RIS307568 Bijlage 2

Reactie op technische vragen raadsvoorstel Nota Dierenwelzijn, RIS 307253

ChristenUnie-SGP Nota Dierenwelzijn Blz. Technische vraag Hoeveel huisdierbezitters met een laag inkomen maken jaarlijks gebruik van de verschillende mogelijkheden tot financiële ondersteuning bij medische kosten met betrekking tot hun huisdier? 21 In hoeveel gevallen is er sprake van herplaatsing van een huisdier bij huisdierbezitters met een laag inkomen?

Antwoord In 2020 zijn er geen aanvragen voor financiële ondersteuning bij de gemeente ingediend. Via de Bijzondere Bijstand en het Maatwerkbudget is het mogelijk om financiële ondersteuning te bieden bij medische kosten van een huisdier voor inwoners met een laag inkomen. Hierbij dienen de kosten aantoonbaar noodzakelijk te zijn, bijvoorbeeld bij een medische of psychosociale indicatie. De gemeente heeft navraag gedaan bij verschillende dierenwelzijnsorganisaties. Dergelijke gegevens worden niet door de dierenwelzijnsorganisaties geregistreerd.

Pagina 21: wat wordt er gedaan om mensen met een laag inkomen in een vroeg stadium te wijzen op de mogelijkheden tot ondersteuning bij medische kosten van hun huisdier?

Inwoners met financiële vragen kunnen terecht bij de Helpdesk Geldzaken. Bij de Helpdesk Geldzaken wordt direct gekeken naar welke oplossingen er zijn. Indien nodig wordt direct doorverwezen. Ook de Sociaal Raadslieden zijn op de hoogte van de Sociale Kaart van Den Haag.

21

Specifiek voor vragen rondom de aanschaf en verzorging van huisdieren is het Huisdier Informatie Punt beschikbaar. Daarnaast weten dierenartsen en -praktijken welke financiële ondersteuning tot de mogelijkheden behoren. Zij bieden eventueel ook betalingsregelingen aan of kijken met huisdierbezitters naar alternatieve behandelingen. 21 In welke gevallen kan een huisdierbezitter aanspraak maken op bijzondere bijstand voor medische kosten van het huisdier? Hoeveel mensen maken hier jaarlijks gebruik van?

Via Bijzondere Bijstand is financiële ondersteuning mogelijk als de kosten aantoonbaar noodzakelijk zijn, bijvoorbeeld als het gaat om een medische of psychosociale indicatie. In 2020 zijn er geen aanvragen voor financiële ondersteuning door inwoners met een laag inkomen ingediend.

Hoeveel bijtincidenten met honden zijn er bekend bij de gemeente? In hoeveel gevallen wordt een verplichting opgelegd om een hond te muilkorven en/of kort aan te lijnen?

Uit de administratie van het Team Surveillancehonden van de eenheid Den Haag zijn de volgende cijfers over het jaar 2019 van toepassing:

21

Bijtincidenten door honden die wel staan genoteerd op de lijst van Hoog Risico Honden: Totaal 39 incidenten, Afhandeling: Waarschuwingen: 15 keer, Aanlijn/muilkorfgebod: 8 keer Geen sanctie: 16 keer. Bijtincidenten door honden die niet staan genoteerd op de lijst van Hoog Risico Honden: Totaal 41 incidenten, Afhandeling: Waarschuwingen: 22 keer, Aanlijn/muilkorfgebod: 8 keer Geen sanctie: 10 keer. De bijtincidenten die afgehandeld zijn door de lokale politiebureaus zijn hier niet in meegenomen. 28 Hoe worden dierenorganisaties gestimuleerd om een hitteplan op te stellen? 40

Partij voor de Dieren Preadvies Initiatiefvoorstel Nota Dierenwelzijn Blz Technische vraag Preadvies subdoel 2 Preadvies subdoel 2

Kan een nieuwe update worden gegeven (na mei 2020) over de verkennende gesprekken die zijn gevoerd over mogelijkheden m.b.t. samenwerking tussen gemeente (zie actiepunt 10 over BOA’s), LID, NVWA en de dierenpolitie? Wat doet de gemeente nog meer naast de lobby richting het rijk voor chipplicht voorkatten en een centraal registratiepunt, het onder de aandacht brengen van chippen van katten onder katteneigenaren en aansluiten bij de juni-chipmaand?

De gemeente inventariseert of er een hitteplan aanwezig is bij dierenorganisaties. Indien dit niet het geval is dan kan de gemeente het hitteplan van de stadsboerderijen delen met de dierenwelzijnsorganisaties.

Antwoord Er heeft een kennismakingsoverleg plaatsgevonden tussen de gemeente en de politie. De politie heeft aangegeven geen informatie over individuele casussen te kunnen delen met de gemeente. Wel kunnen de gemeente en de (dieren) politie dankzij dit overleg sneller met elkaar afstemmen. Tussen de politie en de NVWA vindt, mede dankzij het convenant, wel regelmatig inhoudelijke afstemming plaats. Met voorlichting en educatie zetten de gemeente en de dierenwelzijnsorganisaties zich samen in om (potentiële) eigenaren bewust te maken van hun verantwoordelijkheid en het belang van chippen. Alle katten die door het Haags Dierencentrum (HDC) geplaatst worden, worden gecastreerd of gesteriliseerd en gechipt. Daarnaast is er veel informatie te krijgen bij de Huisdier Informatie Punten over verzorging, kosten, opvoeding, verzorging en het belang van chippen en registreren. De gemeente werkt samen met de Dierenambulance om het aantal zwerfkatten te minimaliseren. De katten en kittens die nog te socialiseren zijn worden overgedragen aan het HDC. De verwilderde katten die niet meer te socialiseren zijn worden gecastreerd of gesteriliseerd en zo nodig medisch behandeld, gechipt en daarna weer op de vindplaats teruggeplaatst. In juni wordt door de gemeente extra aandacht gevestigd op het belang van chippen en registreren.

