RIS307438 Afdoening moties Voorkom energiearmoede, meer hulp voor lage inkomens bij verduurzaming

Typ tekstTyp tekstTyp tekst

040

Retouradres: Postbus 12600, 2500 DJ Den Haag

Ons kenmerk

Aan: de Gemeenteraad

DSO/DSO/10175754 RIS307438 Contactpersoon

Bob de Levita Dienst

Dienst Stedelijke Ontwikkeling Afdeling

Wonen Telefoonnummer

14070 Datum

E-mailadres

28 september 2021

Bob.delevita@denhaag.nl

Onderwerp

Afdoening motie: ‘Voorkom energiearmoede, meer hulp voor lage inkomens bij verduurzaming’

Uw raad heeft bij de bespreking van het voorstel van het college inzake Bestedingsplan Enecomiddelen Duurzaamheid en Energietransitie (RIS306372) op 16 december 2020 de door het raadslid mevrouw Holman ingediende motie ‘Voorkom energiearmoede, meer hulp voor lage inkomens bij verduurzaming’ (RIS307438) aangenomen. In de motie roept de raad het college op een voorstel te doen om meer te doen om mensen met een laag inkomen te helpen bij verduurzaming van hun

woning. De motie luidt als volgt: Constaterende, dat: • in het Bestedingsplan Enecomiddelen Duurzaamheid en Energietransitie en het Stedelijk Energieplan weliswaar aandacht is voor mensen met een laag inkomen, maar dit nog beter kan worden uitgewerkt; Overwegende, dat: • de energietransitie de kloof tussen arm en rijk niet mag vergroten, we energiearmoede onder lage inkomens tegen moeten gaan, en daarom meer moeten doen om mensen met een laag inkomen te helpen bij verduurzaming van hun woning; • dit bijvoorbeeld kan door meer te differentiëren in subsidies (een hogere subsidie voor mensen met een laag inkomen), meer middelen beschikbaar te stellen voor de Groene Energiewijken met de laagste sociaaleconomische welvaart, en meer inzetten op winterklaaracties en energiebespaarboxen; Verzoekt het college: • aan de hand van de gegevens over sociaaleconomische welvaart van het CBS binnen de 10 Groene Energiewijken een aantal wijken aan te wijzen waar navenant meer middelen heen gaan om huishoudens met een laag inkomen te ontzorgen en te helpen met het verduurzamen van hun woning; • voor mensen met een Ooievaarspas meer subsidie (wonen op schone energie) ter beschikking te stellen, zoals nu ook het geval is bij de sloopregeling subsidie.

Gemeente Den Haag

Spui 70 Den Haag

Postbus 12600 2500 DJ Den Haag

T 14070 www.denhaag.nl

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

DSO/10175754

• nader uit te werken hoe vanuit de Enecomiddelen een stimulans gegeven wordt aan de Winterklaaracties en energiebespaarboxen, en de raad hierover in de voortgangsrapportage te informeren, Hierbij informeert het college de raad over de afdoening van de motie. Het college is het ermee eens dat het belangrijk is dat iedereen kan meedoen aan de energietransitie en aandacht voor de meest kwetsbare bewoners in onze stad hierbij gewenst is. In het Stedelijk Energieplan ( RIS306869) is daarover het volgende opgenomen: In onze stad zijn de kansen en gevolgen van de energietransitie niet voor iedereen gelijk en daar hebben we aandacht voor. Vier procent van onze inwoners is meer dan 10% van hun netto inkomen aan energie kwijt. Zij hebben enorm baat bij maatregelen om het verbruik te verminderen. Sommige bewoners of wijken zijn kwetsbaarder of profiteren minder van de energietransitie dan andere. De motie vraagt om meer hulp voor lage inkomens bij verduurzaming van hun woning. Voor de juiste hulp, helpt het te kijken wat de woonsituatie is van inwoners met een laag inkomen. Hiervoor kijken we naar de huishoudens met een Ooievaarspashouder. 75 % van de 45.449 huishoudens met Ooievaarspashouders woont in een corporatiewoning. 13% woont in een particuliere huurwoning en 11% woont in een koopwoning.

