20210211-RIS307106 Voorstel van het college inzake Inzet reservering Eneco-middelen voor duurzame mobiliteit

Datum

Registratienummer

16 december 2020

DSO/10028152 RIS307106

Voorstel van het college inzake Inzet reservering Eneco-middelen voor duurzame mobiliteit In de concept-programmabegroting 2021-2024 is een bedrag van €296,8 miljoen opgenomen voor Verbeteren duurzame mobiliteit (mobiliteitstransitie). In dit voorstel vindt een nadere uitwerking plaats hoe de bestemde Enecomiddelen voor duurzame mobiliteit ingezet gaan worden. Uitgangspunt voor de verdeling zijn de afspraken in het coalitieakkoord: “We willen dat onze stad de komende decennia bereikbaar, leefbaar en verkeersveilig blijft voor bewoners, ondernemers en bezoekers. Dat is ons uitgangspunt bij mobiliteit. Duurzaamheid en de menselijke maat zijn twee belangrijke criteria. Dus geven we ruim baan aan de fiets, maken we sprongen met het OV en geven we ruimte aan schoon vervoer en verbeteren we ook de doorstroom van het autoverkeer”. Voorgestelde Aanpak In lijn met de hoofdlijnenbrief Mobiliteitstransitie (RIS 302361) is duurzame mobiliteit het investeren in fiets en tram/lightrail (openbaar vervoer) en verbeteren van de verkeersveiligheid. Mobiliteit houdt niet op bij de gemeentegrenzen. Daarom werken we onze plannen uit samen met regiopartners zoals de buurgemeenten, de MRDH en de provincie en waar nodig met het Rijk.

Om te zorgen dat mobiliteit kan bijdragen aan het realiseren van de verstedelijking, herstel en versterking van de economie van de BV Nederland en de noodzakelijke verduurzaming van de mobiliteit is het zeer wenselijk om aan te sluiten op de ambities van het Rijk. Voor alle projecten geldt dat meer partijen dan alleen de gemeente Den Haag belang hebben bij het project. Met deze partijen gaan we in gesprek over gezamenlijke bekostiging. In alle gevallen is de MRDH een relevante partij om voor de bekostiging mee samen te werken. Ook HTM is betrokken bij een groot deel van de projecten. Veel van de projecten zijn ook in het belang van het Rijk (Ministerie van Infrastructuur & Waterstaat, Rijkswaterstaat en ProRail, Binnenlandse Zaken in relatie tot de woningbouw) en/of de Provincie Zuid-Holland en buurgemeenten als Leidschendam-Voorburg. Ook met deze partijen gaan wij in gesprek om onze belangen te bundelen en projecten hierop aansluitend samen te bekostigen. De afwegingscriteria voor bepaling van het pakket/projecten Op basis van de onderstaande criteria is tot een prioritering gekomen voor de thema’s: 1. Mate waarin het project bijdraagt aan de mobiliteitstransitie (veilig, efficiënt, schoon, ‘op maat’, betaalbaar en verbonden); 2. Mate waarin het leidt tot nieuwe of grotere gebieden waar leefbaarheid wordt vergroot door voetgangers & fietsers meer ruimte te geven; 3.

Mate waarin het project in regionale samenwerkingen reeds toegezegd is; 4. Mate waarin het project binnen afzienbare termijn te realiseren is; 5. Mate van aansluiting op beleidskaders en spelregels van het Rijk, MRDH en zo mogelijk Provincie (en dus ook substantiële cofinanciering – de multiplier - kan worden verkregen).

Gemeente Den Haag Postbus 12600 Spui 70 2500 DJ Den Haag www.denhaag.nl Den Haag

T 14070

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

DSO/10028152

Multiplier verbeteren duurzame mobiliteit (mobiliteitstransitie) Zoals aangegeven is het pakket niet alleen in het belang van de gemeente Den Haag, maar levert ook een bijdrage aan de doelstelling van andere partijen zoals het Rijk, de MRDH, de provincie, buurgemeenten of de HTM. In aansluiting op de bestaande goede samenwerking met deze partijen in de MRDH of in het MIRT1-gebiedsprogramma MoVe2 geven wij samen met deze partijen invulling aan de gezamenlijke bekostiging van de maatregelen. Op basis van de huidige spelregels van het Rijk en de MRDH is een inschatting gemaakt welke multiplier realiseerbaar zou moeten zijn. Gemiddeld over alle projecten lijkt een multiplier van 3,3 haalbaar. De Haagse inzet voor duurzame mobiliteit kan zo door de verbinding te zoeken met de belangen van andere partijen leiden tot een gezamenlijke investering van ruim €1 miljard voor mobiliteit in de stad Den Haag, waarbij de investeringen om te komen tot een hoogfrequente CitySprinter op de spoorlijn Den Haag – Dordrecht (Oude Lijn) zoals aan de orde in MIRT-gebiedsprogramma MoVe (€1 à 3 miljard) niet zijn meegeteld. Inzet Eneco middelen & multiplier Duurzame mobiliteit Project

