RIB doorontwikkeling Huishoudelijke Hulp definitief

Raadsinformatiebrief Registratienummer

15116536

Onderwerp

Doorontwikkeling Huishoudelijke Hulp Het doorontwikkelen van de huishoudelijke hulp is nodig om de huishoudelijke hulp in de toekomst beschikbaar te houden voor de inwoners die het écht nodig hebben. De toename van het aantal ouderen gecombineerd met de afname van het aantal werkenden, ook in de huishoudelijke hulp, vraagt om keuzes. Om hierop in te spelen starten we mede op verzoek van- en samen met onze zorgaanbieders verschillende proeftuinen.

www.s-hertogenbosch.nl Correspondentie-adres: Postbus 12345 5200 GZ ’s-Hertogenbosch KvK nr 17278704

Aanleiding In 2021 stelde uw raad de Beleidsvisie Maatschappelijke Ondersteuning vast. Hierin staat dat we gaan werken aan het doorontwikkelen van de huishoudelijke hulp. Via deze raadsinformatiebrief informeren wij u daarover. In de beleidsvisie Maatschappelijke Ondersteuning staan de leidende principes voor de hoofdlijnen van ons Wmo-beleid. Dit vormt samen met de kaders van de Wmo de basis voor de doorontwikkeling van de huishoudelijke hulp. Hieraan willen we met verschillende proeftuinen invulling geven. Wij zien deze proeftuinen als een innovatieve aanpak om een andere invulling aan de huishoudelijke hulp te onderzoeken.

Beoogd doel De huishoudelijke hulp duurzaam beschikbaar houden voor de mensen die het écht nodig hebben. Dit vraagt om het doorontwikkelen van de huishoudelijke hulp. De huishoudelijke hulp staat onder druk. Enerzijds omdat de vraag toeneemt door de dubbele vergrijzing het langer zelfstandig thuis wonen én door de aanzuigende werking die het abonnementstarief voor de Wmo heeft. Anderzijds is er sprake van personele krapte bij zorgaanbieders, die niet op korte termijn opgelost lijkt te worden. Deze uitdagingen en voorspellingen vormen een bedreiging voor de houdbaarheid van ons stelsel voor het beschikbaar houden van de huishoudelijke hulp voor diegenen die het écht nodig hebben. Dit betekent dat niets doen geen optie is. Om hierop in te spelen starten we mede op verzoek van en in samenwerking met onze zorgaanbieders verschillende proeftuinen.

Relevante besluitgeschiedenis -

Raad gaat akkoord met raadsvoorstel betreffende Beleidsvisie Maatschappelijke Ondersteuning, 02-022021, met Raadsvoorstel reg.nr 10590540 en het raadsbesluit 10590540. www.s-hertogenbosch.nl Correspondentie-adres: Postbus 12345 5200 GZ ’s-Hertogenbosch KvK nr 17278704

Inhoud Ruim 3.700 Bosschenaren krijgen huishoudelijke hulp via de Wmo (peildatum 18 april 2023). Veelal gaat het om ouderen, ruim 68% is 70 jaar of ouder. In 2022 zijn wij een traject gestart met onze gecontracteerde aanbieders van de huishoudelijke hulp. Hierin staat de vraag centraal hoe we de huishoudelijke hulp duurzaam beschikbaar kunnen houden. Reden hiervoor zijn de – eerder genoemde – uitdagingen aan de vraag- en aanbodkant. Aan de hand van proeftuinen gaan wij onderzoeken aan welke ‘knoppen’ we kunnen draaien om de huishoudelijke hulp duurzaam beschikbaar te houden. Door te werken met proeftuinen borgen wij een zorgvuldig proces. De te ondernemen stappen worden eerst uitgeprobeerd in de proeftuinen. Inwoners zijn vrij om deel te nemen aan deze proeftuinen. De succesvolle resultaten uit de proeftuinen worden voorgelegd aan het college voor structurele invoering. Het uiteindelijke resultaat van de proeftuinen – samen met de ervaringen uit de Woonzorgvisie – vormt ook de basis voor een toekomstige aanbesteding. De proeftuinen Via dialoogtafels en gesprekken met onze huidige zorgaanbieders hebben wij input opgehaald voor de proeftuinen. Bij de dialoogtafels mochten we rekenen op input van inwoners die huishoudelijke hulp ontvangen en huishoudelijke hulpen en zorgcoördinatoren van onze gecontracteerde zorgaanbieders.

