20221020-RIS312977 Geamendeerd voorstel van het college inzake Plintenstrategie

Datum

Registratienummer

23 augustus 2022

DSO/10352910 RIS312977

Geamendeerd voorstel van het college inzake Plintenstrategie In de comfortbrief structuurvisie CID (RIS308571) en in diverse debatten over ontwikkelingen in onze stad is toegezegd eenduidige handvatten te creëren voor het tot stand laten komen van voldoende betaalbare, levendige en aantrekkelijke plinten. Daartoe heeft het college als nadere uitwerking van de kaders in de nota Haagse Hoogbouw Eyeline en Skyline (RIS298448) een onderzoek laten uitvoeren naar de wijze waarop deze ambitie ingevuld kan worden. Dit onderzoek ontvangt u in bijlage. Het biedt een inventarisatie van 30 instrumenten om te kunnen sturen op plintinvulling. Daarbij zijn 3 casussen uitgewerkt tot een aantal concrete aanbevelingen. Onderzoek ‘Grip op de Haagse plint’ Het bijgevoegd onderzoek bevat een ‘instrumentenladder’: circa 30 instrumenten waarmee de gemeente kan sturen op betaalbare, levendige en aantrekkelijke plinten, ingedeeld in verschillende niveaus van overheidsbetrokkenheid: richting geven, verbinden, reguleren, stimuleren, of zelf ontwikkelen.

Welk niveau van overheidsbetrokkenheid en instrumentarium passend is, hangt af van verschillende factoren zoals (gemeentelijk) eigendom, type gebied en ontwikkeling, doelgroep, aanwezige stakeholders. Dit is per gebied anders en vraagt maatwerk. Immers, bij gebiedsontwikkeling is het nodig om een goede balans te vinden tussen het stellen van eisen en het faciliteren van ontwikkelmogelijkheden.

Gemeente Den Haag

Spui 70 Den Haag

Postbus 12600 2500 DJ Den Haag

T 14070 www.denhaag.nl

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

DSO/10352910

Plintenstrategie verankeren bij gebiedsontwikkeling Gezien de grote nieuwbouw/herontwikkelingsopgave in de stad ontstaan veel nieuwe plinten. Sturing hierop is essentieel. Want een goede plintinvulling zorgt voor een fijn woonklimaat, sociale samenhang en leefbaarheid voor de bewoners. Daarom zal de invulling van de plinten en de mate van gemeentelijke sturing hierop nadrukkelijk aan bod komen in de diverse plandocumenten. De gemeentelijke visie op de maatschappelijk gewenste plintinvullingen (paragraaf ‘Plintenvisie’) wordt een vast onderdeel in de plandocumenten (bijvoorbeeld gebieds- of ontwikkelvisie) die nog opgesteld worden. Daarin wordt in ieder geval ingegaan op het ‘wat’ (programmatische ambities), ‘waar’ en de ‘rol van de gemeente’ (op basis van de eerdergenoemde ladder) om deze ambities te bewerkstelligen. Per gebied gaat het er om te prioriteren (op programmatische invulling) en te selecteren (op in te zetten instrumenten), inclusief evt. financiële en personele inzet. Een verdere concretisering kan indien nodig opgenomen worden in een specifieke paragraaf in kaderstellende plandocumenten op plot-niveau (zoals NvU’s en PUKs). Het programma en de rol/instrumenten voor de specifieke (deel)gebieden en projecten worden daarbij, gegeven het kader in de ontwikkelvisie, nader geconcretiseerd. Maar met het opnemen in plandocumenten alleen zijn we er niet.

Om regie te houden op de invulling van de nieuwe maar ook bestaande plinten is meer nodig. Dit betekent verdere concretisering via onderstaande lijnen: a) In specifieke gevallen wordt menskracht (“plintenregisseur”) ingezet om te komen tot de juiste programmering (o.a. in samenwerking met marktpartijen en omgeving). Dit zal voorgesteld worden (inclusief de benodigde kosten die bij voorkeur ook gedragen worden door eigenaren in het gebied die immers mede baat hebben bij een betere plint) in de betreffende ontwikkelvisie van met name een bestaand gebied (denk aan Beatrixlaan). b) In specifieke gevallen is ook financiële inzet nodig om goedkope plintruimte te faciliteren en de inzet van menskracht te dekken. In de projecten waarin we als gemeente maximaal willen sturen op de invulling van de plinten, zal dit in de projectfinanciering worden meegenomen. c) De vertaling van de instrumenten wordt daar waar nodig geborgd in privaatrechtelijke contractafspraken en/of publiekrechtelijke juridische RO/omgevingsplan-strategieën. Financiële consequenties (maximale huur voor plintruimtes bijv.) worden hierin meegenomen. Een goede invulling van de plint De plint dient levendig te zijn ten behoeve van de aantrekkelijkheid van het gebied.

