20241128-RIS319991 Voorstel van het college inzake Voorontwerp INTHR lijn 6B (Schilderswijk)

Datum

Ons Kenmerk

24 september 2024

DSO/10782455 RIS319991

Voorstel van het college inzake Voorontwerp INTHR lijn 6B (Schilderswijk) Overwegingen: Den Haag groeit en zal de komende jaren blijven groeien tot ca. 80.000-100.000 inwoners erbij in 2040. Met deze groei aan inwoners (en arbeidsplaatsen en bezoekers) neemt ook de vraag naar mobiliteit toe. Het college wil daarom een mobiliteitssysteem dat in de toekomst alle bewoners, bezoekers en bedrijven bedient. Daaronder wordt verstaan de noodzakelijke doorontwikkeling van het mobiliteitssysteem, zodat de stad in het kader van de mobiliteitstransitie de komende decennia bereikbaar, leefbaar en verkeersveilig blijft. Het doel van het project is om het tracé van INTHR lijn 6B geschikt te maken voor het rijden met de nieuwe trams en het tramsysteem conform rijksregelgeving toegankelijk te maken voor mensen met een fysieke beperking. De ruime nieuwe trams zijn door de HTM reeds zijn aangeschaft. Het is gewenst verschillende werkzaamheden en daaraan verbonden budgetten op elkaar af te stemmen. Hierdoor worden kosten bespaard en kan beter aan de wensen van de bewoners tegemoet gekomen worden dan wanneer de projecten onafhankelijk van elkaar worden uitgevoerd. Het concept Voorontwerp tot stand gekomen is in nauwe samenwerking met bewoners en ondernemers.

De raad van de gemeente Den Haag, Gezien het voorstel van het college van 24 september 2024, Gezien het vorenstaande stelt het college de raad voor het volgende besluit te nemen: I.

Het bijgevoegde voorontwerp, inclusief de nota van beantwoording INTHR lijn 6B vast te stellen;

II.

In te stemmen de uitvoering van de kadevervanging Om en Bij te combineren met het project INHTR tramlijn 6B;

III.

In te stemmen met de verdere uitwerking van het voorontwerp tot definitief ontwerp en de beschreven herinrichting te realiseren;

IV.

In te stemmen met de totale kosten van € 15.157.000,- (inclusief voorbereiding, onvoorzien en prijsindexering 2026 en excl. BTW) als volgt te dekken: a. € 7.803.500,- subsidie van de Metropoolregio Rotterdam Den Haag (MRDH), programma OV INTHR b. € 2.600.000,- Meerjareninvesteringskrediet Invoer Nieuwe Tram Haagse Regio (INTHR), ENECO Reserve Verbeteren Duurzame Mobiliteit, programma 12 Mobiliteit c. € 390.000,- bijdrage onderhoud HTM (OIW) d. € 416.000,- programma 9 Buitenruimte; 720 A Riolering en Waterzuivering e. € 47.500,- programma 9 Buitenruimte; 210 B Inrichting en onderhoud buitenruimte (verkeer en vervoer) Openbare verlichting (jaarschijf 2026) f. € 2.100.000,- exploitatiebudget programma 9 Buitenruimte; 240 A Inrichting en onderhoud buitenruimte (economische havens en waterkeringen, jaarschijf 2026)

Gemeente Den Haag

Spui 70 Den Haag

Postbus 12600 2500 DJ Den Haag

dienst: afdeling-telefoon dienst: afdeling-website

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

DSO/10782455

g.

€ 1.800.000,- reserve kunstwerken programma 9 Buitenruimte; 240 A Inrichting en onderhoud buitenruimte (economische havens en waterkeringen, jaarschijf 2026

V.

Bij de meerjarenbegroting 2026-2029 de dekkingsbronnen genoemd in de financiële paragraaf lid f en g voor totaal € 3.900.000,- toe te voegen aan de reserve Activafinanciering en hiervoor het investeringskrediet in het meerjareninvesteringsplan (MIP) te verhogen.

VI.

In te stemmen met dekking van de extra beheer- en onderhoudslasten ad € 4.150,- per jaar uit de extra middelen van € 5,2 mln. voor Beheer en Onderhoud, welke in de gemeentebegroting zijn opgenomen en zijn bestemd voor projecten voortvloeiend uit investeringen uit de Eneco-middelen (onderdeel Verbetering Duurzame Mobiliteit (RIS305957).

