D Presentatie CIO in RC 20240306
Tekst van het document
Presentatie CIO GDH aan rekeningencommissie Dennis Ravensbergen – Directeur informatisering en automatisering / CIO 6 maart 2024
Agenda • I-visie • Missie, organisatie en werkwijze • Transitie • Wettelijke verplichtingen • Uitdagingen Privacy, Informatiebeheer, Data en Security
I-Visie • Visie op Digitalisering en Dienstverlening 2020-2023 • Nu: evaluatie op proces en inhoud • Daarna: herijking I-visie met daarin minimaal:
• Digitale innovatie • Strategische samenwerking • Datagedreven werken • Modernisering applicatielandschap (LCM) • Voldoen aan wettelijke verplichtingen*
Missie I&A De missie van I&A luidt: I&A maakt het mogelijk dat Gemeente Den Haag haar maatschappelijke opgaven kan realiseren door betrouwbare en marktconforme producten en diensten te leveren. Deze missie sluit aan op de missie en ambities van Gemeente Den Haag en de dienst Bedrijfsvoering.
Fysiek
Organogram I&A
Informatiemanagement
Sociaal Dienstverlening
Bestuur en Bedrijfsvoering Architectuur – CEA
Dienst Bedrijfsvoering
Privacy - CPO
Informatisering en Automatisering - CIO
Security - CISO Expertisecentra
Data en AI - CDO
Digitale Strategie en Informatiebeleid
Leveranciers en Dienstverlening
IT-basisdiensten
Projecten en Agile Werken Digitale innovatie en Smart City
Governance Gemeentebreed c.q. dienstoverstijgend portfolio (GMT) + CIO
Directeur (= business owner)
I&A
Dienst-specifiek portfolio
regieteam
• • •
• I-adviseur • Scrummaster • IV- en IT experts
Lijnmanager (of gedelegeerd) = Productowner
Key-user = rol senior medewerker
Businesspartner IV
I(T)-board
synchronisatie
Dienst
MDT MDT MDT
I-adviseur Teammanager Experts (EC)
Escalatie volgen bovenstaande ladder omhoog, afhankelijk van de ernst van de situatie. In het uiterste geval komen deze bij CIO/AD terecht. De rapportagelijn volgt dezelfde ladder.
Werkwijze • Hybride werkwijze gebaseerd op best practices:
• Scrum (agile), ITIL V4, Prince II. • Teams met duidelijke taak, georganiseerd rondom herkenbare waardeketens. • Multidisciplinair samenwerking binnen I&A en tussen de diensten en I&A. • Instandhouding (beheer, onderhoud) kost tot 80% van de totale capaciteit. • Overige capaciteit beschikbaar voor doorontwikkeling en vernieuwing.
(transitie) Jaarplan 2024-2025 • Reorganisatie (structuur) per 1/1/2023 afgerond.
• Transitie (verandering in werkwijze en cultuur) nog onderhanden: • (Beheer)-processen qua opzet, bestaan en werking implementeren; • Sluitende PDCA-cyclus om lerende organisatie te verbeteren. Achterliggende doelstelling reorganisatie zijn (logischerwijs) nog niet volledig
behaald.
Governance op compliance • Uitgangspunt: Three lines model:
• Scheiding tussen uitvoering (1e lijn), beleid/kaderstelling/toetsing (2e lijn) en toezicht (3e lijn). • Verantwoordelijkheid uitvoering (1e lijn) ligt bij de dienst/proceseigenaar. • Vakkennis (grotendeels) centraal gebundeld binnen expertise centra olv chief (2e lijn): • Verantwoordelijk voor beleid, kaderstelling en toetsing maar biedt ook
gedegen ondersteuning en advies bij de uitvoering. • Toezicht (3e lijn) door o.a. Functionaris Gegevensbescherming, HGA en GAD.
Privacy uitdagingen Stand van zaken: • FG-rapportage's 2021 en 2022 kritisch, privacy-volwassenheid niveau 1; • Nieuwe wetgeving, hogere eisen: mensenrechten en ethische afwegingen; • Veel aandacht voor gegevensbescherming vanuit belangenorganisaties, stichtingen en burgers; • Achterstand in het uitvoeren van DPIA's. Resultaten sinds oprichting Expertise Centrum Privacy (ECP) okt 2021: • Achterstand DPIA's langzaam inlopen, beleid herijkt (medio 2024 vaststellen), • Bewustwording medewerkers vergroot, • Meer uniforme processen (datalekken, verzoeken burgers, interne werkwijze). Vervolgacties: • Verdere doorontwikkeling ECP en werkwijze noodzakelijk: groeiplan 2024. • 1-meting medio 2024
Security uitdagingen • Den Haag is de internationale stad van vrede, recht en veiligheid en is daarom een uniek doelwit
• Steeds hogere dreiging van statelijke actoren, zeggen ook NCTV, AIVD/MIVD en VNG. • We moeten voorbereiden op nieuwe en zwaardere eisen vanuit wetgeving BIO 2.0 en NIS2. • De verdediging tegen cyberdreigingen vergt steeds meer (technische) maatregelen, geld en capaciteit. Hiervoor is te weinig structureel budget. • De zorgen van de GAD (zoals in brief 9 nov) zijn terecht, worden belegd bij de eigenaren binnen
de organisatie en meegenomen in extern onafhankelijk onderzoek. • Q2 2024: op verzoek bestuur en CIO onafhankelijke audit security op basis van BIO.
Datastrategie dashboard
Sinds 2023 wordt in de wethoudersrapportage schriftelijk gerapporteerd over de voortgang van de uitvoering van de datastrategie. De datastrategie sorteert voor op de aankomende Europese wet- en regelgeving. Afgesproken KPI's gaan over kwaliteit, governance en compliancy. In bovenstaand voorbeeld is een selectie uit het datastrategie dashboard weergegeven.
Informatiebeheer uitdagingen • Kritische rapporten HGA 2021 en 2022.
• Hogere eisen in transparantie vanuit de maatschappij. • Achterstanden (opruimen) archieven. • Ingewikkelde arbeidsmarkt. • Grote impact op het operationaliseren van de strategie die er nu is, dit gaat veel betekenen voor de organisatie (zowel op de eigen medewerkers van GDH, alsook de diensten).
• Zonder informatiebeheer kunnen wij niet voldoen aan wetgeving, bijvoorbeeld de implementatie van de WOO (ambitie coalitie akkoord).
Wet Open Overheid • Passieve openbaarmaking, actieve openbaarmaking en vindbaarheid:
• Passieve openbaarmaking door JZ • Actieve openbaarmaking: • Nulmeting 2022: 7,3 • Implementatie per Q1 2023 gestart • Vindbaarheid:
• Kwaliteitsmeting 2023 t.o.v. 2020 toont onvoldoende verbetering • Verbeterplan (informatiebeheer) noodzakelijk
Conclusie compliance • Vier belangrijke portefeuilles met een wettelijke (compliance) basis:
• privacy, security, informatiebeheer, data en AI. • Wisselende volwassenheid per portefeuille, overal nog niet het gewenste niveau. • Wel stijgende lijn zichtbaar. • Uitgebreid pakket aan nieuwe wetgeving (landelijk maar vooral Europees). • Met de huidige capaciteit en middelen gaan we het niet redden! Afweging: Investeren of accepteren risico’s?
Vragen