RIS306649 Halfjaarrapportage 2020 Jeugd en Wmo

Typ tekstTyp tekstTyp tekst

Kavita Parbhudayal Wethouder van Zorg, Jeugd en Volksgezondheid

060

Retouradres: Postbus 12600, 2500 DJ Den Haag

Ons kenmerk

Aan de voorzitter van de commissie Samenleving

OCW/10035093 RIS306649 Contactpersoon

Eline Jansen en Kirsten Grandia Dienst

Onderwijs, Cultuur en Welzijn Afdeling

Stad en Bestuur OCW Telefoonnummer

14070 Datum

E-mailadres

3 november 2020

eline.jansen@denhaag.nl Aantal bijlagen

1

Onderwerp

Halfjaarrapportage 2020 Jeugd en Wmo

Geachte voorzitter, Hierbij presenteer ik u de gecombineerde halfjaarrapportage Jeugd en Wmo. Daarin doe ik verslag van de behaalde resultaten in het eerste halfjaar van 2020. Opbouw Het vervolg van deze brief heeft drie delen. Het eerste deel geeft een toelichting op de trends en actuele ontwikkelingen. Het tweede deel behandelt de toezeggingen van de afgelopen tijd. Het derde deel beschrijft overige onderwerpen. De halfjaarrapportage zélf is als bijlage bij deze brief gevoegd. Zoals gebruikelijk verwijs ik u voor de financiële informatie naar de periodieke voortgangsrapportage kostenbeheersing Wmo en Jeugd.1 1. Toelichting op de trends en actuele ontwikkelingen De gevolgen van de coronacrisis zijn het afgelopen halfjaar sterk zichtbaar geworden in onze samenleving. U bent daar eerder over geïnformeerd met de (nadere) maatschappelijke impactanalyse en de raadsmededelingen.2 In deze halfjaarrapportage worden de gevolgen van de coronacrisis nogmaals zichtbaar in cijfers. Activiteiten werden afgelast en dienstverlening kon in aangepaste vorm doorgang vinden. In het geval er sprake was van sterk stijgende of dalende cijfers als gevolg van de coronacrisis, is dat in de toelichting bij de rapportage beschreven. De belangrijkste trends volgen hierna. 1.1 Digitale, telefonische en persoonlijke cliëntondersteuning Vanaf 19 maart tot 15 juni 2020 waren alle Servicepunten XL gesloten.

Er werd gedurende die periode een callcenter ingericht waar inwoners met hun vragen terecht konden. In de eerste helft van 2020 maakten 20.263 bezoekers gebruik van informatie en advies. Dit is inclusief het gebruik van het callcenter. Het is positief dat veel inwoners de Servicepunten XL en het callcenter wisten te vinden. Het bereik is gestegen ten opzichte van de eerste helft van 2019. Sinds 16 juni 2020 zijn de Servicepunten XL alleen op afspraak geopend.3 1

Commissiebrief “Derde voortgangsrapportage kostenbeheersing Wmo en Jeugd 2020” (RIS 306285) van 30 september 2020.

2

Zie bijv. Raadsmededeling “8e stand van zaken maatregelen in aanpak coronavirus” (RIS306313) van 28 september 2020.

3

Zie grafiek 12 op pagina 9 van de Halfjaarrapportage 2020.

