BOW2020.159 Reactie op inspriratienota Delen achter de duinen 2019

000

Uw brief van

Retouradres: Postbus 12600, 2500 DJ Den Haag

1 november 2019 Platform Delen Achter De Duinen

Ons kenmerk

BOW/2020.159 Contactpersoon

Friedolien de Fraiture Dienst

OCW Afdeling

Stad en Bestuur Telefoonnummer

14070

Datum

23 september 2020 E-mailadres

friedolien.defraiture@denhaag.nl

Onderwerp

Reactie op inspiratienota Delen Achter De Duinen 2019

Beste deelnemers van het platform Delen Achter de Duinen, Met veel interesse heeft het college de inspiratienota ‘Delen Achter De Duinen’ in ontvangst genomen. Het is de achtste editie en wij willen het platform Delen Achter de Duinen bedanken dat zij zich al zo lang inzet voor Haagse burgers in armoede. Wij geven met deze brief een reactie op uw nota. Net als u zien wij wonen als een mensenrecht en hebben daarom met grote belangstelling al uw ideeën bekeken. De reactie volgt de hoofdstukindeling van de inspiratienota. Daarnaast willen wij u laten weten dat de armoedebrief kort na de zomer naar de gemeenteraad gaat. Voor deze brief is input uit de stad opgehaald, waaronder bij Delen Achter De Duinen, zodat de inhoud van de brief goed aansluit bij de observaties van betrokken partijen in de stad. De dak- en thuislozen BRP inschrijving Net als Delen Achter De Duinen vinden wij het belangrijk dat alle dak- en thuislozen toegang hebben tot een postadres en worden ingeschreven in de Basisregistratie Personen (BRP). Wij beschouwen de vraag om een briefadres ook als moment om iemand extra ondersteuning aan te bieden. Als een burger zonder vaste woon- of verblijfplaats zich meldt bij de gemeente en er behoefte bestaat aan maatschappelijke opvang en/of een bijstandsuitkering, dan wordt deze burger doorverwezen naar het daklozenloket.

Na positieve beoordeling van het verzoek kan er gebruik worden gemaakt van een briefadres. In andere situaties wordt doorverwezen naar maatschappelijke organisaties in de stad die op grond van de Regeling briefadres Den Haag 2018 bevoegd zijn om op te treden als briefadresgever. Deze organisaties kunnen ook de nodige hulpverlening bieden. Dak- en thuislozen met een dergelijk briefadres kunnen op elk gewenst moment (in ieder geval tijdens kantooruren) hun post raadplegen.

Gemeente Den Haag

Spui 70 Den Haag

Postbus 12600 2500 DJ Den Haag

Telefoonnummer 14070 www.denhaag.nl

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

BOW/2020.159

Huurschulden De gemeente en corporaties werken samen in het project “Voorkomen Huisuitzettingen” om vroegtijdig huurschulden te signaleren en hulp te bieden om de financiële en maatschappelijke gevolgen te beperken. Binnen de gemeente is er een multidisciplinair team dat in de tijd tussen de dagvaarding tot ontruiming en de daadwerkelijke ontruiming (periode van globaal 2,5 maand) de regie pakt en er samen met de klant alles aan doet om de ontruiming te voorkomen. Het liefst voorkomen we dat een huurschuld zich ontwikkelt naar een dreigende huisuitzetting. Daarom zijn we binnen het MDT steeds meer gaan inzetten op preventieve meldingen, oftewel vroegsignalering. Waarbij er al naar een huurachterstand vanaf 1,5 maand actie wordt ondernomen. Afgelopen jaren zagen we een fors dalende trend in het aantal huisuitzettingen door woningcorporaties wegens huurachterstanden. Sinds november 2018 krijgen we ook meldingen van een aantal particuliere verhuurders. Met drie corporaties is voor de winterperiode 2019-2020 een pilot afgesproken waarin niemand ontruimd wordt. In deze pilot wordt per casus de klantroute inzichtelijk gemaakt met als doel hiervan te leren voor de reguliere dienstverlening. Hypotheekschulden Inwoners die voldoen aan de voorwaarden van de Gemeentelijke Kredietbank kunnen een krediet krijgen voor de financiering van hun (hypotheek)schuld.