Het Huisdier Informatie Punt zal in juni extra aandacht vestigen op het belang van chippen en registreren door hier actief meer informatie over te geven en extra informatie op de website van het Huisdier Informatie Punt te plaatsen.

2

Een deel van de plannen worden ontraden om financiële redenen. Om tot die conclusie te komen, moet er een schatting zijn Voor dierenwelzijn is een budget beschikbaar voor de uitvoering wettelijke taken en een klein deel voor in het wild levende dieren. Voor andere activiteiten heeft de gemeente geen budget gemaakt van de kosten van de uitvoering hiervan. Kunnen deze schattingen gedeeld worden met de raad, zodat er een idee is wat beschikbaar. Er zijn geen berekeningen gemaakt om de kosten te bepalen, omdat er geen budget voor beschikbaar is. Eventueel kunnen deze kosten wel berekend worden of worden het zou kosten om de adviezen wél uit te voeren. Zo kan de raad op basis daarvan een beslissing maken. ingeschat.

Partij voor de Dieren Actiepunten uit het preadvies Nummer Technische vragen 5 Wat zouden hier de kosten voor zijn? Is dit bijvoorbeeld vergelijkbaar met de Ja/Ja - sticker die onlangs is ingevoerd?

Antwoord De kosten zijn inderdaad vergelijkbaar met de ja ja-sticker. De invoering van deze sticker bedroeg € 100.000.

Is er bij de Dierenambulance gecheckt hoe vaak er gemiddeld sprake zou zijn van een ‘noodgeval’? Zo ja, hoe vaak is dit? Wat is de definitie van een noodgeval? De stadsboerderijen zullen in rampen/calamiteiten een oplossing vinden voor de dieren. Kan worden aangegeven of die oplossingen al gereed zijn en waaraan gedacht kan worden?

De gegevens over hoe vaak er gemiddeld er sprake zou zijn van een noodgeval worden niet door de Dierenambulance bijgehouden.

9 11

Het blijft onduidelijk waarom de gemeente hier niet voor zou kunnen pleiten. Kan het college dat toelichten? De Nationale Politie bepaalt de inzet van de taakaccenthouders dierenwelzijn, maar in principe bepaalt de politie over alle onderwerpen hoe zij hun personeel inzetten. Toch spreekt de gemeente over veel andere veiligheidsonderwerpen ook een voorkeur en wens uit naar de politie. Waarom zou dat bij dit onderwerp niet kunnen?

Gelet op de eerder gegeven reactie en de verantwoordelijkheidsverdeling tussen het Rijk en gemeente ziet het college geen aanleiding te pleiten voor meer onderzoek. Gelet op de eerdere gegeven reactie ziet het college geen aanleiding om de politie te bewegen een bepaald percentage werktijd aan een bepaald onderwerp te besteden. Dit gebeurt ook niet op andere onderwerpen.

16

Is het college bereid dieren(welzijns)lessen te ontwikkelen en aan te bieden?

Bnnen het huidige aanbod is er geen ruimte voor het ontwikkelen van extra lesaanbod.

6 8

De stadsboerderijen hebben het voordeel dat er meerdere locaties beschikbaar zijn en deskundig personeel in dienst is. Dit maakt dat bij rampen of calamiteiten snel actie ondernomen kan worden of eventueel dieren verplaatst kunnen worden. Het is lastig om voor iedere type calamiteit een gedetailleerd plan gereed te hebben liggen. Maar de organisatiestructuur, flexibiliteit en alertheid binnen de beherende afdeling is zodanig dat snel geschakeld kan worden en actie volgt.

20

Het college geeft aan dat de gemeente geen wetgevende taak heeft over de verkoop van levende zeedieren. Het college kan echter toch wel, conform het actiepunt, in gesprek met handelaren om hen op te roepen daarmee te stoppen? Zo nee, waarom niet?

De gemeente Den Haag ziet het niet als haar taak om dergelijke gesprekken te voeren. Wel wordt er in het aanbod van milieueducatie aandacht besteed aan onderwerpen zoals haring, visserij en overbevissing.

28

Onduidelijk blijft waarom het college het impulsief aankopen van een huisdier niet wil tegengaan door in gesprek te treden met dierenwinkels en tuincentra. Kan het college dat toelichten?

Er zijn allerlei mogelijkheden om aan een dier te komen. Naast de dierenspeciaalzaken en tuincentra kunnen mensen onder andere ook terecht bij een fokker, asiel en particulieren verkopen ook soms dieren bijvoorbeeld via Marktplaats. Een dierenwinkel heeft de verantwoordelijkheid correcte informatie te laten verstrekken over het houden en verzorgen van dieren. Om juiste informatie aan de koper te borgen dient in elke dierenwinkel een beheerder aanwezig te zijn met een bewijs van vakbekwaamheid (Besluit houders van dieren). Het is een vrije keuze van mensen om te bepalen of zij een huisidier willen. De gemeente helpt door voorlichting te geven over de aanschaf van een huisdier en huisdierbezit.

30

Hoe ondersteunt de gemeente chipacties, anders dan door voorlichting?

Alle katten die door het Haags Dierencentrum (HDC) geplaatst worden, worden gecastreerd of gesteriliseerd en gechipt. Daarnaast is er veel informatie te krijgen bij de Huisdier Informatie Punten over verzorging, kosten, opvoeding, verzorging en het belang van chippen en registreren. De gemeente werkt samen met de Dierenambulance om het aantal zwerfkatten te minimaliseren. De katten en kittens die nog te socialiseren zijn worden overgedragen aan het HDC. De verwilderde katten die niet meer te socialiseren zijn worden gecastreerd of gesteriliseerd en zo nodig medisch behandeld, gechipt en daarna weer op de vindplaats teruggeplaatst. In juni wordt door de gemeente extra aandacht gevestigd op het belang van chippen en registreren. Het Huisdier Informatie Punt zal in juni extra aandacht vestigen op het belang van chippen en registreren door hier actief meer informatie over te geven en extra informatie op de website van het Huisdier Informatie Punt te plaatsen.