Gemeente Den Haag

Spui 70 Den Haag

Postbus 12600 2500 DJ Den Haag

T 14070 www.denhaag.nl

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

OCW/10035093

Cliëntondersteuning is onafhankelijk en helpt mensen die bijvoorbeeld hun hulpvraag moeilijk kunnen verwoorden, beperkt inzicht en overzicht hebben over problemen en oplossingen, of die hulp kunnen gebruiken bij het maken van keuzes. De cliëntondersteuner denkt mee en helpt mensen zoeken naar oplossingen in de eigen omgeving en voorzieningen in de buurt, ondersteunt bij het opstellen van een persoonlijk plan, ondersteunt bij een keukentafelgesprek of bij een gesprek met de aanbieder. In de eerste helft van 2020 ontvingen 2.405 personen cliëntondersteuning. Dit aantal is lager dan in 2019. Tijdens de sluiting van de Servicepunten XL vonden gesprekken voornamelijk telefonisch plaats. De trajecten namen daardoor meer tijd in beslag dan gebruikelijk.4 1.2 Toegang Wmo Iedere Hagenaar kan terecht bij een Servicepunt XL in de eigen wijk. Veel hulpvragen worden meteen opgelost door de inzet van algemene maatschappelijke ondersteuning of voorzieningen. Er zijn ook Wmo-casemanagers aanwezig. Zij kunnen een melding op het gebied van de Wmo direct oppakken. Bij een complexe hulpvraag of complexe omstandigheden kan de casemanager meerdere gesprekken voeren om tot een advies te kunnen komen. In de eerste helft van 2020 werden 16.927 Wmomeldingen afgehandeld.

Door een daling in het aantal ontvangen meldingen ontstond er ruimte om meer openstaande meldingen af te handelen.5 1.3 Cliëntervaringsonderzoeken In de Halfjaarrapportage 2019 Jeugd en Wmo (RIS303809) lieten wij de resultaten zien uit drie bronnen van cliëntervaringsonderzoeken: BMC, Menselijke Maat en Zorglokaal. BMC onderzoekt de cliëntervaring met contact en toegankelijkheid. Vanwege de coronacrisis heeft dit landelijke onderzoek vertraging opgelopen en zijn de resultaten nog niet beschikbaar. U wordt hierover geïnformeerd in de Jaarrapportage 2020. Het onderzoek van Menselijke Maat naar dagbesteding en begeleiding is eenmalig uitgevoerd. In het reguliere contractmanagement wordt de kwaliteit van de ondersteuning gemonitord. Zorglokaal onderzoekt de cliëntervaring van hulp bij het huishouden. Van medio maart tot en met mei heeft Zorglokaal geen huisbezoeken afgelegd maar telefonisch onderzoek gedaan bij 100 cliënten met een indicatie voor huishoudelijke hulp, individuele begeleiding en dagbesteding. Op alle onderdelen is de gemiddelde klantervaring een ruime voldoende. 6 1.4 Klachten Er is een afname te zien in het aantal klachten. Dit heeft twee oorzaken. In de Jaarrapportage Jeugd en Wmo 2019 (RIS305544) zijn de klachten over AV070 (die Noot zelf registreert) meegenomen in het totaal. Dat doen we in deze rapportage niet meer. Die klachten worden apart gerapporteerd.

7 Anderzijds zijn er door de coronamaatregelen minder klachten binnengekomen omdat er bijvoorbeeld minder ritten met AV070 zijn gereden. Door de coronamaatregelen gingen casemanagers minder op huisbezoek, hier hebben we juist weinig klachten over ontvangen. Ook zagen we verschillende klachten over de eigen bijdrage en het omzetten van maandloon naar uurloon voor PGB-houders. Op basis van deze klachten hebben we de communicatie hierop verbeterd.8

4

Zie grafiek 13 op pagina 9 van de Halfjaarrapportage 2020.

5

Zie grafiek 15 op pagina 10 van de Halfjaarrapportage 2020.

6

Zie de bovenste grafiek op pagina 12 van de Halfjaarrapportage 2020.

7

Zie grafiek 37 op pagina 17 van de Halfjaarrapportage 2020.

8

Zie grafiek 42 op pagina 18 van de Halfjaarrapportage 2020.

