RIS307557 Bijlage
Tekst van het document
Memo Afdeling: GGD/ A&C Beleidsadvisering Van: Janine van der Leeuw- van Someren
Datum: 14 januari 2021 Onderwerp: Wekelijkse Corona-update GGD week 1 Geachte lezer, GGD Haaglanden geeft de gemeenten in Haaglanden in deze wekelijkse memo de meest recente informatie betreffende COVID-19 (hierna coronavirus) in regio Haaglanden. Deze memo is ook te gebruiken als informatievoorziening richting burgemeester, wethouders, communicatieadviseurs en gemeenteraden. De nu voorliggende memo heeft betrekking op week 1 (4 tot en met 10 januari 2021). Hiervoor is onder andere gebruik gemaakt van de meest recente informatie van het Regionaal Beleidsteam (RBT) d.d. 12-01-2021 en het Crisisteam-Corona van GGD Haaglanden d.d. 12-01-2021. Cijfers1 Het aantal besmettingen in Haaglanden blijft dalen. De ingezette daling is echter minder sterk dan voorgaande weken. In totaal waren er 61 598 bevestigde besmettingen, waarvan 2.714 in de afgelopen week (week 1). In week 53 waren dit er 2.917 (afname van 7%). De week ervoor was er een afname van 28%. Aantal besmettingen Haaglanden per 100.00 inwoners- cumulatief t/m week 12
1
2
Bron: RIVM Bron: RIVM
Aantal nieuwe besmettingen Haaglanden per week3
Aantal testen en testuitslagen Haaglanden per dag week 14
Datum Ma 4-1 Di 5-1 Wo 6-1 Do 7-1 Vr 8-1 Za 9-1 Zo 10-1
Aantal afgenomen testen 3.128 3.340 3.201 3.007 2.667 2.065 1.648
Aantal uitslagen 2.920 2.966 3.618 3.172 2.981 1.940 1.981
Uitslagen Positief
% Positief
424 388 529 404 351 216 219
14,5% 13,1% 14,6% 12,7% 11,8% 11,1% 11,1%
Aantal nieuwe besmettingen Haaglanden per 100.000 inwoners per leeftijdsgroep per week
De gegevens van de meest recente week zijn mogelijk nog niet volledig Baby’s en peuters hoeven niet getest te worden als ze corona-gerelateerde klachten hebben.
3 4
Bron: RIVM Bron: Performance Regionaal dashboard GGD GHOR/ CoronIT
2/8
Bij zowel de 20 t/m 24-jarigen als de 0 t/m 4-jarigen is in week 1, vergeleken met week 53, het aantal nieuwe besmettingen per 100.000 inwoners gestegen met 33% (in de jongste leeftijdsgroep zijn dit wel kleine aantallen). Bij de 15 t/m 19-jarigen is sprake van een stabilisatie, bij de overige leeftijdsgroepen van een daling. De grootste daling zien we bij de 5 t/m 14-jarigen en de 70 t/m 79-jarigen (tussen de 4346%). In 3 weken tijd is het aantal nieuwe besmettingen bij de 10 t/m 14-jarigen afgenomen van 539 naar 134 nieuwe besmettingen per 100.000 inwoners per week, ook bij de 5 t/m 9-jarigen zien we een vergelijkbare daling. In de meest recente week is het aantal nieuwe besmettingen per 100.000 inwoners het hoogst in de leeftijdsgroep 20 t/m 24 jaar (401 per 100.000 inwoners), gevolgd door de 80-plussers (319). Aantal overledenen met Covid-19 in Haaglanden per week5 Het aantal overleden dat afgelopen week is gemeld is vergelijkbaar met vorige week maar hoger dan in de weken ervoor In totaal 795 overledenen, waarvan 36 in de afgelopen week (week 1). In week 53 waren dit er 37. Sinds week 48 schommelt het aantal overledenen tussen 20 en 30 per week; in de afgelopen 2 weken was het aantal hoger.
Aantal nieuw gemelde besmettingen per dag naar gemeente (7-daags gemiddelde)6
Het 7-daags gemiddelde is vergeleken met vorige week in Midden-Delfland gestegen, in Den Haag en Wassenaar stabiel gebleven en in de overige gemeenten gedaald.
