Verslag van de commissie Bestuur van 26 november 2020

Commissie BESTUUR Verslag CONCEPT Datum: Locatie: Aanwezig: Voorzitter: Secretaris: (plv.) Commissieleden:

26 november 2020 Maaspoort Sports & Events

Collegeleden:

A.P.R.G.M. van Rosmalen drs. E.A.A. Kerkhoff J.J.E.L. van Creij, F.G.F. van Genugten, ing. A.J.G. de Groot, A.W.J.A. van Hattem LLB, mw. drs. J. Hendrickx, mw. A. Hernández, drs. P.E. Kagie, drs. R.M.J. van den Kerkhof, A.M. Rotman, mw. drs. E.J. de Ruiter, P. Slikker mr. J.W.F. Hoskam, drs. J.M.L.N. Mikkers

Afwezig:

R.J.J. Geers, P.M. van der Krabben, mw. C.K.J. Visscher

Verslaglegging:

mw. P.J. van Hoorn

1.

Opening en mededelingen De voorzitter opent de vergadering en heet iedereen welkom. Hij meldt dat de coronamaatregelen nog steeds van kracht zijn en vraagt een mondkapje te dragen als iemand zijn plek verlaat en de looprichtingen te volgen. Hij heet ook de mensen die de vergadering via de livestream volgen welkom. Er is bericht van verhindering ontvangen van mevrouw Visscher van de SP en de heer Van der Krabben van Bosch Belang. De heer Geers wordt vervangen door de heer Rotman en mevrouw Hernández en de heer Mikkers komen later.

2.

Vaststellen van de agenda De voorzitter neemt de agenda met de commissie door en inventariseert wie over welk agendapunt het woord wil voeren. De commissie wil beraadslagingen over: - Evaluatie Rekenkamercommissie 's-Hertogenbosch; terug naar de basis - Managementrapportage 2020 Over het raadsvoorstel ‘Eerste wijziging belastingverordeningen 2021’wenst niemand het woord te voeren. Dit gaat als Hamerstuk naar de raad. Tot slot heeft de fractie van De Bossche Groenen een rondvraag over vuurwerk ingediend. De PVV heeft een rondvraag over fietsparkeren op de Hoge Steenweg.

3.

Vaststellen van het verslag van de commissie Bestuur van 12 november 2020 Het verslag van de commissie Bestuur van 12 november 2020 wordt ongewijzigd vastgesteld.

4.

Vaststellen van de lijst van toezeggingen en lijst openstaande moties De voorzitter meldt dat het voorstel is om motie 8, Opmaat naar de begroting, als afgerond te beschouwen. Aangezien hij geen reacties vanuit de commissie heeft ontvangen gaat hij ervan uit dat de commissie daarmee kan instemmen.

Raadsvoorstellen 5.

Evaluatie Rekenkamercommissie 's-Hertogenbosch; terug naar de basis De heer De Groot (Rosmalens Belang) meldt dat hij als lid van de Rekenkamercommissie niet deelneemt aan de discussie over dit agendapunt. Een fractiegenoot zal tijdens de raadsvergadering namens de fractie een korte verklaring over dit raadsvoorstel afleggen. De voorzitter zegt dat het presidium op verzoek van de raad een evaluatie naar de Rekenkamercommissie heeft laten uitvoeren en dat er op basis daarvan een raadsvoorstel is opgesteld met een aantal voorstellen. De heer Slikker zal namens het presidium een reactie geven op eventuele opmerkingen. CONCEPT

1

De heer Van Creij (gewoon ge-DREVEN) vindt het mooi dat er een evaluatie en een raadsvoorstel is. De Galan Groep heeft naar aanleiding van de stukken een duidelijke evaluatie opgesteld en gewoon ge-DREVEN gaat op hoofdlijnen akkoord, maar hij heeft wel een paar kleine puntjes. De Galan Groep heeft de punten in twee hoofdgroepen verdeeld en die weer onderverdeeld in vijf subgroepen. Hij kan zich voorstellen dat er een zesde punt wordt toegevoegd, namelijk hoe kan worden geborgd wat de gemeenteraad met de uitkomsten van een rekenkamerstuk doet. Het laatste stuk ging over burgerinitiatieven en destijds is aangegeven dat dit niet helemaal was wat de raad ervan verwachtte, maar toch is alles hetzelfde gebleven. De raad had zelf iets moeten organiseren of de Rekenkamer had dit moeten doen. Hij zou graag zien dat in een stuk van de Rekenkamer staat wat de gemeenteraad ermee gaat doen. Er is een burgerinitiatief geweest, er was een onderzoek naar de risico's van het goederenvervoer en naar het krediet voor het Theater aan de Parade, maar dat blijft ergens in een grijs gebied hangen en hij heeft het vermoeden dat dit bij meer punten speelt. Bij beslispunt 2 staat dat raadsleden niet meer bij de Rekenkamercommissie betrokken kunnen zijn, maar hij wil er wel raadsleden van een externe gemeente bij betrekken, zodat de kennis van raadsleden toch kan worden behouden.