Aldus besloten in de openbare raadsvergadering van 28 november 2024. De griffier,

De voorzitter,

ValidSigned door De Griffier L. Blankwaard Rombouts op 03-12-2024

2/12

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

DSO/10782455

Voorstel van het college inzake Voorontwerp INTHR lijn 6B (Schilderswijk) Aanleiding Eind 2016 is de Agenda Ruimte voor de Stad (RIS295016) in de raad vastgesteld en in februari 2018 de Preverkenning Schaalsprong openbaar vervoer (ov) voor Den Haag & Regio (RIS299181). In deze beleidsstukken wordt uitgegaan van een flinke groei van het aantal inwoners, arbeidsplaatsen en bezoekers in Den Haag en regio. Rekening moet worden gehouden met een verdichting van de stad en een intensivering van de stedelijke functies binnen het bestaande stedelijk gebied. Den Haag blijft de komende jaren groeien van 538.000 inwoners in 2019 tot circa 620.000-640.000 in 2040. Hiermee neemt ook de vraag naar mobiliteit toe. Het college wil een transitie naar een mobiliteitssysteem dat in de toekomst alle bewoners, bezoekers en bedrijven bedient. In de Hoofdlijnenbrief mobiliteitstransitie (RIS302361) is deze transitie beschreven en vervolgens vastgelegd in de Strategie mobiliteitstransitie Den Haag 2022 – 2040 (RIS310664). Mobiliteitstransitie De mobiliteitstransitie is gericht op de toekomst van het totale mobiliteitssysteem in Den Haag. Daarmee bedoelen we meer dan alleen de infrastructuur en voorzieningen voor wegen, hubs, fietspaden, parkeerplekken en het openbaar vervoer.

Het mobiliteitssysteem omvat ook de reizigers die er gebruik van maken, inclusief hun voorkeuren en keuzes voor vervoerswijzen, prijzen en bestemmingen. Ook (nieuwe) mobiliteitsoplossingen zoals openbaar vervoer, online platforms voor deelvoertuigen en elektrisch vervoer, maken deel uit van het mobiliteitssysteem. Onder deze mobiliteitstransitie wordt verstaan de noodzakelijke doorontwikkeling van het mobiliteitssysteem, zodat de stad de komende decennia bereikbaar, leefbaar en verkeersveilig blijft. Een flink deel van de groei van de mobiliteit en de verschuiving naar andere vervoermiddelen dan de auto, moet door het openbaar vervoer worden opgevangen. Hiervoor moet het ov zowel in capaciteit uitgebreid, als in kwaliteit worden verbeterd. Een goed ov-netwerk is essentieel om de mobiliteit in Den Haag op een duurzame manier te stimuleren. Mensen moeten zich veilig, snel en comfortabel in het ov door de stad en de regio kunnen verplaatsen, met goede overstapmogelijkheden en voorzieningen voor fietsers en voetgangers. Daarmee wordt de tram een aantrekkelijk alternatief voor de auto. De komende jaren gaat de gemeente verder met investeren in het ov-netwerk. Samen met de daarbij benodigde wijzigingen van de infrastructuur op straat zal de nieuwe tram een positief effect hebben op de mobiliteitstransitie.

Afbeelding: mobiliteitstransitie

3/12

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

DSO/10782455

De fysieke uitbreidingsmogelijkheden zijn echter beperkt en de druk op de bestaande openbare ruimte neemt verder toe. De ov-bereikbaarheid van Den Haag komt verder onder druk te staan en bovendien zijn de exploitatiekosten van het huidige bus- en tramnet op dit moment relatief hoog doordat het systeem relatief traag is. Dit maakt groei van het ov-gebruik moeilijk financierbaar. De bereikbaarheid van de economische kernlocaties en daarmee de vitaliteit van de stad, staat daarmee ook onder druk. De nieuwe trams, ter vervanging van de huidige generatie rood-beige trams, brengen hier verandering in: een structureel hogere vervoercapaciteit en een hogere vervoersnelheid waarmee het openbaar vervoer meer kostendekkend kan worden geëxploiteerd. Op de lijnen 2, 3, 4 en 11 rijden deze nieuwe trams reeds. De uitvoering van lijn 16 is in 2023 afgerond. De lijnen 6 en 12 worden de komende jaren geschikt gemaakt voor de nieuwe trams. Het tramsysteem wordt conform rijksregelgeving toegankelijk gemaakt voor mensen met een fysieke beperking. Halteperrons worden daarvoor verlengd en verbreedt om voldoende manoeuvreerruimte te bieden. De optelsom van alle functies knelt in de smallere straten van deze tracés in onze stad, waardoor de ruimtelijke inpassing op sommige plekken vraagt om herontwerp van de openbare ruimte.

