Commissiebrief Beantwoording gestelde vragen woonwagendossier Commissie Ruimte 26 maart 2025

Typ tekstTyp tekstTyp tekst

Robert van Asten wethouder van Stedelijke Ontwikkeling, Bibliotheken en Europa

dienst: dienstcode

Retouradres: Postbus 12600, 2500 DJ Den Haag

Ons kenmerk

Aan de voorzitter van de commissie Ruimte

DSO/10882350 RIS322049 Contactpersoon

Sarah Rach/Steven Hokken Dienst

Dienst Stedelijke Ontwikkeling Afdeling

DSO Wonen/GO&P Zuid Telefoonnummer

14070 Datum

E-mailadres

18 april 2025

sarah.rach@denhaag.nl

Onderwerp

Beantwoording gestelde vragen woonwagendossier Commissie Ruimte 26 maart 2025

Geachte voorzitter, Tijdens de vergadering Commissie Ruimte op 26 maart 2025 stond het woonwagendossier geagendeerd en zijn vragen gesteld over het woonwagenbeleid en lopende woonwagenprojecten. In deze brief geeft het college antwoord op de gestelde vragen. Beantwoording met betrekking tot het woonwagenbeleid 1.

Waarom moet de raad nu beleid aannemen als we weten dat het dit jaar nog veranderd zal worden?

Naar aanleiding van de motie “Een zorgvuldig proces voor herstel van vertrouwen”(RIS321846) is de Nota Haags Woonwagenbeleid 2024 (RIS320451) op 3 april 2025 ingetrokken. Uw raad zal aan het eind van dit kalenderjaar een aangepaste nota ontvangen. De aanpassing van de nota zullen we in nauw overleg en nauwe samenwerking met de woonwagengemeenschap doen. 2.

Wat kunnen we niet, nu de nota niet is vastgesteld?

De ingetrokken Nota Haags Woonwagenbeleid 2024 vormt de beleidsmatige onderbouwing voor het juridisch vast kunnen leggen van een aantal aspecten uit de nota. De toewijzing van woonwagenstandplaatsen is daar een van. De huidige toewijzingscriteria in de huisvestingsverordening (HVO) zijn ontoereikend om recht te doen aan de woonwagencultuur: het samenleven in familieverband en het afstammingsbeginsel (artikel 6:2 in de HVO). Specifieke toewijzingscriteria waren uitgewerkt in de Nota Haags Woonwagenbeleid 2024. Het mogelijk maken van meer bouw- en woonvolume van een woonwagen kan alleen met het aanpassen van omgevingsplan regels. Het huidige bestemmingsplan voor woonwagenlocaties laat dit immers niet toe. Om de omgevingsplanregels aan te passen, is er een beleidsmatig motivatie nodig. Zonder het vastgestelde beleid mist de motivatie om nieuwe omgevingsplanregels op te stellen.

Gemeente Den Haag

Spui 70 Den Haag

Postbus 12600 2500 DJ Den Haag

Telefoonummer 14070 www.denhaag.nl

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

DSO/10882350

3.

Gaat de gemeente zomaar mensen van de wachtlijst halen? Hoe gaat het college de actualisatie van de wachtlijst doen?

Het college kent de zorgen van de gemeenschap omtrent de huidige wachtlijst, dit is ook tijdens het participatietraject in 2024 naar voren gekomen. Bewoners vinden het systeem van de huidige wachtlijst niet transparant en ze weten niet op welke plek ze staan. Daarom heeft de gemeente het voornemen om dit systeem te digitaliseren zodat bewoners kunnen inloggen en hun inschrijving kunnen zien. Deze voorgenomen wijziging van de wachtlijstinschrijving en het digitale systeem vraagt om een zorgvuldig proces. Het is niet de insteek van het college om personen van de wachtlijst te halen zonder dat daar een gegronde reden voor is. Een gegronde reden zou bijvoorbeeld kunnen zijn dat iemand is overleden of dat iemand vanwege onvoldoende familiaire binding met de woonwagengemeenschap niet op de wachtlijst thuishoort. Voor de toewijzing wordt samenleven in familieverband een belangrijk criterium. Omdat de wachtlijst nog altijd een (zij het ondergeschikte) rol speelt in de toewijzing is het van belang dat er sprake is van een wachtlijst die klopt. 4.

Hoe gaat het college om met de uit te spreken excuses naar de woonwagengemeenschap?

De Stichting Sinti, Roma en Reizigers heeft de gemeente verzocht om een onderzoek naar het gevoerde beleid uit te laten voeren zodat daarmee ook duidelijk wordt waarvoor de excuses gemaakt worden. Het college is momenteel in gesprek met onderzoekers om een dergelijk onderzoek vorm te geven en uit te laten voeren. Tijdens de volgende bewonersbijeenkomst zullen we wederom met de gemeenschap bespreken wat hun beeld en verwachting is bij de te maken excuses. Tijdens het vorige overleg op 8 oktober 2024 gaven ze aan dat zichtbare resultaten het meest belangrijk zijn. 5.

De rechtbank heeft op 29 mei 2024 de gemeente veroordeeld om binnen vijf jaar na datum van het vonnis de wachttijd voor een woonwagenstandplaats in de gemeente vergelijkbaar te hebben gemaakt met de wachttijd voor een grondgebonden (niet-gestapelde) sociale huurwoning in de gemeente. Kan het college aangeven of we aan deze opdracht voldoen met de huidige plannen die er zijn?