Overledenen aan COVID-19 voor zover bij het RIVM bekend. De gegevens van de laatste week zijn mogelijk nog onvolledig. 6 Let op: het aantal van Den Haag staat op de rechter as; de aantallen van de andere gemeenten op de linker as. Bron; RIVM 5
3/8
Overzicht bevestigde besmettingen en overledenen per gemeente
De top-3 van het totaalaantal bevestigde besmettingen per 100.000 inwoners wordt gevormd door 1. Westland, 2. Midden-Delfland en 3. Pijnacker-Nootdorp. Mutatie van het virus Virussen veranderen voortdurend. Sinds de introductie van COVID-19 zien we dat het virus de wereld overgaat en steeds een beetje muteert. Ook in Nederland gaan sinds het voorjaar verschillende varianten van het virus rond. Dit wordt goed in de gaten gehouden. De virusvariant die sinds september in het VK circuleert, is volgens Britse deskundigen besmettelijker dan andere varianten. De variant uit Zuid-Afrika lijkt ook besmettelijker te zijn. Beide varianten lijken echter niet tot een zwaarder ziektebeeld te leiden. Naar beide varianten wordt op dit moment verder onderzoek verricht7. In onze nabije regio is een uitbraak van deze VK-variant in Lansingerland geconstateerd. Alle inwoners van Lansingerland vanaf 2 jaar worden vanaf woensdag 13 januari getest door GGD Rotterdam-Rijnmond. Het testen is vrijwillig en neemt ongeveer een week in beslag. Er worden ongeveer 6.000 personen per dag getest. GGD Haaglanden heeft hierover contact met GGD Rotterdam-Rijnmond en heeft in het bron- en contactonderzoek specifieke aandacht voor besmettingen in gemeenten die grenzen aan Lansingerland en voor besmettingen bij kinderen. Waar nodig wordt ook sequencing ingezet.
Ook in Haaglanden is een bevestigd geval van de VK-variant. Dit betreft een geïsoleerde besmetting waarbij geen link is met de uitbraak in Lansingerland. Boodschap vanuit gezondheidsperspectief blijft: houd je aan de coronaregels en laat je testen. De maatregelen die gelden, zoals quarantaine, isolatie etc., blijven hetzelfde voor de VK-variant. Het onderzoek dat plaatsvindt om de VK-variant aan te tonen (het zogenaamde sequencing) is een aanvullend onderzoek ter monitoring. Op het Coronadashboard van GGD Haaglanden zijn zowel de regionale cijfers als die per gemeente terug te vinden. Mocht er naar aanleiding van de cijfers voor een specifieke gemeente noodzaak zijn voor actie, dan neemt GGD Haaglanden direct contact op met de gemeente.
7
Bron: RIVM
4/8
Op het Coronadashboard van de Rijksoverheid is ook regionale informatie te vinden. Hier zijn gegevens vinden over de situatie in Haaglanden. Naast de gegevens over besmettingen, ziekenhuisopnames en sterfte zijn er gegevens beschikbaar over kwetsbare groepen zoals bewoners van verpleeghuizen, gehandicaptenzorg en thuiswonende 70-plussers. Ook is het onderwerp ‘Naleving en draagvlak’ toegevoegd, waarin elke 3 weken nieuwe cijfers verschijnen. Een deel van deze gegevens is ook beschikbaar op gemeenteniveau: https://coronadashboard.rijksoverheid.nl/gemeente Teststraten Testcapaciteit van de GGD Haaglanden: GGD Haaglanden heeft 10 testlocaties in regio Haaglanden. In onderstaande tabel is de testcapaciteit van de GGD Haaglanden in week 1 weergegeven. De GGD voert op dit moment op de testlocaties in Haaglanden alleen PCR testen uit. Testlocatie Testlocatie Den Haag - Bronovolaan Testlocatie Naaldwijk - Laan van de Glazen Stad Testlocatie Nootdorp - Hotel vd Valk, Gildeweg Testlocatie Zoetermeer - Denemarkenlaan Testlocatie Delft - Bieslandsekade Testlocatie Den Haag - Lange Lombardstraat Testlocatie Leidschendam-Voorburg/ Den Haag - Aegonplein Testlocatie Rijswijk - Broodfabriek Testlocatie Den Haag- Escamp (Zilverstraat) Testlocatie Den Haag- Laak (Ketelstraat) Thuisbemonstering en hulpdiensten Totaal deze week
Max. dagcapaciteit week 1 1400 400 950 1350 600 250 1200 2000 250 350 130 8880
Dagen per week 7 5 7 7 7 7 7 7 5 5 6
Verwachting komende weken: De testcapaciteit van de GGD Haaglanden voorziet nog steeds ruim in de actuele vraag. De operationele capaciteit wordt waar nodig aangepast op de vraag. Ook in de vaccinatieperiode zal het testen onverminderd doorgaan. Omdat kinderen onder de 12 jaar mogelijk vatbaarder zijn voor de VK-variant, in vergelijking met de huidige dominante variant, is het testbeleid per 1 januari 2021 voor deze groep gelijkgesteld aan kinderen van 13 tot 17 jaar. Ouders van kinderen t/m 12 jaar worden verzocht hun kinderen met klachten passend bij COVID19 te laten testen om zodoende meer zicht te krijgen op de verspreiding van het virus. Hierdoor is het mogelijk dat de komende periode het aantal besmettingen in deze groep toeneemt. Kinderen die getest worden, blijven thuis totdat de uitslag bekend is. Testen van kinderen jonger dan 12 jaar wordt in ieder geval dringend geadviseerd als:
8
•
De klachten niet (alleen) bestaan uit verkoudheidsklachten (bijv. als er ook sprake is van hoesten, koorts en/of benauwdheid), of het kind anderszins ernstig ziek is,
• •
Er een indicatie is in het kader van een bron- en contactonderzoek, Het kind deel uitmaakt van een uitbraakonderzoek8.