36

Kan het college motiveren waarom het van mening is dat de baten van de hondenbelasting niet slechts aan hondengerelateerde zaken zou moeten worden besteed?

Het beleid in Den Haag is om de opbrengsten van de algemene belastingen, zoals de OZB, de toeristenbelasting en de hondenbelasting niet ‘geoormerkt’ in te zetten voor een specifiek doel. Het zijn immers, net als bijvoorbeeld de uitkering gemeentefonds, algemene middelen die worden aangewend ter dekking van de uitgaven op de verschillende begrotingsprogramma’s / productenramingen. Een bestemming geven aan een algemeen middel vindt het college geen goed budgettair beginsel. Daarom wordt de lijn zuiver gehouden: algemene belastingen zijn formeel vrij besteedbaar. Vanuit de algemene middelen worden voorzieningen in de gemeente betaald, waaronder ook voorzieningen die ten goede komen aan de honden(bezitters), zoals hondenuitlaatplaatsen, communicatie en bebording, en om de overlast door honden terug te dringen, zoals het opruimen van hondenpoep in de openbare ruimte.

37

Wanneer ontvangt de raad de uitkomsten van de verkenning naar nieuwe hondenlosloopgebieden die het college uitvoert met “belangenorganisaties op het gebied van spelen, honden, natuur en fietsen”? Kan het college toelichten waarom het het gele-lintjes-concept niet overneemt?

In de afdoening van de schriftelijke Vervolgvragen hondenlosloopgebied Marlot (RIS305569) is door het college toegezegd dat in 2021 een nieuwe evaluatie van het hondenbeleid en de losloopgebieden kan worden verwacht. Het streven is om de verbetervoorstellen per stadsdeel voor die tijd in beeld te hebben. De gemeente heeft dit afgestemd met het Haags Dierencentrum (HDC) en de Koninklijke Hondenbescherming. Het HDC is geen voorstander van het gele-lintjes-concept en adviseert de gemeente om dit concept niet over te nemen. Volgens het HDC kan met een geel lintje onbewust een stigma worden gecreëerd op alle honden.

41

Het voorgestelde actiepunt lijkt aan te sluiten bij de beschreven insteek van het college, maar toch neemt het college deze niet over. Kan het college toelichten waarom niet?

Bij het opstellen van het bijtprotocol wordt onderzocht of het verplicht behalen van een Sociaal Hondenvaardigheidsbewijs (SHVB) en de aanpak van het ongewenste gedrag met een gedragsdeskundige meegenomen wordt in het bijtprotocol.

43

Waar op de website is deze informatie te vinden?

45

Het verkeerde actiepunt is geciteerd. Kan het college dit aanpassen? Kunnen inwoners een beroep doen op de bijzondere bijstand voor kosten gerelateerd aan hun huisdier? Zo ja, waarom dan niet de afstandskosten? Zo nee, waarom niet? Waar is de genoemde informatie op de gemeentelijke website te vinden?

De bestaande website van de Huisdier Informatie Punt wordt momenteel geactualiseerd met informatie over lastige honden met agressief gedrag. Op de gemeentelijke website zal een duidelijkere verwijzing naar het Huisdier Informatie Punt komen. Via de Bijzondere Bijstand komen alleen medische kosten van een huisdier in aanmerking voor financiële ondersteuning als sprake is van een medische of psychosociale indicatie. Bijzondere Bijstand kijkt naar de individuele situatie van de inwoner. Hierdoor is niet per onderwerp, bijvoorbeeld afstandskosten, aangegeven of iets wel of niet vergoed wordt. In het algemeen staat op de gemeentelijke website vermeld dat kosten aantoonbaar noodzakelijk dienen te zijn.

48

Spreekt uit de uitkomsten van de genoemde klantonderzoeken een behoefte aan ondersteuning bij het houden van huisdieren? Kan het college dit met cijfers staven?

In gesprek met pashouders wordt vanuit de Ooievaarspas gekeken welke behoefte zij hebben en op welke manier hierin kan worden voorzien. Uit de eerste gesprekken blijkt geen behoefte te bestaan aan ondersteuning voor afstandskosten of andere kosten rondom huisdieren. Het onderzoek wordt binnenkort afgerond. In gesprek met dierenartsen en -praktijken blijkt dat financiële ondersteuning ook mogelijk is door betalingsregelingen af te spreken met huisdierenbezitters of te kijken naar alternatieve behandelingen. In de klankbordgroep dierenwelzijn zullen signalen van inwoners worden besproken.

51

Het college neemt het actiepunt niet over, maar voert de genoemde actie wel uit. Kan het college dit nader toelichten?

De gemeente heeft het gesprek hierover reeds gevoerd. Zie RIS295203 en RIS 283783 voor de genomen acties.

57

Erkent het college dat dit actiepunt een wenselijk streven is? Het college heeft zelf een Nota Dierenwelzijn opgesteld. Waarom heeft het college zelf geen dekking gezocht voor dit voorstel en dit in de eigen Nota Dierenwelzijn opgenomen? Erkent het college dat het wenselijk is om een oogje in het zeil te houden op de huisdieren in kwetsbare gezinnen? Is het college bereid een training te geven aan de “casemanagers en gezinscoaches” zodat zij hier wel toe in staat zijn?

Ja, wij erkennen dit punt. In een deel van de vrouwenopvang (VO) in de regio (in Zoetermeer) kunnen ook dieren worden gehuisvest. Stichting Blijf van mijn Dier is in gesprek met Perspektief (VO) en de gemeente Den Haag over de mogelijkheden voor de toekomst.

59

Kan het college motiveren waarom het het tegelijkertijd opvangen van mensen en dieren in hetzelfde pand niet als wenselijk ziet?

