RIS307772 Stand van zaken Stichting Energieacademie inclusief tijdlijn

Typ tekstTyp tekstTyp tekst

030

Retouradres: Postbus 12600, 2500 DJ Den Haag

Bert van Alphen Wethouder van Sociale zaken en werk

Ons kenmerk

SZW/10073497 RIS307772 r-

Aan de voorzitter van de commissie Samenleving

Dienst

Sociale Zaken en Werkgelegenheidsprojecten Telefoonnummer

14070

Aantal bijlagen

1 Datum

6 februari 2021 Onderwerp

Stand van zaken Stichting Energieacademie, inclusief tijdlijn

Geachte voorzitter, Tijdens de commissie Samenleving van 14 januari jl. hebben we gesproken over de ontwikkelingen rond de Stichting Energieacademie (SEA). Tijdens deze bespreking heb ik u een aantal toezeggingen gedaan. Ten eerste heb ik toegezegd u een tijdlijn, inclusief feitenrelaas, te doen toekomen. Daarnaast zegde ik u toe alle in de commissie gestelde vragen schriftelijk te beantwoorden. Naar aanleiding van de brief van 19 januari jl. (RIS307555) en de raadsvergadering van 21 januari jl. bent u in de gelegenheid geweest aanvullende vragen in te dienen. Aan het eind van deze brief vindt u twee tijdlijnen. De eerste tijdlijn bevat de belangrijke beslissingen en ijkpunten rondom de SEA, in de tweede tijdlijn worden de financiële beslissingen weergegeven. Daarnaast ontvangt u, de antwoorden op de door u gestelde vragen. Verder schetst de brief algemene beelden op basis van de beschikbare informatie. Proces van reconstructie Het in deze brief geschetste beeld en de tijdlijnen zijn compleet met betrekking tot alle informatie en documenten die horen bij de subsidierelatie tussen de gemeente en de SEA. Waar vooral documentatie ontbreekt en onduidelijkheden zijn, is op het gebied van de sturing die bij de SEA heeft plaatsgevonden. De tijdlijnen zijn daarnaast uitdrukkelijk geen boekenonderzoek. Daarvoor was de tijd te kort en heeft de gemeente niet alle benodigde informatie.

Daarmee geven de tijdlijnen geen compleet beeld, maar bieden ze wel een eerste indruk van belangrijke beslissingen en ijkpunten rondom de SEA. De tijdlijnen zijn tot stand gekomen door de inzet van interne financiële en juridische experts die niet bij de SEA betrokken waren. Zij hebben de afgelopen weken in hoog tempo alle beschikbare stukken opgevraagd en bestudeerd, zowel binnen de gemeente als bij de SEA. Met de (voormalig) bestuursleden en Raad van Toezicht (RvT) is contact geweest om alle relevante informatie op te vragen. De SEA beschikt zelf niet over een totaaloverzicht van de gevraagde informatie. Zo is de financiële informatie onvolledig en van een aantal documenten is de status onduidelijk. Er zijn bijvoorbeeld meerdere versies van contracten waarvan een deel niet ondertekend is. Dit levert nog te veel onduidelijkheden op die we niet hebben kunnen ophelderen, waardoor de tijdlijnen geen compleet beeld geven.

Gemeente Den Haag

Spui 70 Den Haag

Postbus 12600 2500 DJ Den Haag

T 14070 www.denhaag.nl

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

SZW/10073497

Dit alles betekent dat er nog (te) veel onduidelijkheden zijn. Op niet alle gestelde vragen is een helder antwoord te geven. Er is het college wel veel aan gelegen een zo volledig mogelijk beeld te hebben van wat er is gebeurd. Ook over de manier waarop de gemeente haar eigen rol heeft ingevuld. Zowel om terug te kijken, als om lessen uit te trekken naar de toekomst. We hebben immers een grote verantwoordelijkheid ten aanzien van rechtmatige en doelmatige besteding van middelen en ten aanzien van mensen met een kwetsbare positie op de arbeidsmarkt. Het college heeft daarom besloten een extern bureau een verdiepend onderzoek te laten verrichten inclusief een forensisch component. Samenvatting bij de tijdlijn De Stichting Energieacademie (SEA) is een onafhankelijke stichting, opgericht in maart 2019, waar de gemeente Den Haag een subsidierelatie en een samenwerkingsovereenkomst mee heeft. Voordat de SEA werd opgericht, is er voorbereidend werk verzet door de gemeente, ingehuurde experts en door partners uit het veld, zoals onderwijs, opleiders en werkgevers, (zie ook de tijdlijn). Op 20 maart 2019 is de stichting Energieacademie door de kwartiermaker opgericht. Op 6 juni 2019 is het plan voor de Energieacademie vastgesteld in de wethouderstaf van wethouder Guernaoui (FIS).