Er moet flexibel worden omgegaan met wat de Rekenkamercommissie moet doen, als de Rekenkamer twee belangrijke stukken wil onderzoeken, moet dat mogelijk zijn. De heer Rotman (VVD) vindt het goed dat er een onafhankelijke Rekenkamer komt omdat er dan geen discussie meer is over de onafhankelijkheid van de zittende raadsleden en het niet meer nodig is dat na iedere gemeenteraadsverkiezing nieuwe raadsleden in de Rekenkamercommissie worden benoemd. Er zijn echter ook nadelen zoals dat de feeling met de politiek minder wordt en hij geeft de Rekenkamer mee om dat op te bouwen. Er zijn Rekenkamercommissies geweest die bij iedere commissie- en raadsvergadering aanwezig waren en na de vergadering met de raadsleden in gesprek gingen, dat heeft credits opgeleverd. In het voorstel staat dat er gemiddeld twee onderzoeken per jaar zijn, waarvan een voor de controlerende rol van de raad. Hij vindt dit erg mager en hij geeft de Rekenkamer mee dat het een tandje meer kan. Verder geeft hij de Rekenkamer mee dat de rapportages begrijpelijk en niet academisch moeten zijn, zodat iedereen begrijpt wat er moet gebeuren en er wat betere discussies ontstaan. De heer Kagie (Leefbaar 's-Hertogenbosch) spreekt zijn dank uit voor de evaluatie en de rol van de heer Slikker en mevrouw Hendrickx voor het fungeren als klankbord.

Met de kerncommissie van vijf personen moeten op het juiste moment de relevante onderzoeken worden opgeleverd en er moet voor worden gewaakt dat er wordt gezegd dat het er twee, drie, vier of vijf moeten zijn. De onderzoeken moeten gaan over het juiste maatschappelijk vraagstuk al dan niet terugof vooruitkijkend, er moeten inzichten worden aangeleverd die dienstbaar zijn aan het werk van de raad. De heer Van Genugten (CDA) merkt op dat de Rekenkamer de aanbevelingen uit de evaluatie onderschrijft. Er is ook een wetswijziging waarin raadsleden uit de Rekenkamercommissie treden en hij denkt dat dit de Rekenkamercommissie een betere en onafhankelijkere positie geeft. De Rekenkamer heeft dit direct opgepakt in een brief waarin staat dat er een klankbordgroep moet komen en dat de commissie de raad in de onderzoeken wil betrekken. Hij is daarom niet bang dat de kennis van raadsleden wegraakt zolang er intensief contact met de raad is rondom de onderzoeken. Hij geeft de Rekenkamer mee verder te gaan met haar goede werk. De heer Slikker (presidium) zegt dat deze evaluatie in het werkplan staat. Hij zat samen met mevrouw Hendrickx in de begeleidingscommissie en de Galan Groep heeft de evaluatie uitgevoerd. Er is bureauonderzoek gedaan, de rapporten zijn tegen het licht gehouden en er waren gesprekken met raadsleden.

Een van de bevindingen is dat er een soort waterscheiding is tussen de periode tot 2018 waarin er een Rekenkamer met gezag en veel output was en de periode daarna met veel personele wisselingen waarover de raad en de Rekenkamer allebei zeggen dat ze niet helemaal tevreden zijn over de kwaliteit en de kwantiteit van het onderzoek. Dit is een nieuwe start waarbij de raad een aantal besluiten kan nemen en de financiële kaders kunnen worden gecontinueerd om ervoor te zorgen dat het ambitieniveau van minimaal twee onderzoeken per jaar wordt gehaald. De Rekenkamer heeft op dit moment een fors hoger ambitieniveau en dat moet steeds worden bijgesteld in de contacten tussen de raad en de Rekenkamer. De Rekenkamer wordt doorontwikkeld naar een volledig onafhankelijke Rekenkamer in CONCEPT

2

lijn met de nieuwe wetgeving en het presidium krijgt het mandaat om ervoor te zorgen dat de thermometer van het politieke voldoende geborgd blijft als de raadsleden van deze raad niet meer in de Rekenkamerleden zitten. Daarin kunnen in de nieuwe wet wel raadsleden uit een andere gemeenteraad zitten, waarmee dit type kennis ook geborgd is. Het is fijn dat dit in de raad kan worden besproken en dat ook het goede gesprek met de Rekenkamer zelf kan worden gevoerd over de beloningssystematiek en de politieke thermometer. Als de begeleidingscommissie weer met de Rekenkamer heft gesproken, komt ze terug naar de commissie. De voorzitter constateert dat er geen behoefte is aan een tweede termijn en inventariseert of het stuk in de raad aan de orde komt en of er moties of amendementen worden ingediend. Hij concludeert dat dit niet het geval is en dat dit punt daarom als hamerstuk naar de raad kan. 6.

Managementrapportage 2020 De voorzitter geeft aan dat het college met de managementrapportage de raad een prognose van alle financiële en beleidsmatige afwijkingen die ontstaan ten aanzien van de Begroting 2020 voorlegt. De raad wordt gevraagd die goed te keuren. Daarnaast stelt het college voor een aantal technische wijzigingen door te voeren. De heer Van Creij (gewoon ge-DREVEN) vraagt zich af waarom deze wijzigingen niet zijn opgenomen in de reguliere begroting of in een bijlage daarbij. Hij heeft hierover contact gehad met de ambtenaar die hierover gaat en hij geeft een voorbeeld. Er is € 50.000 minder portokosten en het lijkt hem sterk dat dit in november nog niet bekend was en zo zijn er meer zaken die in de begroting hadden kunnen worden opgenomen. De Detailhandelsnota wordt geactualiseerd en hij wil daar tempo mee maken. Een groot verschil tussen november en nu is dat er € 1,5 miljoen meer aan bouwleges is opgehaald en daarvan hadden in de begroting leuke dingen kunnen worden gedaan, maar dat wordt in 2021 opgenomen. De heer Kagie (Leefbaar 's-Hertogenbosch) zegt dat met deze redenering eenmaal per jaar alles bij elkaar wordt geharkt en daar een feestje van wordt gebouwd. Er is een ordentelijke procesgang en de managementrapportage ligt niet eind september als de stukken voor de begrotingsbehandeling naar de commissie en de raad gaan op tafel.