De gemeente is niet in de positie om executieverkopen te verbieden. De hypotheekschuld kan ook in een regulier schuldhulptraject worden meegenomen. Samen met de schuldenaar wordt dan altijd gekeken hoe de uitgaven en inkomsten in balans gebracht kunnen worden. Het advies om een andere goedkopere woning te betrekken hoort hierbij. Jongeren en de woningmarkt Ook wij vinden dat iedere dakloze jongere er één te veel is! Daarom doet Den Haag mee met het landelijke Actieprogramma Dak- en Thuisloze Jongeren 2019-2021 van het ministerie van VWS. De ambitie is hoog, namelijk: geen enkele jongere in de Haagse regio hoeft meer op straat te leven of langer dan drie maanden in de daklozenopvang te verblijven. Deze zomer komen wij met een Haags Actieprogramma dak- en thuisloze jongeren (2020-2021), met hierin plannen die wij willen realiseren voor de jongeren. Het actieprogramma wordt opgesteld met partners en ervaringsdeskundigen. Het richt zich op preventie, verbetering van de opvang en doorstroom. Hierbij zetten we centraal de behoefte en het perspectief van de jongeren en werken wij samen met ervaringsdeskundige jongeren om verandering te realiseren. Wij weten dat ook voor dak- en thuisloze jongeren het tekort aan passende en betaalbare woningen een kernprobleem is. Samen met de G4 trekken wij hierin op richting het Rijk.

Het Rijk heeft een landelijke uitvraag gedaan om woningplannen op te halen die dakloosheid op de korte en de middellange termijn kunnen verminderen. Den Haag heeft hiervoor verschillende plannen ingediend waaronder Kamers met Aandacht en het mogelijk maken van vrijwillige verhuizingen naar andere plaatsen in Nederland. Op dit moment wordt geconcretiseerd welke plannen Den Haag met deze middelen gaat uitvoeren. Ouderen en de woningmarkt Het belang van genoeg betaalbare en toegankelijke woningen voor ouderen delen wij. We zetten daarom in op het activeren van ouderen om zelf tijdig na te denken over passend wonen. Doorstroommakelaars geven voorlichting aan professionals zodat zij zelf met ouderen in gesprek kunnen gaan over verhuiswensen en langer zelfstandig wonen. Speerpunten zijn onder andere het informeren van ouderen over hun verhuismogelijkheden, het bieden van ondersteuning in de wijk bij het organiseren van een verhuizing en bemiddeling bij acute en schrijnende gevallen.

2/6

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

BOW/2020.159

Ook onderzoekt de gemeente momenteel of jongeren bij particulieren gehuisvest kunnen worden en met welke randvoorwaarden dan rekening moet worden gehouden. Andere problemen in samenhang met het woningtekort Mismatch aanbod en vraag Huiswerk kunnen maken in een rustige omgeving is inderdaad belangrijk voor kinderen. Den Haag telt 17 bibliotheken die studieplekken hebben. Daarnaast wordt op verschillende plekken huiswerkbegeleiding aangeboden waar ook in rust huiswerk gemaakt kan worden. Ook bieden sommige buurthuizen en scholen een rustige werkplek voor kinderen die dat thuis niet hebben. Het is inderdaad goed dat woningbouworganisaties bewoners activeren om zorg te dragen voor hun portiek. Een aantal woningcorporaties werkt in heel Den Haag aan het project ‘Pimp your Portiek’. Dit is erop gericht om werkzoekende jongeren te helpen met werkervaring en scholing. Het project heeft daarnaast als effect dat bewoners het gevoel hebben dat de leefomgeving opknapt, dat er meer onderling contact is en men zuiniger is op de portieken. Onderdeel van dit project zijn portiekbijeenkomsten waar bewoners elkaar leren kennen en waar ook afspraken gemaakt worden over het gezamenlijk onderhoud. Een ander probleem dat u aankaart, is overlast van (straat)vuil. Het schoonhouden van de stad is een gezamenlijke opgaaf van gemeente en bewoners.