De inzet van het college is dat de gemeente aan deze opdracht gaat voldoen. Hier wordt hard aan gewerkt, maar er zullen nog wel nieuwe woonwagenlocaties gevonden moeten worden om het aantal standplaatsen te kunnen uitbreiden. Met de uitbreiding van standplaatsen zal de wachttijd voor een standplaats omlaaggaan. In de uitvraag voor het woonbehoefteonderzoek is gevraagd hoe de wachttijd voor een standplaats goed in beeld gebracht kan worden. Het is belangrijk hierbij te realiseren dat toewijzing geschiedt op basis van familieverband. Deze manier van toewijzen is anders dan op basis van wachtduur op een wachtlijst. 6.

Hoe gaat het college snelheid en vaart maken op dit dossier?

Het college ziet de noodzaak voor dit dossier om een passende organisatiestructuur op te zetten met voldoende capaciteit zodat uitgevoerd kan worden wat nodig is: de woonwagencultuur faciliteren en uitbreiden met standplaatsen. Het college werkt op dit moment aan het opzetten van deze organisatiestructuur. Het college acht het van belang om hierbij aan te geven dat we uit een periode komen waar er geen woonwagenbeleid was en in het verleden een heel andere koers is gevaren. We zetten dus sterk in op het opbouwen van de kennis en organisatie die nodig is voor dit dossier. Dit vraagt aandacht maar zeker ook tijd. Naast dit organisatorische en beleidsmatige aspect ligt er ook een fysieke opgave om voldoende locaties te vinden die geschikt zijn voor woonwagens. Gezien het

2/12

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

DSO/10882350

beperkte grondbezit van de gemeente in een al drukbebouwde stad is dit al een uitdaging op zichzelf. Ook hier wil het college vaart mee maken. 7.

Wat is de voortgang van het college m.b.t. maatschappelijke ondersteuning en de ouder wordende woonwagenbewoner? (Hier is een motie over aangenomen en reeds afgedaan RIS319644)

De woonbehoefte en woonwensen van de ouder wordende woonwagenbewoner is een onderwerp dat in het woonbehoefteonderzoek wordt meegenomen. Maatschappelijke ondersteuning pakken we via individuele casuïstiek op. Bewoners worden zo veel mogelijk via de reguliere ondersteuningsmogelijkheden geholpen. Als onderdeel van de beleidsontwikkeling zullen we evalueren of de reguliere mogelijkheden voldoende voorziet in de behoefte van woonwagenbewoners of dat er extra inspanningen nodig zijn voor maatschappelijke ondersteuning van woonwagenbewoners. 8.

Is de ontwikkeling van een woonwagenlocatie aan de Henri Faasdreef in de rechtszaak die de Stichting Sinti, Roma en Reizigers tegen de gemeente Den Haag had aangespannen ter sprake gekomen?

Ja. De gemeente heeft in de rechtszaak aangegeven dat aan de Henri Faasdreef naast de verplaatsing van de bewoners van de Energiestraat een uitbreiding met standplaatsen plaatsvindt. 9.

In het participatietraject is verticale uitbreiding besproken. Hoe reageerden bewoners daar op?

Positief. Tijdens de participatie is de behoefte geuit (en dus draagvlak gebleken) voor meer mogelijkheden met betrekking tot het bouw- en woonvolume. Zie het participatieverslag (bijlage 2 RIS320451). Het staat voorop dat we de term verticale uitbreiding niet meer hanteren. Het gaat om het mogelijk maken van meer bouw- en woonvolume en de ruimtelijke ordening die daarbij hoort. Via nieuwe omgevingsplanregels krijgen woonwagenbewoners de mogelijkheid om een woonwagen naar eigen behoefte in te vullen. Het huidige bestemmingsplan laat slechts beperkte mogelijkheden toe. Het gaat er om mogelijkheden te bieden voor meer bouw- en woonvolume zodat bewoners een woon carrière kunnen maken of een woonsituatie kunnen kiezen die bij hun persoonlijke omstandigheden past. Hier is draagvlak – sterker nog, vraag naar – vanuit de gemeenschap. Het gaat puur om het faciliteren van passende woonruimte en het gaat niet ten koste van de voorlopige uitbreidingsopgave van 80 standplaatsen. 10. Wat behelst die 6 miljoen in de financiële paragraaf precies? Hoe opgebouwd? We hanteren een gemiddelde van € 150.000 euro per standplaats gebaseerd op onderzoek van Companen in opdracht van het ministerie van Binnenlandse zaken in 2022. De geraamde 6 miljoen is voor de realisatie van 40 standplaatsen.

Het is moeilijk om een goede inschatting te maken omdat er weinig referentieprojecten zijn die vergelijkbaar zijn voor Den Haag. De huidige lopende projecten (Isabellaland, Madepolderweg en Henri Faasdreef) geven meer inzicht in de daadwerkelijke kosten in Den Haag. We zullen hoofdstuk 4 aanpassen op basis van de informatie en kennis die we ontwikkelen op basis van de lopende projecten.