De heer Van Creij (gewoon ge-DREVEN) zegt dat dit klopt, maar dat in de managementrapportage bijvoorbeeld ook sportpark De Saren staat. Dat punt is al in 2018 gepasseerd en nu staat er dat dit € 103.000 kost. Hij is het ermee eens dat in september 2020 niet alles bekend was, maar dit was wel bekend. De heer Kagie (Leefbaar 's-Hertogenbosch) vraagt, als daartoe aanleiding is, de komende maanden in de commissievergadering hoe bepaalde zaken lopen, zoals Gezond in De Stad en ondermijning. Dat moet inhoudelijk worden geagendeerd, maar hij vindt het altijd goed om aan het einde van het jaar een managementrapportage op tafel te hebben. Hij complimenteert het college voor het toegankelijk aanreiken van de stand der dingen op financieel gebied, er staat bijvoorbeeld een afbeelding in waarop is te zien hoe het Sociaal & Zorgfonds de komende jaren zwaar in de min raakt. Hij ziet dit beeld ook graag van het Onderwijshuisvestingsfonds omdat de tekst daarover niet erg duidelijk is. Hij hoopt dat dit type documenten de komende jaren nog inzichtelijker wordt. Menig gemeente zou trots zijn als zij in de context van de coronacrisis qua inhoud zo'n document kan presenteren. Het Grondbedrijf springt er in financiële zin positief uit omdat er meer kavels zijn verkocht en het zou mooi zijn als die ontwikkeling wordt vastgehouden.

Hij denkt dat het aannemelijk is om de rechtmatigheid op 1% van de totale last vast te stellen. Er wordt overgegaan tot het bepalen van de verliesvoorziening voor grondexploitaties op de eindwaarde en hij vraagt waarom deze switch is gemaakt. De komende jaren komt er een aantal belangrijke nieuwe grondexploitaties zoals die van De Groote Wielen. Daar kunnen vijftig extra woningen worden gebouwd en dat heeft direct positieve effecten op de exploitatie en hij denkt dat het goed is om bij de start van de grondexploitatie Noordoosthoek De Groote Wielen de raad vooral mee te nemen in de bandbreedte van het realiseren van woningen. Er zijn altijd discussies over 30% sociale huur en middeldure en dure huur en het is belangrijk de raad al bij de start mee te nemen in de financiële bandbreedte. Mevrouw De Ruiter (GroenLinks) stemt in met de managementrapportage en het voorliggende voorstel. Tijdens de begrotingsbehandeling is de motie Onderwijskansenfonds aangenomen en CONCEPT

3

ze vraagt of dat hierin wordt meegenomen. De heer Van den Kerkhof (D66) sluit zich aan bij de woorden van de heer Kagie wat betreft de jaloerse andere gemeenten, hier ligt iets voor waarop menig gemeente in deze tijd jaloers kan zijn, maar dat neemt niet weg dat er een verlies van € 7,5 miljoen wordt afgeschreven. Dat wordt deels opgevangen door de incidentele rijksbijdrage, maar dat is geen structurele zekerheid. Hij is het ook met de heer Kagie eens wat betreft de dalende trend in het Sociaal & Zorgfonds. Hij wil op dit gebied lobbyen naar het rijk, vooral in deze tijd richting de verkiezingen. Hij onderschrijft ook de vraag van mevrouw De Ruiter over het onderwijs. Hij ziet bij Talentontwikkeling dat in 2020 een paar ton niet is gebruikt, dat kan te maken hebben met de coronacrisis, en hij vraagt of dit geld wordt overgeheveld naar het Onderwijskansenfonds voor 2021. De heer De Groot (Rosmalens Belang) onderschrijft de complimenten voor de voorliggende managementrapportage, dat is een uitstekend uitgebreid stuk dat aan het eind van het jaar een aardig inzicht geeft in hoe het in 2020 reilt en zeilt. Het is wel een momentopname, de effecten van de tweede coronagolf zijn er nog niet in verdisconteerd en de komende maanden volgt er alweer het een en ander op financieel gebied, maar het is wel een goede tussenstand.

Rosmalens Belang ziet ook het aangekondigde derde coronarapport met belangstelling tegemoet. Zoals de heer Kagie en anderen al aangaven, is het zeker niet uitgesloten dat de komende maanden kritischer en anders naar de financiële cijfers moet worden gekeken. Rosmalens Belang heeft naar het formele raadsvoorstel gekeken en onderschrijft de keuze van het college om de verwachte positieve resultaten van het BUIG-budget over 2020 te reserveren voor de in 2021 te verwachten tegenvallers. Rosmalens Belang gaat akkoord met de voorgestelde systeemwijziging in de verliesvoorziening bij de grondexploitatie en met het vaststellen van de grenswaarden voor de rechtmatigheidsverantwoording op 1% van de totale gemeentelijke lasten. Na technische vragen begrijpt hij hoe de systeemwijziging in de grondexploitatie in elkaar zit en wat de redenen daarvoor zijn, maar hij kijkt wel uit naar de toelichting van de wethouder die de heer Kagie vroeg. Het Grondbedrijf springt er in bijlage 8 uit en het college verdient een compliment voor het actieve grondbeleid dat het al jaren hanteert. Dat werpt financieel de vruchten af, zelfs ondanks de huidige coronapandemie. De gronduitgifte voor de woningbouw blijft stabiel en de verkoop van het aantal hectare voor het industrieterrein dat was een geprognosticeerd op 7,6 hectare, was in 2020 9,3 hectare.