Wegens hygiënische redenen is het tegelijkertijd opvangen van mensen en dieren in hetzelfde pand niet wenselijk.

61

Waar is deze informatie op de gemeentelijke website te vinden?

65

Erkent het college dat vissen, net als landdieren, pijn, stress en angst kunnen ervaren? Zo ja, waarom staat het college jacht op eigen grond niet toe, maar hengelen in eigen water wel? Welk onderscheid tussen jacht en hengelen ziet het college, dat dit verschil in beleid rechtvaardigt? Deelt het college de mening van de Partij voor de Dieren dat het toestaan van hengelen in gemeentewater niet aansluit bij de doelstelling uit de Nota Stadsnatuur “dat wilde dieren zo min mogelijk verstoord mogen worden en dat zij in vrijheid hun eigen levenspad kunnen volgen”? Zo nee, waarom niet?

Op de gemeentelijke website, onder het kopje Meldingen milieu is informatie te vinden over wat te doen met gevonden dieren: zieke en gewonde honden en katten. gewonde park- en volièrevogels, overige huisdieren zoals fretten en dode dieren. Het college erkent de intrinsieke waarde van het dier, dus ook van de vis. Vanuit dat standpunt is het college van mening dat pijn, stress en angst bij dieren zoveel mogelijk moet worden voorkomen. Sportvisserij is echter in Nederland bij Visserijwet toegestaan. Deze vorm van recreatief vissen heeft een groot maatschappelijk draagvlak. Voor het handelingsperspectief vanuit de sportvisserij verwijst het college naar de handvatten voor het borgen van welzijn van vis die worden geadviseerd in de Zienswijze Welzijn Vissen van de Raad voor de Dierenaangelegenheden. Het onderscheid tussen sportvisserij en jacht is duidelijk omschreven in daarvoor specifieke en aparte wet- en regelgeving.

39

58

Dierenwelzijn is niet de expertise van de casemanagers en gezinscoaches. Bij JMO staat het welzijn van kinderen en kwetsbare burgers voorop. Dus op dit welzijn is onze focus gericht. Uitbreiding van de rol/ taak van de casemanager gericht op dierenwelzijn is niet aan de orde.

De belangrijkste ambitie van de Nota Stadsnatuur is werken aan een vitale stadsnatuur. Onderdeel hiervan is om de ecologische verbindingszones zo optimaal mogelijk te laten fungeren als robuuste, vitale groenblauwe structuren die zorgen voor robuuste populaties van in die natuur levende dieren waaronder vissen. De nota geeft hiervoor handreikingen over beheer en inrichting van de stad op ecosysteem- en populatieniveau. Het toestaan van hengelen staat dat niet in de weg.

66

Waarom heeft het college geen actieve communicatie over hengelen? Is het college bereid daar wel actief over te communiceren?

Communicatie over de hengelsport en haar activiteiten wordt gedaan door de hengelsportvereniging en is niet aan het college.

67

Is het college bereid lesmateriaal over vissen op te stellen zonder uitsluitend samen te werken met de Vissenbescherming?

68

Het college spreekt van visstandbeheer. Wat moet er beheerd worden aan de visstand? Wat gaat er mis als mensen stoppen met dit ‘beheer’? Erkent het college dat het niet-subsidiëren van de visserij een logisch gevolg is van het erkennen van de intrinsieke waarde van vissen? Zo nee, waarom niet?

Thema’s als biodiversiteit (leven in de sloot), keuzes bij voedsel (zie voedsel) en de kwaliteit van water (aquamarijn blauw) komen wel in het aanbod terug. Als er specifiek lesmateriaal ontwikkeld moet worden over vissen, dan zijn hiervoor extra middelen nodig. Kanttekening is wel dat de scholen zelf bepalen welk aanbod ze afnemen. Het advies is dan ook om vooraf te bepalen wat de behoefte is van scholen, voordat nieuw lesmateriaal wordt ontwikkeld. Onder visstandbeheer wordt verstaan het planmatig voorbereiden en uitvoeren van maatregelen met als doel het bereiken van een passende visstand zoals omschreven in de doelstellingen voor de Europese Kaderrichtlijn Water, zoals vastgesteld door het Hoogheemraadschap van Delfland in samenwerking met de gemeente. Een water krijgt qua leefomgeving de visstand die het verdient. In de Haagse wateren richt het visstandbeheer zich daarom vooral op het verkrijgen en behouden van een goede leefomgeving voor de vis. Zoals ook de Nota Stadsnatuur en het Integraal Gemeentelijk Rioleringsplan 2021-2025 (RIS 306620) laten zien is planmatig beheer van de buitenruimte en dus ook van het oppervlaktewater binnen de gemeente noodzakelijk om de leefomgeving te behouden en te verbeteren. Er zijn geen subsidies voor het uitoefenen van de visserij aangevraagd.

Indien er subsidie aanvragen komen, zullen deze worden beoordeeld op grond van de huidige wet- en regelgeving waarin het dierenwelzijn is geborgd.

71

Is het college bereid in overleg te treden met de Dierenambulance met als doel de totstandkoming van een kaart van ongelukken met dieren?

De gemeente ontvangt van de Dierenambulance een lijst met locaties. Wij zullen bekijken wat de mogelijkheden en toegevoegde waarde is om deze informatie in een kaart om te zetten.

79

Wanneer ontvangt de raad het locatiebeleid voor evenementen?