Op 10 juli 2019 is de subsidie aangevraagd door de SEA bij de gemeente en op 2 oktober 2019 is deze door de gemeente toegekend. Op 5 februari 2020 is de Energieacademie officieel geopend. Begin februari 2020 ontving de gemeente vanuit de directie en de opleiders de eerste signalen dat er zaken niet op orde waren binnen de SEA. Rekeningen zouden niet betaald worden en er waren vraagtekens bij de bedrijfsvoering. Hierop is een traject van verscherpt toezicht vormgegeven vanuit de aangetreden Raad van Toezicht (RvT) in nauw contact en constructief overleg met de gemeente. De RvT heeft deze signalen nader onderzocht, en trof een organisatie aan die op cruciale onderdelen niet op orde was. Dit leverde een financieel risico op en maakte dat volgens de RvT fors ingrijpen noodzakelijk was. De RvT heeft daarop actie ondernomen door een reorganisatieplan te maken en een interim directeur aan te stellen met de opdracht dit plan uit te voeren. Er is in de SEA toen een dispuut geweest over de juridische gang van zaken c.q. de rechtsgeldigheid van de statutenwijziging. Op basis van de aan de notaris verstrekte notulen van de bestuursvergadering waaruit het besluit tot statutenwijziging moest blijken heeft de betrokken notaris de statutenwijziging doorgevoerd.

Gebleken is dat dit statutair niet zorgvuldig is geweest, aangezien er zekerheid over het akkoord van alle bestuursleden moet zijn, bijvoorbeeld door een handtekening van iedereen op het verslag, dat ontbrak hier. Er is hierbij dus geen sprake geweest van valse volmachten. De RvT heeft na het inwinnen van juridisch advies om deze onzorgvuldigheid recht te zetten overeenstemming met alle partijen bereikt waarna een geldige statutenwijziging per 31 maart 2020 tot stand gekomen is, waar dus iedereen mee akkoord is gegaan. Vanaf mei 2020 heeft de gemeente met de SEA een proces doorlopen om te bezien of de interim directeur en de Raad van Toezicht erin slaagden orde op zaken te stellen en de benodigde hervormingen door te voeren, zoals omschreven in de commissiebrief (RIS305875). Doorvoeren van de verbeteringen is voor de gemeente een voorwaarde voor (de verdere financiering van) een toekomstbestendige Energieacademie geweest. Om een goed beeld te krijgen van de realisatie van de verbeteringen en de financiële situatie van de SEA heeft de gemeente een toets laten uitvoeren op de financiële verantwoording. De gemeente heeft daarvoor het accountantsrapport en de financiële verantwoording over 2019 van de SEA ontvangen. Uit de financiële verantwoording over 2019 blijkt dat de SEA een substantieel deel van de subsidie van de gemeente niet conform de ingediende begroting heeft ingezet.

Over de eerste drie kwartalen van 2020 hebben wij ook een financiële verantwoording ontvangen. Over deze periode ontstaat eenzelfde

2/15

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

SZW/10073497

beeld. Zo is er bijvoorbeeld meer dan begroot uitgegeven aan zaken als huur en inrichtingskosten en andere verplichtingen die voortvloeien uit langlopende en ongunstige contracten, afgesloten in de beginperiode. De gemeente heeft daarnaast BDO Consultancy de opdracht gegeven om een onderzoek te doen naar de levensvatbaarheid van de SEA. De uitkomst van dit onderzoek is dat de SEA, zoals deze er nu voor staat, niet toekomstbestendig is. BDO concludeert dat door de SEA stappen in de goede richting zijn gezet. Die sorteren echter onvoldoende effect. BDO raadt af op deze wijze door te gaan met het financieren van de SEA, waarbij immers een forse aanvullende financiële bijdrage is vereist. Ondanks de inspanningen vanuit het bestuur is duidelijk geworden dat op de huidige weg doorgaan met de SEA geen optie is. Eind december 2020 heeft de RvT van de SEA aangegeven geen toekomstperspectief meer te zien. In de brief van 21 december 2020 over de SEA (RIS307339) hebben wij u geïnformeerd over hoe de SEA alles op alles heeft gezet om de bedrijfsvoering en kwaliteit op orde te brengen maar dat dit onvoldoende gelukt is met als consequentie dat de SEA niet doorgaat. Wel zal een business case worden ontwikkeld voor het concept van de Energieacademie.

In de brief van 19 januari 2021 over de SEA (RIS307555) hebben wij u geïnformeerd over de toezeggingen uit de commissie samenleving van 14 januari. Namelijk een gemeentelijke bemiddelingspoging en een gesprek met de firma Traubstuc. Op vrijdag 15 januari hebben we gesproken met de firma Traubstuc over voortzetting van hun werkzaamheden ten behoeve van de aldaar geplaatste kandidaten. Dit was een goed en open gesprek. Van de RvT hebben wij vernomen dat er twee schuldeisers zijn die niet akkoord zijn gegaan met het voorgestelde crediteurenakkoord, waardoor een faillissement onafwendbaar is. Op vrijdag 15 januari hebben we geprobeerd te bemiddelen door gesprekken met de betrokken partijen te organiseren om te kijken of men nader tot elkaar kon komen. Hierbij viel op dat het verschil van mening niet alleen ging over het aangeboden crediteurenakkoord, ook het verschil tussen het door de schuldeisers gevraagde bedrag en het aanbod van de RvT is simpelweg te groot. De gevoerde gesprekken hebben er niet toe geleid dat de partijen nader tot elkaar zijn gekomen. Daarmee is tot onze spijt de bemiddelingspoging niet geslaagd. De RvT heeft daarop aangegeven dat zij voornemens is faillissement aan te vragen. Dit faillissement is op 26 januari aangevraagd.

