoren die jaarlijks verantwoordelijk zijn voor tientallen uiteenlopende Haagse events. Deze organisatoren streven naar duurzamere evenementen en geloven in de kracht van samenwerking en kennisdeling.

Missie en visie Waar gaan we voor? De Haagse evenementen en festivals zijn zeer divers en hebben dan ook een groot bereik bij zeer uiteenlopende doelgroepen. Door de festivals te verduurzamen (én deze transitie aan de bezoekers te laten zien), kan een groot publiek bewust gemaakt worden van duurzame oplossingen. Ook kunnen de events fungeren als proeftuin voor de stad. Ambities van de deelnemende organisatoren zijn onder andere: minder milieubelasting veroorzaken, structureel kosten besparen, meer samenwerking, kennisdelen en het goede voorbeeld geven (vanuit pr overwegingen en/of idealisme). De kring heeft de intentie om als groep op te trekken en hiermee de mogelijkheden binnen, maar ook buiten de evenementensector op te zoeken. Door het open karakter van de kring en de wens om samen te werken, kan bij bepaalde thema-sessies binnen de kring bijvoorbeeld ook het bedrijfsleven en de gemeente aansluiten. Door actief te communiceren over de successen en leerprocessen hopen we andere partijen in de stad / de branche te inspireren om ook met verduurzamen aan de slag te gaan. Vraag & aanbod versterken elkaar. Daarom is het belangrijk om alle potentiële stakeholders te betrekken (leveranciers, bezoekers, gemeente). We gaan dus samen aan de slag!

Thema’s Duurzame Strategie Evenementen Gemeente Den Haag Een evenement kan een zeer effectief platform zijn om kennis over te dragen, innovatie te bevorderen en de maatschappij te ontwikkelen. Als jij grootschalige evenementen organiseert, dan heb je zowel de verantwoordelijkheid als de kans om duurzame principes en gedragsverandering te bevorderen. Zodoende kan je evenement een positieve impact achterlaten. De belangrijkste thema’s waar events impact kunnen maken, zijn bijvoorbeeld grondstoffen (afval), mobiliteit, energie, voeding en sociale duurzaamheid. De thema’s zijn gekozen tijdens de strategiesessie, vooral omdat deze het meest relevant zijn voor de evenementenbranche. Hierbij is in eerste instantie gekeken naar de beleidsthema’s van de gemeente Den Haag, maar dan toegespitst op evenementen. Daarnaast is gebruik gemaakt van de Milieubarometer. Met deze online tool is de milieubelasting van de deelnemers voorafgaand aan de kring in kaart gebracht, waarna een keuze kon worden gemaakt in het prioriteren van te nemen maatregelen (waar is de meeste winst te behalen) en bij het in kaart brengen van de voortgang.

Gezonde leefomgeving

- Energietransitie - Mobiliteit - Leefomgeving - Grondstoffen - Voeding - Sociale duurzaamheid - Collectief

Energietransitie

Energietransitie De stad Den Haag focust de komende jaren op de energietransitie. De ambitie is een gezonde, schone en leefbare stad, die klaar is voor de toekomst. Door de aanleg van vaste stroompunten op diverse evenementenlocaties kan het gebruik van fossiele brandstoffen/ dieselaggregaten worden afgebouwd. Ook proberen festivals hun energiebehoefte te verminderen en over te stappen op schonere alternatieven. Ambities en doelstellingen stad Den Haag: Den Haag heeft de ambitie om in 2030 CO2 neutraal te zijn. Om dit te bereiken moeten alle partijen in de stad hun uitstoot reduceren. De gemeentelijke organisatie zelf, maar ook bewoners, bedrijven en instellingen (en dus ook de evenementenbranche). Doelstellingen Haagse evenementen binnen 3 jaar: In jaar 3 worden er geen fossiele brandstoffen meer gebruikt op de Haagse evenementen. Tussendoelen: - Jaar 1: Stoppen met dieselgeneratoren en inzetten op vaste stroom in combinatie met - batterijen.