Zo is het aan bewoners om hun huisvuil op een correcte wijze aan te bieden. De gemeente haalt afval met grote regelmaat op. Als door meldingen bekend is dat bepaalde containers sneller vollopen, dan worden deze vaker geleegd. Er wordt al gewerkt aan nieuwe methodes, bijvoorbeeld het monitoren van de vulgraad met behulp van sensoren. Ook is de gemeente bezig om het melden van overlast in de openbare ruimte makkelijker te maken en om melders beter op de hoogte te houden van de afhandeling. Met het recent gepresenteerde actieplan Schone Stoep bindt de gemeente de strijd aan met de problematiek van bijplaatsingen. De gemeente gaat door met bestaande maatregelen, zoals vrijwillige inzet van bewoners in de rol van adoptant (containercoach), adressenonderzoek in bijgeplaatste zakken en dozen om kosten te verhalen, en communicatie over 'hoe het hoort' via de publiekscampagne Schoon, doen we gewoon!' Daarnaast lanceert de gemeente zes nieuwe proefprojecten, zoals de aanleg van nieuwe ORAC-tuintjes rondom de containers en afvalcommunicatie in andere talen en in andere vormen dan tekst. Psychische problematiek In de stad wordt door diverse zorgpartijen gewerkt met onzelfstandig wonen voor bijvoorbeeld jongeren die uit een zorginstelling komen en met begeleiding op eigen benen gaan staan. Waar mogelijk breiden we dit uit.

Wij delen uw mening om concentraties van kwetsbare groepen zoveel mogelijk te voorkomen. De spreiding van sociale huurwoningen en opvangvoorzieningen over de stad heeft daarom onze aandacht. Andere oplossingen Samenwerken met andere gemeenten Een verhuizing brengt kosten met zich mee. Als een uitkeringsgerechtigde op geen enkele andere wijze in deze kosten kan voorzien, dan kan een beroep worden gedaan op bijzondere bijstand. Op grond van wet- en regelgeving is het tussen gemeenten zo geregeld dat, voor de vervoerskosten van huisraad bij de vertrekkende gemeente een aanvraag moet worden ingediend. Voor de kosten van eerste huur, waarborgsom en woninginrichting moet een beroep worden gedaan op de nieuwe gemeente.

3/6

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

BOW/2020.159

Op dit moment doen wij de pilot “verhuispakket”. Deze is gericht op het voorkomen dat dak- en thuislozen, die geïnteresseerd zijn in een verhuizing naar elders, vastlopen in de verdeling van verantwoordelijkheden tussen gemeenten. In de pilot neemt de gemeente Den Haag alle bovengenoemde verhuiskosten voor haar rekening. Een casemanager verstrekt deze, ziet erop toe dat de aanvraag voor algemene bijstand bij de nieuwe gemeente op tijd wordt gedaan en neemt persoonlijk contact op met de nieuwe gemeente voor een warme overdracht. Inmiddels zijn er acht mensen met onze ondersteuning naar andere delen van het land verhuisd. Aangepaste woonvormen en leegstaande panden Als gemeente onderzoeken we onorthodoxe maatregelen om het grote woningtekort aan te pakken. Waar mogelijk zetten we leegstaande panden en locaties in om (tijdelijke) huisvestingsmogelijkheden te creëren. Urgentieverklaringen Bij het aanvragen van een urgentie is er een mogelijkheid voor woningzoekenden in een kwetsbare positie om aan te geven dat iemand niet zelf kan reageren op woningen. Als men dit aangeeft wordt er bij een toegekende urgentieverklaring een eenmalig aanbod gedaan. Dat wil zeggen dat de woningzoekende niet zelf hoeft te reageren maar een passend eenmalig aanbod krijgt van een woningcorporatie. Daarnaast kunnen woningzoekenden voor hulp bij het zoeken van woningen terecht bij de Servicepunten XL.