2/6

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

OCW/10035093

2. Toezeggingen Hierna volgt een opsomming van de toezeggingen die zijn gedaan tijdens de commissies. 2.1. Motie aanbieders aan de cao houden Op 1 september 2020 is de raad geïnformeerd over de afdoening van de motie "Zorgaanbieders aan de CAO houden".9 Hierin werd toegezegd om de raad, indien er aanleiding is geweest, te informeren over de naleving van de cao en over de uitkomsten van de gesprekken van het team contract- en relatiemanagement met de betreffende zorgaanbieders. Daarnaast is toegezegd om u te informeren over de genomen maatregelen. Het college zal dit onderwerp betrekken bij de evaluatie van de inkoop van de maatwerkarrangementen en u op de hoogte brengen van deze uitkomsten. 2.2 Wetsvoorstel resultaatgericht indiceren Het wetsvoorstel resultaatgericht indiceren is in procedure. Dit voorjaar heeft het college gereageerd op een conceptvoorstel dat deels de Haagse uitvoeringspraktijk ondersteunt. Inmiddels heeft de minister het wetsvoorstel in juli 2020 naar de Raad van State gezonden voor advies. Afhankelijk van de inhoud van het advies wordt het voorstel vervolgens ingediend bij de Tweede Kamer. Zodra duidelijk is hoe de wet eruitziet zal het college de raad hierover informeren. 2.3 Onderzoeken ‘no shows’ AV070 Alle pashouders worden na een loos-rit gebeld door de vervoerder met de vraag wat de reden is voor het niet aanwezig zijn.

De redenen zijn: o pashouders zijn vergeten een rit af te bellen; o pashouders zijn nog niet gereed voor vertrek; o pashouders zijn onbereikbaar; o fouten callcenter/centrale/chauffeur; o pashouders willen niet meer mee met een voertuig dat te laat komt; o retourrit waarvan de heenreis ook loos was. Om loosritten vanuit de pashouders te voorkomen worden zij bewust gemaakt door het nabellen na een loosrit. Er wordt ook een proces ingericht om outreachend te kunnen acteren op pashouders die frequent loosritten veroorzaken. In dit proces kan contact opgenomen worden met pashouders om te kijken wat er aan de hand is en of AV070 de best passende ondersteuning is. 2.4 Actuele doorlooptijden Wmo De halfjaarrapportage vermeldt de doorlooptijd van Wmo-melding tot advies.10 Hierna volgt de meest actuele stand van zaken. In de eerste 4 maanden (januari t/m april 2020) lag de gemiddelde doorlooptijd tussen 63 en 66 dagen. Daarna liep het stapsgewijs wat terug. In mei 2020 was het gemiddeld 58 dagen. De afgelopen 4 maanden (juni t/m september 2020) lag het gemiddelde tussen 47 en 51 dagen. Zie beide onderstaande grafieken. De wettelijke termijn is 6 weken (42 dagen). Overigens benadrukt de wetgever dat een zorgvuldig onderzoek het uitgangspunt moet zijn. Om die reden kan het onderzoek langer gaan duren.

Het onderzoeken van de wensen en behoeften van de cliënt (“vraag-achter-de-vraag”), de eigen mogelijkheden, het sociale netwerk en het verkennen van alternatieve oplossingen is belangrijker dan het onderzoek (te) snel als afgerond beschouwen.

9

Afdoening motie “Zorgaanbieders aan de CAO houden” (RIS 304566) van 1 september 2020.

10

Zie grafiek 17 op pagina 11 van de Halfjaarrapportage 2020.

3/6

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

OCW/10035093

De terugloop van de gemiddelde doorlooptijd kan worden verklaard uit een combinatie van factoren. Allereerst is er sprake van een daling van het aantal ontvangen meldingen. Zie ook par. 1.2. Daarnaast hebben de RIVM-maatregelen invloed op de gemeente én burgers. Thuiswerken van medewerkers bespaart reistijd naar en tussen verschillende locaties in de wijk. Tijd die nu bijvoorbeeld besteed wordt aan het eerder administratief verwerken en in gang zetten (en monitoren) van vervolgacties. En cliënten zijn makkelijker bereikbaar, sneller beschikbaar voor het inplannen van een gesprek en geven eerder de voorkeur aan een telefoongesprek.

