Verslag 20 april 2021

De heer Kagie (Leefbaar 's-Hertogenbosch) vindt dat er de afgelopen anderhalf jaar winst is geboekt in de energieopwekking. Bij het laatste conceptvoorstel RES was Leefbaar 's-Hertogenbosch tegen veel windturbines in de polder en dat is nog het geval, maar hij stelt ook vast dat er een positieve ontwikkeling is, van 1,04 naar 0,8 naar 0,5 PJ hij hoort graag van de wethouder hoe zijn recapitulatie eruitziet. Hij is het ermee eens dat goed moet worden gemonitord hoe het ervoor staat. Hij heeft onlangs in een luchtballon boven Den Bosch gevlogen en toen zag hij dat er op De Rietvelden veel grote daken zijn waarop zonnepanelen kunnen komen. GROEN inZICHT heeft weer een waardevol dossier aangeleverd, maar er is blijkbaar weinig contact tussen de gemeente en GROEN inZICHT, terwijl dat geen tegenstander maar een partner in deze opgave is. GROEN inZICHT moet een coproducent worden bij het maken van beleid voor deze topprioriteit. Er moet een klimaatslag worden gemaakt, maar hij wil niet overdrijven maar pragmatisch en ambitieus zijn en kansen pakken. Daarbij kijkt hij ook naar Den Haag waar een aantal taboes is doorbroken, bijvoorbeeld op het gebied van kernenergie. Er moet nu oog zijn voor nieuwe technologische ontwikkelingen, dat kan niet tot 2030 wachten.

Hij hoort graag een recapitulatie van de wethouder met betrekking tot de verschillende Excelbestanden van zijn collega's over de huidige ambities en wat er in de pijplijn zit bij het bedrijfsleven met betrekking tot zon op grote daken. Wethouder Hoskam van Economische zaken heeft hele goede contacten met het bedrijfsleven en die kan bij die bedrijven met die grote daken achterhalen wat hun ambities op het gebied van zonnecellen op grote daken is. De heer Verbruggen (D66) vraagt of de heer Kagie het ermee eens is dat er wel 15 ha aan zonnepanelen op daken moet worden gelegd om een windturbine te compenseren.

29

De heer Kagie (Leefbaar 's-Hertogenbosch) heeft van technisch onderlegde mensen begrepen dat op De Rietvelden en andere bedrijventerreinen in Den Bosch een soort frame boven meerdere bedrijfspanden kan worden aangelegd waarop zonnepanelen kunnen worden geplaatst. Mevrouw Eigenhuijsen (VVD) vindt het prachtig dat raadsleden zelfs in luchtballonnen stappen om de daken te inventariseren. Met de concept-RES, de visie Energielandschap en de Duurzame Polder is er een aantal puzzelstukken die steeds beter in elkaar passen. De VVD blijft erbij dat meer in dit geval niet beter is. Met de huidige techniek gaat ze voor de ambitie om de energiedoelen in 2030 te halen, maar ze wil niet nu al verdergaan omdat de energievraag er niet is, de capaciteit van het net beperkt is en vooral omdat de technieken zich in een razend tempo ontwikkelen. Voor de VVD betekent een realistische ambitie dat met het juiste tempo wordt toegewerkt naar een steeds duurzamere en stabiele energievoorziening en haalbare projecten waarvoor daadwerkelijk capaciteit op het net is. Ze is positief over de update in deze RES omdat hieruit blijkt dat de opgave sneller wordt behaald dan gedacht, dat het totale bod in de RES hetzelfde blijft, maar dat wat nog moet worden ingevuld is afgenomen omdat er al behoorlijke stappen zijn gezet.