Als een woningzoekende in een corporatiewoning woont, kan er hulp bij de eigen woningcorporatie gevraagd worden. Nutsvoorzieningen en duurzaamheid Energiebesparing In 2021 ondersteunt de gemeente bewoners om energiebesparende maatregelen te nemen. Alle onnodige kosten vermijden helpt en daarom zet het college in op lager energieverbruik. Daarnaast wil de gemeente de kennis van bewoners over hun energiegebruik vergroten. Met verschillende campagnes en activiteiten gaan we de stad in om bewoners te adviseren over energiebesparing en om direct energiebesparende items bij hen thuis aan te brengen. De winterklaaracties, waarin we samenwerken met woningcorporaties en huurders(verenigingen), worden uitgebreid en we werken gedurende het hele jaar samen met sociale ondernemingen om bij individuele huishoudens energiebesparende maatregelen in de woning aan te brengen. We roepen de deelnemende organisaties op om ook hun klanten/deelnemers te melden. Hiervoor is een digitaal aanmeldformulier ontwikkeld. Na aanmelding worden de deelnemers gebeld en komt er iemand de energiebesparende producten plaatsen. Hiervoor hebben wij Schroeder van der Kolk, Made in Moerwijk en BBOZ ingehuurd. Partijen die hun klanten/deelnemers willen aanmelden kunnen een email sturen aan duurzaamwonen@denhaag.nl. Een prepaid meter verbergt het probleem volgens het college.

Mensen zitten tijdelijk zonder energie en de gemeente is hier niet van op de hoogte. Ook zijn de tarieven voor prepaid diensten over het algemeen hoger. Vanaf volgend jaar melden energiebedrijven op basis van de wet gemeentelijke schuldhulpverlening, oplopende achterstanden aan de gemeente. Dat signaal kan worden ingezet om passende (schuld)hulpverlening in te zetten.

4/6

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

BOW/2020.159

Afsluitingen Afsluitingen van water en energie worden via een melding bij Intermediairen Contact Punt (ICP) zo snel mogelijk opgepakt en waar mogelijk voorkomen. De aankomende gewijzigde Wet gemeentelijke schuldhulp maakt dat water- en energieleveranciers ook in het kader van vroegsignalering achterstanden melden bij de gemeente. Dergelijke schulden kunnen opgenomen worden in een schuldsanering. Verduurzamen corporatiewoningen Het inzetten van daken voor energiebesparing en het opwekken van duurzame energie is voor de gemeente een belangrijke prioriteit. Met de woningbouwcorporaties zijn afspraken gemaakt over het isoleren van woningen en over het plaatsen van zonnepanelen. De ene corporatie gaat hier voortvarender mee aan de slag dan de ander. Het zijn in feite ook keuzes die de corporatie zelf maakt, in overleg met haar huurdersorganisatie. Ieder jaar worden er ruim duizend huishoudens in corporatiewoningen aangesloten op zonnepanelen op de daken van hun woning in Den Haag. De gemeente steunt hierbij het uitgangspunt dat zonnepanelen ten goede komen aan het verlagen van de energielasten van corporatiehuurders. Groene daken De gemeentelijke subsidie voor de aanleg van groene daken is ook beschikbaar voor corporatiewoningen.