2.5 Nieuwe onderwerpen Naar aanleiding van eerdere toezeggingen is een aantal onderwerpen aan de Halfjaarrapportage 2020 toegevoegd, te weten:  werkvoorraad van de wijkteams (pagina 11);  maatschappelijke opvang (pagina 18);  wachtlijst Beschermd Wonen (pagina 18). 3. Overig 3.1 Aansluiting onderwijs – jeugdhulp De eerste helft van 2020 stond in het teken van gezamenlijke visieontwikkeling van de “onderwijsjeugdhulparrangementen”. Het gaat hierbij om arrangementen waarin onderwijs en (één of meer) jeugdhulppartners op basis van de Jeugdwet samenwerken in de uitvoering op een school, op basis van ondersteuningsbehoeften van (groepen) leerlingen. Als een jeugdige een combinatie van onderwijsondersteuning en jeugdhulp op school nodig heeft is er sprake van een onderwijsjeugdhulparrangement. Deze visiefase is afgerond in juni 2020 en we bevinden ons nu in de implementatieplanfase. Tezamen met de scholen en jeugdhulpaanbieders worden in deze fase de punten op de ‘i’ gezet en een toegangs-, monitorings- en verantwoordingsproces vormgegeven. Daarbij wordt gekeken naar zowel de kwaliteit van de ondersteuning en de geformuleerde hulpvragen, administratielast, het proces tot inzetten van de onderwijsjeugdhulparrangementen, als naar de budgetten. In oktober 2020 wordt het implementatieplan opgeleverd en besluitvorming wordt in november 2020 verwacht.

Ook is vanuit het Programma Samenwerking Passend Onderwijs – Jeugd een aantal resultaten bereikt in 2020. Dit programma heeft de opdracht om de samenwerking Onderwijs, Leerlingzaken, schoolmaatschappelijk werk – CJG’s en Jeugdhulp te versterken en daarmee verzuim en thuiszittersproblematiek aan te pakken. Vanuit dit programma worden verbeteracties uit gevoerd.

4/6

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

OCW/10035093

Deze verbeteracties komen voort uit een stadsbrede bijeenkomst met professionals uit de gehele ketenaanpak verzuim. Voorbeelden van de resultaten zijn de Routeboeken Verzuim en Thuiszitters Primair Onderwijs en Voortgezet Onderwijs die het college vlak voor de zomer heeft vastgesteld. De Routeboeken hebben tot doel verzuim en thuiszitten terug te dringen door meer in te zetten op vroegsignalering, preventie en een uitstekende samenwerking tussen alle betrokken partijen. Bij de start van het schooljaar 2020-2021 is het Routeboek Verzuim en Thuiszitters Primair Onderwijs in gebruik genomen op alle scholen in Den Haag, Rijswijk en Leidschendam-Voorburg. Ter ondersteuning daarvan is een webinar gehouden voor alle betrokken partijen op bestuurlijk en uitvoerend niveau. De invoering van het Routeboek binnen het Voortgezet Onderwijs volgt een ander pad dan binnen het Primair Onderwijs. Daar is gekozen voor invoering op het Rijswijks Lyceum/Van Vredenburch College en vanuit daar uitbreiding naar de andere scholen in Den Haag, Rijswijk en Leidschendam-Voorburg. De ambitie is om het Routeboek Verzuim en Thuiszitters Voortgezet Onderwijs na de jaarwisseling in gebruik te nemen. De Algemene verordening gegevensbescherming (AVG) wordt geregeld genoemd in gesprekken als belemmering voor een goede samenwerking in het domein van Passend Onderwijs en Jeugdhulp.

Om die reden heeft het Programma Samenwerking Passend Onderwijs en Jeugdhulp in de afgelopen maanden gewerkt aan een aantal korte termijn verbeteringen op dit vlak. Er is een dilemmaspel ontwikkeld, waarmee professionals met elkaar het gesprek kunnen voeren over de AVG en de (on)mogelijkheden van het delen van gegevens; er zijn factsheets ontwikkeld en verspreid voor een correcte toepassing van de AVG; en er is een virtuele bijeenkomst voor professionals georganiseerd, waaraan bijna 50 professionals hebben deelgenomen. De afgelopen jaren is er veel gecommuniceerd over de AVG, vooral over het feit dat op het gebied van informatie-uitwisseling meer mogelijk is dan veel betrokkenen denken. Het heeft echter de aarzeling om informatie te delen niet weggenomen. Een meer structurele oplossing is daarom gewenst. Een mogelijke oplossing is het sluiten van een convenant tussen alle betrokken partijen waarbij de uitwisseling van informatie wordt geregeld. Het is geenszins de bedoeling om informatie uit te wisselen zonder dat ouders en jongeren daarvoor toestemming hebben gegeven. Het is wel de bedoeling dat de toestemming slechts een keer wordt gevraagd en niet telkens opnieuw. Oplevering van dit convenant en besluitvorming wordt verwacht eind 2020. Daarnaast is het afgelopen jaar gewerkt aan een Afwegingskader Jeugdhulp in het onderwijs.