3/12

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

DSO/10882350

Beantwoording met betrekking tot woonwagenprojecten SP 11. Waarom komt uitloop nu pas aan het licht? Het college was zich zeer bewust van de urgentie en de noodzaak van de verplaatsing van de bewoners van de Energiestraat en heeft opdracht gegeven de verplaatsing met topprioriteit op te pakken. Dit bleek geen eenvoudige opgave, temeer omdat het niet slechts een verplaatsing maar vooral ook een gebiedsontwikkeling betreft. Voor de definitieve locatie is er veel verkend; de stedenbouwkundige opzet, de inpassing van Warmtelinq en de ecologische structuur. Beperkingen qua geluid en flora en fauna. Onderzoek en opties onderzoeken hebben veel tijd gekost. Voorafgaand aan de rondvraag in de commissie Ruimte van 11 december 2024 werd het college geïnformeerd dat we de toegezegde planning niet zouden halen. Dat de bij de beantwoording van de rondvraag gemelde planning ook niet gehaald zou worden, werd duidelijk op 17 februari 2025 in een stafvergadering. In de afgelopen maanden is dit proces in een versnelling gekomen en het resultaat hiervan is weergegeven in de commissiebrief. Duidelijk is dat er te lang is vastgehouden aan een optimistische planning. 12. Waarom niet eerder ingegrepen of gecommuniceerd? De bewoners van de Energiestraat vragen terecht om duidelijkheid vanuit de gemeente. Maar de gemeente kon lang die duidelijkheid niet geven.

Ook moet de raad nog besluiten over de grondexploitatie en de daarbij horende financiële gevolgen. Dat is nu in beeld gebracht. Gesteld kan worden dat - alle goede bedoelingen ten spijt - er niet tijdig is opgeschaald, waardoor het college de raad niet eerder over de onzekerheden heeft kunnen informeren. 13. Heeft wethouder grip op project? Het realiseren van nieuwe standplaatsen vraagt evenveel tijd als een locatieontwikkeling met woningbouw. Dat feit en de urgentie en noodzaak van het verplaatsen van de bewoners maakt de zaak complex. De noodklok die de bewoners van de Energiestraat hebben geluid en de zeer dringende oproepen vanuit de raad, heeft het college goed gehoord. En u kunt een strakke regie vanuit het college verwachten op dit dossier. De afgelopen weken is intensief gewerkt aan ‘het ontwarren van de knoop’: er is inmiddels inzichtelijk gemaakt welke taken er liggen, wat er volgordelijk moet gebeuren en er is, om helderheid en duidelijkheid te krijgen in de aansturing, ambtelijk een betere organisatiestructuur opgezet. Inmiddels is er twee keer overleg geweest met het bestuur, de verantwoordelijk wethouder (en de burgemeester). Die gesprekken gaven goede input welke afspraken met de bewoners moeten worden gemaakt.

Daar wordt nu samen met bewoners op gestuurd, waarbij er wordt gewerkt aan een strakke en duidelijke planning van de stappen naar de definitieve huisvesting op de Henri Faasdreef. 14. Hoelang is het idee van de flat op de punt in de maak? De bestemming in het vigerend omgevingsplan is van rechtswege ‘Gemengd-Uit te werken’. Dit staat o.a. de functie wonen toe met een hoogte van 30 meter. Dat is geen nieuw feit. De ontwikkeling van dit gebied zit daarmee al jaren “in de planning”, maar heeft nog geen concreet vervolg gekregen. Ook is in de contacten met de bewoners en de omgeving altijd duidelijk geweest dat er op termijn een ontwikkeling zou komen. De afgelopen periode is er vooral gestudeerd op de invulling van de woonwagenlocatie. Het idee voor de invulling op de punt is recent schetsmatig uitgewerkt om te zien of deze invulling samen met de twee fases voor de woonwagenlocatie aan de Henri Faasdreef mogelijk was en zo financieel zou kunnen bijdragen om het financiële tekort te kunnen verkleinen. Op de grond van de Henri Faasdreef zit een boekwaarde. Dat betekent dat er in het verleden is gerekend op een potentiële grondopbrengst

4/12

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

DSO/10882350

uit woningbouw en bedrijvigheid. Door de komst van de woonwagens wordt deze opbrengst lager. Door woningbouw in de punt te situeren zou het tekort voor de gemeente mogelijk acceptabel zijn. Er ligt dus nu een idee, maar nog geen plan. Deze ideeën wil de gemeente nog bespreken met de buurt en met de woonwagenbewoners. Bij de planvorming gelden de kaders die het omgevingsplan van rechtswege biedt. 15. Alternatief voor tiny houses aan Henri Faasdreef Het college is zich ervan bewust dat de huisvesting van de tiny houses tijdelijk is en dat gecommuniceerd is dat deze in de zomer van 2025 afloopt. In de huurcontracten met de huidige bewoners is opgenomen dat zij mogelijk verplaatst moeten worden en er worden momenteel geen nieuwe bewoners toegewezen aan deze locatie. Dat neemt niet weg dat de gemeente wel rekening wil houden met de behoefte aan dit type huisvesting en de huidige bewoners niet op straat wil zetten. Gezien de wens van de raad om de woonwagens zo snel mogelijk op de Henri Faasdreef te realiseren, wordt nu onderzocht of we de woonunits voor deze doelgroep (“spoedzoekers”) tijdelijk elders kunnen opvangen. Aanvullend onderzoekt de gemeente waar de tiny houses een nieuwe plek kunnen krijgen. Ook bij dit vraagstuk speelt meer dan alleen een verplaatsingsvraagstuk. Er moet een ruimtelijke procedure worden doorlopen en de locatie moet geschikt worden gemaakt voor bebouwing.