Bijdrage stad

Totale

Den Haag

Investering

No-regretpakket bereikbaarheid CID-Binckhorst

€ 39,0

€ 137,7

3,5

Koningscorridor – realisatie eerste fasen

€ 125,0

€ 500

4,0

Versnellen lijn 3/4 tussen Zoetermeer en Zuidwest/Westland

€ 25,0

€ 100

4,0

HagaHUB zuidWESTland [Leyweg]

€ 3,5

€ 8,0

2,3

Groene Schenkverbinding/Schenkviaduct

€ 15,0

€ 26,3

1,8

Uitvoering programma Slim/schoon naar stad/strand

€ 10,0

€ 30,0

3,0

Uitvoering programma Ruim baan voor de fiets

€ 40,0

€ 60,0

1,5

Cofinanciering rijkssubsidies korte termijn aanpakken

€ 4,0

€ 13,6

3,4

Subtotaal

€ 261,5

€875,6

3,3

1

Meerjarenprogramma Infrastructuur, Ruimte en Transport, het investeringsprogramma voor infrastructuur en mobiliteit van het Rijk

2

Gebiedsprogramma Mobiliteit en Verstedelijking waarin het rijk (IenW en BZK) en regio samen invulling geven aan de

Multiplier

bereikbaarheidsinvesteringen die nodig zijn voor de ontwikkeling van de Zuidelijke Randstad

2/16

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

DSO/10028152

€ 35,3

€192,7

INTHR - voertuigen en remises

€0

€270

Totaal

€ 296,8

€1.338,3

5,5

INTHR - infradeel (totale programma €462,7 miljoen)

4,5

Momenteel veel investeringen in uitvoering of gepland voor de auto In de auto wordt momenteel al veel geïnvesteerd met onder andere de Rotterdamsebaan (inclusief onderdoorgang Neherkade): €710 miljoen, de parallelstructuur A4 en de Poorten en Inprikkers (N14, N2111): €650 miljoen. Al met al een bedrag van €1,3 miljard, grotendeels gefinancierd door Rijk- en Regiopartners. Tevens blijft het college voornemens uitvoering te geven aan een aantal maatregelen die bijdragen aan goede doorstroming van de auto zoals, onderdoorgang N211/Lozerlaan – Erasmusweg, Hildebrandplein en Teldersweg/Johan de Wittlaan – Scheveningseweg (geplande investeringen ten minste €100 miljoen). Doordat meer mensen ervoor kunnen gaan kiezen om het OV te gebruiken of te gaan fietsen zal de inzet van de Eneco-middelen er daarnaast toe leiden dat op de wegen in de dichtstbevolkte stad van Nederland meer ruimte komt voor verkeer dat afhankelijk is van de auto. Beheer & onderhoud De voorgenomen investeringen uit de Eneco-middelen voor duurzame mobiliteit leiden onvermijdelijk tot hogere beheer- en onderhoudslasten. Hiermee is rekening gehouden en in de begroting is met ingang van 2024 structureel een bedrag van € 3,5 miljoen gereserveerd voor Mobiliteit (RIS305957, zie besluitvorming Retraite 2020).

Bij de besluitvorming van specifieke projecten / voorstellen wordt de berekening van de beheer- & onderhoudslasten opgenomen. Hierbij zal tevens rekening worden gehouden met eigenaarschap van infrastructuur en verschil in kosten van beheer- & onderhoud bij vervanging. Voorbereiding, Administratie en Toezicht De gegeven bedragen in de tabel zijn in miljoen. Alle ramingen zijn inclusief de kosten voor voorbereiding, administratie en toezicht (VAT) van 20% en ook de benodigde personele capaciteit om de doelstellingen / pakket te realiseren. Additionele kansen op verduurzaming Indien er kansen zich voordoen om het vervoer in Den Haag op andere wijzen te verduurzamen dan wil het college uiteraard die kansen niet laten liggen en zullen naast de 9 onderstaande maatregelen deze kansen aan de raad worden gepresenteerd.

