wensen en bedenkingen samenwerkingsovereenkomst toekomstbestendige opvanglocatie (002)

Wensen en bedenkingen op voorgenomen collegebesluit over aangaan samenwerkingsovereenkomst toekomstbestendige opvanglocatie. Registratienummer

17693402

Raadsvergadering

7 mei 2025

Onderwerp

Wensen en bedenkingen op voorgenomen collegebesluit over aangaan samenwerkingsovereenkomst toekomstbestendige opvanglocatie.

Bestuurlijke boodschap Als gemeente blijven we onze bijdrage leveren aan de opvang van ontheemden, op de vlucht voor oorlog en geweld. Kwaliteit van opvang is voor ons een hard uitgangspunt: we herbergen asielzoekers, Oekraïense vluchtelingen en statushouders op een Bossche manier; gastvrij, humaan en betrokken. We streven naar normalisatie in het verblijf van Oekraïense vluchtelingen, asielzoekers en statushouders in onze gemeente: we zien hen als onze nieuwe inwoners. Daarbij hoort ook werken; vrijwillig of betaald, het leren van de Nederlandse taal, participeren en daar waar het kan, leveren van een bijdrage aan de Bossche samenleving.

Voorgenomen collegebesluit Het college is van plan te besluiten: 1. het aangaan van de samenwerkingsovereenkomst met het COA inzake een toekomstbestendige opvanglocatie.

Vraag aan de gemeenteraad Wij vragen de gemeenteraad om eventuele wensen of bedenkingen op de voorgenomen samenwerkingsovereenkomst te formuleren in de vorm van een motie en deze voor te leggen aan de gemeenteraad.

Toelichting procedure We zijn voornemens om in de gebiedsontwikkeling van Groot Meerendonk een toekomstbestendige opvanglocatie voor een flexibele doelgroep op te nemen. Deze structurele locatie zal plaats bieden aan 600 personen, waaronder asielzoekers en andere woningzoekenden. Deze groepen kunnen gelijktijdig of na elkaar gebruik maken van de opvang. In het verleden moest het COA noodgedwongen locaties sluiten bij een lagere instroom van asielzoekers. Met een structurele locatie hebben we de mogelijkheid om samen met het COA te zoeken naar een goede invulling van de beschikbare plekken door andere woningzoekenden, zoals jongeren of spoedzoekers. Hierdoor creëren we meer woonruimte, voorkomen we leegstand en bevorderen we op natuurlijke wijze sociale verbindingen. De tijdelijke opvanglocaties azc Pettelaarpark 90 en het nog te realiseren azc Kruithoorn kunnen gefaseerd sluiten zodra de www.s-hertogenbosch.nl Correspondentie-adres: Postbus 12345 5200 GZ 's-Hertogenbosch KvK nr 17278704

permanente opvangvoorziening gefaseerd opent. Door de gebiedsontwikkeling te starten met de realisatie van de toekomstbestendige opvangvoorziening, bieden we zekerheid en duidelijkheid aan toekomstige omwonenden. Daarnaast kunnen we samen met het COA randvoorwaardelijke maatregelen organiseren. We zijn in gesprek met verschillende ministeries om de gebiedsontwikkeling te bevorderen, vanwege de diverse doelstellingen die hiermee ingevuld worden: Asiel & Migratie (opvang), Volkshuisvesting & Ruimtelijke Ordening (woningbouw in vervolg op de Woontop) en Infrastructuur & Waterstaat (geluidswerende voorzieningen). We zijn voornemens een samenwerkingsovereenkomst met het COA af te sluiten, waarin we vastleggen hoe we samen willen werken om deze toekomstbestendige opvanglocatie te realiseren. Deze overeenkomst zullen we aan uw raad voorleggen, zodat u uw wensen en bedenkingen kunt meegeven. Deze kunt u in een motie opnemen en voorleggen aan de gemeenteraad. Als de motie aangenomen wordt, informeren we u eerst over de uitvoering van deze motie, voordat we een definitief besluit nemen over de intentieovereenkomst. Daarvoor is opnieuw overleg met het COA nodig, aangezien een conceptovereenkomst (bijgevoegd) door hen al akkoord is bevonden.

