RIS307725 Discriminatie op de woningmarkt
Tekst van het document
Typ tekstTyp tekstTyp tekst
Martijn Balster Wethouder van Wonen, Wijken en Welzijn
040
Ons kenmerk
DSO/10065711 RIS307725
Aan de commissies Ruimte en Samenleving
Contactpersoon
Vivianne van Liebergen Dienst
Dienst Stedelijke Ontwikkeling Afdeling
Wonen Telefoonnummer
14070 E-mailadres
vivianne.vanliebergen@denhaag.nl
Datum
8 februari 2021 Onderwerp
Discriminatie op de woningmarkt
Geachte voorzitters, In de commissie Ruimte van 7 mei 2020 is u toegezegd onderzoek uit te voeren naar woningmarktdiscriminatie in de particuliere huursector in Den Haag. Deze toezegging kwam voort uit de beantwoording van de schriftelijke vragen van de Haagse Stadspartij in 2019 (RIS303853). De afgelopen jaren is uit diverse onderzoeken gebleken dat discriminatie binnen de particuliere huursector regelmatig voorkomt. In 2018 toonde de Groene Amsterdammer via praktijktesten aan dat veel verhuurmakelaars in Nederland bereid zijn om te discrimineren op migratieachtergrond1. Amsterdam heeft hier recent lokaal onderzoek naar gedaan en ook daar blijkt discriminatie in de particuliere huursector voor te komen. Het bureau RIGO heeft de opdracht gekregen om onderzoek te doen naar discriminatie op de Haagse woningmarkt. Dit bureau heeft ook het onderzoek naar woningmarktdiscriminatie gedaan in Amsterdam. Het onderzoek in Den Haag is inmiddels uitgevoerd en het rapport is opgeleverd. Dit rapport is toegevoegd in de bijlage. Het doel van het uitgevoerde onderzoek was om in beeld te brengen in hoeverre er sprake is van discriminatie op de Haagse particuliere huurwoningmarkt op basis van migratieachtergrond en seksuele geaardheid. De resultaten van het onderzoek bevestigen het beeld uit de eerdergenoemde onderzoeken.
Het onderzoek toont aan dat discriminatie ook op de Haagse woningmarkt veel voorkomt. Dit is uiteraard onacceptabel. In deze brief gaan we in op de resultaten en de vervolgacties om discriminatie op de woningmarkt tegen te gaan en/of te voorkomen. Resultaten onderzoek Met behulp van praktijkteksten (mystery mails en calls) is in beeld gebracht in hoeverre makelaars bereid zijn te discrimineren op het gebied van migratieachtergrond en seksuele geaardheid en in hoeverre dit in de praktijk ook daadwerkelijk voorkomt. De resultaten van de mystery calls wijzen erop dat ongeveer 57% van de verhuurmakelaars in Den Haag bereid is om op verzoek van de opdrachtgever te discrimineren op migratieachtergrond of seksuele geaardheid. Een kwart van hen liet tijdens het onderzoek blijken wel te weten dat het selecteren van kandidaten op basis van migratieachtergrond of seksuele geaardheid wettelijk niet is toegestaan. 1
https://www.groene.nl/artikel/rachid-is-ook-gewoon-een-nette-jongen
Gemeente Den Haag
Spui 70 Den Haag
Postbus 12600 2500 DJ Den Haag
T 14070 www.denhaag.nl
Figuur 1: Bereidheid van makelaars om te discrimineren
Vervolgens is onderzocht in hoeverre er discriminatie plaatsvindt tijdens het verhuurproces bij woningzoekenden op grond van migratieachtergrond of seksuele geaardheid. Op basis van het uitgevoerde onderzoek kan geconcludeerd worden dat woningzoekenden met een niet-westerse naam bij de toewijzing van particuliere huurwoningen in Den Haag regelmatig benadeeld worden ten opzichte van woningzoekenden met een Nederlandse naam: zij maken 18,8% meer kans om negatief gediscrimineerd te worden. Uit het onderzoek blijkt ook dat koppels met een homoseksuele geaardheid bij de toewijzing van particuliere huurwoningen in Den Haag 8,5% vaker nadelig worden behandeld dan heteroseksuele koppels die een woning zoeken.
