20220421-RIS311712 GEAMENDEERD Voorstel college Concept-NvU realisatie van tramremise Ypenburg op deel GAVI-kavel (fase 1a)

Datum

Registratienummer

2 maart 2022

DSO/10231913 RIS311712

Voorstel van het college inzake Concept-Nota van Uitgangspunten voor de realisatie van een tramremise Ypenburg op een deel van de GAVI-kavel (fase 1a) Het college legt de concept Nota van Uitgangspunten (NvU) voor de realisatie van een tramremise Ypenburg op een deel van de GAVI-kavel ter instemming voor aan de raad. De NvU heeft als doel om de ruimtelijke en functionele voorwaarden, waaraan de tramremise dient te voldoen, in beeld te brengen en te beschrijven. De inhoud van de NvU is tot stand gekomen op basis van integrale samenwerking tussen de HTM als initiatiefnemer en belanghebbende partijen zoals de MRDH en het Hoogheemraadschap van Delfland. Na de vaststelling van de Nota van Uitgangspunten is het verzoek om een Voorlopig Ontwerp (VO) tot inpassing van de tramremise Ypenburg (fase 1a) verder uit te werken. In dit VO zal het meervoudig grondgebruik worden uitgewerkt en wordt het als randvoorwaarde meegenomen in het ontwerp van de tramremise en het sporenplan. Het meervoudig ruimtegebruik (fase 1b) omvat technisch en planologische aspecten, inclusief grondexploitatie. Het college wordt gevraagd een samenwerkingsovereenkomst (SOK) met de MRDH aan te gaan, waarin de scope-afbakening, risicoverdeling en specifieke financiële afspraken worden vastgelegd.

Het college wordt gevraagd om een Nota van Uitgangspunten op te stellen voor het overblijvende deel van de GAVI-kavel, inclusief een financiële haalbaarheidsstudie. En verdergaand onderzoek naar de risico’s en voorbereidingen op een financieel haalbare grondexploitatie. Ook deze NvU en overeenkomst zal te zijner tijd aan de gemeenteraad worden voorgelegd. Aanleiding en doel ontwikkeling nieuwe tramremise Om Den Haag aantrekkelijk en bereikbaar te houden investeert de gemeente in beter, toegankelijk en snellere tramverbindingen. Binnen enkele jaren zullen ook de laatste roodbeige trams vervangen worden door de modernere, laagvloerse trams. Goed, snel, comfortabel en veilig openbaar vervoer is cruciaal om het bestaande OV-systeem in de Haagse regio in stand te houden en door te kunnen ontwikkelen. Hierdoor wordt de vervoerscapaciteit vergroot en het reiscomfort verbeterd. Deze bredere en langere trams vragen om extra stallingscapaciteit. Aanpassingen vinden ook plaats in het kader van de wettelijke verplichting om het openbaar vervoer toegankelijk te maken. Het spoor en de perrons worden geschikt gemaakt voor deze toegankelijke lage vloertrams. De nieuwe trams bieden plek aan meer reizigers, zijn comfortabeler en beter toegankelijk voor kinderwagens en mensen in rolstoel of scootmobiel. Goede en voldoende voorzieningen voor het stallen van railvoertuigen zijn cruciaal.

Zonder passende faciliteiten, variërend van overdekte remises tot open opstellocaties voor het stallen en eventueel behandelen van railvoertuigen, is het niet mogelijk om in aanvulling op de reeds aanwezige brede trams de komst van nieuwe, brede laagvloerse stadstrams mogelijk te maken en in de dienstregeling te laten rijden.

Gemeente Den Haag

Spui 70 Den Haag

Postbus 12600 2500 DJ Den Haag

T 14070 www.denhaag.nl

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

DSO/10231913

Het college van B&W heeft op 14 juli 2020 besloten om in te stemmen met de verdere uitwerkingen ten behoeve van een nieuwe tramremise in Ypenburg (RIS 306002). De uitwerking is in bijgevoegde concept Nota van Uitgangspunten opgenomen. De doorontwikkeling van het OV is een belangrijk onderdeel van de Haagse mobiliteitstransitie. Door realisering van deze tramremise wordt de doelstelling bereikt om een groeiend aantal inwoners in de regio een duurzame vervoersmogelijkheid te bieden. En wordt gehoor gegeven aan de wettelijke verplichting om het OV toegankelijk te maken. Hierdoor wordt uitvoering gegeven aan de mobiliteitstransitie en wordt aan de regionale vraag naar stallingsruimte voor nieuwe tramtoestellen voldaan. Ontwikkelende partij van de tramremise op de GAVI kavel De tramremise zal door HTM Personenvervoer NV worden gerealiseerd en vervolgens worden overgedragen aan de HTM Railinfra BV. De HTM Railinfra BV is een 100% dochtervennootschap van de gemeente Den Haag. Voor de leesbaarheid van de NvU wordt HTM genoemd i.p.v. HTM Railinfra BV. Programma tramremise De gesitueerde kavel waar de tramremise binnen de GAVI kavel wordt gevestigd heeft een oppervlakte van ca. 4 hectare (fase 1a). Het programma van de tramremise omvat ca. 3.500 m2 bruto vloer oppervlakte (BVO) (servicegebouw). Het opstelterrein voor de trams omvat 7.400m2 en 27.300m2 voor het sporenplan.