Aggregaten op biodiesel zijn in 2021 nog wel toegestaan - Jaar 2: Waar mogelijk, ook de machinerie, transport, verwarming en catering elektrisch —> Ambitieniveau: sterk Mogelijke maatregelen om doelstellingen te bereiken: - Zo veel mogelijk besparing op CO2-uitstoot en/of energieverbruik - In de overgangsperiode eventueel nog aggregaten op biobrandstof gebruiken - (Binnen)locaties checken welke op groene stroom zitten en samenwerking opzoeken (bijvoorbeeld met strandtenten) - Checken waar vaste stroompunten zitten via evenementen.denhaag.nl - Collectieve inkoop met meerdere evenementen opzetten Goede voorbeelden uit de praktijk: Milkshake Festival ging door het gebruik van een vaste netaansluiting (groene energie) in combinatie met batterij opslag van 10.000 liter diesel in 2017 naar 800 liter in 2019

Logos

Mobiliteit

Mobiliteit Den Haag groeit! Uit een prognose van het Centraal Bureau voor de Statistiek blijkt dat er in 2035 zeker 70.000 meer mensen in de stad zullen wonen. Meer inwoners betekent ook meer mobiliteit. Het leefbaar, aantrekkelijk en bereikbaar houden van de stad vraagt om een kritische kijk op het huidige mobiliteitsbeleid. Daarbij speelt ook de opgave om het verkeer niet te laten bijdragen aan de verdere opwarming van de aarde en luchtvervuiling. Evenementen kunnen hierin het goede voorbeeld geven door hun bezoekers, leveranciers, crew en artiesten te stimuleren fossielvrij te reizen naar het evenement. Ambities en doelstellingen stad Den Haag: Over 20 jaar is Den Haag een aantrekkelijke, bereikbare stad die uitnodigt tot wandelen en fietsen. De openbare ruimte is dan ingericht voor schone vervoermiddelen die we delen en die zuinig omgaan met de ruimte. Het verkeer in de stad is een grote vervuiler van de lucht. Den Haag heeft daarom milieuzones ingesteld waar de meest vervuilende voertuigen worden geweerd. Planning nieuwe milieuzones De komende jaren komen er nieuwe milieuzones bij: • • • • • • • •

2020: verbod op 2-takt bromfietsen en -snorfietsen 2021: milieuzone dieselauto’s (inclusief taxi’s) 2021: uitbreiding milieuzone vrachtauto’s 2022: aanscherping milieuzone vrachtauto’s 2022: milieuzone vrachtauto’s geldt ook voor touringcars 2025: stadsbussen zijn uitstootvrij 2025: bevoorrading Haagse binnenstad is uitstootvrij 2030: Den Haag voldoet aan advieswaarde WHO voor fijnstof

Logos

Mobiliteit Doelstellingen Haagse evenementen binnen 3 jaar: In jaar 3 is het overgrote deel van het vervoer van bezoekers, leveranciers, crew en artiesten fossielvrij. Tussendoelen: - Jaar 1: Ontmoedigingsbeleid voor fossiel vervoer opstellen + beloning duurzaam vervoer - Jaar 2: Waar mogelijk, geen vervoer op basis van fossiele brandstoffen meer toestaan, zowel van bezoekers, als crew en leveranciers —> Ambitieniveau: sterk: dit is wel afhankelijk van locatie en doelgroep Mogelijke maatregelen om doelstellingen te bereiken: - Autogebruik ontmoedigen en alternatieven benoemen op de website, bijvoorbeeld transport tot een hub aan de rand van de stad en daarna duurzame lastmile - Combideals sluiten met NS en HTM - In 2025 is hele binnenstad verplicht emissievrij, hier kan al naar toe gewerkt worden, bijvoorbeeld door de gehele logistiek rondom een evenement emissieloos te laten zijn, dus de bezorging van materialen (opbouw) maar ook de afbouw en afvalscheiding - Artiesten niet voor 1 show laten invliegen, per trein laten komen en/of CO2 uitstoot van hun vluchten volledig compenseren via Klimaatfonds Haaglanden - Inzet elektrische taxi’s voor vervoer artiesten en bezoekers vanaf vliegveld en stations - Combideals kring met lokale groene vervoerbedrijven zoals elektrische taxi’s en tuktuk’s - Groen vervoer belonen: bijvoorbeeld bezoekers die met de fiets komen, krijgen een gratis

drankje Goede voorbeeldeen uit de praktijk: Motel Mozaïque Festival geeft bezoekers korting op eten en drinken die op de fiets of met het openbaar vervoer naar het festival zijn gekomen. Je zou dit kunnen laten vergoeden door een sponsor.