Aangezien hier op adresniveau is gekoppeld, is niet met zekerheid te zeggen of de eigenaar van de woning ook dezelfde persoon is als de Ooievaarspashouder. Van 1,5% is de eigendomssituatie niet bekend. Bijna 90% van huurt dus een woning en dan vooral bij een corporatie. 11 % bezit een eigen woning.

Aantal

Percentage

1 Corporatiewoning

33449

74,8

2 particuliere huur

5716

12,8

3 eigenaar-bewoner

4875

10,9

4 huur-koop nog niet

670

1,5

44710

100,0

bepaald Total Missing* Total

739 45449

* 2% van de adressen kon niet gekoppeld worden (missing). Dit heeft waarschijnlijk te maken met de schrijfwijze van het adres.

1. Wijken aanwijzen waar minima worden ontzorgd en geholpen met verduurzamen Het uitgangspunt van het college is dat iedereen die in aanmerking komt voor gemeentelijke ondersteuning, toegang moet hebben tot het aanbod. Via de (mobiele) informatiepunten van Hou van je Huis, samenwerking met andere loketten en wijkinitiatieven, en door online en offline campagnes, brengen we het gemeentelijk aanbod bij een zo groot mogelijk publiek onder de aandacht.

2/5

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

DSO/10175754

Om huishoudens met een laag inkomen beter te bereiken en te ondersteunen, zijn nieuwe samenwerkingsverbanden aangegaan. Zo werken we samen met de Helpdesk Geldzaken, de Ooievaarspas, Welzijnspartijen en Schuldenlab. Ook heeft de provincie Zuid Holland in de afgelopen jaren meerdere projecten ondersteund om bij minima energie te besparen. Waaronder ook meerdere projecten in Den Haag. Deze projecten zijn geëvalueerd en het evaluatieonderzoek ‘Evaluatie pilots energietransitie bij minima achter de voordeur – provincie Zuid-Holland 2021’1. Inzichten uit deze evaluatie nemen we mee in onze aanpak om minima meer gebruik te laten maken van het gemeentelijk aanbod. Uit zowel de evaluatie van de Provincie als de ervaring met onze aanpakken gericht op energiebesparing wordt duidelijk dat er een intensieve handtoereikende aanpak nodig is waarbij we de wijk in gaan en samenwerken met bekende partijen uit de wijk en energiebesparing combineren met thema’s als gezondheid en wooncomfort. Met zo’n aanpak hebben we in het najaar van 2020 al ervaringen opgedaan. Onder de noemer ‘Roadshow’ is een samenwerking gestart tussen onze adviseurs op het gebied van energiebesparing en woningonderhoud, het stadsdeel Laak, welzijnspartijen en andere lokale partijen.

Op verschillende welzijnslocaties in de wijk werden voor een dagdeel per week spreekuren gehouden waarvoor wijkbewoners een afspraak konden maken. We waren aanwezig op de volgende vier locaties: Wijkcentrum Cromvlietplein, Adam Vadercentrum, Buurtcentrum de Stiel en Wijkcentrum de Wissel. Inwoners werden over het spreekuur geïnformeerd via een brief van het stadsdeel. Vanwege de coronamaatregelen hebben niet alle activiteiten volgens planning kunnen plaatsvinden. Er is een uitgebreide winterklaaractie in samenwerking met Stichting Aarde-Werk georganiseerd in de Stieljesstraat, er zijn in samenwerking met de GGD adviesgesprekken gevoerd over vocht- en schimmelproblematiek en een zonnepanelenactie met Duurzaam Den Haag is gestart. Tijdens spreekuren is ingespeeld op de behoefte van bewoners, met alle vragen over wonen konden zij bij adviseurs terecht. Helaas zorgde een aanscherping van coronamaatregelen ervoor dat de fysieke spreekuren al gauw omgezet moesten worden naar telefonische adviesgesprekken. Ondanks de restricties door de coronamaatregelen bleek de Roadshow in Laak een succes. De aankondiging van de spreekuren per brief en het samenwerkingsverband met lokale partners heeft tot een flinke toename van adviesgesprekken met bewoners uit Laak geleid.