Doelen De doelstellingen van het project zijn: • Een mobiliteitssysteem dat in de toekomst alle bewoners, bezoekers en bedrijven bedient. Daaronder wordt verstaan de noodzakelijke doorontwikkeling van het mobiliteitssysteem zodat de stad in het kader van de mobiliteitstransitie de komende decennia bereikbaar, leefbaar en verkeersveilig blijft; • Het tracé van lijn 6B geschikt te maken voor het rijden met de nieuwe trams met lage opstap en het tramsysteem conform rijksregelgeving toegankelijk te maken voor mensen met een fysieke beperking; • De inpassing van de halteperrons verkeersveilig is voor alle verkeersdeelnemers en deze ruimtelijk goed ingepast wordt in de bestaande stad. • Maximale synergie bereiken door verschillende werkzaamheden en daaraan verbonden budgetten op elkaar af te stemmen. Hierdoor worden kosten bespaard en kan beter aan de wensen van de bewoners tegemoet gekomen worden dan wanneer de projecten onafhankelijk van elkaar worden uitgevoerd; • Het creëren van draagvlak onder de bewoners voor de werkzaamheden door in samenwerking de ontwerpen op te stellen, waardoor in een vroegtijdig stadium met de wensen van bewoners rekening kan worden gehouden en kennis uit de wijk benut wordt; • De overlast voor de buurt zoveel mogelijk beperken door werkzaamheden te combineren.

Projectopgave Het tramtracé dient aangepast te worden om doorgankelijk te zijn voor de nieuwe trams. In het kader van de Wet gelijke behandeling moeten de halteperrons toegankelijk gemaakt worden voor mensen met een fysieke beperking (perrons moeten langer, breder en hoger). De aanpassingen aan de sporen en de halte zijn de belangrijkste opgaven voor het project. Beide onderdelen moet op een goede manier worden ingepast in de bestaande openbare ruimte. Daarnaast wordt ook werk-met-werk maken meegenomen. De scope van het plangebied is in de onderstaande afbeelding weergegeven.

4/12

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

DSO/10782455

Afbeelding: Projectscope lijn 6B Het resultaat is een zo breed mogelijk gedragen en door de raad vastgesteld Voorontwerp, met dekking van de investeringskosten en een planning tot en met realisatie. De belangrijkste ontwerpopgaves zijn: • • • •

Aanpassen sporen en halte Vaillantlaan (Paletplein) Inpassing middenhalte Om en Bij en aanpassen sporen Aanpassen sporen en nieuw weg- en grachtenprofiel Om en Bij Aanpassing halte Brouwersgracht

Communicatie en afstemming Bij de voorbereiding van het project is overleg gevoerd met de stakeholders uit de directe omgeving. Hiervoor zijn op 22 september en 6 december 2021 een informatiebijeenkomst gehouden. Om tot een goed en gedragen ontwerp te komen is hier gesproken met (afgevaardigden van) bewoners, ondernemers, het wijkberaad, hulpdiensten, de HTM, de MRDH. Vervolgens heeft afstemming plaatsgevonden met de betrokken gemeentelijke afdelingen. Het ontwerp heeft een positief advies mogen ontvangen na behandeling in het Vooroverleg Over Verkeerszaken (VOV) en de Adviescommissie Openbare Ruimte (ACOR). In 2022 en begin 2023 is een plan opgesteld, waarvan het ontwerp op 3 april 2023 middels een inloopbijeenkomst aan de buurt en verschillende stakeholders voorgelegd is. De reacties waren over het algemeen positief. Formele inspraakprocedure Op 23 april 2024 heeft het college van burgemeester & wethouders een besluit genomen om het voorontwerp van INTHR lijn 6B vrij te geven voor de formele inspraakprocedure. Dit besluit is samen met de ontwerptekening en de plantoelichting op 24 april 2024 gepubliceerd op www.denhaag.raadsinformatie.nl onder risnummer 318705 en op