Ondanks alle activiteiten rondom corona die negatief uitpakken, is er met betrekking tot het Grondbedrijf een aantal financiële meevallers. De algemene reserve van het Grondbedrijf zal naar verwachting op 31 december 2020 € 47,8 miljoen bedragen waar € 36,2 miljoen voldoende is om de risico's volop af te dekken en daarmee wordt ruim € 11 miljoen teruggestort in het Structuurfonds. Daar is Rosmalens Belang blij mee en dat is ook in lijn met de afspraak die de raad daar ooit over heeft gemaakt. Het ziet er wat betreft het Grondbedrijf nog steeds positief uit en Rosmalens Belang wil de forse inkomsten uit het Grondbedrijf de komende jaren ten minste gedeeltelijk inzetten voor de versnelde renovatie en verduurzaming van bestaande buurten en wijken. Dat versneld opkrikken van de woon- en leefomgeving is naar de stellige overtuiging van Rosmalens Belang een bijdrage aan een beter woonen leefklimaat voor de burgers. Dit lijkt hem een uitstekend bespreekpunt bij de behandeling van de Voorjaarsnota 2022 en hij is benieuwd of dit tot de mogelijkheden behoort. Het is goed dat het college de raad periodiek adequaat op de hoogte houdt van de financiële stand van zaken en de effecten van de coronacrisis daarop en hij hoopt dat er bij de behandeling van de Voorjaarsnota 2022 meer zekerheid en stabiliteit in de financiële prognose is.

De heer Kagie (Leefbaar 's-Hertogenbosch) is erg te spreken over de verduurzaming van gemeenschapshuizen en wijkvoorzieningen, maar er wordt € 11 miljoen naar het Structuurfonds overgeheveld en er zijn bepaalde spelregels voor het Structuurfonds, onder andere qua volume van middelen. Er kan ook in overweging worden genomen om de € 11 miljoen niet een op een naar het Structuurfonds over te hevelen, maar daar richting de voorjaarsnota vrijer mee om te gaan. De heer De Groot (Rosmalens Belang) denkt hier ook aan. Zoals het er nu naar uitziet komen er de komende jaren structureel middelen uit het Grondbedrijf vrij, het is goed dat die in het Structuurfonds komen en hij wil de revenuen die uit het Grondbedrijf komen eerder investeren in renovatie en verduurzaming van wijken. Hij laat het aan het college over of het hierin wil meegaan en dit kan eventueel bij de voorjaarsnota worden besproken.

CONCEPT

4

De heer Rotman (VVD) vindt het goed dat er aan het eind van het jaar een duidelijk overzicht is, zeker in coronatijd. Ondanks het duidelijke stuk heeft hij toch een aantal technische vragen gesteld en helaas riep de beantwoording op twee van die vragen nog wat vraagtekens op. Hij begrijpt niet dat er in een jaar waarin er bijna geen evenementen hebben plaatsgevonden een nadeel van € 124.000 op evenementen is en hij krijgt hier graag een nadere toelichting op. Er is al in 2008 over De Saren besloten, maar dit wordt pas dertien jaar later ingeboekt en bij de actualisatie van 2021 wordt een alternatief ombuigingsvoorstel voorgelegd, dan kan het ineens wel. Hij vraagt waarom het zolang heeft geduurd en waarom er niets anders is gevonden. De heer Van Genugten (CDA) heeft technische vragen gesteld en die zijn naar tevredenheid beantwoord. Net als de begroting van 2021 is deze rapportage een tussenmoment. Momenteel is er de tweede coronagolf, aan het eind van 2020 komt er een coronarapport en wat hij nu ziet stemt gelukkig positief ondanks dat het over een negatief bedrag gaat. Het CDA stemt volledig in met de beslispunten. De heer Van Hattem (PVV) hoopt dat de Vuelta in 2021 in tegenstelling tot in 2020 wel doorgaat en dat er dan een extra investering van de partners zoals het ministerie van VWS wordt gevraagd.

De bijdrage van het Gemeentefonds zou niet aan het rijk te hoeven worden teruggestort en hij hoort graag hoe dit zich verhoudt tot de extra bijdrage die voor 2021 wordt gevraagd. Hij vraagt of de onderbesteding in het budget voor bed, bad en brood niet gewoon naar de algemene middelen had gekund in plaats van het in 2021 in te zetten voor dit totaal onnodige en vreselijke doel. Hij deelt de zorgen over het Sociaal & Zorgfonds en hij hoort graag van het college wat er concreet gaat gebeuren om dit fonds de komende jaren op niveau te houden. Er zijn extra kosten gemaakt vanwege demonstraties en de vraag is of deze extra kosten drukken op de capaciteit voor het reguliere veiligheidsbeleid, met name wat betreft de overlast en de intimidaties in de openbare ruimte zoals vandaag nog in de Burgemeester Godschalxstraat in Empel gebeurde. Hij hoort graag hoe dit zich tot elkaar verhoudt en of daar meer inzicht op kan komen. Er zijn flinke kosten gemaakt voor het afsluiten van de Hinthamerstraat en hij vraagt zich af of dit wel een zinvolle investering was omdat het ook voor heel veel overlast in de directe omgeving heeft gezorgd. Wethouder Hoskam geeft aan dat de begroting vooruitkijkt en de jaarrekening terugkijkt en dat het mooie van de Marap is dat die terugkijkt op het afgelopen jaar.