Daarbij moet de ambitie om te komen tot een hoogstedelijk, innovatief gebied waar wonen, werken, leren en recreëren op basis van de verschillende gebiedsdocumenten hand in hand gaan. Specifiek in de intensiveringsgebieden, Zuidwest, CID en Binckhorst is de druk op de plint (denk aan Laakhavens met het herhuisvesten van bestaande bedrijven én het toevoegen van voorzieningen) enorm. Dit noemen we ‘the battle for the ground floor’: maatschappelijke en commerciële voorzieningen, werkruimtes, entrees van woningen en parkeergarages, ruimte voor technische installaties, inpandige afvalinzameling, etc. moeten allemaal worden ingepast op de begane grond. Of in ieder geval de toegang tot deze ruimtes. Binnen een hoog dynamisch ontwikkelingsgebied is het vraagstuk met betrekking tot de plint dus nog urgenter: • Het aanbod in de plint moet qua programmering aantrekkelijk en divers zijn en bijdragen aan het vestigingsklimaat, het toerisme, de bezoekerseconomie, het aantrekken van talent, etc. Daarnaast dient de plint aanvullend te zijn op het aanbod in de binnenstad en omliggende wijken en daarom variëren qua type functie (horeca, cultuur, voorzieningen, sport, etc.) en prijs.

2/4

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

DSO/10352910

•

•

Daarnaast is het één van de doelen om de intensiveringsgebieden toegankelijk te maken en te houden voor startende ondernemers, het lokale MKB en voor verschillende typen werkgelegenheid. Dit vraagt om betaalbare ruimtes, niet in het minst in de plint van de multifunctionele gebouwen die met de combinatie van wonen, werken, leren en recreëren bijdragen aan het hoogstedelijk karakter van bijvoorbeeld het CID. Ten slotte zetten we op de economische toplocaties in op plintinvulling die bijdraagt aan kennisdeling, ontmoeting en innovatie, door ruimte te creëren voor startende en opschalende bedrijven (‘startups’ en ‘scale ups’), experimentruimte, ruimte voor bijeenkomsten en debat.

In het bijgevoegde onderzoek zijn drie concrete casussen nader bekeken, waarbij sprake was van een verschillende problematiek. Voor elke casus is een concrete inzet van instrumentarium is geadviseerd: 1. Het Beatrixkwartier/Laan van NOI met als voornaamste doel om meer levendigheid en ontmoeting te creëren. Hiertoe is het goed en divers programmeren van de openbare ruimte de eerste stap en is het advies om samen met de vastgoedeigenaren een plintenmanifest en strategie op te stellen. Hiermee gaan we aan de slag. We zullen hierover verder rapporteren in de (nog op te stellen) ontwikkelvisies waar een paragraaf “plintenvisie” onderdeel van zal zijn. 2. Laakhavens met als voornaamste doel het terugbrengen van bedrijfsruimte in de nieuwe plinten van de bebouwing, omdat bedrijfsruimte financieel en visueel een lastige plintfunctie is. Hierbij is het advies om te sturen op behoud van bedrijvigheid die past in het gebied, en wordt in eerste instantie via planologische sturing en eventuele bonusregelingen ingezet op maximale terugkeer en uitbreiding van passende bedrijvigheid en werkgelegenheid. Hierover zal verder worden gerapporteerd in de voortgangsrapportages over dit gebied. 3.

De Trekvlietzone in de Binckhorst, waarbij het advies is om door middel van een GebiedsInvesteringsZone (GIZ) een nieuw instrument in te zetten, dat mede gebruikt kan worden om te sturen op het plintprogramma. Hierover zal verder gerapporteerd worden in de voortgangsrapportages Binckhorst. Kern is dat de gewenste plintinvulling niet ‘vanzelf’ door de markt tot stand komt vanwege commerciële en financiële afwegingen. De gemeente heeft hierin een rol en taak, met als doel de borging van voldoende betaalbare, levendige en aantrekkelijke plinten. We vertrouwen erop dat met het geschetst instrumentarium een actieve sturing op de invulling van nieuwe en waar nodig ook bestaande plinten geborgd kan worden. Gezien het vorenstaande stelt het college de raad voor het volgende besluit te nemen: de raad van de gemeente Den Haag, gezien het voorstel van het college van 23 augustus 2022, besluit: I.

de rapportage "Grip op de Haagse Plint" vast te stellen en de benoemde instrumenten als "toolbox" te gebruiken ten behoeve van de strategische sturing op de gewenste plintinvulling van zowel bestaande als nieuwe plinten in de stad;

3/4

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

DSO/10352910

II.

de specifieke toepassing van sturingsinstrumenten voor de plintinvulling, zoals opgenomen in de rapportage "Grip op de Haagse Plint" op te nemen in kaderstellende plandocumenten op gebiedsof plotniveau die, inclusief consequenties voor mens en middelen, ter vaststelling worden aangeboden aan uw raad;

III.

de adviezen in de rapportage "Grip op de Haagse Plint" vanuit de specifiek onderzochte casussen met betrekking tot Beatrixkwartier/Laan van NOI, Laakhavens en Binckhorst over te nemen en deze toe te passen bij de verdere uitwerking van de betreffende gebieden. *

* Geamendeerd in de raadsvergadering van 20 oktober 2022

Aldus geamendeerd besloten in de openbare raadsvergadering van 20 oktober 2022 De griffier,

De voorzitter,

4/4