Algemene opmerkingen Met het oprichten van de Energieacademie moest voorzien worden in een ontbrekende schakel tussen de vraag van een groep mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt en het aanbod van werkgevers met vacatures in de bouw, techniek en energietransitie. Een concept waar veel partners (van werkgevers tot opleidingscentra) achter stonden. Dit werd uitgewerkt tot projectplan met bijbehorende begroting. Het ambitieuze plan was dus uitgewerkt in een business case. In de planvorming is vanuit de gemeente bewust gekozen om een stichting op te richten en via deze stichting het plan uit te voeren. De gemeente zou voor twee jaar subsidie verstrekken. De belangrijkste reden voor een onafhankelijke stichting was dat het een publiek private samenwerking tussen overheid, onderwijs en bedrijfsleven betrof. Waarbij het plan bestond uit twee delen: het praktijkgericht opleiden en ontwikkelen van werkzoekenden en kleinschalige bedrijfsruimte creëren voor innovaties. De betrokkenheid van werkgevers en ondernemers was hierbij onmisbaar. De gemeente was mede initiatiefnemer, maar er is bewust gekozen om een stichting op te zetten. Via de governance en samenwerkingsafspraken en frequent overleg op tactisch en operationeel niveau heeft de gemeente aangedrongen op de kwaliteit van dienstverlening aan onze kandidaten.

Daarnaast is er altijd en nauw contact geweest tussen de RvT en de gemeente met hetzelfde doel op strategisch niveau.

3/15

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

SZW/10073497

Uit de onderzochte informatie komt een beeld naar voren dat wij hier zullen schetsen, maar wij beseffen dat nader onderzoek nodig is om dit verder te kunnen duiden. De verwachtingen en de doelstellingen waren ambitieus. Het opzetten van een nieuwe organisatie bleek ingewikkeld. De organisatie liep van begin af aan moeizaam. Zo waren er discussies in het bestuur en de verwachtingen van het bestuur en gecontracteerde opleiders liepen uiteen. Uit de onderzochte informatie komt het beeld naar voren dat de financiën en de administratie reeds vanaf het begin niet aan alle professionele standaarden hebben voldaan. Er zijn langjarige afspraken aangegaan, die uitgingen van extra externe inkomsten die nooit gerealiseerd zijn en er was geen systeem om kandidaten te monitoren. Daarnaast was het voor de gemeente lastig om goede operationele afspraken met de SEA te maken. Er was vanuit de SEA veel ambitie op aantallen kandidaten, maar het ontbrak aan de operationele uitvoeringskracht en randvoorwaarden die hiervoor benodigd zijn. Er zijn door de gemeente veel kandidaten aangedragen, maar dit heeft slechts beperkt tot resultaat geleid. Er was regelmatig overleg tussen de SEA en gemeente over de kandidaten. Daarbij komt dat bij de start door de SEA verplichtingen zijn aangegaan, die vragen oproepen. Bijvoorbeeld een huurcontract van 10 jaar, dat later met nog 5 jaar verlengd is.

De onderhuur van bedrijfsruimte door de SEA aan opleiders waar in 2019 en 2020 geen huur voor hoefde te worden betaald, voordat de subsidie door de gemeente verleend was. Het maken van contractafspraken met opleiders op basis van beoogde inzet in plaats van resultaten. Twee van de bestuurders die salaris betaald krijgen, terwijl begroot en afgesproken was dat men in de beginfase onbezoldigd zou werken (in ieder geval totdat voldoende externe financiering was aangetrokken). Veel van deze contractuele afspraken draagt de SEA tot de dag van vandaag als last met zich mee. Daarnaast worden binnen de SEA over en weer beschuldigingen geuit. Er was, zoals de RvT en BDO hebben geconstateerd, een sfeer van onderling wantrouwen en animositeit die niet heeft geholpen in het verder brengen van het concept, de opleiding van werkzoekende jongeren 0f de relaties met werkgevers. De coronacrisis is een omstandigheid die de SEA ook geraakt heeft. De SEA heeft, net als veel andere leerwerktrajecten, tijdelijk ca. drie maanden de deuren moeten sluiten. Het bovenstaande roept dusdanig veel vragen op dat aanvullend onderzoek nodig is naar wat de redenen zijn dat het plan niet goed van de grond is gekomen. De kandidaten Het blijft de hoogste prioriteit van de gemeente dat alle kandidaten worden doorbemiddeld naar werk of een goede ontwikkelplek krijgen.

Den Haag Werkt heeft de zorg voor deze kandidaten op zich genomen. Inmiddels is met de ca. 70 kandidaten contact geweest. 11 van deze mensen hebben inmiddels een baan gevonden. Uit de gesprekken blijken daarnaast 29 kandidaten direct bemiddelbaar naar werk zijn. We hebben dan ook de verwachting dat we voor veel van hen een baan zullen vinden in de komende weken. Mochten er kandidaten waar het niet lukt om ze aan het werk te helpen dan zoeken we een passend vervolgtraject. Voor de andere ca. 30 kandidaten wordt naar passende vervolg dienstverlening gezocht. Dit is een zeer diverse groep waar we maatwerk voor toepassen. Hierbij gaat het ook om kandidaten uit andere gemeenten, waar we samen mee optrekken. Voor de twee oud STiP-medewerkers is de gemeente druk doende een andere werkplek te vinden, nu het faillissement van de SEA is aangevraagd verwachten we dat zij binnenkort met een nieuwe baan kunnen beginnen.