5/12

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

DSO/10782455

www.werkaandewijk.denhaag.nl/projecten/tramlijn6-schilderswijk. In de brede omgeving van het tramtracé zijn huis aan huis flyers verspreid en een advertentie op social media geplaatst, waarmee circa 26.594 personen zijn bereikt. In het kader van deze officiële procedure heeft de gemeente op 30 mei 2024 een inloopavond georganiseerd. Betrokkenen hadden tijdens deze momenten de gelegenheid hun vragen en opmerkingen met medewerkers van de gemeente te bespreken, om zodoende voldoende hulp te krijgen bij het opstellen en indienen van een zienswijze. De termijn voor het indienen van zienswijzen liep van 6 mei tot en met 16 juni 2024. In de Nota van beantwoording zijn alle zienswijzen van betrokkenen en het antwoord daarop opgenomen en als bijlage 3 toegevoegd aan dit raadsvoorstel. Het concept Voorontwerp is naar aanleiding van de zienswijzereacties ongewijzigd. Opmerkingen in zienswijzen die betrekking hadden op de volgende fase, worden meegenomen in het nog op te stellen definitief ontwerp. Hieromtrent zijn de volgende toezeggingen gedaan: 1. 2.

Het instellen van 30km/u op de middenrijbaan van de Brouwersgracht. We gaan in het definitieve ontwerp de stoeprand laten verspringen aan het begin van de fietsstrook vanuit het Om en Bij, zodat de automobilist de bocht niet meer onbewust afsnijd.

Ook gedurende het vervolgproces wordt via de omgevingsmanager contact onderhouden met de omgeving en worden alle belanghebbenden geïnformeerd over de ontwikkelingen. Ontwerpopgave De ontwerpopgave wordt per deeltracé toegelicht met bijbehorende ontwerpkeuzes en consequenties. De tekening van het Voorontwerp is opgenomen in bijlage 1 en 2. Paletplein (halte Vaillantlaan) Om de ruimtelijke functies van het plein te behouden zijn er een aantal scenario’s voor ligging van de tramrail onderzocht. Uit al deze scenario’s blijkt het maken van een diagonale ligging van de tram rail over het Paletplein de beste oplossing. Deze oplossing zorgt ervoor dat alle ruimtelijke functies van het plein- inclusief de bomen- behouden kan blijven. Daarnaast kunnen we in dit model ook de parkeerplaatsen behouden. De overige onderzochte scenario’s gingen ten kosten van minimaal één rij bomen, één rij parkeerplaatsen en daarmee de ruimtelijke structuur van het plein. De halte kan echter niet voorzien worden van een oploop aan de oostkant van de halte, omdat de benodigde ruimte er niet is. De toegankelijke oploop wordt daarom aan de westkant van de halte aangebracht. Uitgangspunt is dat de perronruimte naast de oploop 1,50 meter moet zijn, conform de ontwerpvoorschriften haltes van de HTM.

6/12

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

DSO/10782455

Afbeelding: Uitsnede ontwerp van het Paletplein Hobbemastraat (halte Om en Bij) Het wegprofiel in het oostelijk deel van de Hobbemastraat voldoet aan de voorschriften om met de nieuwe tram te rijden. Bij de herinrichting van de straat in 2013 is rekening gehouden dat in de toekomst nieuwe trams gaan rijden. Wel is er een aanpassing nodig van de Halte Om en Bij. De huidige zijhaltes worden omgezet in een middenhalte. Er is in verband met het verlengen van de halteperrons namelijk geen ruimte om twee zijhaltes in te passen. De zijstraten zouden anders worden geblokkeerd. De tramsporen zullen bij een middenperron verplaatst moeten worden, waardoor er ruimte ontstaat voor een 3,50 meter breed middenperron. Het gevolg is wel dat de smalle fietspaden van circa 1,80 meter komen te vervallen en vervangen worden door fietsstroken. Om te voorkomen dat voertuigen een halterende tram inhalen via de fietsstrook is gezocht naar een optimale breedte in de rij- en fietsstrook ter hoogte van het middenperron. Het maatgevende voertuig voor de breedte van de rijstrook wordt een rijdende vrachtwagen langs de perronband, waar een minimale rijstrookbreedte van 3,10 meter uit voortvloeit. Er is in het Voorontwerp gekozen voor een fietsstrook van 1,60 meter breed, waardoor een totale rijbaanbreedte van 4,70 meter ter hoogte van het middenperron ontstaat.