Bron: RBT-memo dd.12-01-2021
5/8
Prio-testen Zorgmedewerkers en actief onderwijzend personeel krijgen prioriteit bij testen. Voor deze mensen wordt iedere ochtend een tijdsblok vrijgehouden op testlocatie Nootdorp. Zij kunnen daarvoor op een speciaal nummer een afspraak maken. Als zij voor 9:00 bellen kunnen zij daar dezelfde ochtend terecht. Wij bieden deze prio groepen de best mogelijke test aan, de PCR test, aangezien het juist voor de prioritaire groepen van veel belang is dat hier maximale zekerheid wordt geboden. De afhandeling van deze prio-testen krijgt voorrang bij de analyse, waardoor uitslag gemiddeld binnen 10 uur bekend is. Maar men kan ook uiteraard via de normale weg een testafspraak maken, waarbij op dit moment afspraak, test en uitslag binnen 24 uur afgehandeld zijn. Op dit moment geldt een lockdown periode. Leerlingen krijgen in principe les op afstand. Een aantal groepen leerlingen komt wel naar school. Zoals eindexamenleerlingen, kwetsbare leerlingen en leerlingen van wie een ouder een cruciaal beroep heeft. Onderwijspersoneel dat nodig is om voor deze groepen leerlingen onderwijs, opvang of beide te verzorgen, kan met voorrang getest worden. Na de lockdown periode wordt de prioriteit weer verbreed tot al het onderwijzend personeel. Sneltesten: Positieve uitslagen van de (commerciële) antigeen sneltest dienen door de betreffende bedrijven bij de GGD gemeld te worden.
Een negatieve uitslag van de antigeen sneltest is minder betrouwbaar dan die van de PCR. Daarom is deze test niet voor alle doelgroepen geschikt. Voor wie de sneltest wel en niet geschikt is en voor meer info over de sneltest, kunt u hier terecht. Bron en contactonderzoek (BCO): GGD Haaglanden blijft gericht op een optimale inzet van de BCO-capaciteit van de GGD en de landelijke schil voor de drie doelen van de coronabestrijding: 1) zorgcontinuïteit garanderen; 2) kwetsbare mensen beschermen; 3) zicht houden op de verspreiding van het virus. Door de aanhoudende daling van het aantal nieuwe besmettingen is de BCO-capaciteit van de GGD en de regionale schil nog steeds ruim voldoende om volledig BCO uit te voeren. De landelijke BCOcapaciteit monitort nog steeds of de contacten zich aan de quarantaine houden. Ook voert de landelijke BCO-capaciteit op kleine schaal voor onze GGD volledige BCO uit om hun personeel geroutineerd en gemotiveerd te houden. Zodoende kan de landelijke BCO bij opschaling onmiddellijk ingezet worden. Clusters regio Haaglanden Inmiddels komt er een steeds beter zicht op de besmettingsplekken en is de kwaliteit van het clusteronderzoek verbeterd. De omvang en samenstelling van het clusterteam wordt hierop afgestemd. De clusters die gevonden worden zitten momenteel vooral in de privésfeer en zijn soms nog werk gerelateerd.
Risicovolle werkplekken worden zo nodig bezocht. Hierbij wordt gerichte advisering gegeven over de te nemen maatregelen om verdere verspreiding te voorkomen. Sinds de schoolsluiting en de kerstvakantie is het aantal vragen van scholen en ouders aan de GGD fors verminderd. Incidenteel zijn er nog meldingen van besmettingen van leerkrachten/ medewerkers kinderopvang; maar geen nieuwe clusters of uitbraken. De berichtgeving over de besmettelijkheid bij kinderen van de nieuwe Corona variant uit het Verenigd Koninkrijk heeft wel tot extra vragen vanuit het onderwijs geleid. Het testbeleid bij kinderen onder de 12 jaar is aangescherpt. Binnen GGD Haaglanden staat een speciaal team, in samenwerking met jeugdgezondheidszorg (JGZ), in contact met scholen om hen te ondersteunen en van informatie te voorzien.