Dat betekent dat de cijfers om en nabij de begroting worden aangeleverd als het voorstel in concept klaar is. Het is niet zo dat de voordelen in de Marap direct verjubeld kunnen worden omdat die worden gebruikt om het tekort minder te maken. Het is nog steeds een onzekere tijd en hij helpt iedereen die zegt dat het in maart 2021 beter wordt uit de droom omdat dit ook wel eens september 2021 kan worden. Er werd opgemerkt dat er geen evenementen waren, maar er toch een tekort is. In de zomer van 2020 waren er geen evenementen, maar er was wel een Bossche Zomer en daarvoor is dit geld gebruikt. Deze Marap is ook een verslag van besluiten die de raad heeft genomen, zoals die over de Hinthamerstraat, dit college voert die besluiten uit en daar zit een prijskaartje aan. Er is een Structuurfonds waarin projecten zitten die gedekt zijn en projecten die ongedekt zijn en al die projecten zijn opgevoerd met instemming van de raad. Er zijn meer wensen dan er geld is en in het vorige millennium was er het fonds Grote werken dat ook werd gevoed om de structuurversterking te doen. De raad heeft het budgetrecht en hij gaat graag de discussie aan, maar als iets uit het Structuurfonds wordt gehaald, neemt de druk op het Structuurfonds toe en dan moet discussie worden gevoerd over de projecten die in het Structuurfonds staan.

De motie over het Onderwijsfonds is aangenomen nadat de Marap is opgesteld en die wordt nog verwerkt, maar hij kan niet zeggen of het in deze Marap wordt verwerkt of dat er een apart voorstel komt. De motie wordt wel uitgevoerd, het geld wordt overgeheveld en volgens hem is dat het geld dat nu in de begroting staat. De wijziging in het Grondbedrijf komt voort uit het feit dat het college de transparantie van het Grondbedrijf wil vergroten en dat gebeurt door de lasten te beperken. Er is nu een jaarlijkse rentevergoeding tussen het concern en het Grondbedrijf en daarmee houdt men elkaar bezig. De huidige verliesrekening die op de startwaarde getroffen is bedraagt € 23 miljoen en deze verliesvoorziening groeit jaarlijks door de rentecorrectie. De verliesvoorziening wordt aan het einde van de jaarlijkse rentecorrectie in één keer genomen, dat brengt een eenmalige onttrekking uit het Grondbedrijf van € 3,2 miljoen met zich mee en de jaarlijkse rentevergoeding van het concern aan het Grondbedrijf hoeft nu niet meer plaats te vinden. Dat is eigenlijk een vereenvoudiging van de interne rekenregels en dat geldt natuurlijk voor de 1%-quote die de accountant nu al in de afwijking hanteert, maar die nu CONCEPT

5

met het oog op de toekomstige wetswijziging al wordt geformaliseerd. Ten slotte geeft hij aan dat er binnenkort ook een document met een mooie grafiek over het Onderwijshuisvestingsfonds komt. Tweede termijn De heer Rotman (VVD) vraagt waarom er twaalf jaar over De Saren is gedaan. Wethouder Hoskam zal deze vraag schriftelijk laten beantwoorden. De heer Van Hattem (PVV) kreeg geen enkele reactie op zijn vragen behalve op zijn kritische opmerking over de Hinthamerstraat. Als hij een reactie krijgt, belooft hij plechtig hierover niets in de raadsvergadering in te brengen. De heer Slikker (PvdA) heeft in de eerste termijn bewust niets gezegd omdat de PvdA zich niet zo druk maakt om het bonnenboekje van het afgelopen jaar, dat is op orde en daarbij passen complimenten, maar wel over de financiën voor het toekomstige jaar.

Hij koestert een obscure hobby, namelijk het lezen van de verkiezingsprogramma's, inclusief de financiële paragrafen, van alle partijen en de PvdA maakt zich grote zorgen over hoe de wereld er in maart en september 2021 uitziet omdat de landelijke verkiezingsprogramma's, inclusief die van de PvdA, vooral volstaan met hele mooie plannen over wat er met de rijksbegroting kan omdat daar tijdens de campagne goed mee kan worden gescoord, maar daar nauwelijks in staat hoe de opschalingskorting, de tekorten op de jeugdzorg en alle problemen in het Sociaal Domein voor de gemeente worden opgelost en hoe ervoor wordt gezorgd dat de gemeenten weer wat ruimte in de begroting hebben in plaats van dat ze voor 85% dichtgeslagen zitten met rijkstaken. Hij heeft de afgelopen week een aantal raadsleden en alle landelijke fractievoorzitters geappt over de gezamenlijke lobby voor de goederentreinen en hij roept iedereen op om in de individuele lijnen ook aan te geven dat er in de landelijke verkiezingsprogramma's iets aan dit punt moet worden gedaan omdat daar een wereld is te winnen. De heer Van Hattem (PVV) zegt dat deze onderwerpen inderdaad lastig in verkiezingsprogramma's landen. Momenteel worden de begrotingen voor 2021 in de Tweede Kamer behandeld, straks ook in de Eerste Kamer, en deze onderwerpen kunnen daar uitgebreidere aandacht krijgen.