Logos

Leefomgeving

Leefomgeving Iedereen wil een stad waar het goed wonen, werken en recreëren is en door groeiende inwonersaantallen is er steeds meer behoefte aan recreatiemogelijkheden, op een steeds kleiner wordende oppervlakte. Door te verduurzamen kunnen we de impact van evenementen op de omgeving verkleinen en de stad leefbaar houden. Leefomgeving gaat ook om de zorg voor die omgeving, bijvoorbeeld zorg voor een park waar een festival plaatsvindt. Ambities en doelstellingen stad Den Haag: Over 20 jaar is Den Haag nog steeds een geweldige stad om in te wonen, te werken en te recreëren. Door evenementen op een duurzame manier te organiseren zorgt dit voor een beleving bij de bezoekers die past bij de ambities van de stad. Doelstellingen Haagse evenementen binnen 3 jaar: In jaar 3 worden alle locaties waar evenementen worden georganiseerd leefbaar gehouden, in samenwerking met lokale partijen, leveranciers en de buurt.

Tussendoelen: - Jaar 1: Minstens 1 ‘donatie’ doen aan de natuur - Jaar 2: Samenwerken met minstens 3 lokale leveranciers/buurtinitiatieven en een collectieve donatie doen met de kring —> Ambitieniveau: sterk Mogelijke maatregelen om doelstellingen te bereiken: - Communicatie over de maatregelen verscherpen richting bezoekers (omgaan met omgeving) en omwonenden betrekken/ mee stimuleren - Samenwerken met lokale partijen en leveranciers - Het voorkomen van zwerfafval - Het (niet) ruïneren van het grasveld - Het niet vervuilen van de vijver - Donaties vragen aan bezoekers en hiervan iets teruggeven aan de omgeving/andere duurzame lokale initiatieven - Beschermen flora & fauna/ wet natuurbescherming en biodiversiteit bevorderen bijvoorbeeld door ‘donatie’ aan de natuur. Vooraf moet dit in kaart worden gebracht Goede voorbeelden uit de praktijk: Blijdorp festival organiseerde dit jaar een clean up day voor de buurt.

Logos

Grondstoffen

Grondstoffen Afval & energie veroorzaken op het moment nog de grootste milieu-impact van festivals (zie Milieubarometer), dus hier liggen ook de grootste besparingskansen. Door het Refuse, Reduce, Reuse, Recycle principe zetten we in op vermindering, hergebruik en hoogwaardige recycling van grondstoffen. Met het Europese verbod op single used plastics in 2021 in het vooruitzicht, is dit een thema waarmee de evenementen al op korte termijn worden geconfronteerd. Minder grondstoffen weggooien leidt bovendien tot waardebehoud (financieel interessant). Ook slimmer inkopen draagt bij aan minder en kleinere afvalstromen. Relevante onderwerpen onder het thema grondstoffen: - Afvalreductie (minder weggooien) - Meer afvalscheiding (stromen hergebruiken of herbestemmen) - Slimmer inkopen - Waardebehoud - Deeleconomie De tijd van producten individueel aanschaffen en bezitten is voorbij. Het is tijd om anders te gaan denken en producten juist opnieuw te gebruiken, ze met elkaar te delen of als dienst af te nemen. Hierdoor produceren we minder afval en creëren we meer waardevolle grondstoffen.

Logos

Grondstoffen Ambities en doelstellingen stad Den Haag: Volledig circulair zijn in 2050. Over 20 jaar kopen we veel minder producten en er is een levendige handel in hergebruikte grondstoffen. Grondstoffen hebben waarde, en zo gaan bewoners en ondernemers er ook mee om. Evenementen kunnen het voortouw nemen door het beperken van afval en het verminderen van plastic nu al te omarmen. Hun ideeën en ervaringen kunnen als good practice worden gedeeld met andere evenementen en het bedrijfsleven. Doelstellingen Haagse evenementen binnen 3 jaar: In jaar 3 wordt op de Haagse evenementen het afval gereduceerd, zijn ze single use plastic vrij en worden er minimaal 5 monostromen gecreëerd, die weer worden gerecycled. Tussendoelen: - Jaar 1: wordt afval gereduceerd en zijn de evenementen single use plastic vrij, conform de Europese regelgeving. Daarnaast wordt er gestart met een circulair beker/flesjes systeem met statiegeld en worden er minimaal 3 monostromen gecreëerd - Jaar 2: creëren van minimaal 5 monostromen. Voorbeelden: papier/karton, glas, hout, compost, Rpet. Er is een afvalreductie van minstens 25% tov cijfers Milieubarometer —> Ambitieniveau: sterk/pionier Mogelijke maatregelen om doelstellingen te bereiken: - Starten met circulair beker/flesjes systeem met statiegeld.