Ook werden er vanuit Laak veel aanmeldingen gedaan voor de Direct Bespaaractie en andere gemeentelijke producten en dienstverlening. Er ging in die periode dus meer budget naar Laak. We zetten de aanpak voor de Roadshow dan ook voort, waarbij we de inzichten meenemen die door de provincie zijn opgedaan. Om de Roadshow gericht in te zetten maken we gebruik van onder andere de gegevens over sociaaleconomische welvaart van het CBS over de wijken. We kijken daarbij naar zowel de fysieke aspecten van de bestaande woningvoorraad als naar de aspecten die iets zeggen over de bewoners die de woning bewonen. Zo wordt inzichtelijk waar de noodzaak, de potentie en de bereidheid om te investeren in de woning hoger of lager is dan in andere wijken. Voor de Roadshow wordt met name gekeken naar wijken waar de noodzaak om te investeren hoger ligt, maar de potentie van bewoners om te investeren lager ligt. Hierbij wordt niet vastgehouden aan de Groene Energiewijken, omdat dit niet noodzakelijkerwijs de wijken zijn waar een dergelijke aanpak het hardst nodig is. Daarnaast wordt de keuze voor de locatie voor de Roadshow mede bepaald door signalen uit de stad en mogelijke koppelingen met lopende programma’s en gebiedsgerichte aanpakken voor de energietransitie.

1

file:///C:/Users/bobkr/Downloads/energietransitie_bij_minima_achter_de_voordeur_evaluatie_van_de_pilotprojecten_2021_pzh.pdf

3/5

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

DSO/10175754

2. Extra subsidie voor Ooievaarspashouders Ondanks dat de zeer grote meerderheid van de Ooievaarspashouders een huurhuis heeft blijkt uit de cijfers bijna 11% een eigen woning te hebben. Het college kan zich voorstellen dat het voor deze 5000 inwoners lastig is om de duurzaamheidsmaatregelen te financieren. Daarom zullen wij voor hen zoals de motie stelt per 2022 meer subsidie voor duurzaamheidsmaatregel ter beschikking te stellen, waarbij is uitgegaan van wat een ooievaarspashouder waarschijnlijk zelf kan meebetalen. Voor de Ooievaarspashouders maken we een aantrekkelijke regeling voor isolatie, gasloos koken en gasloos verwarmen. Deze drie activiteiten dragen bij aan de doelstelling omtrent het verduurzamen van woningen van de gemeenten en zorgen ervoor dat de woningeigenaren energie en kosten kunnen besparen en meer wooncomfort zullen hebben. We zullen dat uitvoeren zoals dat ook bij sloopregeling gebeurt. Dat betekent dat bij een aanvraag wordt gecheckt of iemand een geldige Ooievaarspas heeft en of de aanvrager op dat adres woont. Voor isolatie voor Ooievaarspashouders gaan we werken met een vaste eigen bijdrage van € 12,50 per vierkante meter. Wanneer een Ooievaarspashouder in een VvE woont krijgt deze de speciale subsidie over het aandeel dat zijn woning uitmaakt van de totale VvE.