3/16

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

DSO/10028152

Toelichting op de maatregelen Onderstaand wordt een toelichting gegeven op de negen maatregelen. Per item is een tabel weergegeven met onderstaande variabelen. Bijdrage aan doelstellingen coalitieakkoord en de mobiliteitstransitie

• • •

X Y Z

Status bijdrage Den Haag

• •

A B

Omvang bijdrage Den Haag

€ X miljoen

Bijdrage andere partijen

•

Partner 1

€X miljoen

•

Partner 2

€Y miljoen

•

Partner 3

€Z miljoen

Multiplier door bijdragen andere overheden

0-4

Termijn

Korte termijn (<2025) / middellange termijn (<2030) / lange termijn (<2040)

Sturing gemeenteraad

Via raadsvoorstel en/of programmabegroting

1. No-regretpakket CID-Binckhorst: €39 miljoen In het Bestuurlijke Overleg ‘Meerjarenprogramma Infrastructuur, Ruimte en Transport’ (BO MIRT) van november 2018 is met het Rijk afgesproken om het uit de preverkenning CID-Binckhorst resulterende No-regretpakket ter grootte van €137 miljoen te realiseren: • Mogelijk maken van de verstedelijking, faciliteren van de gebiedsontwikkeling en het versterken van de economische kracht van de (inter-)nationale toplocatie CID inclusief Binckhorst; •

Het bijdragen aan de bereikbaarheid van de Zuidelijke Randstad door het voorkomen, verminderen en/of oplossen van NMCA in het (regionaal) OV en het voorkomen van extra belasting van het hoofdwegennet door de verstedelijking van CID-Binckhorst;

•

Het bijdragen aan het realiseren van regionale ambities rond OV en fiets.

De raad is hierover geïnformeerd op 22 november 2019 (RIS303993).

4/16

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

DSO/10028152

Bijdrage aan doelstellingen coalitieakkoord en de mobiliteitstransitie

• • •

Mobiliteit Duurzaamheid Groei van de stad

Status bijdrage Den Haag

• •

Bestuurlijke verplichting BO MIRT Projectorganisatie sinds Q4/2019 aan de slag

Omvang bijdrage Den Haag

€ 39 miljoen

Bijdrage andere partijen

•

Rijk

€45,8 miljoen

•

MRDH

€41 miljoen

•

Provincie Zuid-Holland

€8,9 miljoen

•

Gemeente Leidschendam-Voorburg

€3 miljoen

Multiplier door bijdragen andere overheden

3,5

Termijn

Korte termijn (tot 2025)

Sturing gemeenteraad

Via raadsvoorstel (indien > €2,5 miljoen) en programmabegroting

2. Koningscorridor: realisatie eerste fasen : €125 miljoen Metro naar zee: lightrail van Zoetermeer naar Scheveningen In het collegeakkoord is voor de langere termijn de doorontwikkeling van de Koningscorridor Den Haag van Zoetermeer naar Scheveningen en de Internationale Zone opgenomen. Deze corridor verbindt economische toplocaties zoals Scheveningen, Internationale Zone, CID, de A4-zone, Zoetermeer, Dutch Tech Campus Zoetermeer en knooppunt Zoetermeer-Lansingerland met elkaar en draagt bij aan de bereikbaarheid van ontwikkellocaties op deze as zoals de campusboulevard en de Binckhorst in Den Haag, entree Zoetermeer en Lansingerland. Tevens draagt de Koningscorridor bij aan een betere bereikbaarheid op nationaal niveau omdat de lightrail de functie van de Sprinter op de Goudselijn kan overnemen (tracé Gouda - Lansingerland-Zoetermeer - Den Haag Centraal) zodat daar meer ruimte ontstaat voor Intercity’s (IC Direct) en sneltreinen (nieuwe product dat stopt in Zoetermeer en Gouda) tussen Den Haag en Utrecht. De eerste stap: lightrail in CID-Binckhorst Een van de prioritaire opgaven waar Rijk en regio in het kader van het MIRT (Meerjarenprogramma Infrastructuur, Ruimte en Transport)-gebiedsgerichte bereikbaarheidsprogramma MOVE (MObiliteit & VErstedelijking) aan werken is de verkenning CID-Binckhorst.

Tegelijkertijd met de MIRTverkenning oeververbinding Rotterdamse regio is in het BO MIRT in november 2018 het besluit genomen om te starten met de verkenning CID-Binckhorst. De verkenning richt zich op het deel van de Koningscorridor tussen de stations Den Haag Centraal en Voorburg inclusief uitwerking van de doorkoppeling naar Delft via Rijswijk. De concept-Nota Reikwijdte en Detailniveau (NRD) voor het onderzoek naar de milieueffecten van de verschillende varianten is door de colleges van Leidschendam-Voorburg en Den Haag vastgesteld.

