RIS304467 Uitkosten evaluatie Den Haag Meldt

Typ tekstTyp tekstTyp tekst

Bert van Alphen Wethouder van Sociale zaken en Werk

060

Retouradres: Postbus 12600, 2500 DJ Den Haag

Ons kenmerk

Aan de voorzitter van de commissie Samenleving

BOW/2019.444 RIS304467 Contactpersoon

Nordin Tahboun Dienst

Onderwijs, Cultuur en Welzijn Afdeling

Stad en Bestuur OCW Telefoonnummer

14070 Datum

E-mailadres

19 februari 2020

nordin.tahboun@denhaag.nl Bijlage

2

Onderwerp

Uitkomsten evaluatie ‘Den Haag Meldt’

Geachte voorzitter, Op 1 juli 2017 is de Haagse antidiscriminatievoorziening (ADV) Den Haag Meldt van start gegaan in de organisatie van de gemeentelijke ombudsman. Bij de start van de ADV is aan de raad een evaluatie toegezegd om na te gaan hoe de uitvoering van de Wet gemeentelijke antidiscriminatievoorzieningen (Wga) tot dat moment verliep (RIS296911). Begin 2019 is deze evaluatie, in opdracht van de gemeente Den Haag, uitgevoerd door adviesbureau B&A. Het voornemen was om de evaluatie van Den Haag Meldt als bijlage bij het actieprogramma Inburgering en Integratie aan te bieden aan de raad. Het concept-actieprogramma is echter niet vastgesteld vanwege een bestuurlijke wisseling. Via deze weg informeert het college de raad alsnog over de uitkomsten van de evaluatie Momenteel wordt er gewerkt aan een nieuw actieprogramma Inburgering & Integratie. Bevindingen evaluatie ‘Den Haag Meldt’ B&A heeft de evaluatie uitgevoerd langs drie lijnen. Er is gekeken naar de aard en de omvang van binnengekomen meldingen bij Den Haag Meldt in vergelijking met andere ADV’s. Daarnaast is de positionering van Den Haag Meldt en hoe dit zich in de praktijk uitwerkt, onderzocht. Tot slot is de werkwijze van de ADV onder de loep genomen.

Om input op te halen is met focusgroepen gewerkt en zijn interviews afgenomen met Den Haag Meldt en met inwoners en organisaties uit de leefdomeinen werk, onderwijs, wonen & welzijn, sport & identiteit (cultuur, religie, gender en seksualiteit). Zo is gesproken met onderwijzers, intercedenten, jongerenwerkers, ondernemers en vertegenwoordigers van culturele, religieuze en maatschappelijke instellingen en organisaties. Uit het evaluatierapport blijkt dat Den Haag Meldt goed aan het werk is met de klachtregistratie- en afhandeling en gemiddeld gezien evenveel meldingen ontvangt als ADV’s elders in het land: 0.03% van de inwoners maakt een melding. Een terugslag vanwege wisseling van de wacht en de positionering van het meldpunt bij de gemeentelijke ombudsman is uitgebleven. Het aantal meldingen is in 2017 en 2018 verhoudingsgewijs toegenomen. In 2017 zijn er 162 meldingen gedaan bij Den Haag Meldt (RIS299468). In 2018 waren het er 196 (RIS302518). Uiteraard betreurt het college ieder discriminatie-incident.

Gemeente Den Haag

Spui 70 Den Haag

Postbus 12600 2500 DJ Den Haag

T 14070 www.denhaag.nl

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

BOW/2019.444

Bij Den Haag Meldt was in beide jaren de meest voorkomende discriminatiegrond ‘ras’ en het meest voorkomende discriminatieterrein ‘arbeidsmarkt’. Dit is ook te zien bij de andere ADV’s. Den Haag Meldt legt jaarlijks verslag af aan de raad.

Tegelijkertijd is volgens B&A op een aantal punten ontwikkeling en verbetering nodig. Zo is Den Haag Meldt bij veel Haagse inwoners onbekend, is gebleken uit de gesprekken met respondenten. Verder stelt B&A, op basis van een landelijk onderzoek van Regioplan (rapport d.d. mei 2017) naar de werking van de ADV’s, dat de lokale en onzelfstandige inrichting van Den Haag Meldt de effectiviteit, toegankelijkheid en zichtbaarheid belemmert. Kort gezegd is de conclusie van Regioplan dat de grotere, regionaal georganiseerde ADV’s effectiever zijn dan de lokaal georganiseerde ADV’s. Daarnaast loopt Den Haag Meldt tegen een praktisch obstakel aan. De ADV kan zonder tussenkomst van derden geen zaken aandragen bij het College voor de Rechten van de Mens (CRvdM), omdat Den Haag Meldt als onderdeel van de ombudsman geen (statutaire) procesbevoegdheid heeft. Voor de doorontwikkeling van Den Haag Meldt doet B&A onder meer de volgende aanbevelingen: −

− − −

− − −

breid het takenpakket van Den Haag Meldt uit met aanvullende taken om de kwetsbaarheid van de organisatie te verkleinen en om de vindbaarheid, bereikbaarheid en effectiviteit van de ondersteuning te vergroten. Bezie deze uitbreiding van taken ook in het licht van de herijking van het bredere antidiscriminatiebeleid van de gemeente Den Haag; richt een stichting op om Den Haag Meldt procesbevoegd te maken; integreer het meldpunt in de wijk en wijs ‘voorposten’ aan bij de bestaande locaties die de eerste melding in ontvangst nemen en voor een warme overdracht naar Den Haag Meldt zorgen; een eenmalige mediacampagne heeft weinig effect. Investeer in een structurele campagne die onderdeel is van een groter geheel. Bijvoorbeeld als onderdeel van een landelijke campagne of een belangrijk evenement, zoals de 5 mei-viering. Op die manier geef je blijvende aandacht aan discriminatie; benut partners bij het vergroten van de naamsbekendheid en meldingsbereidheid; zet rolmodellen in die het effect van een melding zichtbaar en tastbaar maken; benut verschillende communicatiemogelijkheden voor verschillende doelgroepen. Maak actiever gebruik van (sociale) media: naast Twitter en Facebook ook Instagram en Youtube. Maak gebruik van aansprekende personen (bekende sporters, rappers en anderen) en mensen van statuur (burgemeester) die als rolmodel kunnen fungeren.