De eigen bijdrage is onder andere belangrijk omdat er ook subsidie vanuit het Rijk mogelijk is bij twee maatregelen en het is niet gewenst dat men winst met de subsidies zou kunnen maken. Voor isolatie geldt een maximum per isolatievorm. Het maximum betekent dat alles daarboven wordt opgeteld bij de eigen bijdrage. Voor koken en verwarmen stellen we een verhoging van 25% van het bedrag voor en willen we afzien van maximale bijdrage van 50%, die normaal gesproken op deze subsidie van toepassing is. Alle subsidies verlenen we vooraf met verantwoording achteraf. We gaan extra begeleiding bieden vanuit de helpdesk en de (potentiële) aanvragers worden gewezen op de mogelijkheid van een lening bij de GKB. In tegenstelling tot de gewone regeling willen we deze subsidie ook beschikbaar stellen voor het isoleren van de ramen (dubbel/ trippel glas). Met het oogpunt op energiebesparing en wooncomfort kan met glasisolatie veel bereikt worden. Alle eigenaren met een Ooievaarspas worden op de hoogte gebracht. Het aanbod wordt beschreven op de site van de Ooievaarspaswebsite. Op de website van duurzame stad wordt naar deze pagina doorverwezen. In de praktijk zien we vaak dat verduurzaming juist lastig is in VvE’s als een van de eigenaren een laag inkomen heeft.

In de communicatie houden we hier rekening mee en wijzen we expliciet erop dat deze extra subsidie ook voor die mensen geldt en dat daarmee verduurzaming voor die VvE’s haalbaarder en betaalbaarder wordt. Van de 4875 eigenaren zit de meerderheid bijna 60% (2817 mensen)l in een VvE en 42,2%, ofwel 2058 mensen dus niet. Van de eigenaren die in een VvE zitten, zit 64,9% (1828 mensen) in een VvE met minder dan 10 woningen woont en de overige 35,1% (989 mensen) in een VvE met 10 of meer woningen. Zie de tabel.

4/5

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

DSO/10175754

VVE in grootteklasse Aantal

Percent

VVE < 10 woningen

1828

64,9

VVE >= 10 woningen

989

35,1

Total

2817

100,0

Geen VVE

2058

Total

4875

Naast de extra subsidie voor deze groep eigenaren bieden we ontzorging aan en hulp voor financieringsmogelijkheden. Hou van je Huis biedt begeleiding om te kijken welke financieringsinstrumenten, zoals ons duurzaamheidsfonds, kunnen worden benut om doelen te realiseren, ook kijken adviseurs mee met MDOP waar ook een vergoeding voor is. Door investeringen uit te zetten in de tijd kan er een plan worden gemaakt waarbij ook naar haalbaarheid en betaalbaarheid wordt gekeken. Via collectieve inkoop maken we het offerte-proces makkelijker. Voor VvE’s is er ook de mogelijkheid om begeleid te worden door de VvE-balie.

3. Stimulans geven aan de Winterklaaracties en energiebespaarboxen In samenwerking met de corporaties intensiveren wij de winterklaaracties. Naast de winterklaaractie gaan we samen met corporaties het hele jaar door huurders helpen om te besparen. Dit is vastgelegd in de prestatieafspraken met de corporaties. De intensivering bestaat uit drie onderdelen: 1. De winterklaar actie voor de huurders van de woningen met de laagste energielabels. 2. Het aansluiten op renovaties met installatie van kleine maatregelen en energieworkshops. 3. Een pilot voor het opleiden van bewoners tot energiecoach (pilot met stadion). De energieworkshops zijn cursussen, waarbij de huurders leren hoe ze met hun woningen, energiezuinig om te gaan zodat zij maximaal profiteren van de gerenoveerde woning. De deelnemers krijgen praktische tips om energie te besparen. Daarnaast gaan we met verschillende buurtcentra energieworkshops/-cursussen organiseren. Daarbij richten wij ons specifiek op inwoners met een laag inkomen. De deelnemers krijgen naast de cursus ook het aanbod om de kleine maatregelen thuis geïnstalleerd te krijgen (voorheen energiebespaarbox).

Er komen daarnaast speciale promotieacties voor de gratis energiebesparende maatregelen en energieworkshops voor Ooievaarspashouders. Hierbij kunnen de deelnemers die zich opgeven een koelkast winnen. Over de voortgang op alle drie de punten zal de raad in de voortgangsrapportage worden geïnformeerd. Het college beschouwt de motie hiermee als afgedaan.

Het college van burgemeester en wethouders, de secretaris, de burgemeester, Ilma Merx

Jan van Zanen

5/5