Bij punt 1 van het raadsvoorstel is en blijft een belangrijk punt om zo veel mogelijk te besparen want alles wat niet nodig is, hoeft ook niet in de polder te worden geplaatst. Er wordt voorgesteld om 11% te besparen, in het stuk staat ook dat dit nu 3,6% is en ze vraagt hoe ambitieus die 11% is en of de gemeente op koers ligt. Het is jammer dat de raad nog niet heeft gesproken over de invulling van de warmtetransitie en ze kijkt reikhalzend uit naar die behandeling waarin de 3 PJ aan warmte en de besparing daarop verder wordt ingekleurd, dat is een belangrijk puzzelstuk. Bij punt 2 van het raadsvoorstel staat dat het peiljaar 2019 is en daarmee is een forse sprong gemaakt. Ze wil zo min mogelijk windmolens zo ver mogelijk weg en zo goed mogelijk ingepast en dat lijkt steeds realistischer te worden, de ontwikkelingen nemen een grote vlucht en na 2019 hebben de ontwikkelingen niet stilgestaan. Het planbureau voor de Leefomgeving gaat uit van de cijfers uit 2019, maar allerlei partijen in de energiesector geven aan dat er in 2020 al veel is gerealiseerd en er zijn SDE-subsidies gegund, die alleen mochten worden aangevraagd als de netbeheerders hebben aangegeven dat aansluiting mogelijk is. Het lijkt erop dat het realiseren van de RES-opgave al veel verder is dan landelijk het geval is en ze pleit ervoor om de opgave te blijven herijken.

De heer Van Slageren (GroenLinks) vraagt waarop mevrouw Eigenhuijsen baseert dat het Planbureau voor de Leefomgeving zo optimistisch is, hij denkt dat het Planbureau voor de Leefomgeving juist pessimistisch is over of de doelstellingen wel worden gehaald. Mevrouw Eigenhuijsen (VVD) zegt dat verschillende partijen in de energiesector aangeven dat het PBL pessimistischer is doordat die uitgaat van de cijfers uit 2019 in plaats van die uit 2020. Er komen nog een plan-MER voor de Duurzame Polder en een RES 2.0 en ze is benieuwd welke herijkingsmomenten er nog in dit RES-traject komen. Oss hanteert andere uitgangspunten dan Den Bosch, de ambitie van de RES was om meer samen op te trekken, maar er is gekozen voor autonomie en dat betekent dat er in één Duurzame Polder verschillende normen worden gehanteerd, daarover maakt de VVD zich de nodige zorgen. Mevrouw Hernández (50PLUS) is tegen windmolens, vooral dicht bij bewoond gebied en 50PLUS heeft tegen de Duurzame Polder en de visie Energielandschap gestemd. 50PLUS heeft de wethouder gevraagd in gesprek te gaan met ondernemers om zonnepanelen op hun daken te plaatsen en geadviseerd om de met zonnepanelen opgewekte energie in mindering te brengen, maar die zonne-energie werd toen gezien als een besparing en ze is blij dat de wethouder dit alsnog heeft aangepast en in mindering heeft gebracht op de opgave tot 2030.

Ze maakt zich zorgen over de volksgezondheid en ze is voor windmolens op zee in plaats van op land. Ze vindt het belangrijk om de polder vrij te houden om te kunnen bouwen, maar ook voor de natuur en de dieren en als daar windmolens komen, is dit gebied voor 25 jaar bezet. Ten slotte merkt ze op dat het gevaar bestaat dat de doelen voor 2050 niet worden gehaald en dat naar alternatieve energiebronnen zoals geothermie moet worden gekeken. De heer Verbruggen (D66) vraagt of mevrouw Hernández zich geen zorgen maakt over de gezondheidsrisico's van alternatieven zoals de huidige kolencentrales en eventueel een kerncentrale.

30

De heer Wiggers (Bosch Belang) is het met mevrouw Hernández eens dat het moeilijk wordt om met windmolens de doelstellingen te halen en daarom is Bosch Belang voor alternatieve opwekking van groene stroom. Hij vraagt of mevrouw Hernández de cijfers over de opwekking van wind op zee kent. Mevrouw Hernández (50PLUS) is het ermee eens dat ook alternatieve energieopwekking zoals die met kolencentrales schadelijk kan zijn. De opgave voor de gemeente 's-Hertogenbosch is klein vergeleken met wat er in Europa moet worden gedaan en ze wil daarom niet haasten, maar de tijd nemen en voor 2050 kijken naar andere energiebronnen. Op dit moment heeft ze geen cijfers over molens op zee, maar ze weet wel dat Den Bosch tot 2030 bepaalde doelen moet behalen en daarom moet de wethouder met bedrijven in gesprek over het plaatsen van meer zonnepanelen. Als er genoeg zonnepanelen worden geplaatst zijn er misschien niet eens windmolens nodig. De heer Wiggers (Bosch Belang) vraagt of mevrouw Hernández ook vindt dat wind op zee beter is en dat de RES gezien de realiteit eigenlijk van tafel moet. Mevrouw Hernández (50PLUS) wil alle alternatieven bekijken en de leefbaarheid voor de bewoners en de dieren, de natuur en de portemonnee van de belastingbetalers gaan voor.

