Brief van het Rode Kruis t.b.v. het debat over de Permanente Winteropvang van 17 oktober 2024

Informatie Rode Kruis over de Permanente Winteropvang Beste raadsleden, Op 17 oktober spreekt commissie Samenleving over de Permanente Winteropvang (PWO). Graag deel ik namens het Nederlandse Rode Kruis enkele aandachtspunten die wij in de hulpverlening zien. Voor het Rode Kruis staat voorop dat iedereen in Nederland toegang hoort te hebben tot een menswaardige en veilige plek. Een eigen (t)huis is hier het meest geschikt voor. Eigen, veilige en stabiele huisvesting is noodzakelijk voor een fatsoenlijke levensstandaard, veiligheid en welzijn. Voor dakloze mensen vormt een eigen (t)huis het cruciale startpunt om het leven weer op te kunnen bouwen. Echter, de realiteit is op dit moment dat een grote groep mensen in Nederland geen (eigen) thuis heeft. Stijging in aantal hulpvragen voor onderdak Het Rode Kruis biedt daarom tijdelijke opvang aan mensen die nog nergens anders geholpen worden. Ons doel is om deze mensen de noodzakelijke rust en ruimte te bieden, terwijl zij -waar nodig samen met toegeruste hulpverleners- een duurzame (woon)oplossing zoeken. Het Rode Kruis zou het liefst zien dat deze noodhulp niet meer nodig is. We zien juist een tegenbeweging; steeds méér mensen weten ons te vinden met een acute hulpvraag op het gebied van dakloosheid. Zo vingen we in Den Haag in 2023 70 volwassenen op. Dit jaar hebben we nu in oktober al 100 volwassenen geholpen.

Specifiek in de winterperiode hebben we vorig jaar ongeveer 35 mensen kortdurend opvang geboden. 15 mensen hiervan kwamen qua criteria in aanmerking voor de PWO, maar konden hier niet of niet direct terecht omdat deze vol zat. Het is daarom van belang om goed in de gaten te houden of het huidige aantal PWO-plekken voldoende is voor de mensen die geen dak boven het hoofd hebben en anders op straat of in parken moeten overwinteren. Meer opvangplekken nodig Ook de afgelopen zomermaanden zien we dat de meerderheid van de mensen die wij helpen door een tekort aan toereikende/passende plekken niet door de gemeente opgevangen worden. We horen hele schrijnende verhalen van hen. Bijvoorbeeld van de oudere man met chronische longklachten die maanden in een kelderbox verbleef, voor wie de noodopvang niet toereikend is. Of de vrouw van 22 die studeert en geen netwerk heeft. Ze werd op de wachtlijst voor maatschappelijke opvang gezet, maar hier was de komende maanden geen plek. We zijn opgelucht dat het aantal plekken in de PWO voor de wintermaanden toch op peil blijft, gezien de huidige wachtlijsten voor (nood)opvang en het feit dat het Daklozenloket/de gemeente Den Haag regelmatig uitwijkt naar hotelopvang, ofwel zelf of door inzet van het Rode Kruis. Toch zijn dit eigenlijk plekken die structureel nodig zijn.

Het Rode Kruis is verder blij dat in de brief over de Realisatie van de PWO 2024-2025 staat dat de openstelling van de PWO op voorhand met een maand tot 1 mei 2025 verlengd wordt en dat er ook kleinschaligere woonunits ingezet worden in plaats van grote, gedeelde slaapzalen. Voor veel mensen zal dit meer (noodzakelijke) rust bieden. Toegang tot opvanglocaties Het Rode Kruis maakt zich zorgen over een verdere toename van het aantal mensen in een kwetsbare positie die geen toegang krijgt tot onderdak. Iedereen, ongeacht nationaliteit of juridische status, hoort toegang te hebben tot basislevensbehoeften, waaronder een menswaardige en veilige plek om te verblijven. Het doel om dakloosheid in 2030 te beëindigen kan alleen worden behaald als iederéén passende voorzieningen krijgt.

Pagina

2/2

Wat het Rode Kruis betreft zou dit ook moeten gelden voor ongedocumenteerde mensen die op straat leven, zeker in de winter. In de winterperiode heeft deze groep geen toegang tot 24-uursopvang. Samen met het Wereldhuis biedt het Rode Kruis dagopvang in de wintermaanden en proberen we deze doelgroep waar mogelijk te helpen met basislevensbehoeften zoals voedsel. Maar waar het hen aan ontbreekt is een dak boven het hoofd. De voorgenomen kabinetsplannen om de financiering van de Landelijke Vreemdelingenvoorzieningen stop te zetten en de opvangvoorzieningen van mensen die bescherming zoeken te beperken, hebben cruciale gevolgen voor de toegang tot basislevensbehoeften van deze groep. We danken de gemeenteraad voor het aannemen van de motie om mogelijkheden te onderzoeken voor het verzorgen van een lokale variant van de bed, bad, brood-opvang om te voorkomen dat er nog meer mensen op straat belanden. Mocht u naar aanleiding hiervan nog vragen hebben of als u meer wilt weten over het werk van het Rode Kruis in Den Haag, dan kunt u contact opnemen met Anne van Amerongen via avanamerongen@redcross.nl of Eva Loeve eloeve@redcross.nl.