4/15

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

SZW/10073497

Faillissement Het faillissement van de SEA is op 26 januari 2021 aangevraagd. De volgende stap in dit proces is dat dit door de rechtbank beoordeeld wordt en dat er een curator wordt aangesteld. Duidelijk mag zijn dat het faillissement een zaak is tussen de SEA en de schuldeisers. De SEA is een onafhankelijke en zelfstandige entiteit waarmee de gemeente een subsidierelatie heeft. De gemeente kan niet garant staan voor de verplichtingen die vanuit de SEA zijn aangegaan. Daarnaast is, zoals aangegeven, nader onderzoek nodig. Het is nog onduidelijk wie welke verplichtingen precies is aangegaan. Zo is de werkelijke hoogte van de totale schuldenlast onduidelijk, omdat een deel van de schulden niet onderbouwd is. Ook heeft u vragen gesteld over wat de gemeente gaat doen voor de opleiders en in het bijzonder voor Traubstuc. De gemeente is in gesprek met Traubstuc over nieuwe afspraken. Uitgangspunt hierbij is dat de gemeente het belang van kandidaten op een kwalitatieve opleiding richting de arbeidsmarkt met zicht op duurzame baankansen voorop stelt. De gemeente staat open voor relaties met opleiders en bedrijven zoals Traubstuc, voor zover dat past binnen de beleidskaders en spelregels die daarbij horen. Wel is ook hier nader onderzoek nodig, naar de vraag door wie en onder welke omstandigheden de afspraken tussen de SEA en Traubstuc tot stand zijn gekomen.

Hier bestaan vragen en onduidelijkheid over. Vervolg We beseffen dat we geen rooskleurig beeld schetsen. De stukken die we van de SEA hebben ontvangen geven slechts voor een deel antwoord op alle vragen die door u zijn gesteld. Er zijn nog veel vragen die maken dat het nog te vroeg is om conclusies te trekken. De informatie is nog onvolledig en niet eenduidig. Zo zijn meerdere contracten niet ondertekend en zien wij verschillende versies van dezelfde overeenkomsten. Dit maakt dat wij ons geen oordeel kunnen vormen over de juistheid en volledigheid van de afgesloten contracten. Ook ontbreekt informatie over voortgang en uitvoering van de contractafspraken en ontbreekt het inzicht in de onderliggende financiële administratie. Het college gaat een onderzoek naar de SEA instellen om antwoord te geven op de openstaande vragen. Dit zal onder meer bestaan uit de inzet van forensisch accountants en o.a. kijken naar de verplichtingen die zijn aangegaan en de aanwending van ontvangen subsidiegelden. Ook het gemeentelijk handelen is onderdeel van het onderzoek. Bij het vervolgonderzoek zullen in ieder geval de volgende vragen betrokken moeten worden: • • • • • • • • • • •

Waaraan is de eerste tranche subsidie precies besteed? Hoe en door wie zijn contracten gesloten en welke rol heeft de gemeente daarbij gehad? Hoe kan het dat er nog voordat de subsidie was toegekend contracten zijn afgesloten? Waarom hebben tegen de afspraken in sommige bestuurders betaald gekregen? Waarom hebben onderhuurders van het bedrijfspand van de SEA over 2019 en 2020 geen huur hoeven afdragen? Voor welke werkzaamheden zijn er auto’s geleased? Op welke wijze zijn contracten tot stand gekomen en welke zijn van kracht. Wat is de hoogte van de schuld van de SEA? Waarom is het niet gelukt om externe financiering te vinden, zoals in de business case stond? Welke rol heeft de gemeente in de verschillende fasen van het proces/project vervuld? Wie is waarop aansprakelijk?

5/15

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

SZW/10073497

Tot slot Het college betreurt ten zeerste het uitblijven van het verwachte succes van de Energieacademie. Het toegezegde onderzoek zal het college zo spoedig mogelijk en met de meeste zorgvuldigheid in gangzetten en u op de hoogte houden van de voortgang. BDO werkt momenteel aan een nieuwe businesscase op basis van het oorspronkelijke Energieacademie concept. Zodra relevante ontwikkelingen zich voordoen, zal het college u daarover informeren.

Met vriendelijke groet, De wethouder van Sociale zaken en werk Bert van Alphen

6/15

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

SZW/10073497

Datum

Tijdlijn en mijlpalen stichting Energieacademie

7 maart 2017

Startdocument Nieuwe Generatie Stadswijken opgeleverd door DSO als onderdeel van Stad in Transitie (agenda sociaal). Verkennende gesprekken met externe stakeholders rondom programma Energietransitie. Verkennende gesprekken onderwijsinstellingen, maatschappelijke organisaties en gemeente om concept Energieacademie bekend te maken. Start Werkoffensief +500 met Energieacademie als onderdeel. In- en externe sessies over concept Energieacademie met betrokkenen zoals werkgevers, onderwijs etc. Programmaplan Werk en scholing energietransitie in gezamenlijke wethouderstaf werkoffensief +500 met wethouders Guernaoui en Van Alphen.