De datacentra in Nederland verbruiken erg veel water en energie en ze wil niet dat een datacentrum in Den Bosch de energie verbruikt die door de windmolens in dit gebied wordt opgewekt. De heer Van Creij (gewoon ge-DREVEN) heeft drie maanden geleden vragen over datacentra gesteld en toen bleek dat er in Den Bosch een datacentrum is waar de energie voor 5000 woningen de lucht in gaat omdat de gemeente geen restricties aan de vergunning heeft gesteld. Hij vraagt of mevrouw Hernández de antwoorden op deze vragen heeft gelezen. Mevrouw Hernández (50PLUS) heeft die niet gelezen, maar ze gaat ernaar kijken. De voorzitter geeft aan dat het bijna 21.30 uur is en dat er werkgeversverklaringen voor de commissieleden worden geprint, zodat er nog genoeg tijd is. De commissieleden moeten die werkgeversverklaring zelf invullen en als werkgever en werknemer ondertekenen. Reactie college Wethouder Van der Geld geef aan dat de gemeente op stoom is maar er toch nog lang niet is en dat het college zijn verantwoordelijkheid neemt om de energiedoelen van een klimaatneutraal 2050 en de tussenstap, de RES-doelstelling voor 2030, waar te maken door concrete stappen te zetten. Enerzijds is er de RES die vandaag voorligt en anderzijds de concrete invulling van de Duurzame Polder en de 100 ha daarbuiten.

De stip op de horizon ligt in 2050 en niet in 2030, dat is het beleid dat de raad in verschillende raadsperioden diverse malen unaniem heeft bekrachtigd en dat beleid voert het college uit. Het college doet niet alles in één keer, tot 2030 wordt een grote brok van de opgave maar lang niet alles gedaan en daarmee blijven de opties innovatie, extra besparingen en dergelijke open en regeert het college niet over zijn graf heen en rekent het zich niet rijk. Zon op dak wordt pas meegerekend als de zonnepanelen er al liggen of als er een SDE-beschikking is. Hij begrijpt een discussie over de vraag of de gemeente Den Bosch wel of niet te veel doet als het eindstation in 2045 in zicht is, maar nu is er nog een lange weg te gaan en daarom wil het college de huidige lijn handhaven. Hij weet dat er een motie ligt over een woonwijk naast de polder en die neemt het college mee in de verdere planontwikkeling van de Duurzame Polder, maar er is nog niet bekend wat de opgave voor de polder tot 2050 is en het is mogelijk dat er dan meer ruimte is voor een potentiële woningbouwlocatie. Bosch Belang gaf aan dat de energieopgave landelijk op een laag pitje wordt gezet.

In de formatie wordt op dit moment niet de opgave tot en met 2030, maar die tussen 2030 en 2050 besproken en hij verwacht niet dat de opgave tot 2030 landelijk ter discussie komt, maar dat wel wordt gesproken over wind op zee, meer wind op land, kernenergie of andere technieken voor de periode tussen 2030 en 2050. Daarover gaat het vandaag niet en deze optie ligt nadrukkelijk nog open. Het ministerie is het bevoegd gezag en benadrukt dat de gemeenten voortgang moet blijven boeken, alleen dan accepteert het ministerie dat de gemeenten deze opgave ter hand nemen en hij verwacht dat het ministerie later in het proces deze bevoegdheden aan de gemeenten overdraagt. Er staat al een windmolen in Den Bosch en er komen er meer. Windmolens zijn dus niet volkomen nieuw en dat geldt ook voor omgaan met gezondheid. De GGD krijgt 31

