RIS304667 Afdoening motie Haagse grachten

Typ tekstTyp tekstTyp tekst

dienst: dienstcode

Retouradres: Postbus 12600, 2500 DJ Den Haag

Ons kenmerk

Aan: de Gemeenteraad

DSB/10046732 RIS304667 Contactpersoon

Henk Florisson Dienst

Stadsbeheer Afdeling

Beleidsafdeling Stadsbeheer Telefoonnummer

14070 E-mailadres

Datum

26 januari 2021 Onderwerp

Afdoening motie ‘Haagse grachten’

Uw raad heeft tijdens de bespreking van het voorstel van het college inzake de Programmabegroting 2020-2023 (RIS304372) op 20 februari 2020 de door het raadslid de heer De Graaf ingediende motie ‘Haagse grachten’ (RIS304667) aangenomen, waarin u het college oproept om op basis van het plan Grachten Open samen met het Hoogheemraadschap Delfland te komen tot een beleidsvisie voor de Haagse grachten voor de korte en lange termijn. De motie luidt als volgt: Constaterende dat: • wijkorganisatie Oude Centrum, samen met Grachten Open een plan gepresenteerd heeft om een deel van de gedempte grachten in het centrum van Den Haag weer open te maken en • dit plan goed en doordacht in elkaar zit en op veel enthousiasme bij de inwoners van Den Haag kan rekenen. Overwegende dat: • we de komende jaren steeds meer te maken hebben met extreme weersomstandigheden en grachten een grote rol spelen in de waterberging; • grachten belangrijk zijn bij het creëren van een gescheiden watersysteem om regenwater seperaat af te voeren; • grachten essentieel zijn bij het bestrijden van hittestress en • het terugbrengen van de grachten recht doet aan het historische karakter van de binnenstad.

Verzoekt het college om: • op basis van het plan Grachten Open samen met het Waterschap een korte en een lange termijn beleidsvisie te ontwikkelen over de Haagse grachten en • de gemeenteraad daarover voor het zomerreces te informeren.

Gemeente Den Haag

Spui 70 Den Haag

Postbus 12600 2500 DJ Den Haag

dienst: afdeling-telefoon dienst: afdeling-website

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

DSB/10046732

Het college informeert de raad als volgt over de afdoening van deze motie. In historische binnensteden in Nederland mag het terugbrengen van de grachten zich verheugen op warme belangstelling. In steden als Utrecht en Delft zijn de afgelopen jaren grachten in de stad opnieuw gegraven. Deze grootschalige ingrepen leveren in alle gevallen een flinke positieve bijdrage aan zowel het stadsbeeld als de waterbergingscapaciteit, maar ook aan het verminderen van hittestress en de aantrekkelijkheid en leefbaarheid van de stad. Ook in Den Haag is er inmiddels een aansprekend voorbeeld van de positieve werking van terugbrengen van de gracht van de Veenkade/Noordwal bij de Paleistuin. Verder zal volgend jaar het herstel van de gracht op het Piet Heinplein van start gaan, waardoor weer een ontbrekende schakel in het grachtenstelsel rond de binnenstad wordt hersteld. Passend in de beschreven trend heeft in 2019 de bewonersorganisatie van het Oude Centrum het initiatief gelanceerd voor het terugbrengen van de Haagse grachten. Het college heeft met belangstelling en instemming kennisgenomen van de studie die verricht is door het bureau MVRDV (architectuur en stedenbouw). Deze visie is ambitieus en biedt een aanlokkelijk toekomstperspectief, maar formuleert financieel een zeer grote opgave en heeft ook op het gebied van mobiliteit, logistiek en functioneren van de stad fikse consequenties.

We stellen vast – en dat geldt ook voor de genoemde voorbeelden – dat het openmaken van grachten feitelijk alleen haalbaar is als er sprake is van ‘koppelkansen’ met andere projecten: in Utrecht de herontwikkeling van het stationsgebied, in Delft de aanleg van de spoortunnel. Ook de Haagse ingrepen zijn steeds gekoppeld aan andere opgaven: voor de Veenkade was dat de aanleg van de ondergrondse automatische berging voor auto’s, op het Piet Heinplein is dat de noodzakelijke vervanging van de bestaande bruggen en kadeconstructies. Naar aanleiding van de presentatie van Het Oude Centrum heeft het college besloten om te reflecteren op de studie en er een verdere uitwerking aan te geven door een globaal onderzoek te laten doen naar twee van de kansrijke locaties uit de studie, te weten Prinsegracht/Brouwersgracht en Paviljoensgracht/Veerkades/Spui. De keuze voor deze locaties is mede gebaseerd op koppelkansen. Voor de Prinsegracht is dat mogelijk het toekomstige traject van de schaalsprong OV, voor de Veerkaden/Spui het beter organiseren van logistiek en parkeren. U treft deze haalbaarheidsstudie als bijlage aan. Uit dit onderzoek blijkt dat er veel winst geboekt kan worden in termen van leefbaarheid, waardevermeerdering van het vastgoed en leefkwaliteit. Daar staat tegenover dat de initiële investeringen voor de gemeente zeer aanzienlijk zijn.

Zo bedragen de kosten voor het heropenen van de Prinsegracht en Brouwersgracht tussen de 34 en 36 miljoen euro. Voor de Paviljoensgracht, Stille/ Amsterdamse Veerkade en Spui variëren de kosten tussen de € 36.5 en zelfs € 75 miljoen voor een uitgebreide variant. Het college ziet mede op basis van dit financiële doorzicht en de grote afhankelijkheid van het functioneren van de rest van de Binnenstad op dit moment geen kansen voor op zichzelf staande projecten voor het openmaken van grachten. Het formuleren van beleid en het maken van planningen met als doel het openen van grachten, achten wij om die redenen nu niet opportuun.

2/3

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

DSB/10046732

Wij zullen echter geen kansen onbenut laten om daar waar de gelegenheid zich voordoet, ontwikkelingen te koppelen aan de grote wens waar mogelijk grachten in ere te herstellen. Eén van de kansrijke opties daarbij is de ontwikkeling rond de Campusboulevard, waar door het versmallen van het viaduct de mogelijkheid ontstaat om ter hoogte van de Schedeldoekshaven/Ammunitiehaven de gracht van de Zwarteweg -Oranjebuitensingel/Uilebomen weer zichtbaar te maken en ook dit onderdeel van de grachtenstructuur weer beleefbaar te maken. Op termijn liggen er mogelijk ook kansen om, bij wijziging van de verkeersstructuur rond het Rijswijkseplein, de Weteringkade weer open te maken. Vanzelfsprekend heeft de gemeente over deze onderwerpen voortdurend overleg met het Hoogheemraadschap van Delfland. Het Waterschap is ook betrokken geweest bij de uitwerkingsstudie en juicht iedere vergroting van het oppervlaktewater van harte toe. Om de discussie met gemeenten over de toekomst van het waterbeheer te faciliteren heeft het hoogheemraadschap van Delfland een watervisie opgesteld. De capaciteit van het afvoerende watersysteem en specifiek ook de Haagse grachten krijgt hierin de nodige aandacht. Den Haag heeft zelf al vanaf de totstandkoming van de Agenda Ruimte voor de Stad diverse verbetermogelijkheden in beeld.

Bij de verdere implementatie van de Omgevingswet en bij toekomstige ruimtelijke ontwikkelingen zullen deze Delflandse visie en onze Haagse inzichten worden meegenomen. Het college beschouwt de motie hiermee als afgedaan. Het college van burgemeester en wethouders, de secretaris, de burgemeester, Ilma Merx

Jan van Zanen

3/3