Ook dat kost tijd. 16. Alle mogelijkheden onderzocht? Om tot een succesvolle verplaatsing te komen is het van belang om verschillende procedures zorgvuldig te doorlopen. Woonwagens kunnen pas worden geplaatst als er de juiste bestemming is. We moeten ook zorgen voor een goede en veilige leefomgeving. En we moeten ook zorgen dat we het doen binnen de financiële kaders en benodigde besluitvorming, zoals het openen van een grex. Dit alles kost tijd. Met het aannemen van de motie “Pak ruimte voor verhuizing” (RIS321847) wordt het bestuur opgeroepen maximale bestuurlijke ruimte te pakken om ontstane vertraging te beperken. Gezien de urgentie van het dossier wil het college die ook pakken. Momenteel wordt bekeken hoe de gemeente zaken kan versnellen, zonder aan wettelijke vereisten te tornen. Mogelijk kan dit de planning twee maanden versnellen. Maar het college geeft aan dat de tijd voor onderzoek voorbij is. Het college wil de bewoners niet in onzekerheid laten en zekerheid bieden over de mogelijkheden en het tijdpad. Het college wil nu door keuzes te maken en besluiten te nemen duidelijkheid geven aan de bewoners van de Energiestaat. 17. Duidelijkheid over koopprijzen Isabellaland? De gemeente is steeds duidelijk geweest over de gehanteerde koopprijzen bij Isabellaland. Deze worden gebaseerd op een taxatie die bij verkoop maar 6 maanden oud mag zijn.

Dat betekent dat de koopprijs meeschommelt met de ontwikkelingen op de koopmarkt. Dat resulteert de afgelopen jaren in een stijging van de kavelprijs. 18. Welke warmtebron mogelijk voor Madepolderweg? College onderzoekt nu of aan de gestelde criteria voor het aanvragen van ontheffing aan de Madepolderweg voldaan wordt. Het besluit moet nog wel worden genomen. De verwachting is dat medio mei dit besluit door het college genomen kan zijn. De gemeente regelt de verplaatsing van zowel de woonwagen als de propaantank voor deze toekomstige bewoner.

5/12

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

DSO/10882350

19. Kunnen we ieder kwartaal een update van de stand van zaken krijgen? In de raadsvergadering van 3 april jl. is dit al toegezegd. De eerste rapportage kan vlak vóór het zomerreces worden verwacht. VVD 20. Wanneer werd duidelijk dat eind 2025 niet meer haalbaar was? Het college was zich zeer bewust van de urgentie en de noodzaak van de verplaatsing van de bewoners van de Energiestraat. Dit bleek geen eenvoudige opgave, ook gezien de wensen van de bewoners voor de tijdelijke locatie. Er zijn eigenlijk steeds weer nieuwe ideeën en locaties verkend waar de bewoners van de Energiestraat naar toe zouden kunnen komen. Maar om verschillende redenen vielen mogelijkheden weer af. Ook voor de definitieve locatie is er veel verkend; de stedenbouwkundige opzet, de inpassing van Warmtelinq en de ecologische structuur. Beperkingen qua geluid en flora en fauna. Onderzoek en opties onderzoeken hebben veel tijd gekost. In het laatste kwartaal van 2024 werd duidelijk dat we de eerdere planning niet meer zouden halen. En dat de bewoners duidelijkheid wilden over alle stappen in hun huisvesting, zowel de tijdelijke als de definitieve huisvesting. Dat is de laatste maanden wel in een versnelling gekomen en het resultaat hiervan heeft u in de commissiebrief gezien. Achteraf kan wel worden gesteld dat te lang is vastgehouden aan een optimistische planning. 21.

Hoe heeft de gemeente gezorgd voor contact met bewoners? De gemeente heeft de afgelopen jaren op verschillende niveaus zeer regelmatig contact met de vertegenwoordiger van de bewoners van de Energiestraat, de bewoners van Isabellaland en de bewoners van de Madepolderweg. Ook het contact met de vertegenwoordiger van de Energiestraat verliep lang in een open en constructieve sfeer. Er is zeker geluisterd naar de bewoners en hun wensen voor de tijdelijke en definitieve locatie. De laatste maand verliep het contact moeizamer, mede omdat de bewoners te weinig voortgang zagen. Daarop heeft de vertegenwoordiger aangegeven niet de behoefte te hebben om nog in gesprek te gaan. Dat maakt dat zaken die wij in een gesprek hadden willen toelichten en uitleggen nu deels via de commissiebrief naar buiten zijn gekomen. Inmiddels is er recentelijk twee keer overleg geweest met het bestuur, de verantwoordelijk wethouder (en de burgemeester). Die gesprekken gaven goede input over welke afspraken met de bewoners moeten worden gemaakt. Daar wordt nu samen met bewoners op gestuurd, waarbij er wordt gewerkt aan een strakke en duidelijke planning van de stappen naar de definitieve huisvesting op de Henri Faasdreef. 22. Overzicht met alle overlegmomenten met bewoners? Er is geen overzicht beschikbaar van elk gesprek of elk telefoontje dat met de bewoners is geweest.