87

Wat vindt het college van het idee om het gladde stroomdraad aan de rand van natuurgebieden te vervangen door Omheining is nodig om de dieren in het gebied te houden. Beplanting is hiervoor onvoldoende. ondoordringbare hagen, zoals meidoornhagen? Kan het college uitleggen wat kwaliteitsbaggeren inhoudt? Welke bezwaren ziet het college tegen een overstap op deze methode? Momenteel worden watergangen gebaggerd conform de zogenaamde Keur van Delfland. Hierbij is voldoende diepte van het water het uitgangspunt om te kunnen waarborgen dat het water bij hevige regenval goed door de sloten kan stromen. Niet alle bagger wordt verwijderd, maar slechts tot aan een bepaalde diepte. Er wordt ook gebaggerd volgens een 8-jarig schema, zonder rekening te houden met ecologie. Omdat baggeren een gedeelde verantwoordelijkheid is tussen het Hoogheemraadschap van Delfland en de gemeente Den Haag (ieder is verantwoordelijk voor een deel van de watergangen) bekijken we samen of en hoe kwaliteitsbaggeren kan worden ingezet. Behalve hogere kosten en een meer complexe planning, ziet het college eigenlijk alleen maar voordelen aan de manier van baggeren.

88

Het locatiebeleid evenementen openbare ruimte wordt voor de zomer 2021 aan de raad aangeboden.

103

Deelt het college de mening van de Partij voor de Dieren dat het houden van dieren ter vermaak van mensen in strijd is met gemeentelijk beleid dat stelt de intrinsieke waarde en de kwaliteit van leven van dieren als pijler te hebben? Zo nee, waarom niet?

Het college deelt deze mening niet. Dierentuinen moeten zich houden aan de eisen van het Besluit houders van dieren om het welzijn van hun dieren te waarborgen. De belangrijkste voorwaarden zijn: •Dieren moeten de ruimte hebben om hun natuurlijke gedrag te kunnen vertonen. •Dieren moeten voldoende ruimte hebben om zichzelf te verzorgen, te kunnen groeien en zich te kunnen voortplanten. •Een dierentuin moet de veiligheid van mens en dier waarborgen. •Een dierentuin moet een registratiesysteem hebben met informatie over de dieren, voeding, fokken en diergeneeskundige verzorging.

109

Hebben de dierennoodhulporganisaties ook aangegeven of een protocol hieromtrent wenselijk is?

De Dierenambulance acht het wenselijk om een protocol hieromtrent op te stellen en werkt reeds regelmatig samen met de politie voor o.a. het assisteren bij verkeersongevallen met dieren en andere situaties waarin dieren in de problemen zijn geraakt. De Dierenambulance gaat met de politie in gesprek over een protocol voor verongelukte paarden.

110

Het college geeft aan het Paardenbesluit van de Dierenbescherming te onderschrijven. Waarom is het college dan niet bereid bij het Rijk te pleiten voor het gebruik van dit document als basis voor het waarborgen van het paardenwelzijn in de Wet dieren?

De gemeente zal dit onderwerp meenemen in de bredere lobby richting het Rijk op het onderwerp dierenwelzijn.

112

Is het college bereid het fokken met dieren op de stadsboerderijen te beëindigen? Zo nee, waarom niet? Kan het college daarnaast Het college is niet bereid het fokken op de stadsboerderijen geheel te beëindigen. Zoals aangegeven wordt er met een beperkt aantal dieren beperkt gefokt (geiten, schapen en koeien). Kippen toelichten hoe het fokken met dieren en varkens worden gericht aangekocht. Voor aanvulling van konijnen, cavia`s en eventueel de boerderijkat worden dieren uit de (Haagse) dierenopvang betrokken. bijdraagt aan de intrinsieke waarde en de kwaliteit van leven van dieren, als pijler van het dierenwelzijnsbeleid? In plaats hiervan zouden ook opgevangen dieren gehouden kunnen worden.

Partij voor de Dieren Voorstel van het college inzake Nota Dierenwelzijn Voorwoord Blz. Technische vraag Wat verstaat het college concreet onder “een versterking van de keten van dierenwelzijnsorganisaties”? 7

2

Welk bedrag gaf de gemeente in de afgelopen jaren jaarlijks uit aan dierenwelzijn? Welk bedrag reserveert het college jaarlijks voor de komende jaren?

Partij voor de Dieren Opbouw Nota Dierenwelzijn Blz. Technische vraag Kan een specificatie worden gegeven van de economische redenen voor het ingrijpen bij ‘lastige natuur’? 11 Kan een toelichting worden gegeven over welke effecten de adviezen van de professionele fondsenwerver hebben op de 12 verschillende dierennoodhulporganisaties?

Antwoord De gemeente en verschillende betrokken organisaties vormen samen een netwerk dat op dierenwelzijn is gericht. We zetten ons op verschillende manieren in om dierenwelzijn te bevorderen en dierenleed zoveel mogelijk te voorkomen door meer aandacht te schenken voor het bewust aanschaffen en houden van huisdieren en zwerfdieren te voorkomen. Elke organisatie heeft haar eigen kennis en helpt zo mee aan het verbeteren van het dierenwelzijn in Den Haag. De gemeente stimuleert samenwerking tussen deze organisaties en juicht het toe dat er vanaf 2021 een klankbordgroep dierenwelzijn start waarbij de Haagse dierenorganisaties en de betrokken gemeentelijke diensten met elkaar in gesprek gaan over de onderlinge samenwerking en het gebruik maken van elkaars expertise.

Het jaarlijkse budget voor het uitvoeren van de gemeente wettelijke dierenwelzijnstaken was in 2019 en 2020 ongeveer € 777.715. Incidenteel is voor 2020 een bedrag van € 300.000,- beschikbaar gesteld voor de aanpak van lastige honden met agressief gedrag. Met ingang van 2021 is jaarlijkse budget € 950.000 voor het uitvoeren van de gemeentelijke wettelijke dierenwelzijnstaken.

Antwoord Dit gaat vooralsnog om woekerplanten die schade aanrichten wanneer ze betonconstructies aantasten of watergangen blokkeren. Om de dierenorganisaties te ondersteunen om aan extra fondsen en vrijwilligers te komen heeft de gemeente enkele organisaties in 2020 in contact gebracht met een professionele fondsenwerver, die ze advies heeft gegeven. Uit het onderzoek is gebleken dat de dierenorganisaties vooral behoefte hebben om de baten structureel op een hoger niveau te krijgen door: 1. Actualiseren wettelijke vergoeding: hier is door de gemeente een onderzoek voor gestart. 2. Verduurzaming van de panden van dierenwelzijnsorganisaties: zie RIS 305729 voor de genomen acties. 3. Meer voorlichting over bewuste aanschaf huisdier: dit pakt de gemeente op via het Huisdier Informatie Punt.