een plek in het proces van de Duurzame Polder, maar onderzoeken van het RIVM en dergelijke horen bij het landelijke beleid. Het rijk stelt ook de wettelijke afstandsnormen vast en de raad hanteert een afstand die verdergaat dan de landelijke norm. Over de door de SP genoemde handreiking bestaat een vervelend misverstand. Die handreiking is gebaseerd op de door sommigen zo verfoeide visie Energielandschap en dat het college die als niet bindend beschouwt, komt voort uit het principe van lokale autonomie, waarbij iedere gemeente zelf over haar eigen beleid gaat. Het is handreiking en het is aan de raden om componenten uit die handreiking tot echt beleid te verheffen. Het is al beleid in Den Bosch vanwege de visie Energielandschap waarin ook de 50% lokaal eigendom is opgenomen, dit is dus al geborgd. Hij weet nog niet waar de windmolens van de gemeente komen. Er komt een zorgvuldig proces met betrekking tot de ruimtelijke ordening van de Duurzame Polder en het is niet zuiver om te zeggen dat er windmolens komen waar het gemeentelijke eigendom is. Er wordt gekeken naar wat de beste plek voor windmolens is en als dit op gemeentegrond is, zijn het gemeentelijk windmolens. Hij is er geen voorstander van om het peiljaar van 2019 naar 2020 te verplaatsen omdat al wordt gewerkt aan het traject na 2030.

Het wordt nog een karwei om de Duurzame Polder voor 2025 vergund te krijgen en daarom is het realistisch om die doelstelling omlaag bij te stellen, maar als het college een realistische invulling aan de RES-doelstellingen wil geven en in 2050 klimaatneutraal wil zijn, is het niet verstandig om de doelstelling steeds omlaag bij te stellen. De heer Van Koert (CDA) vraagt of tijd de bottleneck is voor het verschuiven van de peildatum. Wethouder Van der Geld zegt dat het vervelend is dat in een achteruitkijkspiegel naar de cijfers moet worden gekeken en dat de meest actuele cijfers worden gebruikt. De winst van zon op dak in de klimaatmonitor 2020 wordt wel geïncasseerd, maar die valt in de RES 2.0. De heer Van Creij (gewoon ge-DREVEN) ziet dat de RES 2.0 pas op 1 juli 2023 komt en hij vraagt of de RES in 2022 tegelijkertijd met de herijking in Oss kan worden herijkt. Wethouder Van der Geld zegt dat de gesprekken over de RES 2.0 al snel worden gestart. Het is niet zo dat de huidige opgave in de polder zo blijft, de doorkijk naar 2050 geldt ook voor de Duurzame Polder, dat besluit blijft wel staan. Het is mogelijk dat er in deze opgave windmolens of zonnepanelen in de polder bij moeten, maar dat is een besluit dat de raad in de toekomst nog moet nemen. Met het incasseren van zon op dak zal die toekomstige opgave in de polder kleiner worden.

De heer Van Griensven (PVV) concludeert dat kernenergie e.d. in de besprekingen na 2030 worden meegenomen, maar de vraag is waarom iemand voor € 1 miljoen een Fiat zou kopen als hij over een jaar voor dat bedrag een Bugatti kan kopen. Wethouder Van der Geld vindt dit geen goede vergelijking, maar hij begrijpt wel de bedoeling van deze vraag. De reden dat nu nog niet alles wordt ingevuld is om de mogelijkheid van innovaties open te houden, nu is in 's-Hertogenbosch alleen wind, zon en in theorie waterkracht voorhanden. Als in 2030, of misschien al eerder, wordt gesproken over de invulling in 2050 wordt is misschien een kerncentrale in 's-Hertogenbosch een optie, dat zal de toekomst leren. Het college praat intensief met Enexis, ook over de Duurzame Polder en de 100 ha zon. Hoe meer commitment er is, onder andere in raadsbesluiten voor een bepaalde opgave, hoe bereidwilliger Enexis is om te investeren in netcapaciteit en het leggen van kabels en leidingen. Het is ook belangrijk welke bijdrage projecten aan energiedoelstellingen leveren, daarvoor is Enexis op de wereld, en dan helpt concentratie wel. Dat is een van de redenen dat in eerste instantie is gekozen voor concentratie in de Duurzame Polder, dan is de medewerking van Enexis groter en daarbij helpt het aftrekken van de 100 ha en die elders in de gemeente verspreiden niet.