Wij maken hierover afspraken met corporaties en hierin heeft prioriteit de inzet van groene daken daar waar problemen spelen rondom hittestress en/of wateroverlast. De afspraak die hierover met corporaties is gemaakt in de raamovereenkomst 2019-2024 (RIS304584) is dat corporaties bij alle daken, waar ze in de looptijd van de raamovereenkomst mee aan de slag gaan, naast isolatie inzetten op duurzaamheid (zon, groen, wit). In de praktijk is de isolerende werking van een groen dak vaak onvoldoende om echt stappen te maken in energiebesparing en een beter binnenklimaat. Corporaties kiezen er daarom in overleg met huurders eerder voor om de (binnen)tuinen anders in te richten zodat huurders ook profiteren van een zichtbare kwaliteitsverbetering rondom de woning. Financiering De voorgestelde maatregelen zijn onderdeel van de energietransitie. Diversen Verhuurdersheffing Wij voeren we een lobby richting het Rijk om de verhuurdersheffing af te schaffen. De Haagse woningcorporaties hebben een zeer lage investeringscapaciteit en kunnen onder de huidige omstandigheden onvoldoende investeren. Kostendelersnorm en woningdeling De geschetste problematiek herkennen wij. De gemeente heeft beperkte beleidsruimte om af te wijken van de algemene bepalingen uit de Participatiewet.

Personen die samenwonen en een gezamenlijke huishouding voeren worden in de Participatiewet gelijkgesteld aan een echtpaar. Bijstandsverlening wordt dan afgestemd op het gezamenlijk inkomen. Is er anderszins sprake van inwoning c.q. delen van woonruimte, dan is de kostendelersnorm van toepassing. Daar kan tijdelijk van worden afgeweken als dat tot onredelijke situaties leidt. Denk daarbij aan het tijdelijk onderdak verlenen aan een persoon die dakloos is of in een andere crisissituatie verkeert. Er mag geen sprake zijn van permanente bewoning. Bij commerciële kamerverhuur of een commerciële kostgangersrelatie geldt de kostendelersnorm niet. Per maand moet de kamerhuur incl. servicekosten tenminste € 275,- bedragen of de kostgangersvergoeding tenminste € 563,- bedragen.

5/6

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

BOW/2020.159

De commerciële relatie moet worden aangetoond met een contract en betalingsbewijzen. Een commerciële relatie tussen bloed- of aanverwanten in de eerste of tweede graad is bij wet uitgesloten. In dat geval is de kostendelersnorm van toepassing. Housing first en tiny houses De gemeente is aan de slag met tiny houses. We zoeken momenteel naar locaties om tijdelijke huisvesting mogelijk te maken. Deze zoektocht is lastig omdat er in Den Haag als meest dichtbevolkte stad van Nederland weinig bouwlocaties zijn. De locaties die er zijn worden veelal gebruikt voor permanente bebouwing in verband met de grote druk op de woningmarkt. Daar komt bij dat de gemeente zelf weinig grondposities heeft. Het Interkerkelijke Woningbureau We doen als gemeente ons best om zo dicht mogelijk bij de burger te komen met onze informatievoorziening. De gemeente heeft diverse informatiepunten waar burgers met dringende vragen over huisvesting terecht kunnen. Dit zijn onder andere Servicepunten XL, de kantoren van de woningcorporaties, de stadsdeelkantoren, het huurteam en de huurcommissie, het meld- en steunpunt woonoverlast en de Haagse Pandbrigade. Voor informatie via internet kunnen burgers terecht bij de website en het informatienummer van de gemeente of de Samenwerkende Verhuurders Haaglanden (SVH). Voor ouderen zijn bij de SVH een seniorenmakelaar en bij de gemeente een doorstroommakelaar.

Zij kunnen ouderen informeren over huisvestingsmogelijkheden. Deze brief zullen wij ook toesturen aan de commissie Samenleving van de Haagse gemeenteraad. Wij hopen u hiermee voldoende te hebben geïnformeerd. Het college blijft graag samen met Delen achter de Duinen zoeken naar woonoplossingen en mogelijkheden voor kwetsbare inwoners van Den Haag. Het college van burgemeester en wethouders, de secretaris a.i., de burgemeester, Ilma Merx

Jan van Zanen

6/6