Dit kan zowel met hardcups als soft Rpet cups - Cleanteams inzetten, vooral voor bewustwording - Extra watertappunten vanuit gemeente waar mogelijk - Verdienmodel door middel van verkoop herbruikbare fles met drinkwater i.s.m. Join the Pipe - Duurzamere keuze materialen: doeken/banners, deco met gerecyclede materialen/ steigerhout etc. - Samenwerking met lokale Haagse partijen zoals Omega voor de juiste containers en inzameling Goede voorbeeldeen uit de praktijk: The Crave Festival gebruikte in 2019 hardcups met een statiegeldsysteem. Je kon na afloop het statiegeld van je laatste beker doneren aan een goed doel.

Logos

Voeding

Voeding Bij Voeding gaat het over het verduurzamen van het horeca-aanbod op festivals, zowel frontstage als backstage. Voedselproductie is 1 van de grootste bronnen van CO2-uitstoot en tevens verantwoordelijk voor ontbossing en het verlies van biodiversiteit. Door het vergroenen van het horeca-aanbod (denk korte ketens, de eiwittransitie, lokaal inkopen, fair trade producten, vega en vegan aanbod en het voorkomen van foodwaste) kan er heel veel CO2 worden bespaard. Het is een mooie laagdrempelige manier om bezoekers met milieuverantwoorde voeding te laten kennismaken. Het is bovendien een duurzaamheidsmaatregel die organisatoren geen geld hoeft te kosten. Ook al wordt de horeca soms uitbesteed, dat betekent niet dat de organisator hier geen invloed op kan uitoefenen.

Logos

Voeding Ambities en doelstellingen stad Den Haag: De gemeente heeft de nota Duurzaam voedsel, een tandje erbij. Dit raadsvoorstel (vastgesteld in december 2019) is gericht op het stimuleren van de regionale voedselketen, het tegengaan van voedselverspilling en het creëren van een gezonde voedselomgeving (op o.a. scholen, zorginstellingen, sport- & bedrijfskantines en op festivals). Doelstellingen Haagse evenementen binnen 3 jaar: In jaar 3 is minimaal 50 % vega(n) en lokaal op het menu van de evenementen, zowel voor als achter de schermen. Daarnaast wordt voedselverspilling waar mogelijk voorkomen. Ook wordt hierover duidelijk gecommuniceerd naar de bezoekers en crew.

Tussendoelen: - Jaar 1 In jaar 1 is in ieder geval de crewcatering 50 % vega(n) en lokaal en is er een systeem om voedselverspilling tegen te gaan - Jaar 2: van de publiekscatering is minstens 50 % vega(n) en lokaal —> Ambitieniveau: sterk Mogelijke maatregelen om doelstellingen te bereiken: - Menu met uitleg; wat is de meest duurzame optie en waarom - Kraanwater ipv flesjes, bijvoorbeeld de ‘cocktailbar’ van Dunea - Meer lokale inkoop, meer verantwoorde inkoop, meer seizoensproducten op de kaart, bijvoorbeeld in samenwerking met Rechtstreex - Voorbeeld Brasserie 2050: waarbij het voor de bezoekers ook duidelijk is wat de toekomst van voeding is (en welke producten een verantwoorde keuze zijn) - Eiwittransitie: food of the future, bijvoorbeeld insecten aanbieden Goede voorbeelden uit de praktijk: DGTL festival is al sinds 2016 volledig vegetarisch, zowel front als backstage

Logos

Sociale Duurzaamheid

Sociale Duurzaamheid

Onder sociale duurzaamheid wordt onder andere inclusie, diversiteit, toegankelijkheid en werkgelegenheid voor mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt verstaan. Maatschappelijk betrokken of sociaal ondernemen is het vrijwillig bijdragen aan de (lokale) samenleving, De voordelen zijn niet altijd in geld uit te drukken en betalen zich soms indirect uit. Denk aan goodwill ten aanzien van het bedrijf en meer betrokken werknemers. Sociale ondernemers doen goed voor de eigen organisatie en creëeren ook toegevoegde waarde voor de samenleving.