Aanleiding Uw raad heeft zich op 4 oktober 2022 uitgesproken voor de opvang van asielzoekers middels de motie "Humane opvang". Binnen dit kader zijn we aan de slag gegaan met de tijdelijke locaties azc Kruithoorn en azc Pettelaarpark 90. Volgens de spreidingswet hebben we een wettelijke taak om 600 plekken voor de opvang van asielzoekers te realiseren, waaronder 75 plekken voor amv'ers. De tijdelijke oplossingen die de afgelopen maanden door het rijk aan gemeenten gevraagd zijn, bieden geen oplossingen voor de lange termijn. Met de komst van een toekomstbestendige opvanglocatie in Groot Meerendonk zorgen we ervoor dat we op een structurele en duurzame wijze een bijdrage leveren aan de opvang van asielzoekers. Daarnaast biedt het mogelijkheden om bij een lagere instroom van asielzoekers een goede invulling van beschikbare plekken te organiseren voor woningzoekenden. We willen inzetten op stabiliteit en kwaliteit, wat ten goede komt aan de asielzoekers, het COA, onze inwoners en de gemeente. Op deze manier creëren we rust en ruimte, zodat we niet meer hoeven in te spelen op het realiseren van dure (crisis)nood- en tijdelijke opvangplekken. We vinden het belangrijk te horen of de lijn die u uitsprak in de motie "Humane opvang" opnieuw op uw steun kan rekenen voor dit lange termijnperspectief.

Door middel van dit voorstel bieden wij uw raad daarom de mogelijkheid om eventuele wensen of bedenkingen op de samenwerkingsovereenkomst met het COA aan het college voor te leggen. De overeenkomst is nog op intentioneel niveau en moet leiden tot een haalbaarheidsonderzoek. Beoogd doel Het doel van het voorgenomen besluit is de intentie vastleggen om samen met het COA een toekomstbestendige opvanglocatie voor een flexibele doelgroep te realiseren binnen de gebiedsontwikkeling Groot Meerendonk.

Relevante besluitgeschiedenis -

-

Motie Humane opvang 4 oktober 2022 Collegebrief vluchtelingen 30 oktober 2023 Motie permanent azc Groot Meerendonk 5 maart 2024 Raadsinformatiebrief Aanpak planvoorbereiding gebiedsontwikkeling Groot Meerendonk 9 april 2024 Collegebrief vluchtelingen 26 mei 2024

Argumenten 1.

2.

3. 4.

5. 6.

7.

Door de gebiedsontwikkeling te starten met de realisatie van de opvanglocatie, bieden we zekerheid en duidelijkheid aan toekomstige omwonenden. Het realiseren van de opvangvoorziening is tevens het startschot van de realisatie van de gebiedsontwikkeling. Toekomstige inwoners worden niet verrast met de komst van asielzoekers. We kunnen (financieel) efficiënt samenwerken om randvoorwaardelijke maatregelen te organiseren, zoals geluidswerende voorzieningen. Er zijn gedeelde belangen om randvoorwaardelijke maatregelen te nemen. Zo zijn we in gesprek met verschillende Ministeries om de gebiedsontwikkeling te bevorderen, vanwege de diverse doelstellingen die hiermee ingevuld worden: Asiel & Migratie (opvang), Volkshuisvesting & Ruimtelijke Ordening (woningbouw in vervolg op de Woontop) en Infrastructuur & Waterstaat (geluidswerende voorzieningen). We creëren naast een opvanglocatie ook meer woonruimte, Bij lage instroom van asielzoekers geven we invulling aan de lege plekken aan andere woningzoekenden. We zien in het land hier mooie voorbeelden van. We voorkomen leegstand Leegstand in tijden van woningnood vinden we onwenselijk. We voorkomen niet alleen leegstand maar ook zorgen we voor een vaste voorraad bij het COA, op deze wijze hoeven locaties niet ‘afgeschaald’ te worden om later weer opvangplekken te realiseren.