Door het toepassen van fietsstroken komt meer ruimte beschikbaar voor de voetpaden. De smalle voetpaden worden verbreed van 1,47/1,80 meter (respectievelijk noord-/zuidzijde) naar +/- 2,20 meter. Ook kan door deze middenhalte een zebrapad aangebracht worden, waardoor voetgangers beter gefaciliteerd worden. Echter zal ook het middenperron voldoende lang moeten zijn voor het halteren van de tram. Hierdoor is het niet mogelijk het tramperron in te passen tussen twee zijstraten, waardoor de Paulus Potterstraat aan de noordzijde van de Hobbemastraat (eenrichtingsverkeer) alleen rechtsaf uit is en de Paulus Potterstraat aan de zuidzijde van de Hobbemastraat (eveneens eenrichtingsverkeer) rechtsaf in is. Het uitrijden van de Jan Lievensstraat (eenrichtingsverkeer) blijft in beide richtingen van de Hobbemastraat mogelijk. Vanwege de langere halte moet 1 boom wijken, maar komen er 2 nieuwe bomen terug nabij het zebrapad. Door het uitbuigen van de tramsporen komen 4 parkeerplaatsen te vervallen.

7/12

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

DSO/10782455

Afbeelding: Uitsnede ontwerp Hobbemastraat ten hoogte van de Paulus Potterstraat en de Jan Lievensstraat (middenhalte Om en Bij) Om en Bij Het Om en Bij laat zich opdelen in twee wegvakken; een laag wegvak waarbij de rijbaan nagenoeg op hetzelfde niveau ligt als het voetpad en een hoog/laag wegvak waarbij de rijbaan over een hellingbaan gaat richting de brug over de Zuid-west Singelsgracht (Brouwersgracht) met een lager gelegen voetpad langs de gevels. In het Voorontwerp is het straatprofiel opgebouwd vanaf de positie van het voetpad in het lage deel van het Om en Bij (voor de hellingbaan). Voetgangers hebben de hoogste prioriteit in de mobiliteitstransitie. Om deze reden is gekozen de huidige breedte van het voetpad van 2,40 meter te behouden. Daarnaast is vanuit technisch oogpunt het versmallen van dit voetpad niet wenselijk in verband met de daarop gepositioneerde bovenleidingmasten en het aanwezige kabel- en leidingenbed. Met een rijbaanbreedte van 6,50 meter is gekozen voor een minimaal breedteprofiel voor de tram, waarbij er maximaal ruimte overblijft voor de overige functies. Ondanks dit minimale profiel voor de tram wordt de rijbaan 50 tot 85 cm breder aan de waterkant. Als gevolg van deze rijbaanverbreding is er geen ruimte meer beschikbaar voor de geparkeerde auto langs de gracht.

Daarnaast betekent een rijbaanbreedte van 6,50 meter dat er een strook van 90 cm breed ontstaat naast de spoorbaan. In de huidige situatie is deze strook 60 tot 85 cm breed. Aangenomen kan worden dat de veiligheid van de fietser door deze verbreding erop vooruitgaat, omdat de fietser eerder naast de sporen blijft rijden in plaats van tussen de sporen in. Deze ruimte is weliswaar smaller dan tussen beide spoorstaven (1,43 meter), maar de fietser zal zich aan de zijkant “veiliger” voelen dan meer in het midden van de rijbaan. Bovendien zal men minder de spoorstaaf hoeven te kruisen, waardoor het risico op valpartijen doordat men met het voorwiel tussen het spoor blijft steken - wordt verkleind. Daarentegen geldt dat door de positie van de fietser - naast de spoorbaan - eerder wordt ingehaald door de auto en dat ook de gemiddelde rijsnelheid iets omhoog gaat. Mindervaliden parkeren Aangezien langs de kade de ruimte te smal wordt voor parkeerplaatsen, is in het Voorontwerp op het trottoir aan de voet van de hellingbaan ruimte opgenomen voor de twee mindervaliden parkeerplaatsen op kenteken. Deze zijn nu aanwezig langs de kade. Het trottoir zal hier 3,60 meter breed worden, waardoor naast de 2,00 meter brede vakken nog voldoende ruimte overblijft voor voetgangers en minder validen.

Meer ruimte voor voetgangers naast de hellingbaan Tussen de hellingbaan en de woningen blijft een trottoir van 2,70 aflopend naar 2,15 meter breed over. Dat is een verbreding ten opzichte van de huidige situatie, waar het trottoir 1,95 meter breed is.