Figuur 2: Discriminatiegraad woningzoekenden met een migratieachtergrond en seksuele geaardheid
2/4
Vervolg De Haagse woningmarkt staat onder druk, er is een enorme woningnood. In de woonagenda Haags Samen Wonen neemt het college maatregelen om de woningnood te lijf te gaan. Uitgangspunt is dat iedereen in Den Haag fatsoenlijk en betaalbaar kan wonen, zodat iedereen zich thuis voelt. Discriminatie op de woningmarkt zorgt voor een tweedeling en ongelijke kansen om een woning te vinden en is dan ook onacceptabel. De resultaten van dit onderzoek geven aanleiding om in samenhang met het antidiscriminatiebeleid extra maatregelen te nemen om discriminatie op de woningmarkt te bestrijden. Daarbij is het uitgangspunt is dat we discriminatie niet tolereren en hard aanpakken. Goed verhuurderschap Naar aanleiding van eerdergenoemd onderzoek van de Groene Amsterdammer heeft minister Ollongren in 2018 afspraken gemaakt met relevante partijen over een gezamenlijke aanpak voor het bevorderen van goed verhuurderschap. Een van de deelthema’s binnen die landelijke aanpak voor goed verhuurderschap, is discriminatie op de woningmarkt. In dit kader werden gemeentelijke pilots gefinancierd om kennis en expertise te verzamelen. De eerste resultaten van de pilot in Rotterdam zijn reeds openbaar gemaakt2. In de Haagse pilot goed verhuurderschap stonden thema’s centraal als disproportioneel hoge huren en de versterking van de samenwerking tussen het Huurteam en de Haagse pandbrigade (RIS307156).
Bij de Haagse voortzetting van de aanpak goed verhuurderschap zal ook de aanpak van discriminatie een centrale plek krijgen. Daarbij volgen wij nauwlettend wat elders in het land gebeurt. Zo zet het kabinet, samen met enkele brancheorganisaties, in op bewustwording, voorlichting, verschillende vormen van screening en praktijktesten en zijn in andere gemeenten enkele pilots aan de gang waar wij van kunnen leren. Hier zetten wij op in Langs onderstaande sporen willen wij komen tot een aanpak om discriminatie op de Haagse woningmarkt tegen te gaan. -
-
-
-
-
2
Verhuurdersvergunning. Den Haag is voornemens een verhuurdersvergunning in te voeren. Momenteel wordt dit instrument verder uitgewerkt en wordt onderzocht hoe we de verhuurdersvergunning kunnen inzetten in Den Haag. Onderdeel van het onderzoek is in hoeverre discriminatie gekoppeld kan worden aan het vergunningensysteem en wat voor feitelijk bewijs nodig is om effectief te kunnen handhaven. Afspraken met de sector. De resultaten van het uitgevoerde discriminatieonderzoek zullen worden gedeeld met de koepelorganisaties van de particuliere verhuurders en makelaars, zoals NVM, VBO, Vastgoed belang en IVBN. We gaan met hen in gesprek over hoe we met elkaar kunnen samenwerken om discriminatie tegen te gaan, of we instrumenten kunnen inzetten om objectief te verhuren en of zij een handelingsperspectief kunnen bieden aan huurders die te maken krijgen met discriminatie en aan makelaars die te maken krijgen met een discriminerend verzoek. Onderzoek. Een soortgelijk onderzoek met praktijktesten gaan we systematisch herhalen op jaarbasis, vanwege de preventieve werking die daar van uitgaat. Indien nodig zorgen we voor aanvullende acties. Bewustwording en voorlichting.
We zetten meer in op bewustwording en voorlichting over de gelijke behandelingswetgeving aan verhuurders en makelaars en blijven we ons inzetten op het verhogen van de meldingsbereidheid door wijkgerichte voorlichting, het geven van trainingen en het uitvoeren van communicatiecampagnes. We kijken hoe we hierin samen kunnen optrekken met Den Haag Meldt. Huurbalie. Naast Den Haag Meldt kunnen huurders met vragen over discriminatie straks ook terecht bij de nieuw in te richten Haagse huurbalie. Melden en aangifte doen. Discriminatie is onacceptabel. Het is dan ook van belang dat we zicht hebben op de aard en omvang ervan in onze stad. Op basis van die informatie kunnen we bovenstaande acties gerichter toepassen. Hagenaars die discriminatie ervaren, raden wij aan om hier melding van te maken en/of aangifte te doen.
https://www.woningmarktbeleid.nl/onderwerpen/goed-verhuurderschap/pilots-goed-verhuurderschap/alle-illustratieve-artikelen/pilot-
rotterdam
3/4
-
Melden kan zowel bij Den Haag Meldt als bij de politie, aangifte doen kan alleen bij de politie. De politie is verplicht om aangifte van discriminatie op te nemen. Elke regionale eenheid heeft een contactpersoon discriminatie3. Lobby. Tot slot gaan we binnen de landelijke aanpak van goed verhuurderschap pleiten voor meer wet- en regelgeving om discriminatie op de woningmarkt te bestrijden.
De nota ‘Op weg naar een inclusieve samenleving’ (RIS307542) bevat de aanpak van alle vormen van discriminatie. Eind 2021 willen we u informeren over de vordering op bovenstaande actielijnen en bezien of er meer nodig is om discriminatie op de woningmarkt effectief te bestrijden.
Met vriendelijke groet, Martijn Balster wethouder Wonen, Wijken, Welzijn Bert van Alphen wethouder Sociale zaken en Werk Bert van Alphen wethouder Sociale zaken, Werk en Integratie
3
https://www.politie.nl/themas/discriminatie.html
4/4