We bevorderen op natuurlijke wijze sociale verbindingen Indien we gelijktijdig woningzoekenden en asielzoekers huisvesten in een toekomstbestendige locatie ontstaan op een natuurlijke wijze verbindingen. We zetten in op kwaliteit, rust en ruimte voor asielzoekers en andere inwoners Met de inzet van een permanente locatie heeft het COA de mogelijkheid tot hoogwaardige nieuwbouw welke van waarde blijft na (tijdelijke en gedeeltelijke) beëindiging AZC functie. We gaan niet meer in op spoedvragen voor tijdelijk en (crisis) noodopvang Met een structurele locatie binnen onze gemeente zijn we niet meer aan zet voor eventuele spoedvragen voor tijdelijke en crisis noodopvang. We houden koers en we behouden regie.

Kanttekeningen en risico’s -

-

Een haalbaarheidsonderzoek zal de mogelijkheden voor de realisatie moeten uitwijzen evenals de eventuele daaruit voortkomende noodzaak tot een financiële betrokkenheid vanuit de gemeente in de realisatie van de toekomstbestendige opvanglocatie en of de randvoorwaardelijke voorzieningen. Voortgang van de planontwikkeling en de consequenties van de nog te doorlopen juridische procedures Eventuele Koerswijzigingen van het Rijks- en Europees beleid met betrekking tot opvang van asielzoekers en statushouders.

Financiën Het COA is aan zet om de toekomstbestendige opvanglocatie te realiseren. De Wet Centraal Orgaan opvang asielzoekers (19 mei 1994) is hierbij van toepassing. De Minister van Asiel & Migratie verstrekt op basis hiervan een subsidie aan het COA voor de opgedragen taken. Ook is de Wet gemeentelijke taak mogelijk maken asielopvangvoorzieningen (1 februari 2024) van toepassing. Waardoor het COA de zorg kan dragen voor de realisatie van de locatie.

Wat de financiële risico's en consequenties zijn voor de gemeente zullen we nader onderzoeken. Indien er opvang gerealiseerd is ontvangen gemeenten daarvoor extra geld van de Rijksoverheid. Bijvoorbeeld om onderwijs te regelen voor de kinderen van asielzoekers. Deze vergoedingen zijn een tegemoetkoming in de extra kosten.

Duurzaamheid We kunnen en zullen maximaal inzetten op duurzaamheid bij deze structurele opvanglocatie. Participatie en communicatie Vanaf het moment dat we de locatiekeuze voor de tijdelijke azc's en het plan voor een toekomstbestendige opvanglocatie bekend maakten op 30 oktober 2023 zijn we in gesprek met inwoners uit de nabije omgeving. We blijven de focus houden op een zorgvuldige communicatie. We informeren stakeholders en organiseren inloopmomenten voor inwoners. Met deze gesprekken en momenten is er de mogelijkheid vragen te stellen en mee te praten. Uiteraard vindt overige communicatie plaats via onze website en social mediakanalen, een nieuwsbrief rond opvang van vluchtelingen voor mensen die deze willen ontvangen, en het informeren van lokale media. Tegelijk kunnen mensen vragen stellen via het GCC van de gemeente en een mailadres (vluchtelingen@shertogenbosch.nl). Deze communicatiekanalen voor inwoners worden ook genoemd in de brieven die verstuurd worden en op https://www.s-hertogenbosch.nl/opvang-vluchtelingen/ of https://www.s-hertogenbosch.nl/groot-meerendonk/

We zullen ook uw raad vanzelfsprekend blijvend informeren over het vervolg en de haalbaarheid. Hoogachtend, Burgemeester en wethouders van ‘s-Hertogenbosch, De gemeentesecretaris,

De burgemeester,

drs. B. van der Ploeg

drs. J.M.L.N. Mikkers

Bijlagen 1.

1. de samenwerkingsovereenkomst toekomst bestendige opvanglocatie.

Registratienummer Bevoegdheid raad Portefeuillehouder Commissie Sector/Afdeling Inlichtingen

17693402 Mikkers/Slikker Bestuur /MO/OPVANG ONTH/PROG C.J. van Schaayk van

c.schaayk@s-hertogenbosch.nl