8/12

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

DSO/10782455

Aangezien er geen loopfunctie meer op de hellingbaan zit, komen er bovendien geen trappartijen halverwege de hellingbaan voor terug. Alleen in de oksel van het Om & Bij en de Houtzagerssingel zal een trap komen voor voetgangers van en naar het Om & Bij. Door een aanpassing in deze boog kan hier een trappartij ingepast worden waarbij in tegenstelling tot de huidige situatie de toegankelijkheid van het trottoir wordt gewaarborgd. Mensen met een beperking hebben nu een alternatief en kunnen via de Houtzagerssingel op de brug komen. Ook vanuit esthetisch oogpunt is het een voordeel dat de hellingbaan verder van de woningen komt. Grachtenprofiel Aan de waterkant is ondanks het breder wegprofiel ruimte gevonden om bomen terug te planten en een aaneengesloten groenstrook te maken. Het profiel van de bomen langs de gracht is tevens een karakteristiek onderdeel van het rijksbeschermde stadsgezicht en het Ontwerpkader Haagse Grachten (RIS298415). Door de langere hellingbaan, het terugplaatsen van twee mindervalide parkeerplaatsen en de smalle en ondiepe groeiplaats vanwege de hoge waterstand, kunnen langs het water 7 van de 12 bomen worden teruggeplant. Op de hoek met de Hooftskade worden 2 bomen teruggeplant en nog eens 6 bomen in de Hobbemastraat.

Daarnaast zal de gehele groenstrook die in de plaats komt van wat nu parkeren is, beplant worden, waardoor per saldo meer kwalitatief groen ontstaat.

Afbeelding: Uitsnede ontwerp ten hoogte van Om en Bij tussen Hobbemastraat en hellingbaan Brug en hellingbaan De brug over de Zuid-west Singelsgracht (Brouwersgracht) zal gehandhaafd blijven en behoeft geen aanpassingen als gevolg van het nieuwe trammaterieel. De eisen van het nieuwe trammaterieel die worden gesteld aan het lengteprofiel zijn zwaarder dan van het huidige trammaterieel. Hierdoor zullen de hellingbanen op het Om en Bij en de Brouwergracht aangepast en de tramsporen vervangen moeten worden. In het Voorontwerp blijkt dat de hellingbaan van het Om en Bij even lang blijft en veranderen enkel de top- en voetbogen. Dit om te voorkomen dat de onderkant van de nieuwe tram tegen het wegdek komt op de brug. Tijdens de werkzaamheden voor de tram wordt ook de vleugelmuur van de brug aan het Om en Bij vervangen. Halte Brouwersgracht De haltes Brouwersgracht worden toegankelijk gemaakt conform de haltevoorschriften van de HTM. Het halteperron voor reizigers richting centrum blijft nagenoeg op dezelfde plek. De perronrand begint wat verder van het kruispunt met de Prinsengracht af en loopt iets verder door. Dat heeft te maken met de nieuwe tram die de bocht naar de Prinsegracht moet kunnen maken en voldoende ruimte nodig heeft om te halteren. Het halteperron voor reizigers in de richting van Hobbemastraat wordt meer naar het kruispunt met de Prinsengracht geschoven.

Dit heeft te maken met de hellingbaan van de brug tussen Brouwersgracht en Om en Bij. Een halte kan niet in de hellingbaan gesitueerd worden. Ook is net voor de helling een vlak stuk nodig voor de tram om op een vlak gedeelte snelheid te kunnen maken.

9/12

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

DSO/10782455

Bomenbalans en parkeerbalans Het uitgangspunt bij het project is de kap van bomen tot een minimum te beperken. Ondanks een uiterste inspanning is dit niet geheel te voorkomen als gevolg van de benodigde ruimte voor de tram en haltes. Over het hele tracé zullen 13 bomen gekapt moeten worden. Ter compensatie zullen 15 bomen worden teruggeplant aan het Om en Bij en de Hobbemastraat. De bomen aan het Om en Bij maken onderdeel uit van de hoofdbomenstructuur. Zie de volledige boombalans in de onderstaande tabel.

De verbreding van de rijbaan van het Om en Bij gaat ten koste van de parkeerruimte langs de gracht. Hierdoor vervallen de 22 parkeerplekken. Voor de 2 mindervalide parkeerplaatsen wordt ruimte gecreëerd op het trottoir. Daarnaast vervallen 2 parkeerplaatsen bij de halte Paletplein en 4 parkeerplaatsen bij de halte Om en Bij, door het verleggen van de sporen. Zie de volledige parkeerbalans in de onderstaande tabel.