12

Kan het college aangeven wat sinds 2015 is gedaan aan de campagne verantwoord huisdierenbezit?

15

Waarom is het APV-artikel 5.43 Vaste Vistuigen niet opgenomen?

Tussen 2015 en 2019 zijn door stimulans vanuit de gemeente gecombineerde acties gehouden tussen Haagse dierenopvang organisaties en de 10 stadsboerderijen om Hagenaars gericht te informeren over het verantwoord houden van specifieke diersoorten. Daarnaast is ook het bestaan van de Huisdier Informatie Punten, met alle beschikbare Haagse kennis, veelvuldig naar voren gebracht. Het APV-artikel 5.43 Vaste Vistuigen is gericht op de bescherming van zwemmers en andere gebruikers van het strand en niet op dierenwelzijn.

15

Waarom is de gemeentelijke nota dierenwelzijn niet iets opgenomen over sportvissen/visserij?

De nota Dierenwelzijn richt zich op de gehouden dieren. De wild levende dieren, zoals vissen, zijn opgenomen in de nota Stadsnatuur (RIS 305824).

Partij voor de Dieren Uitvoering wettelijke taken Blz.

Technische vraag

Antwoord

19

Het doel is om zieke wilde dieren die in een opvangcentrum zijn hersteld, weer uit te zetten in de natuur. Geldt dit ook voor walvisachtigen?

De opvang van walvisachtigen is een zeer specialistische vakgebied. Wat in het kader van het dierenwelzijn het beste is voor de dieren in kwestie moet worden overgelaten aan deskundigen op het gebied van gedrag van walvisachtigen.

Partij voor de Dieren Goede zorg voor dieren Blz.

Technische vraag

Antwoord

21

Aan welke uitbreidingsmogelijkheden worden gedacht voor de Huisdier Informatie Punten?

De uitbreidingsmogelijkheden waaraan gedacht wordt zijn dierenartspraktijken en Koninklijke Hondenbescherming. Het netwerk en de locaties waarmee Hagenaars geconfronteerd worden met de beschikbare kennis en kunde wordt dan groter. De bestaande website wordt geactualiseerd naar de huidige maatstaven, ook zal er door de betrokken organisaties actiever informatie gedeeld worden via sociale media met verwijzing naar de statische informatie op de website. Op de gemeentelijke website zal een duidelijkere verwijzing naar de Huisdier Informatie Punten komen.

21 en 45

21

Hoe wordt gewerkt aan de naamsbekendheid en vindbaarheid van de Huisdier Informatie Punten? Welke rol heeft de gemeente in het kopje ‘3.2 Huisdierbezitters met een laag inkomen’? Hier staat nu vooral vermeld wat andere instanties doen.

Voor inwoners met een laag inkomen en een medische of psychosociale indicatie is het mogelijk om Bijzondere Bijstand of het maatwerkbudget aan te vragen. Daarnaast kunnen inwoners bij de Huisdier Informatie Punten van de gemeente terecht voor vragen rondom de verzorging, kosten, opvoeding van een huisdier en of een huisdier bij iemand past. Inwoners met algemene financiële vragen kunnen terecht bij de Helpdesk Geldzaken.

21

Dierenorganisaties in de regio bieden hulp door zieke dieren op te nemen tegen lage afstandsvergoeding, te helpen bij herplaatsing De gemeente heeft navraag gedaan bij verschillende dierenwelzijnsorganisaties. Zij geven aan dat zij regelmatig worden benaderd door mensen die niet meer voor hun dier kunnen zorgen of korting te geven op dierengeneeskundige activiteiten. Kan het college aangeven wie het verschil in de te maken kosten maar geen geld hebben voor de afstandskosten. Afhankelijk van de situatie accepteren zij het dier dan tegen een lager tarief. compenseert?

21

Welke ondersteuning biedt de gemeente aan dierenartsen en klinieken voor hulp aan huisdierenbezitters met een laag inkomen?

We zetten ons in voor betere bekendheid van bestaande fondsen onder dierenartsen. De gemeente blijft de Huisdier Informatiepunten ondersteunen en deze worden waar mogelijk uitgebreid. De uitbreidingsmogelijkheden waaraan gedacht wordt zijn dierenartspraktijken en de Koninklijke Hondenbescherming. Het netwerk en de locaties waarmee Hagenaars geconfronteerd worden met de beschikbare kennis en kunde wordt dan groter. Verder is in de nota dierenwelzijn aangegeven dat de gemeente jaarlijks een klankborgroep dierenwelzijn faciliteert waarbij de Haagse dierenorganisaties, zo mogelijk de dierenartsen enpraktijken, in gesprek gaan met de betrokken gemeentelijke diensten over de onderlinge samenwerking.

22

Op welke manier brengt de gemeente het chippen van katten onder de aandacht?

Met voorlichting en educatie zetten de gemeente en de dierenwelzijnsorganisaties zich samen in om (potentiële) eigenaren bewust te maken van hun verantwoordelijkheid en het belang van chippen. Alle katten die door het Haags Dierencentrum (HDC) geplaatst worden, worden gecastreerd of gesteriliseerd en gechipt. Daarnaast is er veel informatie te krijgen bij de Huisdier Informatie Punten over verzorging, kosten, opvoeding, verzorging en het belang van chippen en registreren. De gemeente werkt samen met de Dierenambulance om het aantal zwerfkatten te minimaliseren. De katten en kittens die nog te socialiseren zijn worden overgedragen aan het HDC. De verwilderde katten die niet meer te socialiseren zijn worden gecastreerd of gesteriliseerd en zo nodig medisch behandeld, gechipt en daarna weer op de vindplaats teruggeplaatst. In juni wordt door de gemeente extra aandacht gevestigd op het belang van chippen en registreren. Het Huisdier Informatie Punt zal in juni extra aandacht vestigen op het belang van chippen en registreren door hier actief meer informatie over te geven en extra informatie op de website van het Huisdier Informatie Punt te plaatsen.