5/16

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

DSO/10028152

In het BO MIRT op 26 november 2020 is een formele startbeslissing genomen om het voorkeursbesluit voor de verbetering van de OV-bereikbaarheid van de Binckhorst in Q2 2021 te gaan voorbereiden. Vervolgens start de planuitwerking die naar verwachting medio 2023 zal leiden tot een realisatiebesluit. Dit betekent dat in Q4 2020 conform de spelregels van het MIRT rijk en regio samen zicht moeten bieden op 75% van de kosten van de meest waarschijnlijke oplossing. Informatie over de verkenning en de participatie is te vinden op https://binckhorstbereikbaar.nl/. De inzet van het college is te komen tot een voorkeursvariant die aansluit op het toekomstige gemengde hoogstedelijke karakter van de Binckhorst, optimaal bijdraagt aan de noodzakelijke mobiliteitstransitie en doorkoppeling van de Koningscorridor naar Zoetermeer op langere termijn niet onmogelijk maakt. In combinatie met de lage parkeernomen CID-Binckhorst krijgt Den Haag daarmee een autoluwe woonwijk bij die aantrekkelijk is om te wandelen en fietsen en die regionaal en nationaal goed is ontsloten. Vervolgfasen OV NEXT Verdere ontwikkeling van de Koningscorridor zal worden uitgewerkt.

In 2021-2023 zullen met partijen (buurgemeenten, MRDH, PZH, ProRail, Rijkswaterstaat, NS en HTM) verkenningen worden gedaan om de inpassing en financiële haalbaar te onderzoeken: • Tracé Binckhorst – Madurodam; • Tracé Madurodam – Scheveningen-Bad; • Tracé Madurodam – Scheveningen-Haven; • Tracé Voorburg – Ypenburg (GAVI); • Tracé Ypenburg (GAVI) - Zoetermeer-Lansingerland; • Tracé Binckhorst – TU Delft Campus.

6/16

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

DSO/10028152

Eerste fase Koningscorridor: de verbinding door de Binckhorst naar Voorburg en Delft

In het Bestuurlijk Overleg MIRT voor onze regio op 26 november zal besluitvorming over de verkenning CID-Binckhorst een van de agendapunten zijn. Onze inzet is dat het formele startbesluit van de verkenning inclusief het zicht op de bekostiging wordt genomen. Dit is urgent vanuit de snelheid van de ontwikkeling van de Binckhorst en vanuit de woningbouwafspraken met het Rijk in het Verstedelijkingsakkoord en de woondeal voor de Zuidelijke Randstad. Te meer nu het Ministerie van BZK vanuit de eerste tranche van de woningbouwimpuls bijdraagt aan de ontwikkeling van de Binckhorst (RIS306193). Voor de Koningscorridor reserveren wij vanuit de Eneco-middelen €125 miljoen voor de Haagse bijdrage aan de eerste fase via MIRT-verkenning CID-Binckhorst en om stappen te gaan zetten met de volgende fasen van de Koningscorridor. De volgende fasen willen wij samen doen met ProRail, NS, Rijkswaterstaat, Metropoolregio Rotterdam-Den Haag, Provincie Zuid-Holland en de buurgemeenten Leidschendam-Voorburg, Rijswijk, Delft, Pijnacker-Nootdorp en Zoetermeer.

7/16

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

DSO/10028152

Bijdrage aan doelstellingen coalitieakkoord en de mobiliteitstransitie

• • •

Mobiliteit Duurzaamheid Groei van de stad

Status bijdrage Den Haag

• •

Bestuurlijke verplichting BO MIRT NRD inspraak Q3/2020

Omvang bijdrage Den Haag

€ 125 miljoen

Multiplier door bijdragen andere overheden

4

Termijn

Middellange termijn (tot 2030) en doorkoppeling in de regio: lange termijn (2040)

Sturing gemeenteraad

Via raadsvoorstel

Station Lansingerland-Zoetermeer is nu al de eindhalte van lijn 4 vanuit ZuidWest. Het is de ambitie dat in 2040 dit het startstation is voor de ‘metro naar zee’: een lightrail welke rijdt langs het hoofdspoor, stadion ADO Den Haag, Binckhorst en via Centraal Station en Madurodam naar Scheveningen-Haven en Bad.

8/16

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

DSO/10028152

3. Versnellen Leyenburgcorridor (zuidWESTland): € 25 miljoen Het college heeft de ambitie om ZuidWest dichter bij de binnenstad te brengen én met lightrail te verbinden met het Westland. Lijnen 3 en 4 kennen grote capaciteitsknelpunten en zijn na de tramtunnel onvoldoende snel voor OV met lightrailkwaliteit. Het zijn belangrijke regionale verbindingen van oost (station Lansingerland-Zoetermeer) naar west (de Uithof/Loosduinen). Aan de lijnen liggen een veelheid aan economische toplocaties, woongebieden (bestaande en ontwikkelgebieden) en overstappunten op andere OV-lijnen (trein, metro en tram) en de auto (P+R). In Lansingerland en Den Haag Zuidwest zijn er kansen voor goede aansluiting op toekomstige verbindingen zoals de lightrail Zoetermeer-Rotterdam (ZoRo) en de HOV-verbinding van Leyenburg via Westland naar de Rotterdamse regio. Om dit regionale belang beter tot uiting te brengen wijzigen wij de naam van deze verbinding van Leyenburgcorridor in ZuidWESTlandcorridor. In Den Haag is de ontwikkeling van Zuidwest een belangrijke ontwikkeling aan deze corridor. Dit bestaat uit een verdichting van ongeveer 10.000 woningen en bijhorende economische en andere functies (onderwijs, cultuur, sport) gericht op versterking van de sociaaleconomische structuur.