Vanaf januari 2018 Vanaf september 2018

Oktober 2018 November 2018 29 november 2018

8 februari 2019

Maart 2019 20 maart 2019

20 maart 2019 6 en 14 mei 2019

7 mei 2019 28 mei 2019

6 juni 2019

Zie financiële tijdlijn

Oriënterende bespreking, geen beslispunten. Idee Energieacademie besproken in gezamenlijke staf werkoffensief +500 met wethouders Guernaoui en Van Alphen. Meningsvormend met als bespreekpunten: • Kunt u zich vinden in de ingeslagen richting? • Wat wilt u meegeven voor de verdere uitwerking? Projectplan ESF-EFRO-aanvraag Energieacademie is gereed (i.s.m. Deloitte). Stichting Energieacademie wordt opgericht door extern onbezoldigd directeur-bestuurder van de Stichting Energieacademie Donne Bax. Officiële indiening aanvraag ESF EFRO door Stichting Energieacademie. Sectorplan Bouw&Techniek/ Energietransitie is besproken in de staf met wethouder Guernaoui in wethouderstaf FIS. Als onderdeel portefeuille Werk.

1

Instemming op de volgende beslispunten: Akkoord met vorm en inhoud sectorplan Akkoord met vorm en inhoud uitnodiging Projectvoorstel Energieacademie besproken en geaccordeerd in MT +500. Projectvoorstel Energieacademie besproken en geaccordeerd in MT WSP.

Projectvoorstel Energieacademie akkoord door wethouder Guernaoui in wethouderstaf FIS. Leerwerkbedrijven/werkgeverservicepunt besproken (incl. begroting en aanstelling directie, en rol gemeente op

7/15

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

SZW/10073497

afstand).

12 juni 2019 10 juli 2019

10 juli 2019 Vanaf 1 augustus 2019

1 oktober 2019

2 oktober 2019

2 oktober 2019

19 december 2019

Beslispunt: instemming met vorm en inhoud projectvoorstel inclusief begroting. Governance nader uitwerken. Afsluiten sectordeal Bouw & Techniek en Energiesector met 21 brancheorganisaties, 52 werkgevers voor 456 banen. Akkoord van wethouder Guernaoui in wethouderstaf FIS. Leerwerkbedrijven/werkgeverservicepunt op governance Energieacademie. Beslispunt: Instemming met de voorgestelde governance, zijnde: opstellen samenwerkingsovereenkomst + vastleggen prestatie- en samenwerkingsafspraken in de subsidiebeschikking. Stichting Energieacademie doet officiële subsidieaanvraag bij gemeente Stichting Energieacademie start opbouw, inrichting Energieacademie (incl. afsluiten contracten met samenwerkingspartners. Het gaat hier onder meer om de huur van het pand, en start aanbestedingen en verbinden van opleiders Start Stichting Energieacademie met driekoppig bestuur. Bestaande uit Donne Bax, Henk Werlemann en Aad van Loenen. Definitieve beschikking met subsidieverlening gestuurd aan Stichting Energieacademie door gemeente Den Haag (met uitvoering van adviezen van Pels Rijcken op juridische kant en betrokkenheid centraal subsidiebureau).

2

In de beschikking is het volgende opgenomen: • Voor de periode 1 juli 2019 t/m 31 december 2021 is € 1.250.500 beschikbaar. Verdeeld in de volgende tranches. 2019 € 402.500 2020 € 708.000 2021 € 140.000 • De subsidie mag uitsluiten besteed worden aan kosten die verband houden met het verzorgen van de opleiding van kandidaten die onder de doelgroep van SZW vallen, met een bijstandsuitkering en jongeren tot 27 jaar zonder startkwalificatie. Een specifiek deel van de subsidie is gealloceerd voor salarissen van een jongerencoach en accountmanager en bijdrage in de huurkosten. Op basis van de begroting die onderdeel uitmaakt van de beschikking. • Voor de subsidie dienen 560 WOT-deelnemers en 136 Werkfit-deelnemers opgeleid te worden. Naar aanleiding van het terugtreden van wethouder Guernaoui neemt wethouder Van Alphen de portefeuille Werkgelegenheid en Integratie tijdelijk waar. Start nieuw college. Werk en Integratie structureel

8/15

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

SZW/10073497

17 januari 2020

22 januari 2020 29 januari 2020

Begin februari 2020

3 februari 2020 5 februari 2020 7 februari 2020

Maart 2020 16 maart 2020

19 maart 2020

31 maart 2020

onderdeel van de portefeuille van wethouder Van Alphen Samenwerkingsovereenkomst Stichting Energieacademie en (publiekrechtelijke rechtspersoon) gemeente den Haag (afspraken met Stichting Energieacademie op uitvoerings-, tactisch en strategisch niveau). Het gaat hier over afspraken over rolverdeling en verantwoordelijkheid tussen gemeente en de Stichting Energieacademie. Werkbezoek regiowethouders aan Energieacademie. RvT Stichting Energieacademie in oprichting begint informeel. In de governance voor de Stichting Energieacademie is opgenomen dat de raad van Advies wordt omgezet in een Raad van Toezicht. Dit moet via een statutenwijziging. Vooruitlopend op de formele wijziging wordt door de RvT gestart. Gemeente ontvangt rond de opening van diverse betrokken partijen signalen dat in management en uitvoering bij de Stichting Energieacademie zaken niet op orde zijn. De gemeente voert over de ontvangen signalen gesprekken met drie bestuursleden van de Stichting Energieacademie. Officiële opening Energieacademie. Verslag van gesprekken 3 februari 2020 over signalen door de gemeente aan RvT Stichting Energieacademie gemaild. RvT gaat hiermee aan de slag te gaan. De Energieacademie besluit tijdelijk te sluiten als gevolg van lockdown door corona.