Het parkeerbeleid van de gemeente is vastgesteld in de ’Parkeerstrategie 2021-2030’ (RIS 308711). Het maatregelenpakket zal bestaan uit maatregelen die al op korte termijn kunnen worden uitgevoerd en maatregelen die wat meer tijd kosten. De uitvoering van de werkzaamheden voor de nieuwe tram staat in 2026 gepland, waardoor ook tijd is om maatregelen in en uit te voeren. Deze maatregelen moeten ervoor zorgen dat auto’s die niet in het vergunningengebied horen, daar ook niet meer mogen staan. Hierdoor zijn meer parkeerplaatsen beschikbaar voor de bewoners. Naar verwachting verdwijnen er als gevolg van maatregelen uit deze parkeerstrategie in de komende jaren meer auto's uit het straatbeeld dan het aantal parkeerplaatsen dat wij minder terugbrengen in de nieuwe situatie. De volgende maatregelen heeft de gemeente samen met de werkgroep al genomen of in beeld. Er wordt samen met bewoners, ondernemers en eigenaren van parkeergarages gewerkt aan de uitwerking van het maatregelenpakket. Maatregelen in 2022 genomen: • Intrekken vergunning voor vierde auto en meer In te zetten maatregelen in de periode tot en met uitvoering (2024-2026): • Nieuwe parkeervoorzieningen realiseren. De ondergrondse parkeergarage aan de Teniersstraat met 70 lege parkeerplekken zal worden geopend voor bewonersparkeren. • Beschikbaar maken Haagse Markt garage (buiten markttijden)

10/12

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

DSO/10782455

• • • •

Aanpassen gebieden betaald parkeren en venstertijden Onrechtmatig verstrekte parkeervergunningen intrekken Vergunningenplafond Deelmobiliteit

Toetsing van de ontwerpen Plannen voor herinrichting van de openbare ruimte worden ter toetsing voorgelegd aan twee adviescommissies, te weten het VOV en de ACOR. Het VOV borgt de verkeersveiligheid bij het ontwerpen van inrichtingsplannen en toetst ontwerpen op de verkeersveiligheid, doorstroming en bereikbaarheid van het verkeer. In het VOV zijn behalve gemeentelijke diensten ook politie, brandweer en HTM vertegenwoordigd. De ACOR adviseert ten aanzien van ruimtelijke kwaliteit en toetst bij plannen of de inrichting van de openbare ruimte voldoet aan de uitgangspunten uit de Kadernota Openbare Ruimte en het Handboek Openbare Ruimte. Zowel het VOV als de ACOR hebben een positief advies gegeven op het voorliggend plan. Onderzoeken Voor het ontwerp zijn onderzoeken verricht om de haalbaarheid aan te tonen. De consequenties van het ontwerp mogen geen onaanvaardbare gevolgen hebben voor de stad. Vooruitlopend op het opstellen van de definitieve ontwerpen zijn in deze fase al diverse onderzoeken uitgevoerd, zoals een geluids- en trillingsonderzoek, een stikstofonderzoek en een verkennend bodemonderzoek. Deze onderzoeken hebben geen bijzonderheden aan het licht gebracht. Op bijna alle woningen langs het aan te passen gebied wordt na wijziging voldaan aan de streefwaarden uit de landelijke richtlijn voor trillingshinder.

Enkel op de woning aan Herderslaan 89 is sprake van een overschrijding van deze streefwaarde. Daarmee moet de gemeente een doelmatigheidsafweging maken. Onderdeel hiervan zijn de kosten van maatregelen, de toepasbaarheid van maatregelen en het algehele trillingsmilieu (zijn er overige trillingsbronnen). Gezien de relatief lage toename van 16% van de berekende trillingssterkte en hoge stagnatiefactor van trams in de Hobbemastraat is de verwachting dat de trillingssterkte in de woning beperkt blijft. Het toepassen van maatregelen is relatief duur en zijn niet altijd effectief. Bij het beschouwen van overige trillingsbronnen blijkt dat voor de deur van de woning een verkeersplateau dat trillingen in de woningen kan veroorzaken. Gezien het heersende trillingsmilieu en de beperkte, maar dure, maatregelen worden daarom geen aanvullende maatregelen getroffen. Verlichting Binnen het plangebied zijn er delen die niet worden meegenomen in de herinrichting. Voor het Paletplein en inpassing halte Om en Bij sluiten we aan op de bestaande verlichting. Dit om de éénheid in de lengte van de Hobbemastraat te continueren. Aan het Om en Bij wordt de verlichting zoveel als mogelijk gekoppeld aan de bovenleidingmasten van de tram. Dit voorkomt dat we onnodig veel masten krijgen binnen het straatbeeld. Het Om en Bij maakt onderdeel uit van het Haagse grachtenprofiel.