Portefeuillehouder Mikkers geeft aan dat in de begroting een beperkt bedrag voor demonstraties is opgenomen en dat er in 2020 meer demonstraties waren dan is geprognosticeerd. Het gaat niet specifiek ten koste van het veiligheidsbeleid, maar eigenlijk ook weer wel omdat de juristen die eraan werken dan geen andere dingen kunnen doen en er geen mensen worden aangenomen om demonstraties te faciliteren omdat dit geen geprognosticeerde activiteiten zijn. Er waren in 2020 substantieel meer demonstraties dan in 2018. In 2019 liep het aantal demonstraties ook al op en misschien zijn er in 2021 nog meer demonstraties. Wethouder Hoskam geeft aan dat de door het rijk voor de Vuelta overgemaakte bedragen gewoon blijven staan. Daarnaast zijn er door het uitstel opnieuw kosten gemaakt, hij is in overleg met het rijk over een bijdrage daarvoor en hij meldt in 2021 aan de raad hoe dat zich financieel gaat ontwikkelen. Ook bed, bad en brood is bestaand beleid dat is uitgevoerd en de rekening daarvan wordt nu aan de raad overlegd. De heer Van Hattem (PVV) zegt dat er een onderbesteding op bed, bad en brood is en dat dit budget niet per se naar 2021 had gehoeven, maar dat het ook naar de algemene middelen had gekund. Hij wil weten wat het perspectief op de lange termijn voor het Sociaal & Zorgfonds is. Wethouder Hoskam zegt dat daar in 2020, ook bij de begroting, uitgebreid bij is stilgestaan.

Hij sluit zich aan bij de opmerking om in Den Haag te spreken over hoe de sociale fondsen daadwerkelijk ten goede kunnen komen aan de inwoners van de stad zonder dat dit op de gemeentelijke begroting drukt. Hij heeft begrepen dat er ook landelijk een aantal signalen is dat de financiële nood van de gemeenten duidelijk maakt. De heer Van Hattem (PVV) zegt dat de bal bij Den Haag kan worden neergelegd, maar dat het nu gaat over de begroting van de gemeente Den Bosch en dat die de middelen uiteindelijk zelf CONCEPT

6

moet vrijmaken door keuzes te maken. Hij wil weten of er wel een bepaalde visie is op hoe het Sociaal & Zorgfonds binnen de eigen begroting, middelen en mogelijkheden op peil kan blijven als er geen geld uit Den Haag komt. De heer Kagie (Leefbaar 's-Hertogenbosch) zegt dat met enig realiteitsbesef kan worden onderkend dat de euro's niet een-op-een uit Den Haag komen voor het dekken van het gat in de zorgkosten, hoe hoog de nood in zorgland ook is. Er komt drie jaar extra geld, € 3,5 miljard voor het hele land, voor 2022 is daar eenzelfde bedrag aan toegevoegd en hij neemt aan dat iedereen kan bedenken dat er in 2023 en 2024 niet een-op-een wordt bijgeplust. Hij daagt het college en de raad uit om op een aantal dossiers, zoals het Sociaal & Zorgfonds waarin het om miljarden gaat en voor de gemeente Den Bosch over miljoenen, elkaar op het juiste moment aan te kijken. Als er in september 2021 een nieuw kabinet is, en dat is een optimistische inschatting, wordt al gewerkt aan de begroting voor 2022 en 2023 en dan vallen er gaten. Hij wil daarom bij de voorjaarsnota bespreken hoe de gaten in de meest urgente maatschappelijke vraagstukken worden gedicht als er geen geld uit Den Haag komt. Sommige mensen zeggen 'Laat Den Haag de druk maar voelen', maar er moet ook het realiteitsbesef zijn dat Den Haag het niet een-opeen gaat bijpassen.

Dat urgentiegevoel moet er bij de voorjaarsnota zijn. De voorzitter inventariseert of het stuk in de raad aan de orde komt. Hij concludeert dat dit niet het geval is en dat dit voorstel daarom als hamerstuk naar de raad kan. 7.

Eerste wijziging belastingverordeningen 2021 De commissie voert hierover geen beraadslagingen. Het voorstel gaat als hamerstuk naar de raadsvergadering.

Overige onderwerpen ter bespreking 8.

Werkplanning De heer Kagie (Leefbaar 's-Hertogenbosch) merkt op dat de derde coronanota eraan komt en dat hij in januari a.s. over de steunmaatregelen wil spreken en dan de balans wil opmaken. Mevrouw Hendrickx (De Bossche Groenen) ondersteunt deze oproep van harte. Mevrouw Hernández (50PLUS) sluit zich hierbij aan. De heer De Groot (Rosmalens Belang) is het daarmee eens onder de voorwaarde dat het college deze nota eind december aan kan leveren. Wethouder Hoskam kijkt met veel plezier terug op de discussie over het tweede coronarapport en hij ziet uit naar een goede behandeling van het derde coronarapport. Hij verwacht dat dit in de laatste collegevergadering van 2021 wordt vastgesteld en dan komt het naar de raad. In april 2021 komt het college met een vierde coronarapport omdat de maatregelen dan nog steeds van kracht zijn.