De SDE-pot is niet leeg, als dat wel het geval zou zijn voordat er RES'en zijn uitgevoerd, zouden de RES'en onder valse voorwendselen zijn begonnen. In de visie Energielandschap staat precies omschreven welke gebieden in theorie in aanmerking komen voor zon en wind en het Bossche Broek is ook na 2030 gevrijwaard van zon en wind, maar dat betekent dat in andere gebieden daar wel iets aan moet worden gedaan. Er zijn geen andere windinitiatieven in beeld die voor 2025 vergunbaar zijn, onder andere omdat er op grond van een raadsbesluit is besloten in te zetten op de 100 ha en de Duurzame Polder.

32

De heer Van Creij (gewoon ge-DREVEN) vraagt naar de status van de vergunde windmolens op De Brand. Wethouder Van der Geld denkt dat die windmolens niet vergund zijn, ze staan in de visie Energielandschap als potentiële locatie. Gestel, Boxtel en Vught verkennen waar ze samen kunnen optrekken in het realiseren van windenergie en voor Sint-Michielsgestel is onder meer de Dungense Polder een optie. Hij heeft bij zijn collega uit Gestel aangegeven dat, als Gestel daar windmolens wil realiseren, dit samen moet omdat de windmolens niet te veel verspreid moeten worden en dan komt hij naar de gemeenteraad om te vragen of dit een optie is, maar op dit moment maakt dit geen onderdeel uit van het tijdpad. De heer Wiggers (Bosch Belang) vraagt of de wethouder bereid is om samen met andere regio's contact met Den Haag op te nemen om het RIVM opdracht te geven om onderzoek te doen naar de gevolgen van windmolenafstanden en vooral wat betreft het geluid omdat daar de grootste struikelblokken en onzekerheden zijn. Wethouder Van der Geld zegt dat er wereldwijd al erg veel onderzoek naar windenergie is gedaan en hij wil voorkomen dat de verwachting wordt gewekt dat een nieuw onderzoek het ei van Columbus zal opleveren. Hij is daarom niet voor een nieuw onderzoek van het RIVM.

De heer Wiggers (Bosch Belang) zegt dat er geen onderzoek is gedaan en dat Bosch Belang tegen iedere molen stemt vanwege de onzekerheid over de gevolgen voor de volksgezondheid. Als is bewezen dat sprake is van een veilige afstand kan Bosch Belang misschien wel meegaan. Wethouder Van der Geld zegt dat het rijk de afstands- en gezondheidsnormen bepaalt en over een RIVM-onderzoek gaat. Hij wil niet als klein duimpje aan Den Haag vragen om een RIVMonderzoek te doen, hij denkt niet dat het rijk dan plotseling tot actie overgaat. Toen het besluit over de Duurzame Polder is genomen is dat naar de inwoners gecommuniceerd, maar tot zijn ergernis werd de besluitvorming in Oss uitgesteld en is er een interbellum tussen de raadsbesluiten ontstaan. Op basis van de raadsbesluiten moet de provincie een ei leggen en de gemeenten Den Bosch en Oss en de provincie bekijken samen met het rijk wat het nieuwe construct wordt. Als dat is gebeurd, is er weer nieuws en wordt weer richting de bewoners gecommuniceerd. Ook bij het aftrekken van de 100 ha hanteert hij het voorzichtigheidsprincipe en hij wil de uitkomst van de aanbesteding afwachten om daar meer over te kunnen zeggen. Hij schat in dat de bandbreedte tussen de 0 en 0,3 PJ ligt, maar hij wil nu niet te veel incalculeren om zichzelf niet rijk te rekenen.

Mevrouw Eigenhuijsen (VVD) vraagt of de raad, zoals in december 2020 is aangegeven, medio mei 2021 meer informatie krijgt over de tender voor de 100 ha zon en of dit tijdig genoeg is om het in RES te kunnen meenemen. Wethouder Van der Geld geeft aan dat de 100 ha hoe dan ook van de opgave wordt afgetrokken en dat in mei a.s. duidelijk wordt hoeveel PJ dat is. Als het datacentrum niet op een woonwijk wordt aangesloten, gaat die warmte inderdaad de lucht in, maar het streven is om het datacentrum wel op een woonwijk aan te sluiten zodat de warmte kan worden hergebruikt. Hij realiseert zich dat een besparing van 11% weinig lijkt, maar dat is inclusief het feit dat er meer elektrisch wordt gereden, gekoeld en verwarmd en het is een ambitieuze maar wel realistische doelstelling. De opgave voor wind en zon is wel hanteerbaar, maar de impact en de complexiteit van de warmtetransitie en de besparingsambitie is gigantisch en de rekening van het eventueel opschroeven van de besparing komt bij de inwoners terecht, tenzij er plotseling een subsidieregeling komt, maar dat is gezien de financiële situatie van de gemeente niet te verwachten.