24

Hoe vaak wordt de brandveiligheid op stadsboerderijen getoetst?

24

Kan inzicht worden gegeven in het hitteplan van de stadsboerderijen?

De controle op brandblusmiddelen wordt jaarlijks uitgevoerd op de stadsboerderijen. Uitgangspunt bij het Meerjaren Onderhouds Plan is veiligheid voor mens en dier. Iedere 2 jaar krijgen alle stadsboerderijbeheerders een herhalingstraining ‘brandblussen’ om adequaat te kunnen handelen in een situatie van een beginnende brand. Het hitteplan kan op verzoek gedeeld worden. Voor de vaststelling is de landelijke Dierenbescherming ook geconsulteerd om feedback te geven op het plan ten aanzien van dierenwelzijn.

Partij voor de Dieren Diersoorten Technische vraag Antwoord Blz. Zijn er al gesprekken met omwonenden en acties uitgevoerd om losloopgebieden aan te passen of uit te breiden naar aanleiding Er is een plan van aanpak voor veilige hondenlosloopgebieden opgesteld. Zie RIS306986 voor de genomen acties. 27 van de evaluatie (RIS296154)? Valt onder de aanpak van resocialisatie ondersteunen ook het samenwerken met andere dierennoodhulporganisaties buiten de Voor de resocialisatie van lastige honden met agressief gedrag in het asiel wordt samengewerkt met het Haags Dierencentrum (HDC). Voor de training en begeleiding van deze honden maakt 29 gemeentegrenzen? het HDC gebruik van kynologisch experts en gedragstherapeuten. Wanneer ontvangt de gemeenteraad het bijtprotocol? Voor wie wordt dat protocol geschreven? Het bijtprotocol verschijnt in 2021 en geeft duidelijke regels voor alle betrokkenen bij een incident. 29 Wordt financieel ondersteunt in het aanbieden van trainingen aan dierenwelzijnsorganisaties? Aan welke aanbieders wordt gedacht De gemeente vergoedt eenmalig de training die gericht is op het nog beter benaderen, vangen en verzorgen van lastige honden met agressief gedrag aan medewerkers en vrijwilligers van 29 om die training te geven? enkele dierenwelzijnsorganisaties. De dierenwelzijnsorganisaties maken zelf een keuze voor een geschikte training.

Nee, in de nota dierenwelzijn zijn de samenhangende dossiers rond dieren samengebracht. 29 Komt er nog een vernieuwde nota hondenbeleid? Motorvoertuigen die een ontheffing krijgen zijn verplicht stapvoets te rijden. Bij de verlening van de ontheffing wordt expliciet gewezen op de maximum snelheid voor motorvoertuigen. De 29 Wat wordt er gedaan aan de hard rijdende auto’s in het hondenlosloopgebied op het strand? gemeentelijke toezichthouders letten erop dat de motorvoertuigen stapvoets rijden. Verder is in de zomerperiode extra inzet van toezichthouders op het strand. 29

Preventie wordt aangegeven als eerste stap om bijtincidenten te voorkomen. Kan worden aangegeven of het college ook educatielessen overweegt om dit onderwerp op scholen onder de aandacht te brengen?

29

De Haagse maneges worden geïnformeerd over de richtlijnen van het ‘Paardenbesluit’ en de ‘Gids voor Goede Praktijken’ van de Dierenbescherming. Controleert de gemeente ook of maneges iets doen met deze richtlijnen? Wat doet de gemeente als dit niet het geval is?

30

Wat wordt bedoeld met ‘de gemeente onderzoekt of een overleg met betrokken organisaties nodig is’? Wordt daarmee bedoeld of Ja. er behoefte is aan informatie over de aangehaalde richtlijnen? De eigenaar van hobby- en landbouwdieren moet de dieren goed verzorgen en is verantwoordelijk voor hun welzijn. Wat kan de Wanneer in panden of op gronden in gemeentelijk eigendom, die worden geëxploiteerd door derden, activiteiten plaatsvinden die niet zijn toegestaan, zoals bijvoorbeeld dieren gemeente doen, zodra zij grondeigenaar zijn, tegen eigenaren die hun hobby- of landbouw dieren verwaarlozen/mishandelen? verwaarlozing/mishandeling, dan is dat reden voor de gemeente om dat dossier nader tegen het licht te houden, wat zou kunnen leiden tot beëindiging van de relatie met desbetreffende partij.

30

31

Wat zijn goede hondenscholen?

Regels over de verzorging en huisvesting van dieren worden gesteld in het Besluit houders van dieren (Stb. 210/2014). Ook voor paarden gelden deze algemene regels. De Gids voor Goede praktijken - die door de Sectorraad Paarden (SRP) is ontwikkeld – geeft een nadere invulling van deze algemene regels. Deze Gids wordt door de paardenhouders gebruikt als richtlijn voor het houden van paarden. De Gids wordt ook als leidraad en ter ondersteuning gebruikt bij handhaving en bewijsvoering door de NVWA en de Landelijke Inspectiedienst (LID). Melding over misstanden op maneges kan worden gedaan via telefoonnummer 144 (of rechtstreeks bij de NVWA). De gemeente heeft hier geen handhavende taak in.

Een cursus volgen met een hond of pup is een goede manier om hem op te voeden, oefeningen aan te leren en de band te versterken. Bij het zoeken naar een geschikte hondenschool is er een aantal zaken om op te letten. Hiervoor kan de website van het Landelijk Informatiecentrum Gezelschapsdieren (LICG) worden geraadpleegd voor meer informatie.