9.

Rondvraag en sluiting Mevrouw Hendrickx (De Bossche Groenen) merkt dat er in de samenleving nogal wat protest tegen het landelijke vuurwerkwerkverbod is. Er zijn meer overlastmeldingen dan andere jaren, niet alleen op zaterdagavond, maar ook op andere dagen en er speelt ook een discussie over carbidschieten. Ze maakt zich zorgen over oproepen op internet om op zaterdagavond protestacties te organiseren. De Bossche Groenen is geen fan van vuurwerk omdat het overlast veroorzaakt en er veel ongelukken mee gebeuren. Ze vraagt zich af of in beeld is in welke wijken illegaal vuurwerk wordt afgestoken en hoe daartegen wordt opgetreden. Verder wil ze weten of het klopt dat carbidschieten in de gemeente Den Bosch niet is toegestaan en aan welke activiteiten wordt gedacht voor de nieuwjaarsnacht. Mensen willen toch iets doen en ze wil nadenken over wat wel mag, premier Rutte heeft gezegd dat bijvoorbeeld shows met drones wel zijn toegestaan. Ze vraagt of de portefeuillehouder ideeën heeft over wat de inwoners van Den Bosch kan worden aangeboden zodat ze toch fijn nieuwjaar kunnen vieren. Ten slotte wil ze weten of de handhaving onder andere tijdens nieuwjaarsnacht toereikend is. Portefeuillehouder Mikkers zegt dat er nu vijfmaal zoveel overlastmeldingen zijn dan op hetzelfCONCEPT

7

de moment in 2019, er waren de afgelopen weken 180 meldingen verspreid over de hele gemeente. Er is een aantal handelaren en mensen die vuurwerk in bezit hebben opgepakt en er zijn afspraken met de scholen gemaakt over het legen van kluisjes als er aanwijzingen zijn dat daar vuurwerk in zit. Dat is vorige week op diverse scholen gebeurd. De bronnen zijn in beeld en het gaat niet om een of twee personen. Op dit moment is vuurwerk illegaal en de Brabantse burgemeesters hebben in het Veiligheidsberaad gekeken of het bezit van vuurwerk kan worden geverbaliseerd. De hoop was dat dit per 1 december 2020 zou kunnen, maar het kan pas vanaf 15 december 2020. Het kan nu wel worden aangepakt op basis van het vervoer en als iemand loopt is dat ook vervoer en dus ook bezit. Het kost op dit moment redelijk veel capaciteit van het jongerenwerk, de BOA's en de politie. De grootste focus ligt nu op de handelaren met het meeste vuurwerkbezit omdat de opslag bij mensen thuis erg gevaarlijk is. Carbidschieten is niet expliciet in de APV opgenomen, maar dat is wel verboden. Voor carbidschieten moet een evenementenvergunning worden afgegeven en er is besloten dat dit niet gebeurt omdat de gemeente Den Bosch geen carbidtraditie heeft.

In een andere plaatsen bestaat deze traditie wel, maar daar kan het waarschijnlijk niet doorgaan vanwege de evenementenvergunning; omdat er maximaal vier mensen bij elkaar mogen staan en dan is carbidschieten ineens niet meer zo leuk. Het reproductiegetal van de besmettingen is de resultante van naleving maal uithoudingsvermogen en zeker het uithoudingsvermogen van de jongeren staat op dit moment onder druk. De gemeente richt zich daarom niet alleen rond oud en nieuw op de u-factor, maar zeker ook in de weken daaromheen en er wordt gekeken naar welke activiteiten voor jongeren kunnen worden georganiseerd om in ieder geval een zinvolle invulling aan die periode te geven. Daarover worden gesprekken gevoerd met het impactteam in de gemeente, maar ook op regionaal niveau. Het kabinet heeft geld beschikbaar gesteld om dit te faciliteren, maar wel binnen beperkte randvoorwaarden: er is een maximumaantal mensen dat bij elkaar mag komen. Er wordt gekeken in hoeverre er creatief invulling aan deze periode kan worden gegeven, bijvoorbeeld door het openstellen van gymzalen bij scholen. Onderwijs mag wel en activiteiten in een gymzaal bij een onderwijsgebouw is nog steeds onderwijs, dan kan de schooldag wat langer wordt gemaakt.

Er is een probleem als tijdens oud en nieuw iets als alternatief voor vuurwerk wordt georganiseerd omdat dan de kans bestaat dat daar mensen op afkomen en dat is niet de bedoeling omdat besmettingen moeten worden voorkomen. Bij de huidige regels is ook een lichtshow bijna niet mogelijk en dat betekent dat er meer online of binnen een gezin moet worden georganiseerd. Er is niet voldoende toezicht en handhaving; er zijn 60.000 politiemensen in heel Nederland en 17 miljoen Nederlanders. Deze 60.000 politiemensen werken niet allemaal 24 uur per dag en dat betekent dat er in heel Nederland met oud en nieuw ongeveer 30.000 mensen beschikbaar zijn. Er moeten daarom prioriteiten worden gesteld en de komende weken wordt in de driehoek afgestemd wat er mogelijk is. Daarbij wordt ook gekeken naar alternatieven voor politie-inzet zoals jongerenwerkers, sportbegeleiding of toezichthouders. Zoals het er nu naar uitziet wordt voor oud en nieuw een GRIP-4 afgeroepen om er in ieder geval voor te zorgen dat alle maatregelen zijn genomen om direct met een noodverordening, samenscholingsverboden et cetera te kunnen instellen. Mevrouw Hendrickx (De Bossche Groenen) is blij om te horen dat de portefeuillehouder kijkt naar wat er de komende weken aan de verveling kan worden gedaan.