Voor de ontwikkeling van Zuidwest is het versnellen van het OV en het ontwikkeling van een meerzijdige bereikbaarheid belangrijk om te zorgen dat de inwoners meer banen kunnen bereiken en het gebied meer aantrekkingskracht op ondernemers krijgt. Te meer omdat in het kader van de woondeal Den Haag met het Rijk heeft afgesproken voor Den Haag Zuidwest een status van nationaal belang uit te werken. Connectiviteit is hierbij een van de randvoorwaarden. Lijn 2, 3 en 4 kennen in verhouding tot de relatief kleine afstand een grote reistijd vanuit Zuidwest naar het stadcentrum en de regio. Door dit te versnellen en deze lijnen te ‘verlightrailen’ neemt de bereikbaarheid van Zuidwest en daarmee de kansen voor mensen en bedrijven in Zuidwest toe. Op maaiveld zullen substantiële maatregelen worden genomen (natuurlijke spoorafscheidingen, overgangsbeveiliging/spoorbomen, optimaliseren reistijden en optimaliseren looproutes) die de snelheid van de trams vergroten en ruimte bieden voor frequentieverhoging kan een tijdwinst van 3 tot 5 minuten worden geboekt. Daarnaast dient door middel van HOV-busverbindingen de meerzijdige bereikbaarheid te worden verbeterd zodat de ligging van Zuidwest in de regio (Westland, Delft, Rijswijk) beter kan worden benut.

Tevens dienen maatregelen te worden genomen in de omgeving van station Laan van NOI voor de lijnen 3 en 4 als metrolijn E door de aanleg van een fly-over. Op lange termijn heeft het college de ambitie om de tramtunnel Grote Marktstraat te verlengen tot aan het HagaZiekenhuis Leyweg. Subsidie van Rijk en regiopartners voor een verlengde tramtunnel is mede afhankelijk (spelregels van het MIRT) van de ambities van de gemeente Westland voor verdichting rondom Naaldwijk en woningbouw op de as Den Haag – Maassluis/Schiedam.

9/16

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

DSO/10028152

Bijdrage aan doelstellingen coalitieakkoord en de mobiliteitstransitie

• • • •

Mobiliteit Duurzaamheid Groei van de stad Iedereen doet mee

Status bijdrage Den Haag

• • •

Verkenning is gestart voor fly-over Laan van NOI Versnellingsmaatregelen lijn 4 zijn in beeld gebracht Ontwerp Zevensprong in de maak

Omvang bijdrage Den Haag

€ 25 Miljoen

Multiplier door bijdragen andere overheden

4 (ambitie), in relatie tot financiering vanuit BDU

Termijn

Korte termijn (tot 2025)

Sturing gemeenteraad

Via programmabegroting

4. Instroom Nieuwe Tram Haagse Regio: €35,3 miljoen In 2026 wordt de laatste GTL8 tram vervangen door een nieuwe lagevloertram. De aanpassingen aan de infrastructuur die daarvoor nodig zijn worden niet volledig door MRDH gedekt. De door- en toegankelijkheid zal dan ook deels – net zoals bij het aanpassen van tram 1, 9, 15 en 17 – door de gemeente Den Haag betaald dienen te worden. Totale investering in materieel, remises en aanpassen infrastructuur wordt geraamd op €462,7 miljoen (prijspeil 2020). Kosten programma Instroom Nieuwe Trams Haagse Regio Voertuigen Voertuigen

Infrastructuur

Remises

€210 miljoen

Opbouw lijn 6, 12 en 16

€147,4 miljoen

Lijn

€35,3 miljoen €60 miljoen

Remises €10 miljoen

Diversen (tracties) Subtotaal

Totaal

€210 miljoen

€192,7 miljoen

€60 miljoen

€ 462,7 miljoen

Aanpassing van de infrastructuur zal in 8 deeltrajecten plaatsvinden, welke in een overkoepelend raadsvoorstel INTHR én per tracé (Voorlopig ontwerp) aan de gemeenteraad worden voorgelegd: • Lijn 6 Dierenselaan – Heemstraat; • Lijn 6 Monstersestraat, via Hobbemaplein richting Om en Bij, Brouwersgracht; • Lijn 6 Stuyvesantplein via het kleine Loo naar Aegonplein; • Lijn 12 Markenseplein – Laan van Meerdervoort; • Lijn 12 Laan van Meerdervoort – Paul Krugerplein; • Lijn 16 Zoutmanstraat – Centrum; • Lijn 16 Waldeck Pyrmont kade, vanaf halte Groot Hertoginnelaan tot einde Statenlaan; • Lijn 16 Loevesteinlaan en Jonckbloetplein.