Er is vanuit de gemeente veelvuldig contact geweest. Feit blijft wel dat de gemeente in die gesprekken niet altijd de duidelijkheid kon geven die de bewoners van de Energiestraat of Isabelleland wilden. Dat dit soms frustrerend was voor de bewoners is begrijpelijk. 23. Welke noodmaatregelen om proces te versnellen? Het college zal zich binnen de kaders van beleid en wetgeving inzetten om voortvarend aan de slag te gaan met de realisatie en uitbreiding van de woonwagenstandplaatsen bij de Henri Faasdreef en de andere locaties. Het college wil de ruimte pakken om daar te versnellen waar dit kan. De raad heeft daarvoor ook haar steun uitgesproken door het aannemen van de motie ‘Pak ruimte voor verhuizing’. Deels doet het college dit door de vergunningverlening goed voor te bereiden en te zorgen voor een goede prioriteitstelling en afstemming intern. Maar we kunnen ook versnellen door van de raad de

6/12

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

DSO/10882350

ruimte te krijgen om af te wijken van participatievereisten (bijvoorbeeld plan of verslag). Gezien de eerdere raadsbesluiten over de vestiging van woonwagens op de Henri Faasdreef zal het college niet verder participeren over de invulling van de woonwagenlocatie op Henri Faasdreef dan al heeft plaatsgevonden. Als het gaat over de invulling op de “punt” zal wel het normale participatieproces gevolgd worden. Ook de raad kan helpen met versnelling: zo wil het college de raad verzoeken om af te zien van het bindend advies bij de te volgen Wabo-procedures. Het college zal bij de beantwoording van de motie ‘Pak ruimte voor verhuizing’ nader ingaan op de wijze waarop zij invulling wil geven aan het invullen van de ‘maximale bestuurlijke ruimte’. 24. Woontoren in de punt, wanneer dit plan gemaakt? De bestemming in het vigerend omgevingsplan is van rechtswege ‘Gemengd-Uit te werken’. Dit staat o.a. de functie wonen toe met een hoogte van 30 meter. Dat is geen nieuw feit. De ontwikkeling van dit gebied zit daarmee al jaren “in de planning”, maar heeft nog geen concreet vervolg gekregen. Ook in de contacten met de bewoners en de omgeving is altijd duidelijk geweest dat er op termijn een ontwikkeling zou komen. De afgelopen periode is er vooral gestudeerd op de invulling van de woonwagenlocatie.

Het idee voor de invulling op de punt is recent schetsmatig uitgewerkt om te zien of deze invulling samen met de twee fases voor de woonwagenlocatie aan de Henri Faasdreef mogelijk was en zo financieel zou kunnen bijdragen om het financiële tekort te kunnen verkleinen. Op de grond van de Henri Faasdreef zit een boekwaarde. Dat betekent dat er in het verleden is gerekend op een potentiële grondopbrengst uit woningbouw en bedrijvigheid. Door de komst van de woonwagens wordt deze opbrengst lager. Door woningbouw in de punt te situeren zou het tekort voor de gemeente mogelijk acceptabel zijn. Er ligt dus nu een idee, maar nog geen plan. Deze ideeën wil de gemeente nog bespreken met de buurt en met de woonwagenbewoners. Bij de planvorming gelden de kaders die het omgevingsplan van rechtswege biedt. 25. Is er gesproken over deze woontoren met bewoners? Nee. Deze ideeën voor deze locatie zijn gemaakt om het financiële tekort op de Henri Faasdreef te verkleinen en sluiten aan bij het ruimtelijk kader dat voor deze woonwijk gemaakt is en in het omgevingsplan is opgenomen. Daarmee ligt er nog geen plan. De gemeente is van plan om de ideeën met de buurt en de woonwagenbewoners te bespreken, zoals eerder is toegezegd. 26. Is college bereid tot woonwagens in de punt? Het realiseren van woonwagens in de punt wordt om twee redenen afgeraden.

Door de lastige vorm van deze locatie is er maar zeer beperkte uitbreidingsruimte voor woonwagens. De woonwagens hebben een rechthoekige vorm die niet goed passen in de ”driehoekige” vorm van de restkavel. De tweede reden is financieel. Door hier woningen te projecteren wordt het financieel tekort voor de gemeente kleiner, maar blijft nog steeds aanzienlijk. De invulling met woningbouw heeft een groot financieel effect. Groen Links 27. Woningbouwontwikkeling op kop, waarom? Hoe lang al bekend? De bestemming in het vigerend omgevingsplan is van rechtswege ‘Gemengd-Uit te werken’. Dit staat o.a. de functie wonen toe met een hoogte van 30 meter. Dat is geen nieuw feit. De ontwikkeling van dit gebied zit daarmee al jaren “in de planning”, maar heeft nog geen concreet vervolg gekregen. Ook in de contacten met de bewoners en de omgeving is altijd duidelijk geweest dat er op termijn een ontwikkeling zou komen.

7/12

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

DSO/10882350

De afgelopen periode is er vooral gestudeerd op de invulling van de woonwagenlocatie. Het idee voor de invulling op de punt is recent schetsmatig uitgewerkt om te zien of deze invulling samen met de twee fases voor de woonwagenlocatie aan de Henri Faasdreef mogelijk was en zo financieel zou kunnen bijdragen om het financiële tekort te kunnen verkleinen. Op de grond van de Henri Faasdreef zit een boekwaarde. Dat betekent dat er in het verleden is gerekend op een potentiële grondopbrengst uit woningbouw en bedrijvigheid. Door de komst van de woonwagens wordt deze opbrengst lager. Door woningbouw in de punt te situeren zou het tekort voor de gemeente mogelijk acceptabel zijn. Er ligt dus nu een idee, maar nog geen plan. Deze ideeën wil de gemeente nog bespreken met de buurt en met de woonwagenbewoners. Bij de planvorming gelden de kaders die het omgevingsplan van rechtswege biedt. 28. Zijn er gesprekken met bewoners over de tijdelijke oplossing? Na de raadsbehandeling op 3 april jl. is er op bestuurlijk niveau twee keer overleg geweest met het de bewoners van de Energiestraat. Die gesprekken gaven goede input over welke afspraken met de bewoners moeten worden gemaakt.