Ze vindt het belangrijk dat ook naar de nieuwjaarsnacht zelf wordt gekeken en ze vraagt of de portefeuillehouder de commissie informeert als hij een alternatief heeft bedacht. Ze geeft mee dat ook de stad zelf kan worden uitgedaagd om met ideeën te komen. De heer Van Creij (gewoon ge-DREVEN) weet dat veel vuurwerk dat nu wordt afgestoken online is gekocht en dat de pakketdiensten met een soort bomauto's rondrijden. Hij vraagt of daar controle op is. Portefeuillehouder Mikkers zegt dat dit een taak van de politie en het Openbaar Ministerie is en dat de politie aan de voorkant naar de invoer van vuurwerk kijkt. Als de gemeente bij het afsteken handhaaft, is het eigenlijk al te laat. Dit heeft prioriteit bij de politie, er wordt veel vuurwerk in beslag genomen en hij hoopt dat dit niet het topje van de ijsberg is. De heer Van Hattem (PVV) geeft aan dat voor de deur van de McDonald's op de Hooge Steenweg al jarenlang fietsen midden op de stoep worden geparkeerd. Er zijn blauwe vakken aangebracht, maar het blijft hinderlijk voor voorbijgangers, zeker voor mensen met een rolstoel, een rollator of een kinderwagen. In het kader van de coronamaatregelen zijn er allemaal gele lijnen CONCEPT

8

en pijlen met verplichte looprichtingen op de weg aangebracht, maar de fietsen blokkeren nog steeds een deel van het loopgebied waardoor de coronamaatregelen in het geding komen. De fietsklemmen bij het stadskantoor aan de Wolvenhoek zijn weggehaald om meer ruimte op straat te creëren en hij vraagt of het college iets gaat doen aan de bij de McDonald's geparkeerde fietsen. Portefeuillehouder Mikkers zegt dat in het tweede coronadashboard een halve pagina over het fietsparkeren in de binnenstad staat met de ervaringen van de afgelopen maanden en welke activiteiten daarop worden ontplooid. De blauwe vakken zijn zo aangebracht dat iedereen erlangs kan en op de door de heer Van Hattem aangeleverde foto staan de fietsen precies in de blauwe vakken. De ervaring van de afgelopen weken is dat iedereen zijn fiets keurig in de blauwe vakken zet en dat is ook te zien op de afbeelding van de heer Van Hattem. De heer Van Hattem (PVV) vindt het te gemakkelijk om alleen naar een beeld van een bepaald moment te kijken, het gaat om het algemene beeld en er staan op andere momenten veel meer fietsen. Er zijn maatregelen getroffen met gele lijnen, maar de fietsen vormen nog altijd een forse belemmering voor voetgangers. Hij vindt het vreemd dat de fietsenrekken bij het stadskantoor worden weggehaald en dat hier wel fietsen mogen staan.

Hij wil één lijn trekken, als er op de Wolvenhoek geen fietsen mogen staan, mag dit op de Hooge Steenweg ook niet. Er is voldoende fietsparkeergelegenheid in de omgeving van de McDonald's en hij vraagt waarom de huidige situatie toch in stand wordt gehouden. Portefeuillehouder Mikkers neemt aan dat de heer Van Hattem foto's meestuurt omdat hij het een overlastgevende situatie vindt. Het is bekend dat de fietsen bij de betreffende horecaondernemer staan en de vraag was of het zinvol is om mensen die daar even naar binnen gaan om bijvoorbeeld een hamburger af te halen te verplichten hun fiets in de fietsenstalling te zetten. Er is met de blauwe vakken een alternatieve oplossing gevonden en de mensen houden zich daar over het algemeen keurig aan. De heer Van Hattem (PVV) zegt dat de blauwe vakken geen enkele positie in de Wegenverkeerswet hebben. Fietsen die op het trottoir staan, hinderen de voetgangers en hij wil weten waarom er geen fietsen op de Wolvenhoek en wel op de Hooge Steenweg mogen staan. De voorzitter zegt dat het antwoord de heer Van Hattem misschien niet beviel, maar dat hij wel antwoord heeft gekregen.

De heer Kagie (Leefbaar 's-Hertogenbosch) zegt dat, als de heer Van Hattem dit punt fundamenteel wil aansnijden, dit niet via pingpongen in de rondvraag moet, maar dat er dan een goede discussie over fietsen in de openbare ruimte in de binnenstad moet worden gevoerd. De heer Van Creij (gewoon ge-DREVEN) wil dat het dan gaat over de hele gemeente. De voorzitter geeft aan dat de heer Van Hattem voor 15 december a.s. een discussienotitie over dit onderwerp kan aanleveren voor de commissievergadering van 21 januari 2021. Hij sluit de vergadering om 20.37 uur.

Aldus vastgesteld in de openbare vergadering van de commissie Bestuur van 21 januari 2021. De secretaris, mr. drs. R. van der Meer

De voorzitter, A.P.R.G.M. van Rosmalen

CONCEPT

9