10/16

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

DSO/10028152

Bijdrage aan doelstellingen coalitieakkoord en de • • mobiliteitstransitie

Mobiliteit Iedereen doet mee

Status bijdrage Den Haag

Besloten in MRDH

Omvang bijdrage Den Haag

€ 35,3 Miljoen

Multiplier door bijdragen andere overheden

5,5

Termijn

Korte termijn (tot 2025)

Sturing gemeenteraad

Via 1 overkoepelend raadsvoorstel en 8 separate raadsvoorstellen per tracé

5. HagaHUB zuidWESTland (HagaZiekenhuis Leyweg): €3,5 miljoen Den Haag Zuidwest heeft een belangrijk regionaal lightrail- en busstation bij het HagaZiekenhuis Leyweg. In alle windrichtingen zijn bestemmingen rechtstreeks te bereiken: Schiedam, Delft, Lansingerland, Poeldijk, Maasland, Maassluis, Naaldwijk en Zoetermeer. Het overstapstation functioneert matig. Het belang hiervan neemt verder toe als de hierboven beschreven maatregelen voor de versnelling en frequentieverhoging van lijn 4 worden uitgevoerd. De kwaliteit van halte Leyenburg voldoet nu niet aan de verwachtingen die reizigers hebben van een hoogwaardig overstappunt tussen OV-lijnen en naar andere vervoermiddelen zoals deelfietsen en -scooters en lopen. Er is weinig beschutting, de perrons zijn gelegen aan een lange busstrook die niet veilig voelt en het ontbreekt aan een ruim aanbod aan deelmobiliteit. Samen met MRDH, vervoerders EBS en HTM en het HagaZiekenhuis Leyweg wordt een nieuw plan gemaakt en uitgevoerd om de aantrekkelijkheid van deze belangrijke HUB in ZuidWest te verbeteren en de kwaliteit fors te vergroten. Deze HUB is van groot belang voor de OV-verbinding tussen het Westland en Den Haag. Daarmee draagt deze investering van de partijen ook bij aan, en sluit bijvoorbeeld aan bij de huidige Rnet lijn 456 tussen Den Haag – Naaldwijk – Maasland – Schiedam.

Goede bussen met een snelle route vertrekken zo van een prettig station! Vanuit de vervoerders zal worden geïnvesteerd in een laadcapaciteit voor de elektrische bus en met het HagaZiekenhuis Leyweg zal worden onderzocht in hoeverre van het parkeerterrein een laadzone voor elektrische auto’s kan worden gerealiseerd. . Bijdrage aan doelstellingen coalitieakkoord

• •

Status bijdrage Den Haag

Verkenning moet nog starten

Omvang bijdrage Den Haag

€ 3,5 miljoen

Multiplier door bijdragen andere overheden

2,3

Termijn

Korte termijn (tot 2025)

Sturing gemeenteraad

Via raadsvoorstel

Mobiliteit Iedereen doet mee

11/16

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

DSO/10028152

Referentiebeeld: busstation Tilburg

Referentiebeeld: busstation Heerlen

6. Groene Schenkverbinding: €15 miljoen Het huidige Schenkviaduct sluit niet goed aan op de Centrumring (S100/Lekstraat). Automobilisten dienen onnodig om te rijden. Inzet is de Groene Schenkverbinding aan te sluiten op de Centrumring. Hierdoor komt veel ruimte vrij in de Rivierenbuurt wat de leefbaarheid ten goede komt! Ook komt er ruimte beschikbaar op het Rijswijkseplein, dat voor OV, fietsen, lopen. De tram zal hier veel tijdwinst kunnen gaan halen, wat goed is voor de exploitatie van het gehele netwerk. Ook wordt een aantrekkelijke fietsverbinding aangelegd op het viaduct, waarmee het tunneltje onder het spooremplacement Den Haag Centraal kan worden gesloten. Deze maatregelen sluiten aan op de ambities in de Structuurvisie CID (RIS 305177) om in het CID te komen tot een slimme combinatie van gebiedsontwikkeling en mobiliteitstransitie met behoud van een goede bereikbaarheid voor de mensen die daar moeten zijn. De opening van de Rotterdamsebaan zal daar ook een bijdrage aan gaan leveren. Bijdrage aan doelstellingen coalitieakkoord

Mobiliteitstransitie: meer ruimtelijke kwaliteit en meer ruimte de fiets, lopen en het OV.