Daarmee is de gemeente voortvarend aan de slag gegaan en op de acties wordt nu samen met bewoners gestuurd, waarbij er wordt gewerkt aan een strakke en duidelijke planning van de stappen naar de definitieve huisvesting op de Henri Faasdreef. 29. Reflectie op communicatie met bewoners De gemeente heeft de afgelopen jaren op verschillende niveaus zeer regelmatig contact met de vertegenwoordiger van de bewoners van de Energiestraat, de bewoners van Isabellaland en de bewoners van de Madepolderweg. Ook het contact met de vertegenwoordiger van de Energiestraat verliep lang in een open en constructieve sfeer. Er is geluisterd naar de bewoners en hun wensen voor de tijdelijke en definitieve locatie, maar de gewenste voortgang bleef uit. Er bleef onduidelijkheid over de oplossingsmogelijkheden en het tijdspad. De laatste maand verliep het contact moeizamer, mede omdat de bewoners te weinig voortgang zagen. Daarop heeft de vertegenwoordiger aangegeven niet de behoefte te hebben om nog in gesprek te gaan alvorens de gemeente met oplossingen kwam. Dat maakt dat zaken die wij in een gesprek hadden willen toelichten en uitleggen nu deels via de commissiebrief naar buiten zijn gekomen. 30. Gaan we de uitbreiding van het aantal woonwagenplekken in 5 jaar oplossen? De inzet van het college is dat de gemeente aan deze opdracht gaat voldoen.

Het college acht het van belang om hierbij aan te geven dat we uit een periode komen waar er geen woonwagenbeleid was en in het verleden een heel andere koers is gevaren. We zetten dus sterk in op het opbouwen van de kennis en organisatie die nodig is voor dit dossier. Dit vraagt aandacht maar zeker ook tijd. Naast dit organisatorische en beleidsmatige aspect ligt er ook een fysieke opgave om voldoende locaties te vinden die geschikt zijn voor woonwagens. Gezien het beperkte grondbezit van de gemeente in een al drukbebouwde stad is dit al een uitdaging op zichzelf. Ook hier wil het college vaart mee maken. HSP 31. Plan voor het puntje De bestemming in het vigerend omgevingsplan is van rechtswege ‘Gemengd-Uit te werken’. Dit staat o.a. de functie wonen toe met een hoogte van 30 meter. Dat is geen nieuw feit. De ontwikkeling van dit gebied zit daarmee al jaren “in de planning”, maar heeft nog geen concreet vervolg gekregen. Ook in de contacten met de bewoners en de omgeving is altijd duidelijk geweest dat er op termijn een ontwikkeling zou komen.

8/12

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

DSO/10882350

De afgelopen periode is er vooral gestudeerd op de invulling van de woonwagenlocatie. Het idee voor de invulling op de punt is recent schetsmatig uitgewerkt om te zien of deze invulling samen met de twee fases voor de woonwagenlocatie aan de Henri Faasdreef mogelijk was en zo financieel zou kunnen bijdragen om het financiële tekort te kunnen verkleinen. Op de grond van de Henri Faasdreef zit een boekwaarde. Dat betekent dat er in het verleden is gerekend op een potentiële grondopbrengst uit woningbouw en bedrijvigheid. Door de komst van de woonwagens wordt deze opbrengst lager. Door woningbouw in de punt te situeren zou het tekort voor de gemeente mogelijk acceptabel zijn. Er ligt dus nu een idee, maar nog geen plan. Deze ideeën wil de gemeente nog bespreken met de buurt en met de woonwagenbewoners. Bij de planvorming gelden de kaders die het omgevingsplan van rechtswege biedt. 32. Is er sprake van vooroordelen bij de Gemeente Den Haag Nee. D66 33. Mogelijkheden om tempo te maken? Op alle locaties Het college zal zich binnen de kaders van beleid en wetgeving inzetten om voortvarend aan de slag te gaan met de realisatie en uitbreiding van de woonwagenstandplaatsen bij de Henri Faasdreef en de andere locaties. Het college wil de ruimte pakken om daar te versnellen waar dit kan.

De raad heeft daarvoor ook haar steun uitgesproken door het aannemen van de motie ‘Pak ruimte voor verhuizing’. Deels doet het college dit door de vergunningverlening goed voor te bereiden en te zorgen voor een goede prioriteitstelling en afstemming intern. Maar we kunnen ook versnellen door van de raad de ruimte te krijgen om af te wijken van participatievereisten (bijvoorbeeld plan of verslag). Gezien de eerdere raadsbesluiten over de vestiging van woonwagens op de Henri Faasdreef zal het college niet verder participeren over de invulling van de woonwagenlocatie op Henri Faasdreef dan al heeft plaatsgevonden. Als het gaat over de invulling op de “punt” zal wel het normale participatieproces gevolgd worden. Ook de raad kan helpen met versnelling: zo wil het college de raad verzoeken om af te zien van het bindend advies bij de te volgen Wabo-procedures. Het college zal bij de beantwoording van de motie ‘Pak ruimte voor verhuizing’ nader ingaan op de wijze waarop zij invulling wil geven aan het invullen van de ‘maximale bestuurlijke ruimte’. 34. Hoe is dit zo gekomen? Het college was zich zeer bewust van de urgentie en de noodzaak van de verplaatsing van de bewoners van de Energiestraat en heeft opdracht gegeven de verplaatsing met topprioriteit op te pakken.