Hij zou willen dat het niet nodig was om windmolens te plaatsen als alle daken vol zonnepanelen zouden liggen, maar dat is bij lange na niet genoeg om in 2050 het einddoel te halen en windmolens zijn nodig tenzij er in de toekomst een erg mooie innovatie komt. Hij wil nu stappen blijven zetten en daarvoor is wind nodig al realiseert hij zich dat dit lang niet altijd op applaus kan rekenen. De heer Van Koert (CDA) vraagt of de 50% lokaal eigendom in de uitwerking wordt geconcretiseerd. 33

Mevrouw Eigenhuijsen (VVD) hoorde de wethouder zeggen dat meevallers worden ingecalculeerd als ze binnen zijn, maar ook dat van de cijfers uit 2019 wordt uitgegaan en ze hoorde hem geen herijking noemen. Ze vraagt of het klopt dat 2019 het uitgangspunt blijft als de raad met dit voorstel akkoord gaat. De heer Kagie (Leefbaar 's-Hertogenbosch) denkt dat de heer Smeets antwoord van de wethouder wil op zijn vraag over het feit dat hij heeft uitgerekend dat er vijf tot acht windmolens in de polder moeten komen en GROEN inZICHT zegt dat dit er nul tot vier zijn. De heer Van Creij (gewoon ge-DREVEN) vraagt of er in 2022 tegelijkertijd met Oss een herijking kan komen. Wethouder Van der Geld zegt dat de 50% lokaal eigendom is geborgd in de visie Energielandschap en dat die inderdaad in de uitwerking van de Duurzame Polder wordt meegenomen. De nieuwe windopgave is 0,86 PJ en de 100 ha zon en de verdeling van zon en wind in de polder kan dit verminderen. In het raadsvoorstel staat dat dit de laatste herijking van de Duurzame Polder tot 2030 is en dat heeft te maken met het feit dat je je niet rijk moet rekenen, maar hij wil op een gegeven moment ook met initiatiefnemers gaan praten en dan is het niet handig als de cijfers ieder jaar veranderen. Dit betekent niet dat de winsten van zon op dak verdampen, die worden wel degelijk ingecalculeerd, maar die liggen verder in de toekomst.

Tweede termijn De heer Van Creij (gewoon ge-DREVEN) heeft geen antwoord gekregen of er in januari 2022 tegelijkertijd met Oss een herijkingsmoment kan komen. Hij hoorde de wethouder zeggen dat er nog voldoende subsidie voor 35 TWh wind en zon is en hij vraagt of de wethouder schriftelijk kan aangeven waar hij die cijfers kan vinden. De heer Hoeben (De Bossche Groenen) vraagt wat de wethouder vindt van de suggestie die de heer Kagie bedoelde met zijn verhaal over de luchtballon. De heer Smeets (Rosmalens Belang) rekent zichzelf niet rijk, maar hij baseert zich op de technische cijfers in de bijlage van het stuk. Verder is er een disclaimer met betrekking tot technologie en innovatie. De heer Kagie (Leefbaar 's-Hertogenbosch) vraagt of de heer Smeets geen reactie van de wethouder wil op de redenering die leidt tot vijf tot acht windmolens in de polder. De heer Smeets (Rosmalens Belang) heeft daar geen behoefte aan. In een bijlage bij de stukken staat wat het rendement van windmolens en zon is en daarmee kan hij het aantal windmolens uitrekenen, hij hoeft geen bevestiging van de wethouder. Het is goed dat de wethouder zegt dat de gemeente zich niet rijk moet rekenen en dat winst pas moet worden gepakt als die er is, Daarom is het fair om de actualisatie 2020 nu wel te doen en niet op de lange baan te schuiven.