Ook leden van de adviesraad Wmo & Jeugdhulp én mensen die namens de gemeente werken aan de huishoudelijke hulp waren aanwezig en hebben input geleverd. Huishoudelijke hulp is een onderwerp dat ook aan bod gaat komen binnen het bredere perspectief van de ontwikkeling zijnde Woonzorgvisie. Zoals in de ‘Discussienotitie Woonzorgvisie’ besproken, gaan continue beleidsontwikkelingen in de tussentijd ‘gewoon’ door. Voorliggende proeftuinen passen daarbij. De uitkomsten van het burgerberaad die verwerkt worden in de Woonzorgvisie zullen worden verrijkt met ervaringen uit de proeftuinen. En vice versa. Doelstelling 1 ‘Het verbeteren van werkprocessen, gericht op de indicatiestelling, kwaliteit en maatwerk.’ www.s-hertogenbosch.nl Correspondentie-adres: Postbus 12345 5200 GZ ’s-Hertogenbosch KvK nr 17278704

Doelstelling 2 ‘Differentiatie inzet voor verbetering beschikbaarheid’ Doelstelling 3 ‘Investeren in herstelgerichte zelfredzaamheid (reablement), innovatie en samenwerking’

De opgehaalde input is geanalyseerd en vertaald naar onderstaande proeftuinen, ondergebracht in drie doelstellingen. Proeftuinen bij doelstelling 1 Het verbeteren van werkprocessen, gericht op de indicatiestelling, kwaliteit en maatwerk. 1. Werken met een indicatieproces waarbij sprake is van verschillende routes. Koo doet hierbij de triage: Route 1: Inwoners en medebewoners van 85+: Direct beschikken door consulent voor langere tijd. Route 2: Onduidelijkheid inzet en frequentie: Afgeven kortlopende beschikking van 3 maanden (proefperiode). Doel is in beeld brengen welke hulp passend is. Route 3: Multiproblematiek: Onderzoek (naar de staat van het huis) en huisbezoek door consulent. Bij alle scenario’s onderzoeken wij hoe onderzoeksplan (gemeente) en ondersteuningsplan (aanbieder) efficiënter hun plaats kunnen krijgen in het proces. Ook in het kader van reductiebelasting van de inwoner. 2. Onderzoek of het mogelijk is om een werkproces in te richten waarbij de Wmo-consulent verplicht is om bij herindicatie informatie in te winnen bij de zorgaanbieder. Doel is in beeld brengen welke hulp (nog) passend is. 3. Onderzoek in welke gevallen (doelgroepen / situaties) de Grote Schoonmaak van toegevoegde waarde is. En op welke manier de Grote Schoonmaak (wellicht flexibeler) ingezet kan worden. Proeftuinen bij doelstelling 2 Differentiatie inzet voor verbetering beschikbaarheid 1.

Onderzoek de mogelijkheid tot het bieden van huishoudelijke hulp 1x per twee weken in plaats van 1x per week, www.s-hertogenbosch.nl Correspondentie-adres: Postbus 12345 5200 GZ ’s-Hertogenbosch KvK nr 17278704

wanneer er sprake is van zware taken1 huishoudelijke hulp. Tenzij de situatie om een andere inzet vraagt. Deze proeftuin hangt ook samen met de signaleringsfunctie in het huishouden en het welzijn van de inwoner. 2. Richt een werkproces in waarbij geborgd wordt dat tussentijdse signalen over de inzet van de HH bij de gemeente (consulenten) terecht komen. Zodat hierop actie kan plaatsvinden. Hierbij onderzoeken we ook op welke wijze de registratie van signalen moet plaatsvinden, laagdrempelig voor de hulp. Proeftuinen bij doelstelling 3 Investeren in herstelgerichte zelfredzaamheid (reablement), innovatie en samenwerking 1. Onderzoek de mogelijkheid tot inzet van fysio-en ergotherapeuten tijdens de genoemde proefperiode. Zodoende worden de kansen om de zelfredzaamheid te vergroten goed in beeld gebracht. En de eigen kracht en leerbaarheid van de inwoner waar mogelijk versterkt en benut. 2. Onderzoek inzet van technologische middelen zoals robotstofzuigers of domotica waar mogelijk in combinatie met het verstrekken van 1x per twee weken huishoudelijke hulp. 3. Een beroep doen op het moreel appèl. Dit in relatie tot de op handen zijnde wetswijziging (01/01/2026) waarbij er sprake is van een inkomensafhankelijke bijdrage voor de huishoudelijke hulp. Deze wetswijziging biedt de aanleiding om hierover het gesprek aan te wakkeren. 4.

Onderzoek samenwerking tussen gemeente en zorgaanbieders om personeel te werven. Effecten van de proeftuinen Investering (in tijd en geld) is nodig om de proeftuinen in te richten én voordat de proeftuinen (de gewenste) effecten opleveren. We beoordelen de proeftuinen uiteindelijk dan ook aan de hand van de netto-effecten. Ondanks dat de 1