Daarnaast is rekening gehouden met een aanvullende ruimtereservering van maximaal 5.300m2 t.b.v. de koningscorridor richting Zoetermeer. Daarnaast omvat het programma maximaal 90.000 m2 BVO om boven de tramremise te bouwen. Voorafgaand aan het voorlopig ontwerp (VO) voor de tramremise wordt het meervoudig ruimte gebruik verder uitgewerkt (fase 1b). Voorwaarde voor verdere ontwikkeling is dat de waterbergingsopgave is onderzocht en in het programma is opgenomen. Tevens dient het geluidsonderzoek te zijn afgerond, dit ook in relatie tot de omliggende woonwijken, en moet er rekening worden gehouden met eventueel te nemen maatregelen. Risico’s Het college zal, na hiertoe verzocht, een samenwerkingsovereenkomst (SOK) met de MRDH aangaan, waarin de scope-afbakening, risicoverdeling en specifieke financiële afspraken worden vastgelegd. Het indicatief tekort en aanvullende risico’s komen voor rekening van MRDH en dit zal als afspraak in de nog op te stellen SOK worden opgenomen. Op grond van een (nog) op te stellen grondexploitatie en haalbaarheidsanalyse voor het overblijvende deel van de GAVI -kavel, zal de gemeente de SOK verder uitwerken in vergaande afspraken en middelen beschikbaar stellen om toekomstige tekorten te kunnen dekken. Uit een aantal uiteenlopende verplichte onderzoeken moet blijken of er specifieke risico’s te verwachten zijn.

De uitkomsten hiervan zoals: het opstellen van een Milieu Effect Rapportage (MER), archeologisch onderzoek (welke inmiddels in voorbereiding is), de aankoop van gronden, de effecten van parkeervoorzieningen, het dempen en omleggen functionele watergangen, extra maatregelen landschappelijk inpassing, ontsluiting bij uitbreiding van het programma, de effecten van bouwkundige

2/5

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

DSO/10231913

eisen meervoudig grondgebruik (brandveiligheid en fundering)/grondprijs, vleermuizen, bodemaspecten zoals verontreiniging en de mate van voorbelasten kunnen voor extra kosten zorgen en kunnen vaak leiden tot vertraging. Het in de NvU genoemde bedrag van € 12 miljoen geeft geen zekerheid over de uiteindelijke omvang van het tekort. De nog op te stellen samenwerkingsovereenkomst met de MRDH kan niet vastleggen dat alle kosten door de MRDH worden gedragen, omdat nog niet duidelijk is welke investeringen nog meer mogelijk nodig zijn n.a.v. de uitkomsten van de onderzoeken en welke risico’s daarmee gemoeid zijn. Daarom zullen er met de MRDH duidelijke go/no go-momenten worden afgesproken in de SOK. Bij deze go/no go momenten wordt gedurende de ontwikkeling van de tramremise Ypenburg, steeds opnieuw gekeken of er onverwachte risico’s of kosten zijn gemaakt tijdens de voortgang in de ontwikkeling van de tramremise. Zo nodig worden hier dan extra afspraken over gemaakt tussen de partijen. Dit wordt inzichtelijk gemaakt in het voorlopige ontwerp (VO). Met het VO, de samenwerkingsovereenkomst (SOK) en de grondexploitatie is pas het gehele kostenplaatje compleet.

Extra aandacht is nodig voor de mogelijke kosten die de kruising Guldenlaan, Ypenburgse Stationsweg en Laan van Leidschenveen meebrengt, mocht deze eerder overbelast raken dan 2030 door de toevoeging van het tramverkeer vanaf de tramremise(Guldenlaan). Een financiële reservering voor uitbreiding van deze kruising (2030 of voor 2030) is buiten de situering van de tramremise zeer gewenst in de nabije toekomst. Inzake de overbelasting zullen met de HTM afspraken gemaakt worden om niet in de spitsuren deze kruising te belasten. Een sporenplan en inrichting van de straat is ook nodig. Het realiseren van de tramremise op een deel van de GAVI-kavel heeft invloed op toekomstige plannen en de ontwikkelpotentie van de resterende delen van de kavel. Met de MRDH zullen duidelijke afspraken gemaakt worden over de gevolgen voor deze ontwikkeling, om op deze wijze mogelijke risico’s voor de beperkingen op het ontwikkelpotentie zoveel mogelijk te minimaliseren. Deze duidelijke afspraken zullen worden opgenomen in de eerder genoemde SOK. Resultaat, conclusie financiering De businesscase resulteert op basis van een normatieve berekening en genoemde uitgangspunten in een indicatief tekort van 12,1 miljoen negatief (nominaal prijspeil 2021) bij de basisvariant (alleen ontwikkeling tramremise).