We doen daarom het voorstel om de klassieke Haagse kap armatuur toe te passen. De bovenleidingmasten worden geplaats aan de zijde van de woningen. Aan de zijde van de kade plaatsen we geen verlichting, gezien de bomen en dat er langs deze zijde zich geen voetgangers bevinden. We kiezen ervoor om uithouders te maken aan de bovenleidingmasten en te werken met een dubbel armatuur om een mooie symmetrie te krijgen en te voldoen aan de juiste lichtopbrengst. In de volgende fase van het project wordt het verlichtingsplan nader uitgewerkt. In de kostenraming is hier rekening mee gehouden.

11/12

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

DSO/10782455

Kostenraming en financiering Het project tramlijn 6B is onderdeel van het programma INTHR. Het programma wordt gefinancierd door verschillende partijen. De Gemeente Den Haag heeft een bedrag van € 35,4 milj. gereserveerd om een bijdrage te doen voor de lijnen 6 en 12. Het totale budget binnen INTHR voor het aanpassen van infrastructuur is € 192,7 milj. Hierdoor zijn middelen beschikbaar om totale kosten van € 15.157.000,(inclusief voorbereiding, onvoorzien en prijsindexering 2026 en excl. BTW) als volgt te dekken: a. b. c. d. e. f. g.

€ 7.803.500,- subsidie van de Metropoolregio Rotterdam Den Haag (MRDH), programma OV INTHR € 2.600.000,- Meerjareninvesteringskrediet Invoer Nieuwe Tram Haagse Regio (INTHR), ENECO Reserve Verbeteren Duurzame Mobiliteit, programma 12 Mobiliteit € 390.000,- bijdrage onderhoud HTM (OIW) € 416.000,- programma 9 Buitenruimte; 720 A Riolering en Waterzuivering € 47.500,- programma 9 Buitenruimte; 210 B Inrichting en onderhoud buitenruimte (verkeer en vervoer) Openbare verlichting (jaarschijf 2026) € 2.100.000,- exploitatiebudget programma 9 Buitenruimte; 240 A Inrichting en onderhoud buitenruimte (economische havens en waterkeringen, jaarschijf 2026) € 1.800.000,- reserve kunstwerken programma 9 Buitenruimte; 240 A Inrichting en onderhoud buitenruimte (economische havens en waterkeringen, jaarschijf 2026)

Lid a en b betreft cofinanciering MRDH (75%) en gemeente Den Haag (25%). Lid c is de bijdrage voor vervanging bovenleidingmasten vanuit de onderhoudsafdeling van HTM (buiten INTHR om). Lid d t/m g betreft werk-met-werk bijdragen derden, vanuit de gemeentelijke organisatie. Met de inkomstenderving door de 26 verdwijnende fiscale parkeerplaatsen ten gevolge van de aanpassingen INTHR tramlijn 6 is rekening gehouden in de meerjarenbegroting activiteit parkeren. Beheer De totale beheerlast als gevolg van de herinrichting zullen jaarlijks met €4.150,- toenemen. Dekking zal plaatsvinden uit de extra middelen voor Beheer en Onderhoud, welke in de gemeentebegroting zijn opgenomen en zijn bestemd voor projecten voortvloeiend uit investeringen uit de Eneco-middelen, onderdeel Verbetering Duurzame Mobiliteit (RIS305957). Vervolg en planning Na vaststelling van het Voorontwerp wordt deze uitgewerkt tot een definitief ontwerp (DO). Vervolgens wordt het plan t.b.v. de uitvoering aanbesteed. De planning voor het vervolgtraject is als volgt: Vaststelling Voorontwerp INTHR lijn 6B Opstellen DO + informatieavond Bestek en aanbesteding Voorbereiding aannemer Start uitvoering Oplevering

november 2024 1e t/m 3e kwartaal 2025 2e kwartaal 2025 t/m 1e kwartaal 2026 2e kwartaal 2026 3e kwartaal 2026 2e kwartaal 2027

12/12