Ambities en doelstellingen stad Den Haag Binnen de gemeente Den Haag wordt sociaal ondernemen vooral vertaald als werkgelegenheid voor mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt. Sociaal ondernemen is echter veel meer dan dit. Het gaat om het creëren van maatschappelijke meerwaarde (zie alle goede voorbeelden in tijden van corona). Doelstellingen Haagse evenementen binnen 3 jaar: In jaar 3 zijn de Haagse events en hun voorzieningen toegankelijk voor iedereen in de breedste zin. Verder wordt er gedaan aan social return en iets teruggedaan voor de buurt. Dit alles wordt duidelijk gecommuniceerd door de organisatoren. Tussendoelen: - Jaar 1: zijn er minstens 2 stappen gezet die het event toegankelijker maken -Jaar 2: zijn er minstens 4 stappen gezet die het event toegankelijker maken en hierover wordt duidelijk gecommuniceerd —> Ambitieniveau: basis + Mogelijke maatregelen om doelstellingen te bereiken: - Rolstoelvriendelijk maken: voldoende invalide toiletten aanwezig, rolstoelroutes net als fietsroutes in beeld brengen: voor inspiratie: https://geenbeperkingmeer.nl/ - Samenwerking met Stichting Voorall of Toegankelijk Reizen - Social return ism leveranciers, bijvoorbeeld bakkerij ‘Lekker Brood’ - Samenwerking met de Ooievaarspas - Diversiteit en inclusviteit in o.a.

personeelsbestand, programmering en marketing - Feedback bezoekers verzamelen: waar liggen de behoeftes Goede voorbeeldeen uit de praktijk: Tijdens De Betovering wordt er rekening gehouden met kinderen die moeite hebben met het verwerken van prikkels. Voor hen worden zogenaamde relax-performances georganiseerd (reguliere voorstellingen aangepast zodat ze minder prikkels hebben) en worden er in de theaters prikkelarme zones ingericht. In de prikkelarme zones kunnen de kinderen zich even terugtrekken van alle drukte en in stilte alles verwerken wat ze hebben gezien.

Logos

Collectief

Collectief Voor het beste resultaat, zal er ook onderling moeten worden samengewerkt. Kennisdeling en gezamenlijke afspraken met leveranciers, zorgen voor meer slagkracht. Ook kan je samen ludieke acties opzetten, waarmee je aan de bewoners en politiek laat zien dat deze groep zeer intensief en pro-actief bezig is op het gebied van duurzaamheid. Doelstellingen Haagse evenementen binnen 3 jaar: in jaar 3 wordt er structureel duurzaam samengewerkt, zowel binnen de kring als daarbuiten en wordt de kracht van het collectief ingezet. Tussendoelen: - Jaar 1: 1 collectief inkoopvoordeel binnen de kring bewerkstelligen - Jaar 2: collectief inkopen of samenwerkingen met andere kringen, zoals strandpaviljoens, horeca, hotels en leveranciers —> Ambitieniveau: sterk Mogelijke maatregelen om doelstellingen te bereiken: - Het opstellen van een online sheet waarin leveranciers worden gedeeld met elkaar - Een gezamenlijke activatie op alle evenementen Goede voorbeelden uit de praktijk: De verklaring single use plastic vrije terrassen: een samenwerking tussen 16 Haagse strandpaviljoens

Logos

Vervolgstappen - Najaar 2020: Persoonlijke actieplannen sessie (1 op 1) - Najaar 2020 (ovb): rondleidingen op events - 2020-2022/2023 (ovb): uitvoeren acties, rondleidingen, meten, tussendoelen/einddoelen stellen en kennis delen

Logos

“Creating an events industry that preserves and restores the resources that drive it, for the sake of our well-being, and that of future generations.” www.greenevents.nl