Dit bleek geen eenvoudige opgave, temeer omdat het niet slechts een verplaatsing maar vooral ook een gebiedsontwikkeling betreft. Voor de definitieve locatie is er veel verkend; de stedenbouwkundige opzet, de inpassing van Warmtelinq en de ecologische structuur. Beperkingen qua geluid en flora en fauna. Onderzoek en opties onderzoeken hebben veel tijd gekost. Voorafgaand aan de rondvraag in de commissie Ruimte van 11 december 2024 werd het college geïnformeerd dat we de toegezegde planning niet zouden halen. Dat de bij de beantwoording van de rondvraag gemelde planning ook niet gehaald zou worden, werd duidelijk in 17 februari 2025. In de afgelopen maanden is dit proces in een versnelling gekomen en het resultaat hiervan is weergegeven in de commissiebrief. Duidelijk is dat er te lang is vastgehouden aan een optimistische planning. 35. Plannen voor de woontoren, hoe praten bewoners hierover mee? Hierover vindt participatie plaats met de buurtbewoners en de woonwagenbewoners in gesprek, zoals regulier bij locatieontwikkeling plaatsvindt. Zie ook vraag 4 SP.

9/12

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

DSO/10882350

36. Hoe is de communicatie met de bewoners verlopen? De gemeente heeft de afgelopen jaren op verschillende niveaus zeer regelmatig contact met de vertegenwoordiger van de bewoners van de Energiestraat, de bewoners van Isabellaland en de bewoners van de Madepolderweg. Ook het contact met de vertegenwoordiger van de Energiestraat verliep lang in een open en constructieve sfeer. Er is geluisterd naar de bewoners en hun wensen voor de tijdelijke en definitieve locatie, maar de gewenste voortgang bleef uit. Er bleef onduidelijkheid over de oplossingsmogelijkheden en het tijdspad. De laatste maand verliep het contact moeizamer, mede omdat de bewoners te weinig voortgang zagen. Daarop heeft de vertegenwoordiger aangegeven niet de behoefte te hebben om nog in gesprek te gaan alvorens de gemeente met oplossingen kwam. Dat maakt dat zaken die wij in een gesprek hadden willen toelichten en uitleggen nu deels via de commissiebrief naar buiten zijn gekomen. Na de raadsbehandeling op 3 april jl. is er op bestuurlijk niveau twee keer overleg geweest met het de bewoners van de Energiestraat. Die gesprekken gaven goede input welke afspraken met de bewoners moeten worden gemaakt.

Daarmee is de gemeente voortvarend aan de slag gegaan en op de acties wordt nu samen met bewoners gestuurd, waarbij er wordt gewerkt aan een strakke en duidelijke planning van de stappen naar de definitieve huisvesting op de Henri Faasdreef. PvdD 37. Waarom komt de info over het financiële tekort pas nu aan de orde De informatie over het financiële tekort is pas sinds kort bekend bij het college en is aansluitend gedeeld met de raad. 38. Tijdelijke huisvesting: hoe krijgt het college draagvlak hiervoor bij de bewoners? De bewoners hebben in bestuurlijk gesprekken er bij de gemeente terecht aangedrongen op duidelijkheid. De gemeente wil die ook geven. Maar veel opties zijn er niet. En bovendien is veelal een ruimtelijke ordeningsprocedure nodig die tijd kost. Na de raadsbehandeling op 3 april jl. is er op bestuurlijk niveau twee keer overleg geweest met het de bewoners van de Energiestraat. Die gesprekken gaven goede input welke afspraken met de bewoners moeten worden gemaakt. Daarmee is de gemeente voortvarend aan de slag gegaan en op de acties wordt nu samen met bewoners gestuurd, waarbij er wordt gewerkt aan een strakke en duidelijke planning van de stappen naar de definitieve huisvesting op de Henri Faasdreef. CU 39.

Wat verstaat de wethouder onder topprioriteit? Topprioriteit zijn zaken waar het stadsbestuur zwaar belang aan hecht, waarbij het probeert de doelstellingen zo snel mogelijk te bereiken. Zie voor hoe het college hier gevolg aan geeft de beantwoording vraag 13 en 40. 40. Voelt de wethouder de urgentie? Het college voelt de urgentie. Het realiseren van nieuwe standplaatsen vraagt evenveel tijd als een locatieontwikkeling met woningbouw. Dat feit en de noodzaak voor het verplaatsen van de bewoners maakt de zaak complex. De noodklok die de bewoners van de Energiestraat hebben geluid en de zeer dringende oproepen vanuit de raad, heeft het college goed gehoord. En u kunt een strakke regie vanuit

10/12

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

DSO/10882350

het college verwachten op dit dossier. De afgelopen weken is intensief gewerkt aan ‘het ontwarren van de knoop’: er is inmiddels inzichtelijk gemaakt welke taken er liggen, wat er volgordelijk moet gebeuren en er is, om helderheid en duidelijkheid te krijgen in de aansturing, ambtelijk een betere organisatiestructuur opgezet. Inmiddels is er twee keer overleg geweest met het bestuur, de verantwoordelijk wethouder (en de burgemeester). Die gesprekken verliepen in een constructieve sfeer en gaven goede input welke afspraken met de bewoners moeten worden gemaakt. Daar wordt nu samen met bewoners op gestuurd, waarbij er wordt gewerkt aan een strakke en duidelijke planning van de stappen naar de definitieve huisvesting op de Henri Faasdreef. 41. Reflectie van de wethouder Het college was zich zeer bewust van de urgentie en de noodzaak van de verplaatsing van de bewoners van de Energiestraat en heeft opdracht gegeven de verplaatsing met topprioriteit op te pakken. Dit bleek geen eenvoudige opgave, temeer omdat het niet slechts een verplaatsing maar vooral ook een gebiedsontwikkeling betreft. Voor de definitieve locatie is er veel verkend; de stedenbouwkundige opzet, de inpassing van Warmtelinq en de ecologische structuur. Beperkingen qua geluid en flora en fauna. Onderzoek en opties onderzoeken hebben veel tijd gekost.