Informerend overleg tussen wethouder Van Alphen, gemeente en RvT Stichting Energieacademie over eerste bevindingen van RvT naar aanleiding van de eerdergenoemde signalen en de voorgestelde aanpak vanuit de RvT: Hoofdlijnen bevindingen van de RvT: • Vergoedingen aan medewerkers en partners waren niet altijd in lijn waren met de gangbare afspraken. Er was een verschil van inzicht binnen de leiding en er hing een sfeer van wantrouwen. • Er is sprake van een te informele cultuur die zakelijkheid op sommige punten in de weg heeft gestaan. • De (toenmalige) leiding is niet voldoende in staat is om de Stichting Energieacademie aan te sturen in de volgende, meer operationele fase. RvT Stichting Energieacademie vervolgt intern onderzoek naar management en uitvoering en zet vervolgstappen in gang, inclusief het volgens de RvT noodzakelijke reorganisatieplan over onder andere openbreken contracten en op orde brengen administratie. Stichting Energieacademie wijzigt de statuten van de Stichting Energieacademie om een formele start van de RvT mogelijk te maken. Dit ging gepaard met onderling dispuut over de juridische gang van zaken c.q. de rechtsgeldigheid

5

9/15

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

SZW/10073497

m.b.t. statutenwijziging. De statutenwijziging is statutair niet zorgvuldig genoeg geweest, aangezien niet ieders instemming bevestigd was.

1 april 2020

9 april 2020

28 april 2020 1 mei 2020 18 Mei 2020

20 Mei 2020 1 juni 2020

15 juni 2020 24 Juli 2020 7 augustus 2020

De statuten worden gewijzigd op de volgende onderwerpen: • RvT wordt formeel ingesteld. • Doelstelling conform voorwaarden en verplichtingen subsidievoorwaarden. • RvT stelt bezoldiging en arbeidsvoorwaarden directeur vast. • Taken en bevoegdheden; Directiereglement over wijze informeren RvT. • Plannen en rapporteren alles met goedkeuring RvT. • Directeur laat zich bijstaand door Raad van Advies • Aanstellen functionarissen dient te passen binnen begroting Informerend overleg over RvT met wethouder Van Alphen en gemeente over de huidige stand van zaken rondom uitvoering van het reorganisatieplan van de RvT RvT vergadert over reorganisatieplan en zet afspraken in werking. De drie bestuurders treden (in overleg) terug. Dhr. van Loenen blijft verbonden aan de Stichting Energieacademie als staflid. Nota portefeuillehouder (signalen management heeft aantal zaken niet op orde). Start nieuwe interim-directeur Energieacademie. Gemeente verleent voorschot, brief inzake 2e deel voorschot 2020 Energieacademie (incl. extra voorwaarde schouwen huidige contracten met medewerkers en management Energieacademie). Verzoek tot uitbetaling 2e voorschot 2020 € 253.500 vanwege acute liquiditeitsproblemen. Voorwaardelijk bij deze bevoorschotting is dat de huidige contracten met de medewerkers en het management opnieuw geschouwd zullen worden en waar nodig actie ondernomen zal worden.

Dit is in afstemming met de RvT opgenomen op basis van hun bevindingen. Nota portefeuillehouder (Info over de bevoegdheden RvT). De RvT heeft na het inwinnen van juridisch advies van Pels Rijcken, overeenstemming bereikt met de oudbestuursleden waarna alsnog een geldige statutenwijziging per 31 maart 2020 tot stand gekomen is en daarmee de basis voor een RvT. Energieacademie opent weer na corona lockdown. Commissiebrief algehele voortgang Stichting Energieacademie. Verleningsbeschikking Stichting Energieacademie (met intrekking van verleningsbeschikking van 2 okt. 2019)

7

10

Totale beschikking blijft € 1.250.000, maar op basis van

10/15

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

SZW/10073497

aanvraag bevoorschotting 2020 en de jaarlijks gevraagde geactualiseerde begroting is het bedrag voor 2020 naar beneden bijgesteld. Was Wordt 2019 € 402.500 € 402.500 2020 € 708.000 € 507.000 2021 € 140.000 € 341.000 € 1.250.500 € 1.250.500