Status bijdrage Den Haag

Verkenning gestart

Omvang bijdrage Den Haag

€ 15 miljoen

Multiplier door bijdragen andere overheden

1,8

Termijn

Middellange termijn (tot 2030)

Sturing gemeenteraad

Via raadsvoorstel

12/16

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

DSO/10028152

7. Slim en Schoon naar Stad en Strand: €10 miljoen Bereikbaarheid van Scheveningen en Kijkduin dient te worden verbeterd, dat is afgelopen zomer wel gebleken. Het programma Slim & Schoon naar Stad & Strand is een programma waarbij MRDH, NS, HTM en gemeente Den Haag zich inzetten voor slimme en duurzame ingrepen om reizen met OV, fiets en deelsystemen te verbeteren. Doel is om de regio en de stad beter met het strand te verbinden en oplossingen te bieden voor de piekdrukte in de zomermaanden. In 2017 zijn hier reeds toezeggingen over gedaan: besluit van het college over Intentieovereenkomst ‘Slim en schoon naar Scheveningen (RIS 296738). De gemeente stelt €10 miljoen ter beschikking, welke wordt aangevuld door NS met € 15 miljoen en MRDH met € 5 miljoen (conform afspraak in de regio) tot een bedrag van €30 miljoen. Bijdrage aan doelstellingen coalitieakkoord en de mobiliteitstransitie

• • •

Status bijdrage Den Haag

Intentie uitgesproken, SOK in de maak, inclusief drie projectvoorstellen.

Omvang bijdrage Den Haag

€ 10 miljoen

Multiplier door bijdragen andere overheden

3 incl. bijdrage NS (15 miljoen) en MRDH (5 miljoen)

Termijn

Korte termijn (tot 2025)

Sturing gemeenteraad

Via raadsvoorstellen

Mobiliteit Duurzaamheid Iedereen doet mee

13/16

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

DSO/10028152

8. Programma Ruim baan voor de Fiets: €40 miljoen De fiets is essentieel om de bereikbaarheid van de stad schoon, duurzaam, gezond en ruimte-efficiënt te organiseren. Over de afgelopen jaren is het fietsgebruik met ca. 3 tot 4% per jaar gegroeid. Deze groei zal doorzetten. De fiets zal binnen een afzienbare termijn het belangrijkste vervoermiddel voor verplaatsingen in de stad zijn. Een keuze voor de fiets is comfortabel, schoon en vanzelfsprekend. De elektrische fiets neemt een substantieel van de regionale verplaatsingen voor zijn rekening. Den Haag geeft ruim baan aan de fiets. Met een breed pakket aan investeringen wordt het fietsgebruik naar een hoger plan getild. Dat betekent dat de infrastructuur moet meegroeien met het fietsgebruik. Dat vereist investeringen in regionale sterfietsroutes, zoals o.a. de Velostrada, de sterfietsroutes naar Delft, Westland en Zoetermeer. Op 17 oktober 2019 heeft de Raad hiertoe Ruim baan voor de fiets (RIS 302960), de fietsstrategie Den Haag 2040, vastgesteld. Met deze reservering regelt het college de hiervoor noodzakelijke investeringsruimte. Voor veilig en comfortabel fietsen is het noodzakelijk om in ontbrekende schakels in de stad te investeren; denk aan oplossingen voor de Zoutmanstraat, de Goudenregenstraat, de Steijnlaan.

Op drukke kruispunten met zware fietsstromen, zoals Hildebrandplein en Teldersweg, wordt meer ruimte gegeven aan fietsers door ongelijkvloerse oplossingen. De recreatieve fietsronde door groen en natuurgebieden om de stad wordt afgemaakt. Meer fietsen betekent ook meer behoefte aan stallingscapaciteit. Het is noodzakelijk om door te gaan met investeringen in stallingscapaciteit in de binnenstad en in de vooroorlogse woonwijken. In combinatie met investeringen in het OV-netwerk wordt geïnvesteerd in comfortabele fietsparkeervoorzieningen met voldoende capaciteit, bij stations (Laan van NOI, Moerwijk) en tramen Rnet haltes. Een proactieve aanpak voor minder ongevallen betekent doorgaan met investeringen in schoolzones, maar betekent ook op meer wegen in de stad een maximumsnelheid van 30 km/uur. Het fietspad is in de eerste plaats bedoeld voor fietsers, daar waar het knelt zal de snorfiets naar de rijbaan worden verplaatst. Naast investeringen in infrastructuur, moet ook worden geïnvesteerd in veilig verkeersgedrag en fietsvaardigheid, zowel voor jongeren als ouderen. In sommige Haagse wijken wordt veel meer gefietst dan in andere wijken. In wijken met een laag fietsgebruik wordt ingezet op het gericht stimuleren van de fiets. Dat kan bijdragen aan het tegengaan van vervoersarmoede en het verbeteren van de gezondheid.

