R.6 PvdD motie Zonder afwegingskader volstaat AI-beleid niet

GEMEENTERAAD Stuknummer:

R.6 PvdD

Uitslag stemming: RIS-nummer:

Motie: Zonder afwegingskader volstaat AI-beleid niet Indiener: Robin Smit, Partij voor de Dieren De raad van de gemeente Den Haag, in vergadering bijeen op 29 januari 2026, ter bespreking van het voorstel van het college inzake Samen digitaal vooruit I-Visie gemeente Den Haag 2025-2035 (RIS323155). Constaterende, dat: ▪ het college in het AI-beleid een groot aantal mogelijke toepassingen van AI beschrijft, maar daarbij nauwelijks concreet maakt welke afwegingen leidend zijn bij de inzet daarvan; ▪ in het hoofdstuk over risico’s onderwerpen als duurzaamheid, AI-hallucinaties, strategische afhankelijkheid van grote techbedrijven en effecten op werk en inkomen wel worden genoemd, maar niet worden vertaald naar toetsbare criteria of beleidskeuzes; ▪ bijvoorbeeld bij duurzaamheid wordt volstaan met de constatering dat generatieve AI veel energie verbruikt, zonder dat wordt uitgewerkt wanneer dat aanleiding is om AI niet in te zetten of hoe dit zich verhoudt tot de klimaatdoelen van de gemeente; ▪ het beleid spreekt over “stap-voor-stap verantwoord inzetten”, terwijl een expliciet afwegingskader pas later wordt aangekondigd, onder meer voor generatieve AI.

Overwegende, dat: ▪ AI geen neutraal instrument is, maar politieke keuzes bevat over macht, afhankelijkheid, arbeid, energiegebruik en publieke waarden; ▪ juist een overheid zich kan onderscheiden door verantwoordelijk op te treden, door via voorbeeldgedrag een norm te stellen, en niet door het volgen van technologische hypes; ▪ zonder helder afwegingskader het risico ontstaat dat verschillende afdelingen verschillende normen hanteren, terwijl de maatschappelijke impact wel gemeentebreed is; ▪ de inzet van AI directe gevolgen zal hebben voor verschillende groepen, zoals: - inwoners die geraakt kunnen worden door fouten of hallucinaties - makers en kunstenaars die nu al inkomensverlies ervaren door generatieve AI - verdere afhankelijkheid van buitenlandse, niet-transparante technologiebedrijven ▪ “experimenteren” alleen verantwoord is binnen vooraf vastgestelde ethische, ecologische en sociale grenzen, en niet als vervanging daarvan. Spreekt uit, dat: ▪ het huidige AI-beleid onvoldoende richtinggevend en normerend is om als verantwoord beleidskader te functioneren; ▪ het onwenselijk is om generatieve AI-toepassingen actief te stimuleren zolang de afweging tussen maatschappelijke kosten en baten niet expliciet is vastgelegd.

Verzoekt het college: ▪ Uiterlijk in Q2, een expliciet en publiek afwegingskader vast te stellen waarin ten minste wordt uitgewerkt: - hoe duurzaamheid en energieverbruik worden meegewogen, - hoe risico’s van hallucinaties en foutieve informatie worden beoordeeld, - hoe strategische afhankelijkheid van leveranciers wordt voorkomen, - hoe effecten op werk, inkomen en culturele productie worden betrokken; Pagina 1 van 2

▪ ▪

dit afwegingskader te verankeren als verplicht beslisinstrument bij alle AI-initiatieven, inclusief generatieve AI; in het afwegingskader ook expliciet te benoemen wanneer de gemeente bewust afziet van AIinzet;

En gaat over tot de orde van de dag.

Robin Smit Partij voor de Dieren

Lesley Arp SP

Rachid Guernaoui Hart voor Den Haag

Marieke van Doorn D66

Hera Butt GroenLinks

Pagina 2 van 2