Wethouder Van der Geld stelt voor om nu de laatste herijking te doen omdat de opgave in de toekomst alleen maar groter wordt. Hoe eerder de definitieve opgave bekend is, hoe concreter en sneller hij aan de slag kan en hoe gemakkelijker de opgave in de polder is te realiseren. Hij kijkt of er intern de kennis is om de vraag over de 35 TWh te beantwoorden en anders probeert hij die informatie bij het ministerie op te halen en naar de raad te sturen. Hij interpreteert de luchtballon van de heer Kagie als hoe op bedrijventerreinen zon op dak of zelfs daarboven kan worden gerealiseerd. De gebiedsgerichte aanpak voor de verduurzaming van bedrijventerreinen zit in de pijplijn en de raad is geïnformeerd over het feit dat dit vanwege corona vertraging oploopt. Ook komt er een verdere intensivering en versnelling van zon op dak. Voor de prioriteiten en uitgangspunten voor besparing en de energietransitie in het algemeen verwijst hij naar de raadsinformatiebrief die bij deze raadsagenda zit. Daarin staat ook dat gezien de ontwikkelingen bij het rijk het Energietransitieprogramma niet in 2021 wordt herijkt en dat er in 2022 een nieuw programma met nieuwe prioriteiten bij de raad ligt.

34

De voorzitter meldt dat gewoon ge-DREVEN en De Bossche Groenen een amendement en een motie hebben aangekondigd en hij stelt vast dat dit agendapunt een bespreekstuk in de raad wordt. De heer Wiggers (Bosch Belang) komt met een motie over een onderzoek naar de volksgezondheid. De heer Roovers (SP) komt, waarschijnlijk samen met De Bossche Groenen, met een amendement over het schrappen van beslispunt 6 en met een motie over de gemeentelijke uitbating, een vervolg op de motie die op 7 juli 2020 is aangenomen. De heer Van Slageren (GroenLinks) neemt het terug in de fractie. Hij denkt erover zich aan te sluiten bij het voorstel over lokale inbedding van projecten en wellicht doet GroenLinks een oproep om een concreter plan voor transport en opslag te maken. De heer Van Griensven (PVV) is sowieso tegen het voorstel, maar hij wacht af wat de bespreking in commissie Bestuur van 22 april oplevert. Hij overweegt mee te doen aan de motie over volksgezondheid. De heer Van Creij (gewoon ge-DREVEN) wacht de motie Gezondheid af. Hij wil zo ver mogelijk van de woonkernen wegblijven en hij overweegt te komen met een voorstel over een herijking voor de verkiezingen van 2022. Hij wil ook duidelijkheid over de opbrengst van de zonnepanelen en hij komt in een motie uitgebreid terug op het behapbaar houden van de kosten van de energietransitie.

De heer Kagie (Leefbaar 's-Hertogenbosch) sluit zich aan bij de woorden van de heer Van Creij over het herijkingsmoment. Verder denkt Leefbaar 's-Hertogenbosch na over een offensieve motie over zon op bedrijfspanden. De heer Kabbouti (PvdA) neemt het terug in de fractie. Hij kijkt met belangstelling uit naar de al aangekondigde moties, met name die van de SP en De Bossche Groenen. De heer Hoeben (De Bossche Groenen) vindt het jammer dat er minder wordt gedaan, maar dat is niet zijn grootste bezwaar. Alle moties zijn al aangekondigd. Hij is gematigd positief en neemt het terug in de fractie. Mevrouw Hernández (50PLUS) neemt het terug in de fractie. Ze wacht de aangekondigde amendementen en moties af. De heer Smeets (Rosmalens Belang) neemt het terug in de fractie en hij overlegt graag met de ander fracties over een amendement over het meenemen van de cijfers uit 2020. De heer Verbruggen (D66) neemt het terug in de fractie. Hij kijkt met belangstelling uit naar de moties en D66 komt misschien met een motie over de lange termijn. Mevrouw Eigenhuijsen (VVD) neemt het terug in de fractie. Ze wil meevallers pas incalculeren als ze binnen zijn en ze komt met een voorstel over dat onderwerp. De heer Van Koert (CDA) neemt het terug in de fractie. Hij wil kijken naar de meevallers en de peildatum eenmalig verschuiven.

De voorzitter schorst de vergadering om 22.41 uur tot 21 april om 19.00 uur.

Aldus vastgesteld in de openbare vergadering van de commissie Omgeving van 1 juni 2021. De secretaris, mr. G.L. Pijnenburg

De voorzitter, O.R. Thelissen 35