Reactie van de ombudsman op het evaluatierapport In een brief die gericht is aan het college geeft de gemeentelijke ombudsman namens Den Haag Meldt aan blij te zijn met de eindconclusie over de ADV en de, in het rapport genoemde, aanbevelingen (BOW/2019.96). Op een aantal punten is een ander standpunt ingenomen. De ombudsman vindt dat de lokale inbedding van Den Haag Meldt juist kansen biedt voor wat betreft de bekendheid en toegankelijkheid van de ADV. Daarnaast is volgens laatstgenoemde de kwetsbaarheid van een kleine organisatie opgevangen door de uitvoering van de ombudstaken en Wga-taken te combineren op één kantoor. De ADV maakt gebruik van de kennis en expertise van de ombudsman als het gaat om klachtbehandeling. Daarbij is volgens de ombudsman sprake van kruisbestuiving tussen de netwerken van de (jeugd)ombudsman en de ADV. Over de zelfstandigheid van de ADV zegt de ombudsman het volgende: “Het onderzoek van Regioplan is gedaan in een tijd dat Den Haag Meldt nog niet bestond.

2/3

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

BOW/2019.444

Indien de Haagse situatie was meegewogen had dit wellicht kunnen leiden tot de aanbeveling om de wet op de CRvdM, waar de statutaire verplichting uit voortvloeit, op dit punt aan te passen. Nu is de procesbevoegdheid alleen aan stichtingen en rechtspersonen toegekend. Dat zou uitgebreid kunnen worden met de ombudsman”. Omdat de ombudsman wettelijk gezien geen procesbevoegdheid heeft, wenst Den Haag Meldt een stichting op te richten om zelfstandig zaken aan te kunnen dragen bij het CRvdM. Voorts geeft de ombudsman aan dat het voorstel om kennis over ‘het melden van discriminatie’ bij sleutelfiguren en/of instellingen in stadsdelen en wijken te vergroten zeker de moeite waard is om uit te werken. Echter is voor de beoordeling en advisering van meldingen (juridische) expertise nodig. Bovendien kan de onafhankelijkheid van Den Haag Meldt volgens de ombudsman in het geding komen als de gemeente invloed heeft op wie en op welke manier klachten worden aangenomen door de ADV. Daarom is Den Haag Meldt geen voorstander van de inzet van voorposten in de wijk. Tegelijkertijd onderschrijft Den Haag Meldt het belang van het vergroten van de bekendheid van de ADV. Het is een vraagstuk waar veel ADV’s mee te maken hebben en waar geen eenduidige oplossing voor is. Nader onderzoek naar de uitwerking van andere ADV’s zal wellicht meer inzicht bieden in welke instrumenten wel of niet werken.

Hoe nu verder? Het college heeft er vertrouwen in dat Den Haag Meldt de in het rapport genoemde aanbevelingen gaat opvolgen. De ADV heeft sinds de start al verschillende ontwikkelingsslagen gemaakt. De medewerkers van Den Haag Meldt bevorderen hun kennis voortdurend. Onder meer door trainingen te volgen zoals ‘de gelijke behandelingswetgeving’ en kennisuitwisseling te organiseren met andere ADV’s. Daarnaast neemt Den Haag Meldt deel aan het Regionaal Discriminatie Overleg (RDO) met de politie en het OM waarin specifieke casussen worden besproken. Verder is de ADV sinds kort officieel lid van de Landelijke Vereniging tegen Discriminatie (LVtD) waar alle ADV’s in vertegenwoordigd zijn. De volgende stap is om de zelfstandigheid van de ADV te vergroten door stichting Den Haag Meldt op te richten. Hiervoor is een collegebesluit nodig. Alvorens dit besluit wordt vastgesteld, krijgt de raad de mogelijkheid om eventuele wensen en bedenkingen aan te dragen. De hoogste prioriteit van het college is dat alle Haagse inwoners zich bewust zijn van het feit dat discriminatie ontoelaatbaar is en dat zij hier onbevreesd en drempelvrij melding van kunnen maken. Den Haag Meldt is hiervoor de aangewezen voorziening. In samenwerking met de politie en de ombudsman blijven we ons inspannen om de aangifte- en meldingsbereidheid bij incidenten met discriminatie te verhogen.

Een jaarlijkse monitor van meldingen, met inzichten per wijk wat waar speelt helpt om heel lokaal problemen inzichtelijk en bespreekbaar te maken. Om de aangiftebereidheid van slachtoffers van discriminatoir geweld te vergroten, zet de politie in op maatregelen die onder meer toezien op de ondersteuning van het slachtoffer bij het doen van een aangifte en op het vergroten van de kennis en expertise door de inzet van netwerken zoals Roze in Blauw. Voor wat betreft de totaalaanpak van discriminatie is het college aan zet om de komende tijd een duidelijk beleid neer te zetten. Hier nemen we de bevindingen uit dit rapport uiteraard in mee. Met vriendelijke groet, De wethouder van Sociale Zaken en Werk Bert van Alphen

3/3