6/8
Kwetsbare groepen Het aantal verpleeg- en verzorgingstehuizen met een besmetting blijft hoog. De regio Haaglanden volgt hierbij het landelijke beeld. Vanuit de tehuizen en de GGD is hier grote aandacht voor. De opschaling van COVID-centra voor de VVT is gerealiseerd. De VVT zet in op het voorkomen van besmettingen, ondersteund door de GGD, onder andere door chirurgische mondneusmaskers te gebruiken. Instellingen met besmettingen maken regelmatig gebruik van de mogelijkheid om bewoners zonder klachten preventief te testen om zo de zorg goed te kunnen regelen. Vaccineren GGD Haaglanden is een van de eerste zes GGD’en die start met de vaccinatie van zorgmedewerkers. Van 11 tot en met 14 januari zijn per dag ruim 300 zorgmedewerkers per dag gevaccineerd, vanaf 15 januari worden bijna 600 zorgmedewerkers per dag gevaccineerd het regionale aandeel in de landelijk te verdelen hoeveelheid vaccins voor deze zorgmedewerkers. De afgelopen periode is bij het ADO-stadion de voor regio Haaglanden centrale vaccinatielocatie ingericht. Met het Nederlands Rode Kruis is een samenwerking aangegaan voor de werving en opleiding van het personeel dat nodig is op de vaccinatielocatie. Op vrijdag 8 januari is op de locatie een zogenaamde dry-run uitgevoerd, een operationele test van het prikproces. Het totale vaccinatieproces is doorlopen.
Ook is ter voorbereiding een instructievideo gemaakt waarin de route getoond wordt voor mensen die zich laten vaccineren. Om gevaccineerd te worden, kunnen zorgmedewerkers zich met een brief van de werkgever melden bij een speciaal landelijk telefoonnummer en krijgen dan direct beide afspraken die nodig zijn voor hun vaccinatie. Het vaccinatieproces verloopt heel soepel. Bijna iedereen is gekomen op zijn/ haar afspraak, er zijn slechts enkele no-shows te melden. De 13.000 afspraken die er in Haaglanden voor een eerste vaccinatie ingepland kunnen worden, zijn bijna allemaal gemaakt. Hieruit kan geconcludeerd worden dat de vaccinatiebereidheid onder de medewerkers van VVT-organisaties enorm hoog is. Voor het vervolg van de vaccinaties die GGD Haaglanden gaat uitvoeren wordt in januari binnen de GGD een programma-organisatie opgezet. Deze groep gaat aan de slag met de vaccinatiedoelstellingen die zijn gebaseerd op de vaccinatiestrategie van het kabinet. Ook zal de groep zich de komende periode oriënteren op nieuwe vaccinatielocaties in de regio Haaglanden. Wie de doelgroepen voor vaccinatie zijn en wanneer zij gevaccineerd worden, wordt bepaald door VWS. Daarbij wordt de tijdsplanning vooral bepaald door de beschikbaarheid en leveringen van de vaccins. Meer informatie over de coronavaccinatie kunt u vinden op: www.ggdhaaglanden.nl/coronavaccinatie.
De Vaccinatiestrategie zoals op 12 januari in herziene versie gepubliceerd en alle landelijke informatie van het ministerie van VWS met betrekking tot het vaccineren is hier te vinden. Panelonderzoek GGD Haaglanden werkt sinds april mee aan het landelijk panelonderzoek van het Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu (RIVM) en GGD GHOR Nederland. Het onderzoek gaat over het gedrag van mensen tijdens de coronacrisis, wat ze vinden van de gedragsmaatregelen en hoe het fysiek, mentaal en sociaal met ze gaat. Ronde 9 van dit onderzoek heeft plaatsgevonden van 30 december 2020 t/m 3 januari 2021. In de week van 18 januari verschijnt er een factsheet met resultaten van ronde 9. Ronde 10 is ingepland van 10- 14 februari. De factsheets zijn op de website van de GGD te vinden. Het landelijk coronadashboard is ook aangevuld met nieuwe gegevens, waaronder een RIVMonderzoek naar gedrag. Dit onderzoek maakt onderscheid tussen steun voor maatregelen en de feitelijke naleving. Voor het onderzoek wordt iedere drie weken een dwarsdoorsnede van de
7/8
samenleving bevraagd, daardoor is het mogelijk om verandering in de tijd, verschillen tussen leeftijdsgroepen en verschillen tussen regio’s te zien. Deze gegevens zijn per (veiligheids-)regio te bekijken, zie hier de informatie voor regio Haaglanden. Aanvullende informatie Voor aanvullende informatie en antwoorden op algemene vragen wordt verwezen naar onderstaande bronnen. RIVM: voor achtergronden, adviezen en cijfers, zie hier. RIVM; dossier Het Virus, zie hier. Rijksoverheid: voor het landelijke beleid, zie hier. En voor het landelijke dashboard, zie hier. GGD Haaglanden: voor uitkomsten van bijvoorbeeld het Panelonderzoek, zie hier. Bij specifieke vragen kunt u contact opnemen met de beleidsadviseur van uw gemeente.
8/8