Bijdrage aan doelstellingen coalitieakkoord en de • • mobiliteitstransitie • •

Mobiliteit Duurzaamheid Groei van de stad Iedereen doet mee

Status bijdrage Den Haag

Programma Ruim baan voor de Fiets is vastgesteld in de gemeenteraad op 17 oktober 2019

Omvang bijdrage Den Haag

€ 40 miljoen

Multiplier door bijdragen andere overheden

1,5

Termijn

Doorlopende Korte en Middellanger termijn

Sturing gemeenteraad

Via raadsvoorstel per sterfietsroute of stalling

14/16

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

DSO/10028152

9. Cofinanciering rijkssubsidies korte termijn aanpakken: €4 miljoen Vanuit het Rijk zijn jaarlijks programma’s beschikbaar die het mogelijke maken verkeersmaatregelen te nemen op de korte termijn. Voorbeelden zijn de programma’s Beter Benutten 1 en 2 en de Korte Termijn Aanpak. Voorbeelden van aan de orde zijn de maatregelen verbetering van Wandelstad, Smart Mobility, gedragsaanpakken voor mobiliteit met werkgevers (via Bereikbaar Haaglanden), maatregelen voor bouwlogistiek, et cetera. Het college wil zorgen dat Den Haag proactief kan acteren als vanuit rijksmiddelen kansen ontstaan voor cofinanciering van kleinere maatregelen die belangrijk zijn voor de mobiliteitstransitie. Voorstel is daarom om proactief meerjarig de Haagse cofinanciering te ramen zodat veel sneller geschakeld kan gaan worden als zich mogelijkheden voordoen voor realisatie van korte termijnmaatregelen die bijdragen aan duurzame mobiliteit en verkeersveiligheid. Voorstel is €1 miljoen per jaar structureel te reserveren. In de Korte Termijn Aanpak is de Haagse bijdrage aan de investeringssom (inclusief VAT) 30%. Uitgaande van deze basis levert een Haagse bijdrage van €1 miljoen dan een jaarlijkse investeringsstroom voor duurzame mobiliteit in de stad op van €3,35 miljoen.

Bijdrage aan doelstellingen coalitieakkoord en de Afhankelijk van doelen subsidiegevers in potentie aan alle mobiliteitstransitie doelen: • Mobiliteit • Duurzaamheid • Groei van de stad • Iedereen doet mee Status bijdrage Den Haag

Reservering om snel kansen te kunnen pakken voor indiening projecten in korte termijn programma’s mobiliteit van Rijk/PZH/MRDH.

Omvang bijdrage Den Haag

€ 4 miljoen, getotaliseerd 2020-2024

Multiplier door bijdragen andere overheden

3,4

Termijn

Korte termijn (tot en met 2025)

Sturing gemeenteraad

Via raadsvoorstel

15/16

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

DSO/10028152

Besluit Raadsvoorstel van het college inzake Inzet reservering ENECO-middelen voor Duurzame Mobiliteit Waarbij de criteria voor een prioritering van de middelen zijn: 1. Mate waarin het project bijdraagt aan de mobiliteitstransitie (veilig, efficiënt, schoon, ‘op maat’, betaalbaar en verbonden); 2. Mate waarin het leidt tot nieuwe of grotere gebieden waar leefbaarheid wordt vergroot door voetgangers & fietsers meer ruimte te geven; 3. Mate waarin het project in regionale samenwerkingen reeds toegezegd is; 4. Mate waarin het project binnen afzienbare termijn te realiseren is; 5. Mate van aansluiting op beleidskaders en spelregels van het Rijk, MRDH en zo mogelijk Provincie. Gezien het vorenstaande stelt het college de raad voor het volgende besluit te nemen: De raad van de gemeente Den Haag, Gezien het voorstel van het college van 1 december 2020, Besluit: akkoord te gaan met de verdeling op hoofdlijnen van de inzet van de reserve Verbeteren duurzame mobiliteit ad €296,8 miljoen en deze als volgt te labelen: I. No-Regretpakket CID-Binckhorst: € 39 miljoen II. Koningscorridor, bijdrage eerste fasen : € 125 miljoen III. Versnellen lijnen Zoetermeer - Zuidwest/Westland: € 25 miljoen IV. Instroom Nieuwe Tram Haagse Regio: € 35,3 miljoen V. HagaHUB zuidWESTland (Hagaziekenhuis Leyweg): € 3,5 miljoen VI. Groene Schenkverbinding : € 15 miljoen VII.

Slim en Schoon naar Stad en Strand: € 10 miljoen VIII. Programma Ruim baan voor de Fiets: €40 miljoen IX. Cofinanciering rijkssubsidies korte termijn aanpakken: € 4 miljoen X. De kosten in verband met voorbereiding, administratie en toezicht (VAT) en de benodigde personele capaciteit zijn geraamd op 20% per hierboven genoemde onderdeel I t/m IX XI. De extra lasten voor beheer- en onderhoud worden per project berekend en in de begroting verwerkt. Aldus besloten in de openbare raadsvergadering van 11 februari 2021. De griffier,

De voorzitter,

16/16