Dit afwegingskader kan worden gezien als een nadere uitwerking van de Routeboeken Verzuim en thuiszitters PO en VO die eerder dit jaar zijn vastgesteld en verspreid. Het doel van dit afwegingskader is gezinscoaches en gedragswetenschappers helpen in het goede gesprek voeren met het onderwijsveld over de ondersteuningsbehoeften van het kind. Daarbij laat het zich lenen als een stappenplan met richtinggevende kaders. Implementatie wordt voorzien in het najaar van 2020. 3.2 AED’s en burgerhulpverleners AED staat voor ‘automatische externe defibrillator.’ Als iemand een hartstilstand krijgt kan het apparaat levens redden. Op dit moment heeft Den Haag 192 AED’s die altijd beschikbaar zijn en 113 AED’s die beperkt beschikbaar zijn. Er zijn 3.627 burgerhulpverleners actief in Den Haag.

5/6

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

OCW/10035093

3.3 Aanpak Eenzaamheid Sinds februari 2019 werken we op basis van het actieplan ‘Met z’n allen niet alleen’ hard aan het bestrijden van eenzaamheid. 11 Dat doen we niet alleen. Iedereen in de stad speelt een rol in de aanpak tegen eenzaamheid. In het begin van de coronacrisis zijn door onze partners alle activiteiten omgezet in telefonisch en online contact houden. Hiermee is bij hun deelnemers en nieuwe aanmeldingen de eenzaamheid tijdens de coronacrisis verminderd of voorkomen. Mooie voorbeelden zijn: het digitale Vraag Elkaar-café, het A-team (eenzaamheidsproject voor en door jongeren) en het 200ste lief en leed straatje. Praten over eenzaamheid is soms lastig. Daarom is bewustwording een belangrijk onderdeel van onze aanpak. Door de coronacrisis is er de afgelopen periode voor een andere aanpak gekozen. In het voorjaar van 2019 liep de campagne ‘Eenzaamheid kent veel gezicht. Wie ken jij?' Die was gericht op bewustwording en activatie van de omgeving van de eenzamen. Door de coronacrisis hebben we gezien hoe bewust en hoe actief Haagse bewoners zijn naar eenzame mensen. Ook heeft de coronacrisis ons laten zien, dat veel mensen echt een drempel over moeten om hulp te vragen. Vanaf afgelopen zomer is hiervoor een aangepaste social media-campagne gestart met als doel bewustwording en activatie van eenzamen zodat zij om hulp vragen.

De campagne eindigde in de week tegen de eenzaamheid. In deze week waren door de hele stad lunches, workshops en wandelingen voor inwoners georganiseerd. Ook is deze week het Gouden Klavertje en de Liefste straat van Den Haag uitgereikt. Voor professionals is een inspiratiesessie over eenzaamheid en een expertmeeting over jongeren georganiseerd. Tot slot Deze gecombineerde Halfjaarrapportage 2020 Jeugd en Wmo is wat mij betreft geen eindproduct. Samen met u blijf ik graag nadenken over de verdere ontwikkeling van de rapportages en de informatie die daarin wordt opgenomen. Zo ontstaan rapportages die steeds beter inzicht bieden in de inzet en het effect dat wij daarmee bereiken in het leven van álle Hagenaars, jong én oud. Met vriendelijke groet, Kavita Parbhudayal

11

RIS 301657

6/6