2 september 2020

3 september 2020

8 september 2020 22 september 2020

23 september 2020

Daarnaast zijn nogmaals expliciet voorwaarden benoemd: • Uiterlijk 31 augustus 2020 inhoudelijke en financiële voortgangsrapportage1e helft 2020 + prognose 2e helft 2020 • Huidige en nieuwe contracten moeten voldoen aan de (arbeids-)voorwaarden die gangbaar zijn in een semipublieke organisatie in het sociaal domein. Gesprek gemeente met directeur Energieacademie en voorzitter RvT over verantwoording en stand van zaken reorganisatie ook in kader van uitblijven voortgangsrapportage. Gemeente verzendt brief aan Stichting Energieacademie met verzoek verantwoording op specifieke onderdelen te completeren en verzoek om plan toekomstbestendigheid Stichting Energieacademie. Het betreft een rappel dat de ontvangen rapportage van de Stichting Energieacademie niet voldoet aan de verantwoordingseisen. Zoals opgenomen in de beschikking. Er wordt verzocht de volgende informatie toe te zenden.: • Een financieel verslag dat aansluit op de begroting, Voorzien van accountantsverklaring, • Een overzicht van het verloop van leerlingen, • En aanvullend een goed onderbouwd toekomstplan. Beantwoording raadsvragen: ‘opsouperen miljoenen Stichting Energieacademie’ van 24 juli 2020! Gemeente verzendt ontvangstbevestiging verantwoordingsinformatie met verzoek deze op specifieke onderdelen te completeren en aankondiging dat er een externe beoordeling van de stukken zal volgen.

13

17

De naar aanleiding van het rappel van 3 september 2020 ontvangen stukken voldoen niet aan de verantwoordingsvereisten Verzocht wordt om met spoed aan te leveren • Een accountantsverklaring, • Een inhoudelijk voortgangsverslag over de leerlingen, • Een financiële verantwoording afgezet tegen de begroting. Gemeente ontvangt memo van de directeur van de Energieacademie. In dit memo stelt hij dat de

11/15

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

SZW/10073497

29 September 2020 5 oktober 2020

12 oktober 2020

Oktober/november 2020

November/december 2020

24 November 2020 3 December 2020

4 december 2020

15 december 2020

17 december 2020

21 december 2020 22 december 2020

15 januari 2020

Energieacademie in acute liquiditeitsproblemen verkeert, vanwege schuldeisers dienstverlening aan kandidaten/leerlingen dreigt stil te komen liggen Nota portefeuillehouder acute liquiditeitsproblemen Stichting Energieacademie. Voorschotbeschikking (voorschot uit de nog beschikbare middelen) met verwijzing naar de subsidievoorwaarden. Op verzoek van de Stichting Energieacademie wordt € 150.000 verstrekt uit de nog aanwezige subsidiemiddelen. Gemeente verzendt ontvangstbevestiging verantwoordingsinformatie met verzoek deze op specifieke onderdelen te completeren. Beoordeling verantwoordingsinformatie en plan toekomstbestendigheid door gemeente en BDO. De GAD heeft meegekeken of de verantwoordingsinformatie van de SEA voldoende was om te kunnen beoordelen/controleren als gemeente. Rapport BDO over toekomstbestendigheid besproken door gemeente en Stichting Energieacademie. BDO trekt de volgende conclusies: • Het toekomstplan van de Stichting Energieacademie is onvoldoende uitgewerkt • Het financieel perspectief is onvoldoende, wat risico’s geeft voor de stichting én voor de gemeente. • De huidige gang van zaken laat op termijn geen levensvatbaarheid laat zien Nota portefeuillehouder: Vervolgstappen subsidierelatie Stichting Energieacademie. Brief RvT aan gemeente over toekomst Stichting Energieacademie en rol van de RvT in relatie tot het onderzoek van BDO.

Gesprek RvT en interim-directeur Stichting Energieacademie met wethouder Van Alphen over toekomst Stichting Energieacademie Brief RvT aan gemeente: acuut financieel probleem grote twijfel toekomst. Men geeft aan dat er een grote financiële injectie nodig is en daarnaast ook een structurele extra bijdrage. Ook in het geval van een “on-hold” scenario zoals BDO heeft voorgesteld. Gesprek RvT en interim-directeur Stichting Energieacademie met wethouder Van Alphen over toekomst Stichting Energieacademie. RvT geeft aan geen toekomst meer te zien voor de Stichting Energieacademie. Commissiebrief ontwikkelingen Stichting Energieacademie. Uitbetaling voorwaardelijk voorschot van € 55.000 voor het betalen van direct noodzakelijke kosten (salarissen) uit de in de subsidie nog beschikbare middelen. Bemiddelingspoging gemeente tussen Stichting Energieacademie en schuldeisers. Daarnaast een gesprek

18

20

25

26

12/15

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

SZW/10073497

Vanaf 15 januari 2020 19 januari 2020

met Traubstuc. Gesprekken gemeente met verhuurder pand Stichting Energieacademie. Commissiebrief stand van zaken Stichting Energieacademie.