Partij voor de Dieren Dierenmishandeling Technische vraag Blz. In de nota staat dat de gemeente onder andere meer het gebruik van dieren bij evenementen wil kunnen weren. De PvdD heeft 33 hiertoe een initiatiefvoorstel Haagse evenementen vrij van dierenleed’ (RIS 303419) ingediend. Wanneer komt hiervan het preadvies?

Antwoord Het preadvies wordt momenteel afgerond en daarna aan de raad aangeboden.

Partij voor de Dieren Haagse samenwerking Technische vraag Blz.

Antwoord

38

Wanneer kunnen we als gemeenteraad de uitkomsten van het onderzoek naar de marktconforme vergoeding voor dierennoodhulporganisaties voor de uitvoering van de wettelijke taken verwachten? Als uit dit onderzoek blijkt dat dat de vergoeding inderdaad niet toereikend is, wordt deze dan opgehoogd? Zo ja, waar gaat de dekking dan vandaan komen?

De uitkomsten van het onderzoek worden gebruikt worden voor de tarieven inkoop/aanbesteding voor komend jaar. Op basis van het onderzoek worden nieuwe tarieven vastgesteld, die in sommige gevallen hoger zijn dan onder de huidige contracten. Er zijn extra middelen vrij gemaakt door het college om eventuele stijging optie vangen. De raad zal geïnformeerd worden over de uitkomsten van de aanbesteding.

40 40

Worden bij de te organiseren bijeenkomst met zorginstellingen ook organisaties als ZorgDier en AAIZOO betrokken? Is de gemeente van plan dat bij behoefte aan dieren in zorginstellingen hier een rol in te spelen, of zou dit bij het faciliteren van een bijeenkomst blijven?

De gemeente heeft het gesprek hierover reeds gevoerd. Zie RIS295203 en RIS 283783 voor de genomen acties. De gemeente heeft het gesprek hierover reeds gevoerd. Zie RIS295203 en RIS 283783 voor de genomen acties.

Partij voor de Dieren Financieel kader Technische vraag Blz. 47 Waaraan wordt de €0,21 mln. structureel extra middelen voor dierenwelzijn besteed?

Haagse Stadspartij Nota Dierenwelzijn Blz. Technische vraag "Wilde dieren die bij een calamiteit, crisis of ramp gewond zijn geraakt, kunnen worden vervoerd door de dierenambulance" 19 Wat wordt verstaan onder calamiteiten?

24

24

"Er wordt beperkt gefokt met geiten, schapen en koeien" In Boeren met Beleid staat dat er in principe niet gefokt wordt met deze dieren, alleen om de populatie in stand te houden. Wat wordt hier bedoeld met beperkt? "Bij beheer is het doel dat wordt voorkomen dat er dieronvriendelijke bestrijdingsmiddelen worden ingezet" Betekent dit dat Round up verboden blijft in Den Haag nu het wettelijk verbod van tafel is?

Antwoord Deze middelen zijn toegevoegd aan het totaalbudget voor de uitvoering van de wettelijke gemeentelijke taak en de opvang en vervoer van in het wlld levende dieren. Dit budget wordt ingezet voor de nieuwe contracten met de dierenwelzijnsorganisaties per 2021.

Antwoord Onder calamiteiten worden grote rampen verstaan. In de Wet Veiligheidsregio’s wordt verstaan onder ramp: een zwaar ongeval of een andere gebeurtenis waarbij het leven en de gezondheid van veel personen, het milieu of grote materiële belangen in ernstige mate zijn geschaad of worden bedreigd en waarbij een gecoördineerde inzet van diensten of organisaties van verschillende disciplines is vereist om de dreiging weg te nemen of de schadelijke gevolgen te beperken. Zoals aangegeven wordt er met een beperkt aantal dieren beperkt gefokt (geiten, schapen en koeien). Dit betekent dat er bij schapen en geiten maximaal 1 dier per ras per boerderij gedekt mag worden. Voor koeien mag er maximaal maar 1 koe per jaar per boerderij drachtig zijn. Kippen en varkens worden gericht aangekocht. Voor aanvulling van konijnen, cavia`s en eventueel de boerderijkat worden dieren uit de (Haagse) dierenopvang betrokken. In het openbaar groen, op verhardingen, sportterreinen, school- en kindertuincomplexen, stadsboerderijen en begraafplaatsen worden geen chemische bestrijdingsmiddelen meer gebruikt. Verder gebruikt het college chemische bestrijdingsmiddelen alleen als het aantoonbaar niet anders kan, en spreekt zij (semi)publieke partijen erop aan als zij deze middelen gebruiken. Het Hoogheemraadschap van Delfland dringt het gebruik van chemische bestrijdingsmiddelen al zoveel mogelijk terug.

Alleen voor het dier. De insteek is om het dier goed op te vangen zodat de stap naar vrouwen-en/of mannenopvang voor het slachtoffer laagdrempeliger is.

34

"Vervolgens wordt er samen met Stichting Blijf van Dier opvang voor langere termijn gerealiseerd" Betreft dit opvang alleen voor het dier of voor de betreffende persoon samen met het dier?

37

"Vanaf 2021 zal jaarlijks overleg worden georganiseerd waarbij de Haagse dierenorganisaties en de betrokken gemeentelijke De gemeente werkt samen met verschillende dierenwelzijnsorganisaties bij de uitvoering van wettelijke en niet-wettelijke taken. Momenteel heeft de gemeente contracten met de diensten met elkaar in gesprek gaan over de onderlinge samenwerking" Welke Haagse Dierenorganisaties betreft het hier precies? Dierenambulance en Hospitaal Den Haag e.o, Haags Dierencentrum, Het Knaaghof van de Dierenbescherming regio Zuidwest en Vogelopvang De Wulp. De aanbesteding van de dierenwelzijnstaken in 2021 kan wellicht leiden tot uitvoering door andere dierenwelzijnsorganisaties.