Onder zware taken vallen de zware werkzaamheden, te weten: stofzuigen, dweilen, sanitair schoonmaken, keuken schoonmaken, ramen zemen binnenzijde en bedden verschonen. www.s-hertogenbosch.nl Correspondentie-adres: Postbus 12345 5200 GZ ’s-Hertogenbosch KvK nr 17278704

effecten op dit moment niet kwantitatief (in getal) zijn uit te drukken, creëren zij wel kwalitatieve waarden. Positieve effecten van de proeftuinen onder doelstelling 1 o Passend maatwerk nieuwe indicaties De verwachting is dat hierdoor minder uren huishoudelijke hulp nodig zijn bij een inwoner en het aantal cliënten met huishoudelijke hulp afneemt (bij route 1). Hierdoor kunnen meer inwoners hulp krijgen (die nu op de wachtlijst staan) of – indien nodig – inwoners meer uren hulp krijgen (met behoud van huidige financieringsmethodiek). En de inwoner is meer tevreden met de indicatiestelling (route 2). Daarnaast komt bij route 2 terug dat hierdoor mogelijk minder langdurige indicaties nodig zijn waardoor de kosten van de huishoudelijk hulp per client dalen. Ook is er meer ruimte en aandacht voor zelfredzaamheid en eigen oplossingen. Tegelijkertijd wordt sneller duidelijk of een Wlz-indicatie mogelijk passender is. o Passend maatwerk herindicaties Ten aanzien van de tweede proeftuin, is het effect dat de inhoud van de zorg en de indicatie beter aansluiten bij de behoefte van het individu. Hierdoor zijn klanten tevreden en is er sprake van een stabielere zorgafname. Tevens zijn situaties van oneigenlijk Wmo-gebruik en knelpunten in de uitvoering beter in beeld.

o Passend maatwerk Grote schoonmaak Bij de derde proeftuin wordt de nut en noodzaak van indiceren en uitnutten van de Grote Schoonmaak duidelijk. Afhankelijk van de huidige uitnutting van de Grote Schoonmaak worden er uren huishoudelijke hulp vrijgespeeld. Positieve effecten van de proeftuinen onder doelstelling 2 o Meer efficiënte inzet huishoudelijke hulp Ten aanzien van de eerste proeftuin vindt er met een andere frequentie en duur inzet van de hulp plaats. Hierdoor krijgen meer inwoners (die nu op de wachtlijst staan) hulp of – indien nodig – krijgen inwoners meer uren hulp (met behoud van huidige financieringsmethodiek). Ook neemt het werkplezier voor de hulpen toe. Bij de tweede proeftuin is er sprake van beter maatwerk aansluitend bij de behoeften van inwoners en kan de proeftuin een preventieve werking hebben. www.s-hertogenbosch.nl Correspondentie-adres: Postbus 12345 5200 GZ ’s-Hertogenbosch KvK nr 17278704

Positieve effecten onder doelstelling 3 o Versterken eigen kracht en welzijn inwoner De effecten onder deze doelstelling hebben vooral betrekking op het versterken van de eigen kracht van de inwoner. En een toename in het welzijn van de inwoner. o Toename beschikbaarheid huishoudelijke hulp Beschikbaarheid van de huishoudelijke hulp is niet alleen het aantal medewerkers doch ook het aantal uren dat een beroep op hen wordt gedaan. Planning De planning kent vier fasen. De voorbereidende fase is inmiddels afgerond. Hieronder vindt uw raad de planning op hoofdlijnen met daarin de overige drie fasen. Het traject heeft een totale doorlooptijd tot 1 januari 2026. Fasen Activiteiten Tijdspad Ontwikkelfase Separaat plan per proeftuin opstellen Q3 2023 Implementatiefase Uitvoeren proeftuinen Q4 2023 t/m Q4 2024 Tussentijds evalueren proeftuinen Begin Q2 2024 Borgingsfase Eindevaluatie proeftuinen Q4 2024 / Q1 2025 Voorbereiding aanbesteding Vanaf Q2 2025 Informatie en communicatie We richten onze communicatie op cliënten die onder de proeftuinen vallen. En op interne medewerkers en medewerkers van onze zorgaanbieders huishoudelijke hulp. Cliënten moeten immers weten wat zij kunnen verwachten onder de proeftuinen. Daarnaast is draagvlak bij zowel de interne medewerkers als bij de medewerkers van de zorgaanbieders nodig. De proeftuinen hebben immers gevolgen voor hun werkwijzen.

Waar relevant trekken we in de communicatie samen met de zorgaanbieders op tijdens het uitvoeren van de proeftuinen. Uw raad informeren wij over de start van de uitvoering en de eindevaluatie van de proeftuinen. De media zoeken wij (o.a.) actief op voordat de ontwikkelfase start. www.s-hertogenbosch.nl Correspondentie-adres: Postbus 12345 5200 GZ ’s-Hertogenbosch KvK nr 17278704

Hoogachtend, Burgemeester en wethouders van ‘s-Hertogenbosch, De burgemeester, De gemeentesecretaris, drs. J.M.L.N. Mikkers drs. B. van der Ploeg Bijlagen

Registratienummer Raadsvergadering Portefeuillehouder Sector/Afdeling Inlichtingen

15116536 4 juli 2023 P. Slikker MO/VOLW/O&R A. Prinssen & P. Tiesema a.prinssen@s-hertogenbosch.nl p.tiesema@s-hertogenbosch.nl

www.s-hertogenbosch.nl Correspondentie-adres: Postbus 12345 5200 GZ ’s-Hertogenbosch KvK nr 17278704