SEA Financiële tijdlijn Na de voorbereidingsfase in 2019 start het bestuur van de Stichting Energieacademie vanaf september/oktober 2019 met de opbouw en inrichting van de Energieacademie. De financieringsstromen zijn bekend, de gemeentelijke subsidie, en de Europese Subsidie worden toegekend en de bevoorschotting wordt opgestart. De derde financieringscomponent is nog te werven fondsen, de verantwoordelijkheid hiervoor ligt bij de SEA. Overeenkomsten en contracten worden afgesloten en omvatten enerzijds huur, verbouwing en inrichting van het pand en anderzijds overeenkomsten/opdrachten voor bestuur en met samenwerkingspartners (leermeesters). De verantwoordelijkheid voor de inhoudelijke uitvoering, administratie en verantwoording ligt bij de SEA als zelfstandige organisatie. Wijze van rapportage over voortgang en verantwoording is vastgelegd in o.a. de (gewijzigde) statuten, de samenwerkingsovereenkomst en de voorwaarden die behoren bij de gemeentelijke subsidie en de Europese subsidie. Geconstateerd kan worden dat gedurende het jaar 2020 SEA niet heeft kunnen voldoen aan deze rapportageverplichting, ondanks dat de gemeente hier meerdere malen om heeft verzocht. In het kader van het onderzoek en het opstellen van de tijdlijn hebben wij van de RvT en andere partijen informatie ontvangen, waaronder over contracten. Deze informatie is echter onvolledig en niet eenduidig.

Zo zijn meerdere contracten niet ondertekend en zien wij verschillende versies van dezelfde overeenkomsten. Dit maakt dat wij ons geen oordeel kunnen vormen over de juistheid en volledigheid van de afgesloten contracten. Ook ontbreekt informatie over voortgang en uitvoering van de contractafspraken en ontbreekt het inzicht in de onderliggende financiële administratie. Dit bevestigt ons beeld van een ontoereikende administratie binnen de stichting Energieacademie. Op basis van de wel beschikbare informatie ontstaat daarnaast het beeld dat er contracten zijn afgesloten die wij als gemeente nooit zo afgesloten zouden hebben. Het gaat hier bijvoorbeeld om een langlopend huurcontract en vrijstelling van huurkosten voor verschillende opleiders. Nr. 0

Datum Vanaf augustus 2019

1

1 oktober 2019

2

2 oktober 2019

Onderwerp Stichting Energieacademie start opbouw, inrichting Energieacademie (incl. afsluiten contracten met samenwerkingspartners) Toekenning Europese Subsidie (EFRO middelen vanuit het Programma Kansen voor West II 20142020.Definitieve vaststelling vindt plaats na afloop van het project Kansen voor West II op basis van gerealiseerde prestaties . (1 voorschotbetaling van 10% € 66.500 ontvangen in 2020) Beschikking subsidieaanvraag 2019 € 1.250.500 inclusief 1e tranche bevoorschotting 2019 € 400.000

€

€ 665.000

2019 € 402.500 2020 € 708.000 2021

13/15

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

SZW/10073497

€ 140.000 3

31 januari 2020

4 5 6 7

9 maart 2020 30 maart 2020 30 april 2020 Mei 2020

8

30 juni 2020

9 10

30 juni 2020 7 augustus 2020

11

31 augustus 2020 1 september 2020 3 september 2020 16 september 2020 17 september 2020 17 september 2020 22 september 2020

12 13 14 15 16 17

18 19 20 21

2 oktober 2020 20 oktober 2020 10 november 2020 25 november 2020

22

3 december 2020

23

7 december 2020

24

11 december 2020 15 december 2020

25

Subsidieaanvraag 2020 (gebaseerd op beschikking 2019) Uitkering 1e voorschot 2020 Statutenwijziging SEA Q1 SEA niet aangeleverd bij RvT SEA Voorschotbrief + aanvullende voorwaarden inzake marktconforme arbeidsvoorwaarden Jaarrekening 2019 niet aangeleverd bij RvT en Gemeente Q2 SEA niet aangeleverd bij RvT SEA Intrekken subsidie 2 oktober en toekennen nieuw besluit; jaarbedrag 2020 is naar beneden bijgesteld op basis van aangepaste begroting; verzoek tot aanleveren 1e halfjaarrapportage Aanlevering 1e halfjaarrapportage SEA aan gemeenten niet gerealiseerd Rapportage (presentatie) bespreekpunten 2020

€ 253.050

€ 253.050

2019 € 402.000 2020 € 507.050

Rappel tot aanleveren jaarrekening 2019 + 1e halfjaarrapportage 1e overzicht leerlingenontwikkeling t/m 2e kwartaal Inhoudelijke verantwoording 1e halfjaar 2020; veel signalen Toekomstplan + maatregelen Ontvangstbevestiging verantwoording en toekomstplan + rappel aanleveren jaarrekening 2019 Beschikking voorschot op subsidiemiddelen 2021 Aangepaste versie begroting 2021 + prognose 2022 Uitkomsten BDO onderzoek naar levensvatbaarheid

€ 150.000

Ontvangstbevestiging jaarrekening 2019+ rappel op accountantsverklaring + afzetten tegen begroting Verklaring van accountant op rechtmatigheid jaarrekening 2019 (had binnen 6 maanden aangeleverd moeten zijn) Ontvangstbevestiging Financiële verantwoording + rappel op accountantsverklaring +afzetten tegen begroting Tussentijdse rapportage t/m Q3 Memorandum RvT; acuut probleem grote twijfel toekomst n.a.v. BDO onderzoek + handreiking gemeente € 250.000

14/15

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

SZW/10073497

26

22 december 2020

Uitbetaling voorschot voor noodzakelijke kosten

€ 55.000

15/15