Voorafgaand aan de rondvraag in de commissie Ruimte van 11 december 2024 werd het college geïnformeerd dat we de toegezegde planning niet zouden halen. Dat de bij de beantwoording van de rondvraag gemelde planning ook niet gehaald zou worden, werd duidelijk in 17 februari 2025. Het gebrek aan voortgang en verdere uitloop van de planning heeft begrijpelijk tot frustratie bij de bewoners van de Energiestraat geleid. De gemeente heeft deze bewoners teleurgesteld. Deze voorgeschiedenis kan het college niet veranderen. Maar het college voelt nu nog sterker de behoefte om stappen te maken en voortgang te realiseren, zodat de bewoners van de Energiestraat zo snel mogelijk naar de Henri faasdreef kunnen. HvDH 42. Is de flat met buurtbewoners besproken tijdens de participatie? Nee. Echter de bestemming in het vigerend omgevingsplan is van rechtswege ‘Gemengd-Uit te werken’. Dit staat o.a. de functie wonen toe met een hoogte van 30 meter. Dat is geen nieuw feit. De ontwikkeling van dit gebied zit daarmee al jaren “in de planning”, maar heeft nog geen concreet vervolg gekregen. Ook is in de contacten met de bewoners en de omgeving altijd duidelijk geweest dat er op termijn een ontwikkeling zou komen. 43. Parallel plannen om te versnellen? De gemeente wil kijken hoe we zaken kunnen versnellen.

Er wordt momenteel naar alle procedures en vergunningen gekeken die verbonden zijn aan dit planproces. Daar waar de gemeente procedures of andere zaken tegelijkertijd kan laten oplopen, zal dit college dat zeker niet nalaten. 44. Wat doet het college aan de onveiligheid die van buitenaf wordt veroorzaakt bij woonwagenlocaties? Energiestraat, Viaductweg e.a. Bij meldingen wordt door zowel politie als de handhavingsorganisatie indien nodig opgetreden. Als bewoners overlast of onveilige situaties ervaren, is het van belang dat zij dit melden via de reguliere meldlijnen. Het college roept hier ook toe op. Op deze manier kunnen politie en de handhavingsorganisatie informatie gestuurd en daardoor gerichter handhaven op de locaties waar dit nodig is. Daarnaast worden en zijn op sommige locaties fysieke aanpassingen in de openbare ruimte gedaan. Deze aanpassingen dragen bij aan het verbeteren van de leefbaarheid en veiligheid in de omgeving.

11/12

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

DSO/10882350

PvdA 45. Nieuwe planning. Wanneer is de nieuwe planning gereed? De nieuwe planning is eind mei 2025 gereed als de resultaten van bepaalde onderzoeken bekend zijn. Dan is er inzicht in de planning van de verschillende deelprojecten (Planning definitieve locatie HFD, evt. tijdelijke locaties, verplaatsing tiny houses), in de relatie van deze projecten tot elkaar en de risico’s waarmee rekening moet worden gehouden. Bij de eerste kwartaalrapportage wordt u over deze planning geïnformeerd. Hoewel we deze zo robuust mogelijk maken, blijft een planning altijd onzekerheden houden. We zullen hier goed op sturen en duidelijk over communiceren richting bewoners en via de kwartaalupdate richting de raad. 46. Hoe stuurt de gemeente op de planning en hoe gaat het college versnellen? Het college zal zich binnen de kaders van beleid en wetgeving inzetten om voortvarend aan de slag te gaan met de realisatie en uitbreiding van de woonwagenstandplaatsen bij de Henri Faasdreef en de andere locaties. Het college wil de ruimte pakken om daar te versnellen waar dit kan. De raad heeft daarvoor ook haar steun uitgesproken door het aannemen van de motie ‘Pak ruimte voor verhuizing’. Deels doet het college dit door de vergunningverlening goed voor te bereiden en te zorgen voor een goede prioriteitstelling en afstemming intern.

Maar we kunnen ook versnellen door van de raad de ruimte te krijgen om af te wijken van participatievereisten (bijvoorbeeld plan of verslag). Gezien de eerdere raadsbesluiten over de vestiging van woonwagens op de Henri Faasdreef zal het college niet verder participeren over de invulling van de woonwagenlocatie op Henri Faasdreef dan al heeft plaatsgevonden. Als het gaat over de invulling op de “punt” zal wel het normale participatieproces gevolgd worden. Ook de raad kan helpen met versnelling: zo wil het college de raad verzoeken om af te zien van het bindend advies bij de te volgen Wabo-procedures. Het college zal bij de beantwoording van de motie ‘Pak ruimte voor verhuizing’ nader ingaan op de wijze waarop zij invulling wil geven aan het invullen van de ‘maximale bestuurlijke ruimte’.

Met vriendelijke groet, de wethouder van Stedelijke Ontwikkeling, Bibliotheken en Europa Robert van Asten

12/12