Dit is exclusief mogelijke kosten en aanpassing van de kruising Guldenlaan/Ypenburgse Stationsweg (zie NvU) en de inrichting van de ecologische zone, rente, indexatie en inflatie. Het tekort in de indicatieve berekening wordt voornamelijk veroorzaakt door de noodzakelijke aanpassing van de infrastructuur, drooglegging, extra waterberging, landschappelijk en aannemelijke investeringen door de HTM, die allen niet gedragen kunnen worden door de gronduitgifte aan de HTM. Het indicatief tekort en aanvullende risico’s komen voor rekening van MRDH en dit zal als afspraak in de nog op te stellen SOK worden opgenomen. Op grond van een (nog) op te stellen grondexploitatie en haalbaarheidsanalyse voor het overblijvende deel van de GAVI -kavel, zal de gemeente de SOK verder uitwerken in vergaande afspraken en middelen beschikbaar stellen om toekomstige tekorten te kunnen dekken. Planning en vervolg Met de instemming van de NvU door de gemeenteraad, wordt de NvU het startdocument voor de ontwikkeling van een tramremise op de GAVI-kavel.

3/5

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

DSO/10231913

Daarna zal door de ontwikkelaar in samenwerking met het college het Voorlopig Ontwerp van het bouwplan verder worden uitgewerkt. Voorafgaand aan het VO wordt o.a. het meervoudig ruimtegebruik verder uitgewerkt en worden verdere onderzoeken (geluidhinder, duurzaamheid, kapvergunning enz.) uitgevoerd ten behoeve van de ruimtelijke onderbouwing. Het VO van het bouwplan zal worden gecommuniceerd tijdens de tweede informatiebijeenkomst met stakeholders en omgeving. Deze bijeenkomst volgt op een eerdere digitale bijeenkomst van 1 maart 2021 georganiseerd door de gemeente Den Haag, de Metropool Regio Rotterdam Den Haag (MRDH) en de HTM. Voor deze bijeenkomst waren alle stakeholders in de omgeving uitgenodigd. In deze bijeenkomst werden de stakeholders geïnformeerd over de in uitvoering zijnde Nota van Uitgangspunten tramremise Ypenburg en was er gelegenheid om hierover vragen te stellen aan bovengenoemde partijen. De keuzes binnen het Voorlopig Ontwerp (uitwerking meervoudig ruimtegebruik, waterbergingsopgave, impact op de buitenruimte en resultaat aanvullende onderzoeken enz.) worden ter instemming aan de gemeenteraad voorgelegd. Daarnaast zal gewerkt worden aan de grondreserveringsovereenkomst en een grondexploitatie door de gemeente. De planning is om deze ongeveer gelijktijdig met het VO gereed te hebben.

Tevens wordt in deze periode aan het opstellen van een Nota van Uitgangspunten gewerkt voor het overblijvende deel van de GAVI-kavel, inclusief een financiële haalbaarheidsstudie. Ook deze NvU zal t.z.t. aan de gemeenteraad worden voorgelegd.

Gezien het vorenstaande stelt het college de raad voor het volgende besluit te nemen: De raad van de gemeente Den Haag, Gezien het voorstel van het college van 22 februari 2022, Besluit: I.

II.

In te stemmen met de bijgevoegde concept-Nota van Uitgangspunten voor de realisatie van een tramremise Ypenburg op een deel van de GAVI-kavel (fase 1a), welke ontwikkeling door en voor rekening en risico van MRDH zal worden uitgevoerd; Het college te verzoeken om: - op basis van een vastgestelde Nota van Uitgangspunten een Voorlopig Ontwerp vast te stellen voor de inpassing van de tramremise Ypenburg (fase 1a), waarbij meervoudig grondgebruik als uitgangspunt genomen wordt voor het ontwerp van de tramremise en het overblijvende deel van de GAVI-kavel (fase 1b) en de technische en planologische aspecten, inclusief grondexploitatie, verder uit te werken; - een daarop aansluitende concept-Nota van Uitgangspunten op te stellen voor het overblijvende deel van de GAVI kavel, de programmatische invulling van de ruimte boven de tramremise, inclusief een financiële haalbaarheidsstudie en een onderzoek naar de risico’s van - en voorbereidingen op - een financieel haalbare grondexploitatie; - een samenwerkingsovereenkomst met de MRDH overeen te komen, waarin ook de scope-afbakening, risicoverdeling en specifieke financiële afspraken zijn vastgelegd; - voorafgaand aan het Voorlopig Ontwerp wordt o.a. het meervoudig ruimtegebruik verder uitgewerkt en worden verdere onderzoeken zoals geluidhinder, duurzaamheid, kapvergunning, Milieu Effect Rapportage (MER) enz.

uitgevoerd ten behoeve van de ruimtelijke onderbouwing. De keuzes binnen het Voorlopig Ontwerp (uitwerking meervoudig ruimtegebruik, waterbergingsopgave, impact op de buitenruimte en

4/5

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

DSO/10231913

resultaat van aanvullende onderzoeken enz.) worden ter instemming aan de gemeenteraad voorgelegd. *

Aldus besloten in de openbare raadsvergadering van 21 april 2022. De griffier,

De voorzitter,

*geamendeerd in de raadsvergadering van 21 april 2022

5/5